بررسی فارماکولوژی بالینی مهمترین داروهای بخش عفونی در بیمارستان ها
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی ، مدرس فارماکولوژی در دانشگاه علوم پزشکی شاهد
به نام آنکه که قلم در کف انسان نهاد و بر حرمت آن قسم یاد کرد.
داروهای بخش عفونی به چند دسته اصلی تقسیم میشوند که هر کدام برای مقابله با نوع خاصی از عامل بیماریزا (باکتری، ویروس، قارچ یا انگل) طراحی شدهاند. در ادامه مهمترین و معروفترین داروهای این حوزه را معرفی میکنم:
آنتیبیوتیکها (ضد باکتری)
پنیسیلینها: مانند آمپیسیلین، آموکسیسیلین؛ مؤثر در درمان عفونتهای تنفسی و پوستی
سفالوسپورینها: مانند سفیکسیم، سفتریاکسون؛ برای عفونتهای شدیدتر مثل مننژیت یا عفونتهای ادراری
ماکرولیدها: مانند آزیترومایسین، اریترومایسین؛ مناسب برای عفونتهای تنفسی و گلو
تتراسایکلینها: مانند داکسیسایکلین؛ برای عفونتهای پوستی، تناسلی و برخی بیماریهای منتقله از حیوانات.
داروهای ضد ویروس
استامیویر (Oseltamivir): برای درمان آنفلوآنزا آسیکلوویر (Acyclovir): برای تبخال و زونا
رمدسیویر (Remdesivir): برای درمان کرونا در موارد خاص
داروهای ضد قارچ
فلوکونازول (Fluconazole): برای عفونتهای قارچی دهان، واژن و پوست
آمفوتریسین B برای عفونتهای قارچی شدید و سیستمیک
داروهای ضد انگل
مترونیدازول (Metronidazole): برای عفونتهای انگلی و باکتریهای بیهوازی
آلبندازول (Albendazole): برای درمان کرمهای رودهای
....................................................................................................................................................................................................
آموکسیسیلین (Amoxicillin)
رده دارویی: پنیسیلین نیمهسنتتیک با طیف اثر گسترده
مکانیسم اثر: مهار سنتز دیواره سلولی باکتریها از طریق اتصال به پنیسیلینبایندینگپروتئینها (PBPs)
طیف اثر: مؤثر بر باکتریهای گرم مثبت و برخی گرم منفیها؛ حساس به آنزیم بتالاکتاماز
راه مصرف: خوراکی و تزریقی؛ زیستفراهمی خوراکی بالا (حدود ۹۵٪)
نیمهعمر: حدود ۱ ساعت؛ دفع کلیوی
موارد مصرف: عفونتهای تنفسی، ادراری، گوش میانی، پوست و بافت نرم
عوارض شایع: تهوع، اسهال، بثورات پوستی؛ در موارد نادر آنافیلاکسی
نکته بالینی: در برابر باکتریهای تولیدکننده بتالاکتاماز، همراه با اسید کلاوولانیک (کوآموکسیکلاو) تجویز میشود.
آمپیسیلین (Ampicillin)
رده دارویی: پنیسیلین نیمهسنتتیک با طیف گسترده
مکانیسم اثر: مشابه آموکسیسیلین؛ مهار سنتز دیواره سلولی
طیف اثر: مؤثر بر باکتریهای گرم مثبت و برخی گرم منفیها؛ حساس به بتالاکتاما
راه مصرف: خوراکی و تزریقی؛ جذب خوراکی کمتر از آموکسیسیلین
نیمهعمر: حدود ۱ تا ۱.۵ ساعت؛ دفع کلیوی
موارد مصرف: مننژیت نوزادی، عفونتهای ادراری، عفونتهای دستگاه گوارش (مانند شیگلا و سالمونلا)
عوارض شایع: اسهال بیشتر نسبت به آموکسیسیلین، واکنشهای آلرژیک
نکته بالینی: در درمان لیستریوز و انتروککها کاربرد دارد.
فارماکولوژی بالینی سفکسیم
رده دارویی: آنتیبیوتیک از گروه سفالوسپورینهای نسل سوم
مکانیسم اثر: با مهار سنتز دیواره سلولی باکتریها، موجب مرگ آنها میشود. این دارو به پروتئینهای خاصی در دیواره سلولی باکتری متصل شده و مانع تشکیل آن میشود
طیف اثر: مؤثر بر بسیاری از باکتریهای گرم منفی و برخی گرم مثبت. در برابر باکتریهایی مانند E. coli، Klebsiella, Proteus, Haemophilus influenzae و Streptococcus pneumoniae فعال است
موارد مصرف: درمان عفونتهای دستگاه تنفسی فوقانی و تحتانی، عفونتهای ادراری، عفونتهای پوستی، گوش، گلو و برخی عفونتهای مقاربتی مانند سوزاک
جذب و دفع: پس از مصرف خوراکی، جذب نسبی دارد و نیمهعمر آن حدود ۳ تا ۴ ساعت است. عمدتاً از طریق کلیهها دفع میشود
عوارض جانبی شایع: تهوع، اسهال، درد شکمی، سردرد، واکنشهای آلرژیک پوستی
تداخلات دارویی: ممکن است با داروهای ضد انعقاد خون، پروبنسید و برخی آنتیاسیدها تداخل داشته باشد.
فارماکولوژی بالینی سفتریاکسون
رده دارویی: آنتیبیوتیک تزریقی از گروه سفالوسپورینهای نسل سوم
مکانیسم اثر: با مهار سنتز دیواره سلولی باکتریها از طریق اتصال به پروتئینهای باندشونده به پنیسیلین (PBPs)، موجب مرگ باکتری میشود
طیف اثر: وسیع؛ مؤثر بر باکتریهای گرم منفی و برخی گرم مثبت مانند Neisseria gonorrhoeae, Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae, E. coli و Salmonella
.نیمهعمر: طولانی (حدود 6 تا 9 ساعت)، که امکان تجویز روزی یکبار را فراهم میسازد
راه مصرف: فقط تزریقی (عضلانی یا وریدی)؛ خوراکی قابل استفاده نیست
موارد مصرف: درمان مننژیت، سوزاک، سپسیس، پنومونی، عفونتهای ادراری، شکمی، و برخی عفونتهای مقاربتی
عوارض جانبی شایع: اسهال، تهوع، واکنشهای آلرژیک، افزایش آنزیمهای کبدی، درد محل تزریق
منع مصرف: حساسیت به سفالوسپورینها یا پنیسیلینها
تداخلات دارویی: با داروهای حاوی کلسیم (در نوزادان)، پروبنسید، و برخی آنتیبیوتیک ها.
حساسیت ناشی از مصرف سفتریاکسون ( سندرم انسان قرمز)
فارماکولوژی بالینی سفیکسیم
رده دارویی: آنتیبیوتیک از گروه سفالوسپورینهای نسل سوم
مکانیسم اثر: با مهار سنتز دیواره سلولی باکتریها، باعث مرگ آنها میشود. این دارو بهویژه در برابر باکتریهای گرم منفی مؤثر است
موارد مصرف: درمان عفونتهای تنفسی (مانند برونشیت)، عفونتهای ادراری، عفونت گوش میانی، گلو درد، بیماریهای مقاربتی و برخی عفونتهای پوستی
اشکال دارویی: قرصهای ۲۰۰ و ۴۰۰ میلیگرمی، سوسپانسیون خوراکی برای کودکان
جذب و دفع: جذب خوراکی نسبتا خوب دارد، نیمهعمر حدود ۳ تا ۴ ساعت، عمدتاً از طریق کلیهها دفع میشود
عوارض جانبی شایع: تهوع، اسهال، درد شکمی، واکنشهای آلرژیک
فارماکولوژی بالینی آزیترومایسین
رده دارویی: آنتیبیوتیک از گروه ماکرولیدها
مکانیسم اثر: با مهار سنتز پروتئین باکتریها از طریق اتصال به زیرواحد ۵۰S ریبوزوم، از رشد و تکثیر آنها جلوگیری میکند
موارد مصرف: درمان عفونتهای تنفسی فوقانی و تحتانی (مانند فارنژیت، برونشیت)، عفونتهای پوستی، عفونتهای مقاربتی (مانند کلامیدیا)، و برخی عفونتهای گوارشی مانند اسهال مسافرتی
ویژگیهای فارماکوکینتیکی
جذب خوراکی خوب
نیمهعمر طولانی (حدود ۶۸ ساعت)
نفوذ بالا به بافتها و سلولها
دفع عمدتاً از طریق صفرا و مدفوع
اشکال دارویی: قرص، کپسول، سوسپانسیون خوراکی، ویال تزریقی، قطره چشمی
عوارض جانبی شایع: تهوع، اسهال، درد شکمی، سردرد، واکنشهای آنافیلاکسی
فارماکولوژِی بالینی اریترومایسین
طبقهبندی دارویی
گروه دارویی: آنتیبیوتیک ماکرولید
مکانیسم اثر: مهار سنتز پروتئین باکتریایی از طریق اتصال به زیرواحد 50S ریبوزوم، که منجر به توقف رشد باکتری میشود.
فارماکولوژی فضایی ((space pharmacology و داروسازی درفضا(Pharmacy in space)
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی ، مدرس فارماکولوژی در دانشگاه علوم پزشکی شاهد
به نام آنکه که قلم در کف انسان نهاد و بر حرمت آن قسم یاد کرد.
چه آسان است مرگى که در راه رسیدن به عزّت و احیاى حق باشد، مرگ عزتمندانه جز زندگى جاوید و زندگى ذلیلانه جز مرگ همیشگى نیست. امام حسین)ع(
در عجبم از مردمی که خود زیر شلاق ظلم و ستم زندگی میکنند اما برای حسینی که آزاده زندگی کرد٬میگریند. دکتر علی شریعتی
آژانسهای فضایی به شدت در تلاش هستند تا با فرستادن فضانوردان به اعماق فضا، از جمله مأموریتها به مریخ و سیارکها، مرزهای کنونی پروازهای فضایی انسان را از بین ببرند. پرواز فضایی فیزیولوژی انسان را به دلیل جابجایی مایعات، از دست دادن عضلات و استخوان، اختلال در تنظیم سیستم ایمنی و تغییرات در دستگاه گوارش و آنزیم های متابولیک تغییر می دهد.
در مقاله قبلی با عنوان کرنو فارماکولوژی به نقش واهمیت زمان در عملکرد داروها پرداخته شد.دراین مقاله نقش واهمیت مکان در عمکرد داروها مد نظر است که سفرهای فضایی، دریایی و ........ را شامل میگردد.
داروشناسی فضایی یک رشته تخصصی است که بر درک چگونگی رفتار داروها در محیط خشن فضا و چگونگی تأثیر سفر فضایی بر اثربخشی و ایمنی دارو تمرکز دارد.
این نوع داروشناسی شامل مطالعه تغییرات فارماکوکینتیک و فارماکودینامیکی است که در فضانوردان به دلیل عواملی مانند ریزگرانش، تابش و تغییر چرخه خواب رخ میدهد.
این تحقیق برای اطمینان از سلامت و رفاه فضانوردان در ماموریتهای طولانی مدت و برای توسعه درمانهای مؤثر برای مشکلات پزشکی که ممکن است در طول سفرهای فضایی ایجاد شوند، بسیار مهم است.
داروشناسی فضایی، کاربرد مهندسی زیستپزشکی است که به مطالعهی کاربرد و پویایی داروها یا مواد دارویی در محیطهای فضایی میپردازد.
«داروشناسی فضایی» مروری بر دانش استفاده از داروها در طول پروازهای فضایی است.
اختلال در تنظیم سیستم ایمنی و تغییرات در دستگاه گوارش و آنزیم های متابولیک. این تغییرات ممکن است فارماکوکینتیک و/یا فارماکودینامیک داروهای مورد استفاده توسط فضانوردان را تغییر دهد و متعاقباً ممکن است بر کارایی و ایمنی دارو تأثیر بگذارد. معمولاً در طول مأموریت های فضایی برای درمان اختلالات خواب، آلرژی ها، بیماری حرکت فضایی، درد و احتقان داروها تجویز می شود.
هدف از این کار، مقایسه دانش پیشرفته در مورد تغییرات PK/PD ( فارماکودینامیک و فارماکوکینیتیک)و عواملی است که احتمالاً در طول پروازهای فضایی بر آنها تأثیر میگذارند.
مردم همچنین میپرسند
چه داروهایی در فضا وجود دارند؟ منظور از پزشکی فضایی چیست؟ مرور کلی داروشناسی فضایی چیست؟
داروشناسی در فضا. داروها در فضا برای درمان بیماریهایی که برای انسانها روی زمین کاملاً رایج هستند و همچنین به دلیل اختلالات فیزیولوژیکی ضروری هستند.
فارماکولوژی فضایی مطالعه استفاده از داروها در طول پروازهای فضایی است. پرواز فضایی میتواند تأثیر داروهای تجویز شده بر بدن را تغییر دهد. داروشناسی سرعت نقش مهمی در داروشناسی و سیستم مراقبتهای بهداشتی فضانوردان ایفا میکند. پشتیبانی پزشکی مورد نیاز برای ماموریتهای طولانی مدت پرواز فضایی، مطالعهی استفاده از داروها در طول پروازهای فضایی است. پرواز فضایی میتواند عملکرد داروهای تجویز شده روی بدن را تغییر دهد.
اهداف مقاله حاضر، اثبات استراتژیهایی برای انجام مطالعات داروشناسی فضایی به منظور دستیابی به درک جامعی از کاربرد داروها در فضاست. داروها با این فرض تجویز می شوند که به روشی مشابه روی زمین عمل می کنند، فرضی که هنوز به طور سیستماتیک بررسی نشده است. تعداد کمی از داده های فارماکوکینتیک در حین پرواز منتشر شده است.
فضا حداقل ۳۷ پروتئین در انسان را تغییر میدهد.
سلول انسان در فضا و مریخ از فاصله نزدیک
از آنجایی که آسیب ناشی از تشعشعات، یک خطر قابل توجه در فضا است، این ۳۷ پروتئین شامل برخی از موارد ضروری برای ترمیم آسیب DNA و همچنین سایر پروتئینهای حیاتی در تولید انرژی و پروتئین، حفظ شکل سلولی، تقسیم سلولی و همچنین تبادل پروتئین در داخل سلولها هستند.
تصویر سلولهای انسانی که روی آنها ذرات درخشان نانو به رنگ سبز روشن به چشم میخورد. ناسا و سازمان فضایی اروپا مشغول بررسی تأثیرات فضا روی بدن انسان از جمله بیماریهای قلبی و سلولهایی هستند که نابهنگام پیر شده اند. دانشمندان با تزریق ذرات نانو به سلولها، شیوه واکنش آنزیمها در آن در فضا را بررسی میکنند.
داروسازی فضایی به تولید داروها و محصولات دارویی در محیط فضا، به ویژه در شرایط ریزگرانش، اشاره دارد. این رویکرد نوآورانه در حال بررسی پتانسیل بهبود کیفیت و کارایی داروها از طریق بهرهگیری از شرایط منحصر به فرد فضا است.
مطالعات فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک مدلهای استراحت اغلب برای شبیهسازی تغییرات فیزیولوژیکی مشاهده شده در طول گرانش میکرو استفاده میشوند.
علاوه بر تغییرات فارماکوکینتیک/فارماکودینامیک، کاهش پایداری دارو و فرمولاسیون در فضا نیز میتواند بر اثربخشی و ایمنی داروها تأثیر بگذارد. این تغییرات همراه با تغییرات فیزیولوژیکی و اثرات فارماکوکینتیک و فارماکودینامیک ناشی از آنها باید در نظر گرفته شود تا تأثیر نهایی آنها بر کارایی و ایمنی دارو در طول پرواز فضایی تعیین شود.
تغییرات فیزیولوژیکی در نتیجه قرار گرفتن در معرض محیط میکروگرانش مشاهده می شود. مدت زمان این اثرات می تواند بسیار متفاوت باشد، از وضوح سریع در روزهای اول ماموریت یا مدت کوتاهی پس از بازگشت به زمین، تا چندین سال، با برخی اثرات دائمی که هرگز به طور کامل برطرف نمی شوند.
بسیاری از داروهای تجویزی، به ویژه داروهای مایع مانند انسولین و نیتروگلیسیرین پس از انقضا مضرتر میشوند؛ اما برخی دیگر مانند ایبوپروفن ممکن است فقط کمتأثیر شوند.
موضوع تاریخ انقضای داروها برای فضانوردان مهم است؛ زیرا مأموریتهای پرخطر و بیسابقهای در آینده در پیش است که مرزهای اکتشافات انسانی را جابهجا میکنند.
کارشناسان هنوز به طور کامل نمیدانند محیطهای خشن فضا و ماه و مریخ ممکن است تا چه میزان بر توان و پایداری طولانیمدت داروها تأثیر بگذارد.
دَنیِل باکلَند (Daniel Buckland)، یکی از پژوهشگران در بیانیهای گفت:
این لزوماً به این معنا نیست که داروها کارایی ندارند اما همانطور که وقتی در خانه راحت دراز کشیدهاید نباید داروهای تاریخمصرفگذشته استفاده کنید، آژانسهای اکتشاف فضایی هم باید فکری برای کمتأثیر شدن داروهای تاریخمصرفگذشته بکنند.
پژوهشگران معتقدند افرادی که مسئول حفظ سلامت خدمه پروازهای فضایی هستند باید راههایی برای تمدید انقضای داروها بیابند به نحوی که مدت مأموریت را کاملاً پوشش دهد؛ در غیر این صورت باید خطر فراوان تجویز داروی تاریخمصرفگذشته را بپذیرند.
فضانوردان با داروهای تاریخمصرفگذشته چه میکنند؟
رفتن به فضا بدن انسان را ویران میکند؛ ما در زمین تکامل یافتیم بنابراین بدیهی است که در محیط خارج از زمین اوضاع کمی به هم ریخته شود.
در فضایی بدون گرانش، کاهش تراکم استخوان و ماهیچه وجود دارد، مشکلات بینایی ناشی از مایعات بیش از حد در مغز وجود دارد، مشکل ادرار وجود دارد و بدون گرانش رطوبت بدن آزاد است که خواه ناخواه در اطراف شناور باشد و در یک جنبه منفی مخصوصاً عجیب در پرواز فضایی، پس از انجام یک فعالیت خارج از وسیله نقلیه که بیشتر به عنوان راهپیمایی فضایی شناخته میشود، گاهی ناخنهای دست فضانوردان میافتد.
مطالعات نشان داده که دستکشهای لباس فضایی تحرک بند انگشتان را محدود میکند که در نتیجه فشار بیشتری بر انگشتان وارد میکند و در نهایت باعث کاهش جریان خون، آسیب بافتی میشود.
فارماکوکینتیک در فضا
با توجه به تغییرات فیزیولوژیکی که در طول پرواز فضایی رخ می دهد، مانند جابجایی مایعات، از دست دادن مایعات، از دست دادن عضلات و سازگاری قلبی عروقی، جذب، توزیع، متابولیسم و دفع داروها ممکن است در فضا متفاوت باشد.
جاذبه به طور مستقیم بر جذب دارو اثر ندارد، اما میتواند بر نحوه توزیع و اثرگذاری دارو در بدن تاثیر بگذارد. به عنوان مثال، وضعیت بدن هنگام مصرف دارو میتواند سرعت و میزان جذب دارو از دستگاه گوارش را تحت تاثیر قرار دهد.
وضعیت بدن:
زمانی که دارو به صورت خوراکی مصرف میشود، وضعیت بدن فرد میتواند بر نحوه حرکت دارو در دستگاه گوارش و تماس آن با سطح جذب تاثیر بگذارد.
به عنوان مثال، خوابیدن به پهلوی راست ممکن است باعث شود دارو به عمق بیشتری از معده برسد و در نتیجه سرعت انحلال آن بیشتر شود.
جاذبه میتواند بر نحوه توزیع دارو در بدن تاثیر بگذارد، به ویژه در مورد داروهایی که به صورت تزریقی یا موضعی استفاده میشوند. به عنوان مثال، داروهایی که به صورت عضلانی تزریق میشوند ممکن است در ناحیه تزریق تجمع یابند و به تدریج وارد جریان خون شوند. همچنین، جاذبه میتواند بر توزیع دارو در اندامهای مختلف بدن، مانند پاها که در موقعیت پایینتری نسبت به قلب قرار دارند، تاثیر بگذارد.
در نتیجه: اگرچه جاذبه به طور مستقیم بر جذب دارو تاثیر نمیگذارد، اما میتواند بر نحوه توزیع و اثرگذاری دارو در بدن، به ویژه در مورد داروهای خوراکی و تزریقی، تاثیرگذار باشد
فارماکودینامیک در فضا
داده های بسیار محدودی برای ارزیابی تأثیر محیط پرواز فضایی بر فارماکودینامیک در دسترس است. ارزیابی تغییرات فارماکودینامیک ناشی از ریزگرانش دشوار است زیرا اثر دارو در طول زمان برای یک دوز معین به هر دو ویژگی فارماکوکینتیک و فارماکودینامیک بستگی دارد. از دست دادن حجم پلاسما ممکن است تعامل دارو و گیرنده را در موقعیت های هیپوولمیک تغییر دهد، بنابراین به طور بالقوه بر پاسخ بالینی داروها تأثیر می گذارد.
مطالعات فارماکوکینتیک/فارماکودینامیک در ریزگرانش شبیه سازی شده است.
پایداری دارو در فضا
گذشته از تأثیرات بالقوه بر کارایی و ایمنی دارو ناشی از تفاوت در خواص فارماکوکینتیک و/یا فارماکودینامیک داروها، تغییر پایداری دارو در محیط گرانش ریز نشان دهنده عامل خطر دیگری است که می تواند بر اثربخشی دارو در طول ماموریت های فضایی تأثیر بگذارد.
به نظر می رسد تغییرات فیزیولوژیکی متعددی که در طول پرواز فضایی رخ می دهد، بر خواص فارماکوکینتیک و فارماکودینامیک داروها تأثیر بگذارد. علاوه بر این، کاهش پایداری دارو در فضا، تغییرات در پاسخ ایمنی و تفاوت در فیزیولوژی پاتوژنهای انسانی (باکتریها، ویروسها، قارچها) ممکن است درمان دارویی در فضا را پیچیدهتر کند. در این مرحله، ارزیابی تأثیر متقابل این عوامل و ارزیابی تأثیر بالینی آنها دشوار است.
یک استارتآپ زیستفناوری آمریکایی در حال توسعه نانوذرات ویژهای در شرایط ریزگرانش فضا برای درمان موثرتر آرتروز، سرطان و بیماریهای ژنتیکی است.
شرکت آمریکایی ایسکرا (Eascra) با استفاده از محیط ریزگرانش فضا، نسل جدیدی از نانوذرات پایه جانوس (Janus Base Nanoparticles – JBNs) را برای دارورسانی هدفمند و پایدار تولید میکند که این فناوری میتواند زمینهساز صنعت تولید پیشرفته دارو در فضا باشد.
ایسکرا از سال ۲۰۲۳ تاکنون پنج ماموریت فضایی را برای آزمایش نحوه تشکیل JBN در فضا اجرا کرده است. نتایج اولیه نشان میدهد که نانوذرات تولیدشده در فضا، همسانتر و یکنواختتر از نمونههای زمینی هستند و این موضوع دقت در دارورسانی را به طرز چشمگیری افزایش میدهد؛ همچنین، این نانوذرات توانستهاند مولکولهای mRNA را در دمای اتاق برای مدت طولانی حفظ کنند؛ قابلیتی که معمولا نیازمند نگهداری در سرمای شدید است.
ایسکرا در نظر دارد پس از تکمیل آزمایشها، رایزنی با سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) را برای تایید داروهای مبتنی بر نانوذرات فضایی آغاز کند. با این حال، این مسیر میتواند تا یک دهه طول بکشد تا به بازار برسد. این استارتآپ اخیرا موفق به دریافت کمکهزینه ۱۰۰ هزار دلاری از شرکت سرمایهگذاری آمریکایی مس ونچرز (Mass Ventures) و راهاندازی یک آزمایشگاه جدید شده است.
استارتاپ کالیفرنیایی واردا (Varda) استقرار اولین ماهواره خود را جشن گرفت، آزمایشی از یک کارخانه داروسازی فضایی شگفتانگیز که به عنوان یک دستگاه آزمایشی مافوق صوت عمل می کند.
تغییرات ناشی از فضا میتواند بر خواص فارماکوکینتیک (نحوه برخورد بدن با دارو) و فارماکودینامیک (نحوه تأثیر دارو بر بدن) داروها تأثیر بگذارد.
فضانوردان ممکن است به دلایل مختلفی از جمله بیماری حرکت در فضا، اختلالات خواب، درد و سایر بیماریهای رایج نیاز به مصرف دارو داشته باشند. درک چگونگی عملکرد این داروها در فضا برای اطمینان از اثربخشی و ایمنی آنها حیاتی است.
به گزارش گروه وبگردی حیات؛ شاید این سوال مطرح شود که چرا تولید دارو در فضا؟
خوب، وقتی در گرانش صفر کار می کنید، یک متغیر فیزیکی بسیار مهم را تغییر می دهید که تقریباً برای هر آزمایشگاه مستقر در زمین ثابت است. با خارج شدن گرانش از معادله، چیزهایی مانند جریان های همرفتی وجود ندارند، زیرا هیچ فاکتوری برای افزایش گرما وجود ندارد و ذرات موجود در مایع مانند روی زمین توده تشکیل نداده و به سطح بالا می روند یا به پایین فرو می روند.
شرکت واردا می گوید: توزیع اندازه ذرات قابل تنظیم، کریستالهای مرتبتر و اشکال جدید، می تواند منجر به فراهمی زیستی بهتر، ماندگاری طولانیتر، مالکیت معنوی جدید و روشهای جدید مدیریت شود.
به گفته ناسا، این موضوع و عوامل دیگر برای یک حوزه خاص از تحقیق و توسعه بسیار مفید بوده اند: رشد کریستال پروتئین به گفته ناسا بزرگترین دسته آزمایشات انجام شده در ایستگاه فضایی بین المللی را نشان می دهد.
این موضوع به ویژه برای توسعه دهندگان دارو جذاب است که می توانند از محیط های گرانش صفر برای متبلور کردن پروتئین های بیولوژیکی استفاده کنند تا ساختار آنها را تجزیه و تحلیل کرده و داروهایی را طراحی کنند تا کاملاً به آنها متصل شوند. دانشمندان همچنین می توانند از آزمایشگاه میکروگرانش برای تولید داروهای خود در اشکال کریستالی با دقت فوق العاده استفاده کنند.
اخیرا شرکتی به نام Not Boring که در کنار واردا فعالیت می کند، نمونه هایی را کشف کرده که عجیب ترین آنها داروی ایمونوتراپی سرطان خون است که به ازای هر کیلوگرم ۱۱۴٫۳ میلیارد دلار ارزش دارد یا ام آر ان ای موجود در واکسن کووید-۱۹ فایزر که دو گالن از آن، تمام دوزهایی را که فایزر تا به امروز ساخته است، تشکیل می دهد و بیش از ۷۵ میلیارد دلار برای فایزرهزینه ایجاد کرده است.
بنابراین یک آزمایشگاه فضایی دربرگیرنده یک محیط تولید منحصر به فرد برای تحقیق و توسعه مواد فوق العاده با ارزش است. محیطی که می تواند از نظر پزشکی تمیز بوده و می تواند کارهایی را در مقیاس کوچک انجام دهد که به سادگی نمی توان آنها را روی زمین انجام داد.
بنابراین انجام کارها در فضا به سرعت ارزان و در دسترس می شود که دیگر لازم نیست شرکت های دارویی در سختی و هزینه زیاد قرار بگیرند.
در این راستا اولین کارخانه فضایی شرکت واردا دیروز با یک فالکون ۹ به فضا پرتاب شد و اکنون در مدار قرار گرفته است. این کارخانه که تقریباً به اندازه یک توپ یوگا است، برای بیش از یک ماه در ارتفاع بیش از هزار کیلومتر به دور زمین می چرخد و پس از آن دوباره به زمین باز خواهد گشت.
گفتنی است که شرکت واردا کمتر از دو سال و نیم پیش تاسیس شده است و در حال بررسی ایده راهاندازی یک ایستگاه تولیدی است که به طور دائم در مدار بماند و مواد، تجهیزات و تجهیزات نگهداری را حمل کند.
محققان معمولا تأثیر نیروی گرانش را بر آزمایشهای علمی عمیق میدانند. با توجه به اینکه گرانش در همه جای زمین وجود دارد، ممکن است تأثیر آن بر آزمایشها ارزش تأمل نداشته باشد.
ساخت دارو در فضا یک موضوع جذاب و نوآورانه است که میتواند تحولات بزرگی را در صنعت داروسازی و فضانوردی بههمراه داشته باشد. ۳دلیل اصلی برای توجه به تولید دارو در فضا، محیط بیوزنی، تفاوتهای محیطی مانند تابش فضایی و منابع جدیدی است که میتواند در سیارات و ماهوارهها یافت شود.
اواخر سال۲۰۲۰ و اوایل سال۲۰۲۲، شرکت «اینو استودیو» آزمایشهای خود را در ایستگاه فضایی بینالمللی انجام داد تا ببیند آیا میکروگرانش میتواند به بهبود پایداری داروی ضدویروس رمدسیویر برای افزایش کارایی و کاهش مشخصات خطر فرمولاسیون دارو کمک کند یا خیر. با وجود موقعیت دوردست فضا و تمام موانع لجستیکی که برای دسترسی به آن وجود دارد، گروههای تحقیقاتی برای انجام آزمایشها در فضا صف کشیدهاند. مطالعات انجامشده در ریزگرانش اغلب شگفتیهایی را به همراه دارد که میتواند درک علمی پدیدههای طبیعی را در زمین افزایش دهد.
جاذبه برای میکروگرانش ها
در فضا گرانش خیلی کم است
رشد بعضی میکروارگانیسم هادر جاذبه صفر
بیوزنی و تأثیر آن بر ساخت دارو
در محیط بیوزنی، کریستالهای پروتئین با کیفیت بالاتری تولید میشوند که برای تحقیقات دارویی بسیار مفید است. کریستالهای باکیفیت به دانشمندان اجازه میدهند ساختار پروتئینها را با دقت بیشتری مطالعه و داروهای مؤثرتری طراحی کنند.
درمان فضایی ایدز در حدود ۲ ماهپیش، کپسول W-1 متعلق به شرکت صنایع فضایی واردا، پس از حدود ۷ماه حضور در فضا، با موفقیت به زمین بازگشت و محموله منحصر بهفردی را با خود آورد: داروی ریتوناویر ضدویروس HIV. این شرکت بهدنبال تولید مستقل داروها در ریزگرانش است؛ استراتژی که درنهایت میتواند هزینه داروهای نجاتدهنده را کاهش دهد؛ چیزی که این شرکت یک قدم به رسیدن به آن نزدیکتر شده است. مأموریت W-۱ بهدنبال آزمایش امکانسنجی ساخت دارو در فضا بود و برای اولینبار سختافزار واردا را در خارج از زمین آزمایش کرد. کپسول W-1 در طول مدتی که در مدار قرار داشت، با موفقیت، فرم III داروی ضدویروسی ریتوناویر را متبلور کرد. ریتوناویر فرآوریشده در فضا از آن زمان به بعد مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و بهگفته دلیان آسپاروهوف، بنیانگذار واردا اسپیس، داروهای فضایی بسیار خوب عمل آمده اند.
نگرش جدید به فضا
اطلاعات مهمی در مورد اثرات پرواز فضایی و عواملی مانند لرزش، شتاب، تشعشع و دما بر فرایند تولید دارو ارائه میشود. با ارائه یک مجموعه داده تجربی دقیق با محوریت بقا، راه را برای آینده پردازش داروها در فضا هموار میشود این کار امکان توسعه محصولات دارویی جدید را در زمین فراهم شده و از ابتکارات اکتشاف طولانیمدت انسانی استفاده میشود.
شرکت فضایی واردا (Varda Space) به تازگی گامی بلند در مسیر تحول صنعت داروسازی برداشته و
محققان در حال بررسی این موضوع هستند که چگونه عواملی مانند تغییر تعادل مایعات و تغییرات در عملکرد اندامها بر این فرآیندها تأثیر میگذارندو این شامل بررسی روشهای نوین دارو رسانی است که برای محیط فضا مناسبتر باشند. هدف نهایی توسعه مداخلات دارویی و غیردارویی برای کاهش اثرات نامطلوب سفر فضایی بر بدن و بهینهسازی اثربخشی داروهاست. با مطالعه چگونگی واکنش بدن انسان در محیطهای نامساعد، که میتواند بینشهایی در مورد بیماریها و شرایط مختلف روی زمین ارائه داد.با اطمینان از اینکه فضانوردان برای هرگونه نیاز پزشکی که ممکن است در طول ماموریتهای فضایی پیش بیاید به داروهای موثر دسترسی دارند. ............................................................................................................................................................................
مهربانی : مهمترین اصل "انسانیت" است . اگر کسی ازمن کمکی بخواهد، یعنی من هنوز روی زمین ارزش دارم.
تونل ها این را میگویند که راه هست حتی در دل سنگ.
Chrono pharmacology
دکترحسین جعفری عضو هیئت علمی مدرس فارماکولوژی دانشگاه علوم پزشکی شاهد
بنام او که همیشه حاضر است
کرونوفارماکولوژی زیرشاخهی کرونوبیولوژی است که به دنبال شناسایی و درک این ریتمها است و این رشته مهم است، زیرا تغییر زمان تجویز دارو میتواند تأثیر عمیقی بر اثربخشی، سمیت و نسبت بین این دو معیار (شاخص درمانی) داشته باشد.
کرونوبیولوژی : شاخه ای از زیست شناسی که به پدیده های فیزیولوژیکی چرخه ای مربوط می شود.
کرونوبیولوژی مطالعه ریتم های بیولوژیکی است. این اثر زمان بر رویدادهای بیولوژیکی و ساعتهای بیولوژیکی داخلی را بررسی میکند. در طول چند دهه گذشته، کرونوبیولوژی به یک زمینه چند رشته ای مورد علاقه در پزشکی عمومی و روانپزشکی تبدیل شده است.
تحقیقات در مورد chronobiology به طور مداوم در حال رشد است و به توسعه یک زمینه تحقیقاتی بین رشته ای کمک کرده است. جایزه نوبل پزشکی در سال 2017 به دانشمندانی اعطا شد که مکانیسم های مولکولی کنترل کننده ریتم شبانه روزی را بررسی کردند.
مثال: شامل چرخههای دورهای یا سالانه که بر چرخههای مهاجرت یا تولید مثل در بسیاری از گیاهان و حیوانات حاکم است، یا چرخه قاعدگی انسان ریتمهای چرخههای کوتاهتر از ۲۴ ساعت داریم مانند چرخه ۳ ساعته تولید هورمون رشد.
دکتر هالبرگ به عنوان پدر کرونوبیولوژی مدرن در تحقیقات بیوپزشکی قلب و عروق و درمان زمانبندی شده شناخته شده است. کرونوبیولوژی مطالعه ریتم های بیولوژیکی است که رویدادهای تکرار شونده ای هستند که در یک توالی منظم رخ می دهند و حتی بدون تأثیرات خارجی ادامه می یابند.
هسته سوپراکیاسماتیک (SCN) ساعت بیولوژیکی انسان است و نمونه ای از یک ضربان ساز درون زا است. چهار ریتم بیولوژیکی شبانه روزی، مادون قرمز، روزانه و اولترادیان هستند.
سیستم ساعت شبانه روزی در پستانداران بسیاری از فرآیندهای فیزیولوژیکی از جمله ریتم روزانه رفتار خواب و بیداری، ترشح هورمونی و متابولیسم را هدایت می کند. این سیستم به تغییرات محیطی روزانه مانند چرخه نور تا تاریکی، مصرف غذا و تجویز دارو پاسخ می دهد. در این بررسی، ما بر روی سیستمهای ساعت شبانهروزی مرکزی و محیطی در پاسخ به داروها، غذا و تغذیه تمرکز میکنیم.
دکتر هالبرگ به عنوان پدر کرونوبیولوژی مدرن
کرونوبیولوژی به عنوان یک حوزه تحقیقاتی فرا رشته ای کاربردهایی در درمان اختلالات خلقی داشته است.
کرونوبیولوژی رشته ای است که به مطالعه تأثیر زمان بر سیستم های بیولوژیکی می پردازد. دوره ای بودن مورد توجه خاصی است. ساعت بیولوژیکی اصلی در هسته سوپراکیاسماتیک ریتم های روزانه دمای مرکزی بدن، چرخه فعالیت استراحت، عملکردهای فیزیولوژیکی و رفتاری، عملکردهای روانی حرکتی و خلق و خوی انسان را کنترل می کند. ژنهای ساعت در تولید ریتمهای شبانهروزی نقش دارند و ساعت بیولوژیکی با ورودیهای مستقیم نوری با روز خورشیدی هماهنگ میشود. اختلالات ریتم شبانه روزی مختلف در اختلالات خلقی مانند افسردگی تک قطبی، افسردگی دوقطبی و اختلال عاطفی فصلی نشان داده شده است. فرضیه های مربوط به ناهنجاری های ریتم شبانه روزی مرتبط با علت شناسی اختلالات خلقی مطرح شده است.
منشاء ساعت زیستی بدن ما کجاست؟
گهوارهی زندگی ما، با آهنگی یکنواخت در فضا حرکت میکند. زمین هر ۲۴ ساعت، یک دور حول محور قطبی خود میچرخد و اجازه میدهد که قسمتهای مختلف آن آفتاب بگیرد. همهی موجودات زندهی زمین، از جلبکها گرفته تا انسانها طوری تکامل یافتهاند که با چرخش زمین و آهنگ شب و روز آن هماهنگ باشند. آنها این هماهنگی را به کمک مهمترین زمانسنجهای جهان انجام میدهند. ساعتهای زیستی به موجودات زنده کمک میکنند تا غروب یا طلوع خورشید آنها را غافلگیر نکند. ولی این ساعتها چگونه در بدن ما و دیگر موجودات زنده بوجود آمدهاند؟ تکامل و انتخاب طبیعی چگونه آنها را ساخته و در طول میلیونها سال، چنین دقیق تنظیم کرده است؟ پژوهشهای جدید، به بررسی این پرسش بزرگ میپردازند.
به نظر میرسد که یک ساعت بزرگ در مغز انسان وجود دارد. این ساعت میتواند زمان خوابیدن و بیدار شدن او را با نور محیط هماهنگ کند. ولی ظاهرا که به جز این ساعت بزرگ در مغز، ساعتهای دیگری نیز در بدن ما وجود دارد. یک کرونوبیولوژیست از دانشگاه گلاسکو در اسکاتلند به نام «باربارا هلم» (Barbara Helm) میگوید: «در کبد، طحال و حتی چربیهای بدن ما ساعتهایی وجود دارد.» این ساعتها الگوی خواب و زمان غذا خوردن ما را تنظیم میکنند. آنها به مدیریت میزان ترشح هورمونهای ما میپردازند و پاسخ بدن به قند و دیگر فرایندهای مهم زیستشناختی را تنظیم میکنند.
مطالعات کرونوبیولوژیکی می تواند شامل آناتومی مقایسه ای، فیزیولوژی، ژنتیک، زیست شناسی مولکولی، رفتار، رشد، تولید مثل و تکامل باشد. کرونوبیولوژی یک زمینه تحقیقاتی بین رشته ای است و شامل پزشکی خواب، غدد درون ریز، روانپزشکی، پزشکی ورزشی و همچنین فضا و پزشکی سفر می شود. تغییرات در زمان و طول فعالیت های بیولوژیکی در بسیاری از فرآیندهای بیولوژیکی ضروری از جمله، اما نه محدود به، خوردن، خوابیدن، جفت گیری، خواب زمستانی، مهاجرت و بازسازی سلولی آشکار است .
مرکزی ترین ریتم در کرونوبیولوژی، ریتم شبانه روزی است: یک چرخه تقریباً 24 ساعته که با فرآیندهای فیزیولوژیکی ریتمیک تقریباً یک روز نشان داده می شود. توسط ساعت های شبانه روزی که درون زا هستند، تنظیم می شود و با یک پاسخ مولکولی، مانند نوسانات ژن، به نور مشخص می شود.
کرونوفارماکولوژی علمی است که وابستگی های ریتم بیولوژیکی داروها را توضیح می دهد. ریتم های 24 ساعته بیوشیمیایی، فیزیولوژیکی و رفتاری ...
کرونوفارماکولوژی علمی است که به بررسی وابستگی های ریتم بیولوژیکی داروها می پردازد. ریتم های بیولوژیکی در سطح سلولی و درون سلولی باعث وابستگی دوز-زمان در فارماکودینامیک داروهایی می شود که به فارماکوکینتیک آنها ارتباطی ندارد..
کرونوفارماکولوژی رشتهای از علم است که بر مطالعه تأثیر ریتمهای بیولوژیکی بر دارودرمانی متمرکز است، یعنی شاخهای از فارماکولوژی که وابستگیهای بین زمان تجویز دارو و تأثیر آن را مطالعه میکند. این یکی از عناصری است که در درک گسترده باید مورد توجه قرار گیرد.
در حال حاضر، فردیسازی درمان در بیماران خاص براساس در نظر گرفتن پزشک تجویزکننده از سن، جنس، و شرایط فیزیولوژیکی و پاتوفیزیولوژیک فردی (وجود بیماریهای همزمان) برای پیشبینی شروع بالقوه تداخلات دارویی ناشی از کاربرد پلیدارو درمانی - یعنی، فارماکوژنتیک بیمار تعیین میشود. ژنوتیپ)
متأسفانه، موضوع کرونوفارماکولوژی به عنوان یک جنبه اغلب نادیده گرفته شده و ضعیف مطالعه شده از منطقی سازی درمان باقی می ماند.
هدف از این بررسی اجمالی داستانی، ارائه توصیف مختصری از مسائل کرونوفارماکولوژیک، با نشانههایی از تأثیر بالقوه ریتمهای بیولوژیکی بر قوانین انجام نظارت بر داروی درمانی است.
کرونوفارماکولوژی از دانش ریتم های بیولوژیکی برای ایجاد یک برنامه دارویی بهینه استفاده می کند. یک ویژگی فیزیولوژیکی بدیهی موجودات زنده این واقعیت است که پدیده های بیولوژیکی در طول زمان تغییر ناپذیر نیستند، اما ریتمیک آشکاری دارند - در سطح سیستمی، اندامی و سلولی. ریتمهای بیولوژیکی نوسانات خودپشتیبانی از پدیدههای فیزیولوژیکی هستند که توسط «ساعتهای زیستی» درونزا تولید و کنترل میشوند که با تکرارپذیری مشخص میشوند.
ماهیت چرخهای پدیدههای فیزیولوژیکی مورد مطالعه توسط کرونوفارماکولوژی از مدتها پیش مورد توجه قرار گرفته بود. یکی از اولین انتشارات مقاله پروفسور فارماکولوژی در دانشگاه ینا – کریستف ویلهلم هوفلند – بود که در سال 1797 اشاره کرد که ریتم اصلی تعیین کننده عملکرد بدن، پریودیسم نوری 24 ساعته است.
کرونوفارماکودینامیک
ریتم های بیولوژیکی بر فارماکوکینتیک و فارماکودینامیک داروها و همچنین پاتوفیزیولوژی بیماری ها تأثیر می گذارد. کرونوفارماکولوژی علمی است که به بررسی وابستگی های ریتم بیولوژیکی داروها می پردازد. ریتم های بیولوژیکی در سطح سلولی و درون سلولی باعث وابستگی دوز به زمان در فارماکودینامیک داروها می شود که به فارماکوکینتیک آنها ارتباطی ندارد.
تاثیر ریتم های بیولوژیکی بر فارماکولوژی بیماری های منتخب
بهترین ریتم های شبانه روزی مستند شامل تغییرپذیری شبانه روزی فشار خون شریانی است. هم در افراد با فشار خون نرمال و هم در اکثر بیماران مبتلا به فشار خون شریانی اولیه، کاهش در مقدار BP و ضربان قلب (HR) در شب مشاهده می شود، در حالی که افزایش آنها در ساعات صبح مشاهده می شود که مربوط به درگیر شدن در فعالیت های روزمره زندگی است.
این ریتم با افزایش چرخهای در فعالیت صبحگاهی سیستم عصبی سمپاتیک، فعالیت رنین پلاسما و ترشح هورمونهایی با اثر فشاری، افزایش مقاومت محیطی و تسریع خودکارسازی سیستم هدایت الکتریکی قلب در صبح مرتبط است.
فشار خون در اواخر صبح و اوایل بعد از ظهر به اوج خود می رسد. پس از آن، بین ساعت 8 شب کاهش می یابد. و ساعت 2 بامداد که معمولاً کمترین مقدار است. علاوه بر این، فعالیت فیبرینولیتیک پلاسما در صبح کاهش می یابد، که با افزایش تمایل به تشکیل ترومبوس در آن زمان مرتبط است. بنابراین، دوره صبح (3 تا 4 ساعت پس از بیدار شدن از خواب) با افزایش خطر حوادث قلبی عروقی، مانند سندرم حاد کرونری یا سکته مغزی مرتبط است.
یک مشاهده جالب همچنین نشان دادن فعالیت چرخه ای اندوتلیوم با حداکثر ترشح اکسید نیتروژن در صبح و در طول روز بود که یک مکانیسم هموستاتیک فیزیولوژیکی است که با افزایش بیش از حد BP در نتیجه فعالیت مکانیسم های ذکر شده در بالا مقابله می کند. از سوی دیگر، عصر و شب زمان شیوع عملکردی بخش پاراسمپاتیک سیستم عصبی خودمختار است، با کاهش ترشح هورمونهای فشار دهنده و فعالیت سیستم RAA(رنین- آنژیو تنسین آلدسترون) که باعث کاهش مقادیر BP و HR میشود. از نظر بالینی، پدیده فوق با امکان تمایز، بر اساس نتایج پایش 24 ساعته تغییرات BP در بیماران مبتلا به فشار خون شریانی اولیه، بیان می شود.
فشار خون اولیه یک نمونه عالی از بیماری است که باید مطابق با قوانین دارویی کرونوتراپی درمان شود تا تغییرات غلظت داروی کاهنده فشار خون با تغییر 24 ساعته فشار خون شریانی هماهنگ شود. این روش باعث بهبود اثربخشی و ایمنی درمان ضد فشار خون می شود.
بنابراین، توصیههای عمومی و معمول برای کرونوتراپی فشار خون بالا نشان میدهد که داروهای ضد فشار خون باید در دوزهای بالاتر در طول دوره اولیه صبح پس از بیداری، زمانی که BP در بالاترین حد است، تجویز شود، و این عوامل باید در غلظتهای کمتر در وسط خواب، زمانی که فشار خون پایین است، تجویز شوند. با این حال، دستورالعملهای دقیق برای کرونوتراپی فشار خون بالا به ویژگیهای دقیق بیمار بستگی دارد.
چندین مطالعه بالینی نشان دادهاند که تجویز داروهای مهارکننده سیستم RAA (مهارکنندههای آنزیم تبدیلکننده آنژیوتانسین، آنتاگونیستهای گیرنده آنژیوتانسین) در شب در مقایسه با تجویز چنین داروهایی در صبح به کنترل بهتر فشار خون بالا منجر میشود.
نتایج مشابهی برای دیورتیکهای تیازیدی بهدست آمده است که در مونوتراپی هیپوتانسیو در عصرها استفاده میشوند. از سوی دیگر، در مورد داروهای بتا آدرنولیتیک، ثابت شده است که مصرف این گونه داروها در صبح، کارایی درمان کاهش فشار خون (به دلیل افزایش کاتکول آمین ها و بیان گیرنده های آدرنرژیک در این زمان از روز، همانطور که در بالا ذکر شد) را در مقایسه با دوز عصرانه بهبود می بخشد. همچنین لازم به ذکر است که وابستگی تغییر در اثربخشی درمان فشار خون بالا بسته به زمان تجویز در مورد مسدود کننده های کانال کلسیم نشان داده نشد (احتمالاً به دلیل نیمه عمر بیولوژیکی نسبتاً طولانی آنها).
مثال مناسب بعدی که نقش کرونوبیولوژی را نشان می دهد، استفاده از ملاتونین و داروهای تعدیل کننده گیرنده های ملاتونین در درمان بی خوابی است. همانطور که در بالا ذکر شد، ملاتونین هورمونی است که در غده صنوبری تحت کنترل سیستم شبانه روزی در هسته سوپراکیاسماتیک هیپوتالاموس تولید می شود. بیداری معمولی در حوالی سحر کاهش می یابد. با افزایش ملاتونین در شب، سطح برانگیختگی شبانه روزی کاهش می یابد و انگیزه هموستاتیک فعالیت روزانه کاهش می یابد. به این ترتیب، افزایش ملاتونین شروع خواب را تسهیل می کند و علاوه بر این، زمان بندی سیستم شبانه روزی را تقویت می کند. این دارو تجویز ملاتونین را به عنوان یک داروی خواب آور کرونوبیولوژیکی منطقی می کند
علاوه بر این، سایر آگونیستهای گیرنده ملاتونین (راملتون، تاسیملتئون) برای درمان بیخوابی (القای خواب دیرهنگام) در کشورهای منتخب اروپایی، ژاپن و ایالات متحده آمریکا استفاده میشوند علاوه بر این، آگوملاتین، که به عنوان یک داروی ضد افسردگی استفاده می شود، برای بهبود ریتم شبانه روزی و القای خواب عصرگاهی در بیماران مبتلا به اختلال در ریتم خواب و بیداری 24 ساعته (به عنوان مثال، در دوره زوال عقل و افسردگی) مورد ارزیابی قرار گرفت.
نمونه هایی از دارودرمانی مطابق با توصیه های کرونوفارماکولوژیک.
بیماری جنبه های کرونوبیولوژیکی درتوضیحات پاتوفیزیولوژیک توصیه های کرونوفارمولوژیک
............................................................................................................................................................................................................
قلب عروق هیپرکلسترلمیا- تشدید ستز کلسترول کبدی درطول شب استعمال استاتین در غروب
.....................................................................................................................................................................
سندرم های حاد کرونری بروز حوادث حاد قلبی عروقی ساعت 6 صبح تا ظهر مصرف داروها(بتابلاکر) در صبح
و سکته مغزی فعالیت سیستم سمپاتیک در
اوایل صبح
فشارخون بالا بیماران مبتلا به فشار خون شریانی اولیه داروی ضد فشار خون صبح یا 2/1 دوز صبح و 2/1 در شب
ودارای سر گیجه صبحگاهی
............................................................................................................................................................................................................
سیستم تنفسی ( آسم) خطر حمله آسم بین ساعت 4 صبح تا 6صبح. تجویز داروی آسم در اوایل صبح
معمولاً با احتقان بینی و عطسه آلرژیک
در ساعات شب بیشترین میزان را دارد.
.......................................................................................................................................................................................................
دستگاه گوارش(خم معده) در عصر و شب ترشح معده افزایش می یابد تجویز آنتی هیستامین قبل از خواب ( رانیتیدین)
.........................................................................................................................................................................................................
سیستم عصبی مرکزی(صرع) خطر تشنج بین ساعت 6 تا 7 صبح داروی ضد صرع باید در ساعات اولیه صبح قبل از بلند شدن از رختخواب
سیستم عصبی مرکزی(افسردگی) افسردگی فصلی پاییز و زمستان به دلیل تابش کمتر تجویز داروهای ضد افسردگی (مانند آگوملاتین) مکمل فتوتراپی
............................................................................................................................................................................................................
سیستم عصبی مرکزی(بیخوابی) تغییرمراحل خواب با یک فاز بندی مشخص تجویز داروهای خواب آور در قالب سیستم های درمانی
......................................................................................................................................................................................................
سیستم عصبی مرکزی(درد) به خصوص ماهیت نوروپاتیک، بین ساعت 3صبح تا 8 صبح تجویز یک دوز اضافی از مسکن در هنگام خواب یا تجویز دوز بالاتر در عصر
سیستم عصبی مرکزی(میگرن) اغلب بین ساعت 8 صبح تا 10 صبح رخ می دهد تجویز تریپتان ها در ساعات اولیه صبح
..................................................................................................................................................................
سیستم هورمونی(دیابت) سطوح خونی انسولین انسولین درمانی فشرده(عادی نمودن قند)
و هورمون های ضد تنظیم (هورمون رشد، کورتیزول)
در یک ریتم شبانه روزی تغییر می کند.
در نیمه های شب، اوج ترشح هورمون رشد وبه دنبال آن افزایش کورتیزول وجود دارد.
……………………………………………………………………………………
سرطان پدیده کرونوبیولوژی سرطان به سرعت مورد بررسی قرار می گیرد. تنوع روزانه ارتقاء و پیشرفت سرطان زای در سطح مولکولی DNA و تکثیر سلولی، رگزایی و جریان خون از طریق تومور)
مطالعات تجربی و بالینی به طور فزاینده ای ارتباط مثبت بین ساعت شبانه روزی و پاسخ دارویی در بیماران سرطانی را نشان می دهد. هدف از درمان کرونوفارماکوتراپی سرطان بهبود اثربخشی داروها و به حداقل رساندن عوارض جانبی با تجویز داروهای شیمی درمانی در زمان مناسب از روز است.
......................................................................................................................................................................................................
به طور خلاصه، طبق قواعد فارماکوتراپی مدرن، داروهایی که در بسیاری از شرایط استفاده میشوند، باید با در نظر گرفتن معیارهای کرونوفارماکولوژیک، دوز بهینه مصرف شوند. نمونه های انتخاب شده در ارائه شده است.
نظارت بر داروی درمانی
یک روش ضروری برای فردی کردن درمان در بیمار معین، بهبود اثربخشی و ایمنی، نیز روش TDM است. TDM شامل تعیین غلظت دارو (و به طور بالقوه متابولیت های فعال فارماکودینامیکی دارو) در مایعات بدن (معمولاً در خون کامل، پلاسما یا سرم؛ کمتر در بزاق یا در مورد بچه های کوچک،)، همراه با تفسیر بالینی نتیجه به دست آمده در زمینه شرایط فیزیولوژیکی منحصر به فرد و پاتولوژیکی بیمار را فراهم می کند.
به طور خلاصه، گزارشهای مستندی در مورد تفاوتهای کرونوفارماکوکینتیک در داروهای متعدد تحت پوشش روش TDM وجود دارد، که به شدت بر نیاز به جمعآوری نمونهها برای ارزیابی غلظت دارو با در نظر گرفتن تفاوتهای بالقوه ناشی از جنبههای کرونوفارماکوکینتیک این داروها تأکید میکند. به نظر میرسد توصیهها و پروتکلهای رسمی TDM باید تفاوتهای غلظتهای دارو را مشروط به پدیدههای کرونوفارماکوکینتیک ارائه کنند و هنگام تفسیر نتیجه بهدستآمده، آنها را در نظر بگیرند.
همانطور که در بالا ذکر شد، ریتم های بیولوژیکی بر خواص فارماکوکینتیک داروها در بدن نیز تأثیر می گذارد. بنابراین، کرونوفارماکوکینتیک رابطه بین ریتمهای بیولوژیکی درونزا و فرآیندهای فارماکوکینتیک ADME را ارزیابی میکند.
کرونوفارماکوکینتیک (chronoPK) به طور غیرمستقیم خواص فارماکودینامیک داروها و در نتیجه غلظت دارو در خون تعیین شده در روش TDM را تعیین می کند. بنابراین، در نظر گرفتن اصول فارماکوکینتیک حتی اجازه می دهد تا ChronoTDM را تشخیص دهیم
درمقاله بعدی انشاالله شامل کرونوفارماکوکیتیک ، کرونوفارماکودینامیک کرونو توکسیکولوژی ، chrono-nutrition( تغذیه کرونو)، chrono-exercise خواهد بود.
کرونوتوکسیکولوژی مطالعه اثرات نامطلوب مواد شیمیایی بر موجودات زنده در رابطه با ریتم شبانه روزی آنها است. به ویژه بررسی می کند ......................................................................................................................................................................بهار را باور کن
باز کن پنجره ها را که نسیم
روز میلاد اقاقی
ها را جشن میگیرد و بهار روی هر شاخه کنار هر برگ
شمع روشن کرده
است همه چلچله ها برگشتند و طراوت را فریاد زدند کوچه یکپارچه آواز شده است
و درخت گیلاس هدیه جشن اقاقی ها را گل به دامن کرده ست باز کن پنجره ها را ای دوست.
دکترحسین جعفری عضو هیئت علمی مدرس فارماکولوژی دانشگاه علوم پزشکی شاهد
حمد و سپاس بی کران پروردگار یکتا را که هستی مان بخشیده و به طریق علم و دانش رهنمون مان شد و به همنشینی رهروان علم و دانش مفتخر مان نمود و استفاده از علم و معرفت را روزی مان ساخت
ازن گازی طبیعی متشکل از سه اتم اکسیژن است که لایه اوزون را تشکیل میدهد، لایه اوزون در برابر اشعه ماوراءبنفش خورشید از زمین محافظت میکند. گاز ازن بیرنگ است و بویی تند دارد.
اکسیژن مهمترین ماده مغذی برای بدن و حفظ سلامتی است. بدن میتواند هفتهها بدون غذا و روزها بدون آب زنده بماند، اما انسان بدون اکسیژن چند دقیقه بیشتر زنده نمیماند. تکتک سلولهای بدن برای تولید انرژی، سمزدایی بدن و حفظ سلامت خود باید به طور مداوم اکسیژن دریافت کنند. هرگونه کاهش در اکسیژنرسانی به بدن در اثر مشکلات تنفسی، حالت اندامی نامناسب، غذاهای فرآوری شده و آب بدون اکسیژن، سیگار کشیدن، ورزش نکردن، آلودگی محیط یا مسمومیت با مونواکسید کربن عملکردهای حیاتی سلولهای بدن را مختل میکند.نبود اکسیژن کافی علت اصلی ابتلا به بیماریهای گوناگونی نظیر آرتریت، ضعف سیستم ایمنی، خستگی مداوم، سرطان، آنفلوانزا و سرماخوردگی مکرر، میگرن و بیحالی است. وقتی بدن سرشار از اکسیژن فعال، یعنی ازن میشود، این عارضهها و سلامت عمومی بدن بهبود مییابد و میزان انرژی بدن افزایش قابل ملاحظهای مییابد.
ازندرمانی به روش درمانیای گفته میشود که جزو پزشکی جایگزین حساب میشود و در این روش درمانی برای بهبودی و درمانی بعضی از بیماریها گاز یا مایع یا محلول ازندار را از طریق خوراکی، تزریقی،پوستی وارد بدن بیمار میکنند.
برای درمان فتق دیسک و بیماریهای التهابی مفصل (آرتریت) باید رویکردی چندجانبه اتخاذ شود. داروهایی وجود دارند که روند پیشرفت تخریب مفصل را کند میکنند و درد و التهاب را کاهش میدهند. ازن تراپی یکی از موثرترین روشهای درمان ناراحتیهای مفصلی است. ازن تراپی درد و التهاب را کاهش میدهد و سیستم ایمنی را تقویت میکند. به علاوه ازن تراپی هیچ گونه عوارض جانبی ندارد و کیفیت زندگی بیمار را بهبود میدهد. ازن تراپی تکنیکی مبتنی بر تزریق غلظت بالایی از اکسیژن و ازن است. این ترکیب به سرعت در بدن حل میشود ازن درمانی اکسیژنرسانی به بافت را از طریق افزایش ظرفیت انتقال اکسیژن بهبود میدهد و سیستمهای آنتی اکسیدانی بدن را تقویت میکند. ازن تراپی درمانی سرپایی است که اکثر بیماران میتوانند از آن بهره بگیرند. چنانچه ازن تراپی توسط متخصص مجرب انجام شود، عوارض جانبی ایجاد نمیکند.لازم است ذکر شود، افرادی که ازن تراپی میکنند میبایست مقادیر مناسبی ویتامین ب کمپلکس ویتامین سی، ویتامین ای، ویتامین آ، (بتا کاروتن)، مس، سلنیوم و سیستئین و روی استفاده کنند.
ازن تراپی یکی از روشهای طب جایگزین است که میزان اکسیژن را در بدن از طریق وارد کردن ازن به بدن افزایش میدهد.
روشهای مختلفی برای ورود اوزون به بدن گزارش شده است. از مزایای ازن تراپی میتوان به درمان بیماریهای مختلفی مانند سرطان، ایدز و ام اس اشاره کرد. ازن تراپی برای درمان بسیاری از بیماریها از جمله سرطان، ایدز، ام اس، آرتریت، بیماری قلبی، آلزایمر و بیماری لایم پیشنهاد شده است. متخصصین معتقدند که سرطان در محیطهای غنی از اکسیژن زنده نمیماند یا رشد نمیکند. سازو کار ازن تراپی در درمان سرطان به این صورت است که ازن تراپی اکسیژن را در بدن افزایش میدهد و به این ترتیب سرطان را درمان میکند.
اثرات زیستشناختی ازن مورد قبول تمامی متخصصین قرار دارد. ازن تولید گلبولهای سفید را تحریک میکند و میزان اینترفرون بعد از ازن تراپی به شدت افزایش مییابد. به علاوه ازن تراپی تولید عامل نکروز تومور (TNF) و ترشح IL-2 را تحریک میکند. غلظت کمی از ازن اکثر باکتریها را از بین میبرد و به روشهای مختلف با انواع قارچها و ویروسها مقابله میکند. ازن پلاک شریانی را اکسید میکند و انعطافپذیری و خاصیت کشسانی گلبولهای قرمز را افزایش میدهد. به علاوه ازن چرخه اسید سیتریک را تسریع میکند و کارآمدی سیستم آنزیمی آنتی اکسیدانی را افزایش میدهد.
ازن تراپی کاربردهای درمانی گستردهای دارد و اثر خود را از طریق سازو کارهای گوناگون به جا میگذارد. ازن درمانی معمولاً به دلیل ویژگیهای آنتی اکسیدانی، ضدالتهابی، ضدپیری، ترمیم بافت و حمایت از سیستم ایمنی به کار برده میشود.
مزایای ازن تراپی عبارت است از:
ازن تراپی از طریق افزایش آزادسازی فاکتورهای رشد از ترمیم بافت حمایت میکند.
ازن درمانی عاملهای از بین برنده رادیکال آزاد از قبیل گلوتاتیون پراکسیداز، کاتالاز و سوپراکسید دیسموتاز را افزایش میدهد.
ازن تراپی از سیستم ایمنی بدن حمایت و آن را تنظیم میکند.
ازن تراپی اکسیژنرسانی به سلولها را از طریق تحریک متابولیسم اکسیژن بهبود میدهد.
ازن درمانی تولید انرژی سلولی به صورت نوعی از ATP را افزایش میدهد.
ازن تراپی گردش خون را بهبود و ویسکوزیته خون را کاهش میدهد.
ازن درمانی انسجام غشای RBC را از طریق فعال کردن مسیر پنتوز حفظ میکند.
ازن درمانی التهاب مزمن را کاهش میدهد.
ازن تراپی سیستم محافظ عصبی را فعال میکند.
تصویر دستگاه ازن تراپی ازن تراپی برای ترمیم مو وجلوگیری از ریزش مو
سودمندی ازن تراپی در درمان عارضههای زیر گزارش شده است:
آنفلوانزا یا سرماخوردگی حاد، سندرم خستگی مزمن ، بیماری شریان محیطی ، ام اس ، زخمهای دهانی
دمانس و بیماری عروق مغزی ، روماتیسم ، درمان مکمل سرطان ، لنگیدن متناوب ، دیابت و عارضههای ناشی از دیابت از قبیل زخم
ایمنی ازن تراپی
ازن تراپی به شرط انجام شدن توسط متخصص مجرب، درمانی کاملاً ایمن با عوارض جانبی حداقل یا بدون عوارض جانبی است. بااین حال استنشاق گاز اوزون میتواند موجب پرکاری و التهاب مجاری هوا شود و بیماری مزمن انسدادی ریه را تشدید میکند. ازن تراپی برای بیماران دچار کمبود گلوکز ۶-فسفات دهیدروژناز و پرکاری تیروئید کنترل نشده مناسب نیست و در سه ماهه نخست بارداری توصیه نمیشود.
دستگاههای ازن ساز
روش عمل ازندرمانی
پس از انتخاب مناسب بیمار، برای تبادل
نظر با وی و برخی بررسیهای زیربنایی، روزی برای حضور بیمار در بیمارستان تعیین میشود.
بیمار به اتاق عمل مجهز به دستگاه سی ـ آرم (فلوئوروسکوپی: یک روش
تصویربرداری با اشعه ایکس که در آن تصویرهای زنده گرفته میشود) برده میشود. تمام
اقدامات احتیاطی در خصوص ضد عفونی کردن مدّنظر قرار میگیرد. سپس بیمار به شکم میخوابد
و دیسک(های) مشکل دار مشخص میشود. تزریق برای ایجاد بیحسی موضعی انجام میشود و
سپس سوزن دیسکوگرافی وارد دیسک میگردد. توجه داشته باشید که این عمل دردناک نیست
و تمام بیماران به خوبی آن را تحمل، و در طول انجام فرایند با ما صحبت میکنند. پس از آن که به کمک تصاویر سی ـ آرم
(قابل مشاهده توسط بیماران)، سوزن در جای مناسب قرار گرفت، عامل مخالف (ماده حاجب
نسبت به اشعه) برای مشاهده معماری دیسک تزریق میشود. به این کار دیسکوگرام میگویند.
مجدداً داروی بیحسی به داخل دیسک تزریق میشود و پس از یک دقیقه، گاز مخلوط اکسیژن و اوزون گرفته شده از دستگاه مولد اوزون، داخل دیسک تزریق میشود و سرانجام سوزن بیرون آورده میشود.
چنانچه این عمل توسط پزشک متخصص انجام شود، ساده و بیخطر خواهد بود. بخش مشکل این فرایند قرار دادن سوزن داخل دیسک است که اجراکننده برای انجام آن باید آموزش لازم را دیده باشد. برای بیمار، کل فرایند شبیه تزریق است؛ اما برای پزشک، معادل جراحی دیسک آسیبشناختی است.
روش ازن تراپی کمر درد و گردن درد در مقایسه با جراحی هم برای بیمار و هم برای پزشک، خطر بسیار کمتری دارد، اقتصادیتر است و زمان بسیار کوتاهتری میبرد. بنابراین در هزینه و زمان صرفهجویی میشود و بسیاری از عارضههای ناشی از جراحی و بیهوشی عمومی پیش نمیآیند.
ازن تراپی باعث بهبودی آسیب دیدگی های مزمن، بازسازی مفاصل و… می شود
افرادی که از روش ازن تراپی بهره برده اند بعد از گذشت دو روز درد در ناحیه مربوطه را به شدت از دست داده اند. ازن درمانی برای دیسک کمر را گاهی یک نوع جراحی بسته هم می نامند و در واقع درمان جراحی بسته دیسک کمر به روش های مختلفی انجام می شود که یکی از آنها ازن درمانی کمر می باشد.
ازن تراپی در حالت معمول، در درمان آرتروز مفاصل زانو و شانه و آرتروز لگن استفاده می شود. اصولا در درمان آرتروز مفاصل از داروهای ضد التهابی، تزریق در مفصل و در موارد حادتر از جراحی تعویض مفصل استفاده می شود. در حالتی که بیماری تا آن حدی شدید نشده که پیشنهاد جراحی به وی داده شود تزریق گاز ازن یا
ازن درمانی می تواند خواص ضد التهابی، ضد درد و همچنین ترمیمی در بیمار مورد نظر داشته باشد. حتی ممکن است بسیاری از بیماران کاندید عمل جراحی را از طریق ازن درمانی نیاز به جراحی نداشته باشند.
در این راستا و شاید بتوان از همه آنها موثرتر از تزریق داخل مفصلی اوزون نام برد که از آن با عنوان ازن تراپی زانو هم یاد می شود. تزریق اوزون علاوه بر خصوصیات ضد التهابی، سیستم بازسازی را نیز در داخل مفصل فعال کرده و باعث بهبودی سریع بیماران مبتلا به آرتروز زانو می شود. آنچه در خصوص اوزون تراپی زانو بسیار مهم بوده و آنرا از سایر درمانها متمایز می گرداند، عوارض بسیار ناچیز و قیمت بسیار ارزان این نوع درمان نسبت به سایر راهکارهای درمانی می باشد.
فواید ازن درمانی :
در ابتدا شما می توانید بعد از درمان انتظار کاهش درد بلافاصله بعد از انجام تزریق را داشته باشید همچنین با استفاده از این درمان غضروف ها و بافت های شما بازسازی میشوند (این درمان می تواند روی زانو تاثیر بیشتری داشته باشد) این درمان باعث بهبودی آسیب دیدگی های مزمن، بازسازی مفاصل، بهبودی مفصل ناشی از آسیب دیدگی های ورزشی و بهبودی کلی از درد مفاصل، ماهیچه ها و عصب ها شود. ازن درمانی می تواند در مفاصل، زیرپوست و داخل تاندون ها و ماهیچه ها تزریق شود پاسخگویی افراد به این درمان متفاوت است اما درشرایط خاص افراد به ۳تا ۵ جلسه برای درمان نیازدارند اکثر افراد بعد از انجام این روش با کاهش درد مواجه میشوند.
ازن درمانی بهمراه اکسیژن درمانی ازن درمانی روشی موثر برای التهاب پوستی
کاربردهای دیگر ازن درمانی
عفونت های دندانی ، سینوزیت (شدید یا ملایم) ،آسیب دیدگی های ورزشی ، اختلال آرنج تنیس بازان و جراحات ، درد عصب و رگ سیاتیک ، آسیب دیدگی تاندون
عوارض ازندرمانی:
این فرایند چنانچه توسط پزشکان ماهر و مجرب انجام شود، بسیار
ایمن خواهد بود. در چنین شرایطی، عوارض هر چند به ندرت بروز مییابند، عبارتاند
از:
۱- آسیب ریشههای اعصاب
۲- عفونت دیسک یا به اصطلاح دیسکایتیس
۳- خونریزی رتینال (شبکیه)
تا به امروز، پس از انجام نزدیک به هزار نوکلئولیز با اوزون به
هیچ کدام از عارضههای مهم ذکر شده در بالا برنخوردهایم.
عارضههای جزیی مانند درد زودگذر در محل تزریق اوزون شایع هستند.
بیماران ممکن است همان روز یا پس از یک روز بستری شدن مرخص شوند.
جلسات درمانی
برای اکثر افراد یک مرحله درمان کافی است کاهش علائم بیماری
بوسیله این روش رضایت بخش است و بیمار به درمان مجدد نیازی ندارد بیماران برای
تحریک بیشتر بافت برای بازسای و ترمیم مراحل دیگر ازن تراپی را انجام میدهند
هیچ محدودیتی برای تزریق این ماده وجود ندارد یک بیمار می تواند یک مرحله تزریق
انجام دهید و بیمار دیگر ۴ مرحله درمان باید انجام دهد باید بعد از تزریق
به بهبودی بیمار توجه شود. درصورتیکه به ۳یا ۴مرحله درمان نیاز دارید و بهبودی حاصل نشده است
مواد دیگری باید قبل از انجام تزریق مورد توجه قرار گیرد.
ازن تراپی واژن چیست؟
قرن هاست که بانوان به دنبال راهی برای بهبود سلامت واژن خود هستند. سبک زندگی نا سالم و عوامل محیطی باعث می شوند تا بانوان مرتب دچار عفونت قارچی واژینال یا عفونت های باکتریایی شوند که گاهی درمان آن ها بسیار سخت است. اخیراً علاقه به استفاده از ازن درمانی برای دستیابی به این هدف افزایش یافته است. دمیدن واژینال یا وارد کردن ازن به واژن، یک درمان نوید بخش جدید برای انواع مسائلی است که بر سلامت واژن تأثیر می گذارد. در این پست، برخی از مزایای بالقوه ی ازن تراپی واژن و چگونگی استفاده از آن برای بهبود سلامت بانوان را مورد بحث قرار خواهیم داد.
در ازن درمانی واژینال، از یک کانولا (لوله نازک) برای وارد کردن گاز ازن پزشکی به داخل واژن استفاده می شود. این کار به این دلیل انجام می شود که ازن پزشکی دارای اثرات ضد باکتری، ضد ویروسی و ضد قارچی بر روی سلول های ناسالم مرتبط با این مشکل است.
ازن تراپی واژن یک درمان پزشکی جایگزین منحصر به فرد است که از گاز ازن به عنوان منبع اکسیژن برای تزریق به واژن استفاده می کند. هدف اصلی این درمان، تسکین درد عضلانی، خشکی واژن، واکنش های آلرژیک و عفونت است. ازن از سه اتم اکسیژن تشکیل شده است که به دلیل اشباع بالای اکسیژن برای سلامت بدن مفید است. در طول عمل، پزشک یک رابط ژنراتور منتقل کننده ی گاز ازن را وارد واژن میکند.
ازن تراپی واژن به سرعت با عفونت ها و عدم تعادل باکتریایی واکنش نشان می دهد و به بازگرداندن تعادل به فلور واژن کمک می کند. این باعث می شود تا رشد سلول های سالم را تسهیل کرده و از مشکلات زنان جلوگیری کند. علاوه بر این، می تواند به بهبود جریان لنفاوی، افزایش گردش خون و فعال کردن مسیرهای سم زدایی در بدن کمک کند.
اگرچه ممکن است این روش چیزی شبیه به داستان علمی تخیلی به نظر برسد، اما دمیدن واژینال از طریق
ازن تراپی راهی ایمن، طبیعی و بسیار موثر برای زنان برای حمایت از سلامت خود به شکل های مختلف است.
ازن تراپی واژن به سرعت تبدیل به یک انتخاب برتر برای زنانی می شود که به دنبال کنترل سلامت خود هستند. این درمان شامل استفاده از گاز ازن ایجاد شده از اکسیژن است که مستقیماً با استفاده از تجهیزات تخصصی به واژن تزریق می شود. این درمان مزایای بی شماری برای زنان در هر سنی دارد. برای مثال:
عفونت های باکتریایی را درمان می کند. باکتری های مقاوم به آنتی بیوتیک را از بین می برد.
بیماری های مقاربتی را درمان کرده و آنتی اکسیدان تولید می کند.
همچنین گردش خون را بهبود می بخشد. سطح انرژی را افزایش می دهد.
از التهاب جلوگیری می کند و آن را کاهش می دهد. کیفیت خواب را بهبود می بخشد.
میل جنسی و میزان روان بودن واژن را بهبود می بخشد .
ایجاد پولیپ در ناحیه رحم و دهانه رحم را کاهش می دهد.
باکتری های مضر مانند کاندیدا آلبیکنس را از بین می برد.
ازن تراپی واژن اغلب برای درمان عفونت های واژن استفاده می شود. این روش به درمان عفونت های قارچی و باکتریایی واژن و همچنین درد در واژن، لابیا و لگن نیز کمک میکند. علاوه بر این، می تواند به کاهش سطح استرس، بهبود خلق و خو و حتی تقویت سیستم ایمنی با تشویق تشکیل سلول های T کمک کند. با بسیاری از نتایج مثبت موجود از این درمان طبیعی، جای تعجب نیست که افراد بیشتری به ازن تراپی واژینال به عنوان یک برنامه درمانی جایگزین یا مکمل روی بیاورند.
به طور کلی، این درمان مزایای زیادی را ارائه می دهد که می تواند در دراز مدت به سلامت روانی و جسمی یک زن کمک کند. از تسکین استرس تا افزایش نشاط بانوان!
درمان ناباروری بانوان با ازن تراپی واژن
ازن تراپی واژن در کاهش التهاب و عفونت بسیار موثر است. این موضوع باعث درمان و کمک به زنان برای بارداری شده است. ازن درمانی با کاهش عفونت، کمک می کند تا اکسیژن به ناحیه ملتهب برسد و با بهبود متابولیسم، هورمون ها را متعادل می کند. ازن تراپی همچنین دارای اثر ضد عفونی کننده قوی است و به درمان عفونت های ناشی از باکتری ها، قارچ ها، مخمرها، ویروس ها و تک یاخته ها کمک می کند.
تحقیق جدید بر روی موش ها حاکی از آن است که تنفس مقادیر بالای اُزن علاوه بر تاثیر منفی بر سلامت ریه و قلب، بر توانایی باروری زنان هم تاثیرگذار است.
در پایان ان مقاله توجه غزیزان را به نتایچ یک پژوهش جاب میناییم:در برخی مناطق و نواحی در فصل تابستان اُزن می تواند به سطح بالایی برسد چراکه نور خورشید و گرما با ترکیبات ناشی از انتشارات صنعتی، دود اگزوز ماشین ها و بخار بنزین ترکیب شده و آلودگی هوا را تشکیل می دهند.
برای نشان دادن میزان آلودگی هوا از شاخص کیفیت هوا با کدهای رنگی استفاده می شود. گروه های در معرض خطر در روزهای با هوای آلوده عبارتند از کودکان، افراد مسن و افراد مبتلا به آسم. اگر یافته های مطالعه جدید در مورد انسان هم به اثبات برسد، از این پس زنان در سن بارداری هم به فهرست این افراد در معرض خطر قرار خواهند گرفت.
دکتر «پاتریشیا سیلویرا» سرپرست تیم تحقیق از دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا، می گوید: «باید بدانیم که تنفس هوای آلوده برای سلامت ما مضر است. از آنجائیکه از تاثیرات مخرب اُزن افزایش التهاب در ریه ها می باشد، پس این امکان وجود دارد که این التهاب بر بیش از یک سیستم در بدن انسان تاثیر گذارد.
...................................................................................................................................................................
عید فطر، عید پایان یافتن رمضان نیست عید بر آمدن انسانی نو از خاکسترهای خویشتن خویش است، چونان ققنوس که از خاکستر خویش دوباره متولد می شود.
رمضان کوره ایی است که هستی انسان را می سوزاند و آدمی نو با جانی تازه از آن سر بر می آورد.
عید فطر شادی و دست افشانی بر رفتن رمضان نیست، بر آمدن روز نو، روزی نو و انسانی نو است. بناست که رمضان با سحرها وافطارهایش با شبهای قدر و مناجاتهایش از ما آدمی دیگر بسازد. اگر درعید فطر درنیابیم که از نو متولد شده ایم اگر تازگی را در روح خود احساس نکنیم عید فطر عید ما نیست. عید فطر بر عزیزانم مبارک باد
اهمیت ونقش مهم ویتامین های D و K دربدن
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی مدرس فارماکولوژی در دانشگاه علوم پزشکی شاهد
هرچه داریم از خداست و هرچه
توان داریم برای خدا باید خرج کنیم
با ادب خاص خود وارد این مهمانی بی مانند بشویم… ماه رمضان بر شما مبارک
ویتامین D برای جذب و استفاده از کلسیم و فسفر، که هر دو برای سلامت استخوانها ضروری هستند، مهم است. بدن میتواند ویتامین D را با قرار گرفتن در معرض نور خورشید تولید کند. منابع غذایی ویتامین D شامل ماهیهای چرب، قارچهای معرض نور UV، و شیرهای غنیشده است.
ویتامین دی (Vitamin D) یک ویتامین محلول در چربی است که در مکملهای غذایی و بعضی از غذاها وجود دارد. همچنین به کمک نور خورشید در پوست ساخته میشود. به همین دلیل، به آن "ویتامین آفتاب" هم میگویند.
منابع ویتامین دی
vitamin D مورد نیاز بدن از سه منبع تامین میشود:
۱. غذا
در پاسخ به این سوال که ویتامین D در چه چیزهایی وجود دارد، باید بگوییم که تعداد محدودی از غذاها به طور طبیعی حاوی vitamin D هستند. ماهیهای چرب (مانند سالمون و ساردین) از بهترین منابع آن محسوب میشوند. جگر گاو و زرده تخممرغ هم مقدار کمی vitamin D دارند.
۲. نور خورشید
اگر در روزهای آفتابی حداقل ۲ بار در هفته، بین ساعت ۱۰ صبح تا سه بعد از ظهر، به مدت پنج تا ۳۰ دقیقه در معرض نور خورشید قرار بگیرید، میتوانید ویتامین مورد نیاز خود را به دست آورید. با این حال، افراد مسن یا دارای پوست تیره بهره چندانی از نور خورشید نمیبرند و بهتر است به غذا و مکملها متکی باشند.
ابری بودن هوا و استفاده از کرم ضدآفتاب (که برای اجتناب از سرطان پوست و پیر شدن پوست مهم است)، میتواند ساخت vitamin D را در بدن مختل کند.
۳. مکملهای غذایی
اگر نتوانید ویتامین D مورد نیاز خود را از طریق نور خورشید و رژیم غذایی تامین کنید، باید به سراغ مکملها بروید. ۲ نوع مکمل vitamin D وجود دارد: ارگوکلسیفرول (vitamin D2) که از گیاهان به دست میآید و کولهکلسیفرول (vitamin D3) که در حیوانات یافت میشود. برای دریافت D2 به نسخه نیاز دارید، در حالی که D3 بدون نسخه در دسترس است. بدن vitamin D3 را راحتتر جذب میکند.
خواص ویتامین D
تحقیقات درباره خواص ویتامین دی نشان داده است که این ماده مغذی در موارد زیر نقش مهمی ایفا میکند:
حفظ سلامت استخوانها: در تمام مراحل زندگی، از دوران کودکی گرفته تا سالمندی، vitamin D برای داشتن استخوانهای قوی ضروری است. چون به جذب کلسیم در روده کمک میکند
پیشگیری از بیماری ام اس (MS): ام اس در مناطقی که فاصله زیادی تا خط استوا دارند و کمتر از نور خورشید بهره میبرند شایعتر است.
کاهش خطر ابتلا به دیابت: در بعضی از مطالعات مشاهده شده است که بین کمبود ویتامین D و دیابت نوع ۲ ارتباط وجود دارد. با این حال، در مورد اثربخشی مکمل vitamin D برای پیشگیری از دیابت نوع ۲، مدارک کافی وجود ندارد.
کاهش وزن: میزان vitamin D در خون افراد چاق پایینتر از سایرین است، اما مشخص نیست که این موضوع از کمبود ویتامین D ناشی میشود یا علت دیگری دارد. با این حال، یک مطالعه روی افراد چاق مبتلا به کمبود ویتامین دی نشان داد که افزودن vitamin D به رژیم کمکالری میتواند کاهش وزن را تسهیل کند.
کاهش علائم افسردگی: ویتامین D در بهبود عملکرد مغز نقش دارد و بر اساس تحقیقات میتواند علائم افسردگی خفیف را کاهش دهد.
کاهش خطر سرطان روده: vitamin D احتمالا میتواند خطر ابتلا به سرطان روده، سینه و پروستات را کاهش دهد. اما برای نتیجهگیری قطعی به تحقیقات بیشتری نیاز است.
پیشگیری از زوال عقل: تحقیقات نشان دادهاند که سالمندان مبتلا به کمبود ویتامین D، در مقایسه با سایرین، عملکرد ضعیفی در آزمونهای حافظه، توجه و استدلال دارند. در مطالعات آتی باید تاثیر مکمل vitamin D در پیشگیری از زوال عقل یا کاهش سرعت پیشرفت آن بررسی شود.
کاهش احتمال ابتلا به بیماری قلبی: سطوح پایین ویتامین D با افزایش خطر بیماریهای قلبی-عروقی مانند فشار خون بالا، نارسایی قلبی و سکته مغزی مرتبط است.
کاهش خطر ابتلا به بیماریهای شدید: اگرچه نتیجه مطالعات مختلف ضدونقیض است، اما به نظر میرسد که vitamin D احتمال ابتلا به آنفلوآنزا و کووید-۱۹ شدید را کاهش میدهد.
حمایت از سلامت سیستم ایمنی: افرادی که ویتامین D کافی ندارند ممکن است در معرض خطر ابتلا به انواع عفونتها و بیماریهای خودایمنی مانند آرتریت روماتوئید (روماتیسم)، دیابت نوع ۱ و بیماری التهابی روده (IBD) قرار داشته باشند.
کمبود ویتامین D
به طور کلی، ۲ دلیل اصلی برای کمبود ویتامین D وجود دارد:
دریافت ناکافی ویتامین از رژیم غذایی یا نور خورشید
ناتوانی بدن در جذب vitamin D
کمبود شدید vitamin D در کودکان باعث راشیتیسم می شود. علائم این بیماری عبارتند از: ضعف عضلانی، درد استخوان و بدشکلی استخوانها و مفاصل. در بزرگسالان، علائم کمبود شامل موارد زیر است:
خستگی ، درد یا ضعف شدید استخوانها یا عضلات ، پوکی استخوان
شکننده بودن استخوانها، به ویژه در سالمندان
با توجه به نقش ویتامین دی در بدن، کمبود طولانیمدت آن عوارض زیر را ایجاد میکند:
مشکلات قلبی-عروقی ، مشکلات خودایمنی ، بیماریهای عصبی ، عفونت ، عوارض بارداری
بعضی از سرطانها، از جمله سرطان سینه، پروستات و روده بزرگ.
نحوه تشخیص کمبود ویتامین D
برای اندازهگیری سطح ویتامین D بدن یک آزمایش خون ساده وجود دارد که آزمایش ۲۵-هیدروکسی ویتامین D نامیده میشود. سطح نرمال ویتامین D میتواند از یک آزمایشگاه به آزمایشگاه دیگر متفاوت باشد، اما معمولا vitamin D کمتر از ۵۰ نانومول در لیتر (۲۰ نانوگرم در میلیلیتر) پایین تلقی میشود.
خوردن غذاهای حاوی vitamin D و افزایش مواجهه با نور خورشید میتواند تا حدودی کمبود ویتامین D را برطرف کند، اما در بیشتر موارد لازم است از مکمل استفاده کنید.
مسمومیت با ویتامین D
مصرف غذاهای غنی از vitamin D و مواجهه با نور خورشید بعید است که بتواند باعث مسمومیت شود. مسمومیت با ویتامین D غالبا به دلیل زیادهروی در مصرف مکملهای غذایی رخ میدهد. جدول زیر نشان میدهد که برای پیشگیری از مسمومیت حداکثر چه مقدار ویتامین میتوانید دریافت کنید:
میزان vitamin D مورد نیاز بدن به سن بستگی دارد:
|
سن |
ویتامین D دریافتی |
|
شیرخواران ۰ تا ۱۲ ماهه |
۱۰ میکروگرم در روز (۴۰۰ واحد بینالمللی) |
|
کودکان و نوجوانان ۱ تا ۱۸ ساله |
۱۵ میکروگرم در روز (۶۰۰ واحد بینالمللی) |
|
بزرگسالان ۱۸ تا ۷۰ ساله |
۱۵ میکروگرم در روز (۶۰۰ واحد بینالمللی) |
|
سالمندان بالای ۷۰ سال |
۲۰ میکروگرم در روز (۸۰۰ واحد بینالمللی) |
|
زنان باردار یا شیرده |
۱۵ میکروگرم در روز (۶۰۰ واحد بینالمللی) |
میزان شیوع کمبود ویتامین دی
با توجه به اینکه امروزه در جوامع مختلف مردم کمتر در معرض نور خورشید قرار میگیرند، کمبود ویتامین D در دنیا شیوع بالایی دارد. در یک مطالعه که در سال ۲۰۱۸ در مجله Nutrition and Health منتشر شد، ۵۶ درصد بزرگسالان ایرانی به کمبود ویتامین D مبتلا بودند.
از آنجا که تعداد کمی از غذاها ویتامین D کافی دارند و نور خورشید در بعضی از مناطق نمیتواند ویتامین مورد نیاز بدن را تامین کند، مردان و زنانی که برای دریافت این ویتامین فقط به رژیم غذایی خود متکی هستند ممکن است به کمبود آن دچار شوند. به همین دلیل، در سالهای اخیر یکی از آزمایشهای رایج در چکاپهای دورهای، اندازهگیری سطح ویتامین D خون بوده است.
کلام پایانی درباره ویتامین D
ویتامین D فواید زیادی برای سلامتی دارد، به طوری که خطر ابتلا به بعضی از بیماریها را کاهش میدهد، به بهبود خلق و خو کمک میکند و در کنترل وزن موثر است. بیشتر مردم به سختی میتوانند vitamin D مورد نیاز خود را از طریق رژیم غذایی دریافت کنند. از اینرو، بسیاری از افراد به مکمل نیاز دارند. از آنجا که مصرف زیاد مکمل خطرناک است، قبل از مصرف آن باید با آزمایش خون ثابت شود که به کمبود ویتامین D مبتلا هستید.
در مورد فرق قرص ویتامین دی ایرانی با خارجی هم باید به بگوییم که هر ۲ محصول میتوانند کمبود ویتامین را درمان کنند، اما ممکن است از نظر دوز با هم متفاوت باشند.
ویتامنk
ویتامینKبه گروهی از ویتامین ها اشاره دارد که نقش مؤثری در لخته شدن یا انعقاد خون و سلامت استخوان ها دارند.
K مخفف کواگولاسیون(یک کلمه آلمانی برای انعقاد یا فرآیند لخته شدن)است،ویتامینKیک ویتامین محلول در چربی است که بطور طبیعی در بعضی از غذاها وجود دارد و به عنوان یک مکمل غذایی هم در دسترس است.ویتامینهای محلول در چربی همراه چربیها جذب و در بافت چربی بدن و کبد ذخیره میشوندو همچنین مصرف ان ها با چربی باعث افزایش جذبشان می شود.ویتامین K شامل دو نوع ویتامینK1و ویتامینk2است.
نقش ویتامین K در بدن
آنزیم مادهای است که سرعت واکنشهای شیمیایی را در بدن بیشتر میکند و کوآنزیم مادهای است که به عملکرد یک آنزیم کمک میکند. یکی از فواید ویتامین K این است که به عنوان یک کوآنزیم، به عملکرد آنزیمهای موثر در ساخت پروتئینهای موثر در فرایند لخته شدن خون و ساخت استخوان و آنزیمهای ضروری برای سایر عملکردهای طبیعی بدن کمک میکند.
ویتامین K به طور طبیعی در بسیاری از غذاها وجود دارد و ویتامین Kنوع 1 که شکل اصلی ویتامین K در رژیم غذایی است، بیشتر در سبزیجاتی با برگ سبز موجود است. و ویتامین Kنوع 2 ، هم در بعضی غذاها وجود دارد و هم توسط باکتریهای روده انسان تولید میشوند.
K1 (فیلوکینون)رایج ترین شکل ویتامینKاست و در گیاهان، به ویژه سبزیجات برگدار مانند کلم پیچ و اسفناج یافت می شود.
ویتامینK2 (مناکینون)
ویتامین هایk1(فیلوکینون)وk2(مناکینون)تفاوت اندکی در ساختار مولکولی با یکدیگر دارند.هر دو، کارکردی هماننددارند هر چند هنوزپژوهش های بسیاری لازم است تا تفاوت میان این دو به درستی دریافت شود.ویتامین کا۲نسبت به کا۱بهتر جذب می شود و مدت زمان طولانی تری در بدن ذخیره میماند.بدن می تواند مقداری از ویتامین کا۱را به کا۲تبدیل کند.
وظیفه ویتامین k2 در اصل انتقال کلسیم از خون به داخل استخوان و دندان میباشد و همچنین مانع از رسوب کلسیم در رگها و بافتهای بدن و ایجاد سنگ کلیه می شود.
عملکرد ویتامین K
محلول در چربی است و بدن برای جذب آن نیاز به صفرادارد.این ویتامین در برابرگرماپایدار
است اما در مقابل نور خورشید و یخ زدگی از بین میرود.هر چه هوا گرمتر شود نیاز بدن به ویتامینKبیشتر می شود.این ویتامین به ساخت پروتئین های مختلفی که برای لخته شدن خون و ساخت استخوانها ضروری هستند، کمک میکند. پروترومبین یک پروتئین وابسته به ویتامینKاست که مستقیما با انعقاد خون در ارتباط است.استئوکلسین پروتئین دیگری است که برای تولید بافت استخوانی سالم به این ویتامین نیاز دارد.
لخته شدن خون
عملکرد اصلی ویتامین کمک به لخته شدن خون است. این ویتامین ترکیباتی را که به عنوان فاکتورهای انعقادی شناخته میشوند برای لخته شدن و انعقاد خون آماده میکند. بدون ویتامین خون شما به درستی لخته نمی شود.اگر از داروهای خاصی برای رقیق کردن خون خود استفاده میکنید، ممکن است پزشک به شما بگوید که غذاهای غنی از ویتامینkرامحدود کنید.ویتامینKبر عملکرد این داروها تأثیر می گذارد.
سلامت استخوان
مصرف کم این ویتامین و پوکی استخوان ارتباط مستقیم وجود دارد.چندین مطالعه نشان داده اند که این ویتامین درحفظ سلامت استخوان ها نقش بسزایی دارد، تراکم استخوان را افزایش می دهد و خطر شکستگی را کاهش می دهد.
اگرچه مطالعات این موضوع را هنوز به طور کامل تایید نکرده اند.ویتامین کا و ویتامین دی برای درمان پوکی استخوان بایکدیگر استفاده می شوند.
سلامت شناختی
افزایش سطح ویتامینKدر خون با بهبود حافظه در افراد مسن مرتبط است.در یک مطالعه، افراد سالم باالی70سال با بالترین سطوح خونی ویتامینK1، عملکرد حافظه کاملی را داشتند.
سلامت قلب
ویتامین ممکن است با جلوگیری از معدنی شدن جایی که مواد معدنی در شریانها تجمع مییابند به کاهش فشارخون کمک کند.این کار قلب را قادر می سازد تا خون را به راحتی در سراسر بدن پمپاژ نماید.معدنی شدن به طور طبیعی باافزایش سن اتفاق می افتد و یکی از عوامل مهم خطرساز برای بیماری های قلبی است.همچنین نشان داده شده است که مصرف مقادیر کافی این ویتامین خطر سکته مغزی را کاهش می دهد.
به چه مقدار از این در طول روز نیاز داریم؟
گرچه کمبود ویتامین در بزرگسالان نادر است و باکتری های روده بزرگ مقداری ویتامینمی سازند، اما همچنان مهم است که ویتامین کافی را در رژیم غذایی روزانه خود بگنجانید.پزشکان مصرف ویتامین را به مقدار۱۲0میکروگرم درروز برای مردان بالای۱9 سال و90میکروگرم در روز برای زنان بالای 19 سال توصیه میکند.
نشانه های کمبود ویتامینK
کمبود این ویتامین در بزرگسالان نادر است، اما ممکن است در افرادی که داروهایی مصرف میکنند که با این
ویتامین تداخل دارند(نظیر آنتی بیوتیک ها، داروهای ضد تشنج مثل فنی توئین و داروهایی که از جذب چربی
جلوگیری می کنند مثل اورلیستات)و یا شرایطی که فرد دچار سوء جذب باشد(مثل افراد مبتال به سندرم روده
کوتاه، فیبروز سیستیک، بیماری سلیاک یا کولیت اولسراتیو)، رخ دهد.کمبود ویتامین Kدر نوزادان تاز
متولد شده نیز ممکن است، مشاهده شود زیرا این ویتامین از جفت عبور نمی کند و شیر مادر حاوی مقدار
اندک از این ویتامین است.مقدار محدود پروتئین های لخته کننده خون در بدو تولد، در صورت عدم مصرف
مکملهای ویتامینK،خطر خونریزی را در نوزادان افزایش میدهد.
شایع ترین علائم کمبود این ویتامین عبارت است از
-طولانی تر شدن زمان لازم جهت لخته شدن خون خونریزی کاهش تراکم استخوانی و یا پوکی استخوان
بدن فرد به راحتی کبود میشود خونمردگی زیر ناخن مدفوع تیره، قیر مانند یا همراه با خون
خونریزی غشای مخاطی که دیواره قسمتهای داخلی بدن را پوشانده است.
تشخیص کمبود ویتامینK
ممکن است پزشک از تست انعقاد خون به نام تست زمان پروترومبین یا PT استفاده کند.در این آزمایش با استفاده از یک سوزن کوچک از فرد خون گرفته میشود.پس از اضافه کردن مواد شیمیایی به خون، مدت زمان تشکیل لخته خون مورد بررسی و مشاهده قرار میگیرد.
اگر تشکیل لخته خون بیشتر از 5/13ثانیه طول بکشد، پزشک به کمبود ویتامین Kمشکوک میشود
بعضی غذاها حاوی مقادیر بالابه ویتامین کا هستند و نباید قبل از آزمایش خورده شوند.ازجمله میتوان به جگر، گل کلم، بروکلی، نخود، کلم پیچ، چای سبز و سویا اشاره کرد
فارماکودینامیک و فارماکوکینتیک
این ویتامین برای ساخت فاکتورهای 9،7،2 و 10 انعقادی،که برای انعقاد طبیعی خون اساسی هستندضروری است تنها درصورت حضور صفرا به راحتی از غدد لنفاوی روده جذب می شود.خونریزی معموال درمدت 3 الی 8 ساعت کنترل می شود.
زمان پروترومبین نرمال ممکن است ظرف۱4-۱۲ساعت پس از تجویز حاصل شود.بعد از جذب بطور مختصردر کبد تغلیظ میشود.از سد جفت عبور می کند.به داخل شیر ترشح می شود.بسرعت در کبد متابولیزه می شود.این دارواز راه ادرار و صفرا دفع می شود.
4)پاسخ های درمانی به فیتونادیون:کوتاه شدن زمان پروترومبین، سیلان و انعقاد بعلاوه کاهش تمایل به خونریز
موارد منع مصرف دارو
بیماری شدید کبد-حاملگی(اثر روی باروری و احتمال تراتوژنیک بودن آن شناخته نشده است) .-حساسیت به
فیتونادیون-هیپوپرترومبینمی ارثی
عارضه جانبی
ناراحتی معده، سردرد(بعد از دوز خوراکی) بعد از تزریق وریدی::حساسیت مفرط با واکنش شبه آنافیلاکسی افروختگی صورت، دردهای کرامپ مانند، حرکات تشنجی، تب و لرز، تعریق مفرط، ضعف، سرگیجه، احساس طعم خاص، برونکواسپاسم، دیس پنه، احساس فشردگی سینه، شوک، ایست قلبی، ایست تنفسی.
تداخلات دارویی
مصرف همزمان ویتامین با داروهای ضد انعقاد خوراکی مانند وارفارین ممکن است اثرات این داروها را به علت افزایش ساخت کبدی فاکتورهای پیش انعقادی کاهش دهد.مصرف ویتامین با داروهایی نظیر آنتی بیوتیک ها، داروهای ضد تشنج و داروهایی که از جذب چربی جلوگیری می کنند، تداخل دارد.مصرف همزمان این داروها با این ویتامین منجر به کاهش جذب آن می گردد.کلیستیرامین و روغن معدنی جذب فیتونادیون خوراکی را کاهش می دهد.
مسمومیت درمان:
مصرف بیش از حد می تواند موجب اختلال کارکرد کبدی در بالغین و آنمی همولیتیک، کرنیکتروس و مرگ در نوزادان و شیرخواران نارس شود.درمان به صورت حمایتی است.
مصرفدر شیردهی و کودکان:
در زمان شیردهی با احتیاط تجویز شود.مصرف بیش از حد می تواند موجب همولیز، زردی و هیپربیلی روبینمی در نوزادان به ویژه نوزادان نارس شود.
آموزش به بیمار و خانواده:
1- به بیمار تحت درمان فیتونادیون توصیه کنید رژیم غذایی ثابتی را حفظ کند و از افزایش بارز مصرف روزانه غذاهای غنی از ویتامینkاجتناب ور زد.
۲- منابع غنی از ویتامینk مارچوبه، گل کلم، کلم، شلغم، جگر گاو، چای سبز، اسفناج، شاهی آبی(تره تیزک)گوجه فرنگی می باشد.
3- واکنش های شدید، شامل عکس العمل های کشنده در خلال تزریق وریدی و بلافاصله پس از آن روی داده است.بیمار باید تحت مراقبت مداوم باشد.علایم حیاتی را کنترل کنید.
4)پاسخ های درمانی به فیتونادیون:کوتاه شدن زمان پروترومبین، سیلان و انعقاد بعلاوه کاهش تمایل به خونریزی.
............................................................................................................................................................................................................
حافظ منشین بی می و معشوقه زمانی که ایام گل و یاسمن و عید صیام است
عید است و آخر گل و یاران در انتظار ساقی به روی یار ببین ماه و می بیار
روزه یک سو شد و عید آمد و دلها برخاست می زخمخانه به جوش آمده می باید خواست
نوبه زهد فروشان گران جان بگذشت وقت رندی و طرب کردن رندان پیداست
تداخل داروها با امواج ساطع شده( براینده ) از موبایل
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی مدرس فارماکولوژی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران
رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی
پروردگارا سینهام را گشاده دار، و کار را بر من آسان کن، گره از زبانم بگشاى تا سخنم را درک کنند
موبایل ها در دنیای امروز به بخش ی جدایی ناپذیر از زندگی انسانها تبدیل شده اند.این ابزارهای ارتباطی نه تنها برنحوه ارتباط انسانها تأثیر گذاشته اند، بلکه بر بدن انسان و فرآیندهای فیزیولوژیکی نیز اثرات قابل توجهی دارند.یکی از مهمترین عواملی که باعث اثرگذاری موبایل بر بدن میشود، امواج رادیویی است که توسط گوشی
موبایل ارسال میشود.
این امواج تابشهای غیر یونیزه هستند که انرژی کمتری نسبت به تابشهای یونیزه(مانند اشعه ایکس)دارند، اما
همچنان میتوانند تأثیراتی بر بافتهای بدن داشته باشند.
در این ارائه، به بررسی اثرات زیستی و فارماکولوژیک استفاده مداوم از موبایل بر بدن و داروهای مصرفی خواهیم پرداخت.این اثرات میتوانند شامل تغییر در جذب، توزیع، متابولیسم و دفع داروها، تداخالت دارویی، وتأثیرات بر سلامت عمومی باشد.
اثر گذاری موبایل بر بدن و تأثیرات قارماکولوژیک
موبایل ها امواج رادیویی و میدان های الکتریکی و مغناطیس ی منتشر میکنند که میتوانند تأثیرات
زیادی بر بدن انسان بگذارند.اثرات این تابشها به طور خاص از طریق تغییر در جریان های یونی،
فعالیتهای الکتریکی و افزایش تولید رادیکالهای آزاد در بدن عمل میکنند.در ادامه به اثرات مختلف
آن بر بخشهای مختلف بدن و داروهای مختلف پرداخته میشود.
اثرات بر سیستم عصبی و مغز
یکی از اولین و برجسته ترین تأثیرات موبایلها بر بدن، اثر آنها بر سیستم عصبی و مغز است.تابش موبایل میتواند بر فعالیتهای الکتریکی مغز و نحوه پردازش اطلاعات تأثیر بگذارد.این تغییرات میتوانند اثرات منفی بر عملکردهای شناختی و حافظه بگذارند.
تداخل با داروهای ضد اضطراب و ضد افسردگی
ا مواج موبایل می توانند بر فعالیت الکتریکی مغز تأثیر بگذارند، که این امر میتواند اثربخشی داروهای ضد اضطراب و ضد افسردگی مانند بنزودیازپینها(مثل دیازپام) و SSRI ها(مثل فلوکستین)را کاهش دهد.امواج رادیویی میتوانند به نحوی بر تعادل شیمیایی مغز تأثیر گذارند که باعث کاهش اثرات داروهایی میشود که برای کنترل اضطراب یا افسردگی تجویزمیشوند.
تاثیرات بر داروهای ضد تشنج
در افرادی که داروهای ضد تشنج مانند فنی توئین یا کاربا مازپین مصرف میکنند، استفاده طولانی مدت از موبایل میتواند خطر تشنج را افزایش دهد.این امر به دلیل تغییرات در فعالیتهای الکتریکی مغز و تحریکات بیشتر ناشی از تابشهای موبایل است.به ویژه در افرادی که پیش از این اختلالات عصبی داشته اند، این اثرات میتوانند مشکل ساز شوند.
تاثیر بر داروهای خواب آور
استفاده مداوم از موبایل، به ویژه قبل از خواب، میتواند تولید ملاتونین را مختل کند و به مشکلات خواب منجر شود.این خواب آور مانند دیازپام یا لورازپام را کاهش دهد.از آنجا که این داروها معمولا" امر میتواند تأثیر داروهای خواب برای بهبودکیفیت خواب و کاهش بیخوابی تجویز میشوند، کاهش اثربخش ی آنها میتواند خواب بیمار را به شدت تحت تأثیر قراردهد
اثرات بر سیستم قلبی و عروقی( تداخل با داروهای ضد فشارخون)
تابش موبایل می تواند باعث افزایش موقت فشار خون در برخی افراد شود.این افزایش ممکن است اثر داروهای ضد فشار خون مانند لوسارتان یا آتنولول را کاهش دهد.برای افرادی که تحت درمان فشار خون بالا قرار دارند، این تأثیرات میتواند این تأثیرات میتواند باعث نیاز به تنظیم دوز داروها و یا حتی تغییر درمانها شود.
تاثیر بر داروهای قلبی
برخی از داروهای مورد استفاده برای درمان مشکالت قلبی مانند آمیلودیپین و دیزوپیرامید میتوانند تحت تأثیر تابش موبایل قرار گیرند.اثرات منفی این تابشها میتوانند موجب تغییر ضربان قلب یا افزایش فشار خون شوند و به همین دلیل ممکن است نیاز به تنظیم درمان دارویی مهم برای کنترل بیماریهای قلبی باشد.
تاثیرات بر سیستم تولید مثل
کاهش تعداد اسیرم در مردان: تحقیقات نشان دادهاند که تابش موبایل میتواند تعداد اسپرم در مردان را کاهش دهد و کیفیت آنها را تحت تأثیر قراردهد.این امر
میتواند تأثیر منفی بر اثربخش ی داروهای باروری مانند کلومافن سیترات یا تستوسترون بگذارد.این داروها به طور خاص برای درمان مشکلات باروری تجویز میشوند و کاهش کیفیت اسپرم میتواند به شکست درمانهای باروری منجر شود.
تداخل با داروهای هورمونی در زنان
تابش موبایل ممکن است بر تخمدانها و کیفیت تخمک ها در زنان تأثیر بگذارد.این تأثیرات میتواند بر داروهای هورمونی مانند استروژن یا پروژسترون که برای تنظیم چرخه قاعدگی و درمان نازایی تجویز میشوند، تأثیر بگذارد.کاهش اثر این داروها میتواندمنجر به اختلالات هورمونی و مشکلات تولید مثل شود.
اثرات بر پوست و سایر بافت های بدن
موبایل ها میتوانند باعث ایجاد تغییرات در بافتها و پوست شوند.برای مثال، افرادی که داروهای آنتی بیوتیک موضعی یا کورتیکواستروئیدها استفاده می کنند، ممکن است تحت تأثیر تابشهای موبایل قرار گیرند.این تابشها میتوانند اثربخشی داروهای درمانی را کاهش داده یا تحریکات پوستی ایجاد کنند.همچنین داروهایی که حساسیت به نور ایجاد میکنند(مثل تتراسایکلینها)میتوانند بر اثر تابش موبایل حساستر شوند.
تاثیرات روانشناختی (افزانش اضطراب و اثرات بر داروهای روانیزشکی)
استفاده مداوم از موبایل و تماس دائمی با اطالعات و پیامها میتواند منجر به افزایش اضطراب و استرس شود.این افزایش استرس میتواند اثربخشی داروهای ضد اضطراب و ضد افسردگی مانند بروکساپین یا سیتالوپرام را کاهش دهد.در نتیجه، فرد ممکن است نیاز به افزایش دوز داروها یا تغییر دارو داشته باشد.
تداخل با داروهای ضد درد و آرامبخشدر بیمارانی که داروهای مسکن مانند کدئین یا مورفین مصرف میکنند، استفاده طولانی مدت از موبایل ممکن است میزان ا سترس و درد را افزایش دهد.این افزایش درد و استرس ممکن است منجر به افزایش دوز داروها و یا استفاده از داروهای اضافی برای تسکین درد گردد.
اثرات عضلانی و اسکلتی (درد گردن و ابرات بر داروهای مسکن )
استفاده طولانی مدت از موبایل، به ویژه در حالتی که فرد مدت زیادی سر خود را پایین نگه میدارد، میتواند باعث دردهای عضلانی و اسکلتی شود.این مشکلات میتوانند نیاز به داروهای مسکن مانند ایبوپروفن یا استامینوفن را افزایش دهند.
روشهای پیشگیری و کاهش آسیبها و تداخلات داروی
استفاده از اسپیکر میتواند تماس مستقیم موبایل با بدن و مغز را کاهش دهد و از ایجاد تداخلات دارویی و بیولوژیکی جلوگیری کند.
محدود کردن زمان استفاده از موبایل:
برای جلوگیری از اثرات منفی موبایل بر بدن و تداخالت دارویی، توصیه می شود که استفاده ازموبایل محدود و در زمانهای کوتاه تری صورت گیرد.این کار میتواند به کاهش تأثیرات منفی تابشهای موبایل بر بدن کمک کند و از تداخلات دارویی جلوگیری کند.به علاوه، کاهش مدت زمان استفاده از موبایل به حفظ سلامت عمومی کمک کرده و از ایجاد مشکلات مختلف مرتبط با سلامتی جلوگیری میکند.
استفاده ازمحافظ ها ویا فیلترهای امواج:
برخی از شرکتها دستگاههایی را تولید کرده اند که میتوانند از انتشار امواج رادیویی موبایل به بدن جلوگیری کنند.استفاده از این محافظها میتواند میزان تابشها را کاهش دهد و تأثیرات منفی آنها بر بدن و داروها را کاهش دهد.
آگاهی از تداخل های دارویی :
افرادی که داروهای مختلف مصرف میکنند باید از تأثیرات موبایل بر داروهای خود آگاه باشند.این آگاهی به آنها کمک میکند تا درصورت مشاهده هرگونه تغییر در اثر بخش ی دارو، اقدام مناسب انجام دهند و در صورت لزوم با پزشک خود مشورت کنند.
پرهیز از استفاده از موبایل هنگام خواب :
استفاده از موبایل قبل از خواب میتواند باعث اختلال در تولید ملاتونین و اختلال در الگوهای خواب شود.بنابراین، بهتراست از موبایل قبل از خوابیدن اجتناب کرده یا حداقل از آن در فاصلهای مناسب از زمان خواب استفاده کنید.
اثرات مخرب موبایل در کودکان
کودکان امروزه در یک محیطی با فرکانس های رادیویی زندگی میکنند که در گذشته در تاریخ بشر هرگز وجود نداشت.اشعه و امواج منتشر شده از گوشی های همراه و دکل های تلفن همراه می تواند اثرات مخربی را بر روی کودکان داشته باشد که بر خی از این موارد عبارتند از :
الف) تومورهای خوش خیم
این مطالعه نشان داد که کودکانی که از موبایل بیشتر استفاده میکنند در خطر ابتلا تومورهای غیر بدخیم گوش و مغز هستند.
ب) سرطان ج) اثرات مغزی د) ابتلا به برخی بیماری های باکتریایی ه) مشکلات بینایی
.
و) افزایش خطر ابتلا به دردهای مزمن ز) مشکلات تحصیلی ح) سو استفاده در آزمونها
نتیجه گیری و چشم انداز آینده
گرچه هنوز مطالعات زیادی در زمینه اثرات بلندمدت موبایل بر بدن و داروها در حال انجام است، اما شواهد نشان میدهند که استفاده طولانی مدت از موبایل میتواند بر عملکردهای بیولوژیکی و فارماکولوژیکی تأثیرات منفی بگذارد.اثرات این تأثیرات میتواند شامل تغییر درنحوه متابولیسم داروها، تداخالت دارویی، و افزایش خطر برخی بیماری ها باشد.با این حال، مطالعات بیشتری نیاز است تا تأثیرات دقیق و بلندمدت این تابشها بر داروها و فرآیندهای بیولوژیکی بدن روشن شود.در نهایت، برای حفظ سلامت بدن و کارایی داروها، پیشنهاد میشود که افراد از موبایل به طور معقول و در زمانهای محدود استفاده کنند و از روشهای پیشگیرانه برای کاهش تماس مستقیم با تابشهای موبایل بهره برداری کنند.همچنین، آگاهی ازتأثیرات موبایل بر داروها و مشورت با پزشک در صورت وجود هرگونه تداخل دارویی ضروری است.
منابع:
1)Journal of Clinical Pharmacology The Lanct.
2)Environmental Health Perspectives Journal of Neurochemistry.
...........................................................................................................................................................................................
حضرت پیامبر اکرم(ص) فرموده اند که دوستان فرزند آدم 3 چیز است:
یکی تا وقت مردن با او ست و آن مال است. و
دیگری تا لب گور همراه او میاید و آن اهل و عیال است و سوم
تا محشر او را همراهی میکند که آن اعمال است. احیاء العلوم ج 3 صفحه201آروماتراپی Aromatherapy
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی
یامن اسمه دواءوذکره شفا
تقدیم به همه کسانی که در رفع آلام دردمندان جامعه در تلاشند
رایحه درمانی یا آروماتراپی یک درمان شفابخش جامع است که از عصاره گیاهان طبیعی برای ارتقای سلامت و تندرستی استفاده میکند. گاهی اوقات به آن اسانس درمانی نیز می گویند. در آروماتراپی از روغنهای معطر و خوش بو برای بهبود سلامت بدن، ذهن و روح استفاده میکنند که میتواند سلامت جسمی و روحی را افزایش میدهد. آروماتراپی هم به عنوان یک هنر و هم یک علم در نظر گرفته میشود. اخیراً رایحه درمانی در زمینههای علمی و پزشکی شهرت بیشتری پیدا کرده است.
این روش سابقه شش هزار ساله و یا بیشتر دارد. در یونان، روم و مصر باستان همگی از مواد معطر برای درمان استفاده میکردند. به توصیه پزشک مصری ایمهوتپ، از روغن های معطر برای استحمام، ماساژدادن و مومیایی کردن اجساد در شش هزار سال پیش استفاده میکردند. در مصر باستان ایمهوتپ خدای طبابت و درمان بود. هیپو کرات یا بقراط نیز از حمام های رایحه درمانی و ماساژ و از دود کردن مواد معطر برای درمان کردن مردم آتن استفاده میکرد.
رایحه درمانی نوین در سال1930 دوباره شکل گرفت. شیمیدان فرانسوی، رنه موراسین گاته فوس، واژه آروماتراپی (رایحه درمانی) را برای استفاده درمانی از عطرها ابداع کرد. او شیفته خواص سنبل در درمان زخمهای سوختگی دست خود بدون برجا گذاشتن هیچ اثر زخمی شد و به دنبال آن شروع به تحقیق در مورد خواص درمانی عطرها در درمان بیماریهای جسمی و روانی کرد.
در طول جنگ جهانی دوم جراح فرانسوی ارتش دکتر جین والنت، از عصاره های معطر به عنوان ضدعفونی کننده استفاده کرد.پس از آن مادام مارگارت ماروی, رایحه درمانی را به عنوان یک روش درمانی گسترش داد.او عطرهای مختلف را برای درمان بیماریها تجویز می کرد.او به استفاده از عطرها برای ماساژ دادن در درمان اعتبار بخشید. رایحه درمانی هنگامی که عطرها به صورت همزمان بر جسم و ذهن اثر کنند بیشترین تاثیر را دارد.
با وجود این پدر آروماتراپی، پزشک ایرانی؛ ابن سینای بزرگ بود که اثرات بیش از 800 گیاه را روی بدن مستند ساخت و روش استخراخ روغنهای اساسی را بنیان گذاشت .
مطالعات دانشمندان نشان داده است که عطرها از موادی تشکیل شدهاند که میتوانند آثار خاصی بر جسم و روح ما داشته باشند.ترکیبات شیمیایی آنها پیچیده است , ولی بیشتر شامل الکلها، استرها و آلدئیدها هستند. در ادامه در مورد مواد موثر عطرها، کاربردهای درمانی و تحقیقات انجام شده صحبت خواهیم کرد.
فواید آروماتراپی
مدیریت درد ، بهبود کیفیت خواب ، کاهش استرس، بیقراری و اضطراب ، تسکین مفاصل درد
درمان سردرد و میگرن ، کاهش عوارض جانبی شیمی درمانی ، کاهش ناراحتیهای زایمان
مبارززه با باکتری، ویروس یا قارچ ، بهبود هضم ، بهبود آسایشگاه و مراقبت تسکینی ، تقویت ایمنی
یکی از فواید آروماتراپی در زایمان طبیعی است که میتواند درد و ناراحتی آن را کاهش دهد و از استرس این زمان، کم نماید.
بطور کلی موارد استفاده از آروماتراپی یا رایحه درمانی شامل اضطراب و افسردگی - بی خوابی - درد شدید عضلانی - اختلال قاعدگی - درد قاعدگی -آرتریت، آسم، اختلال گوارشی سر درد ، درد زایمان و.... میباشد.
انواع محبوب روغن آروماتراپیطبق گفته National Association for Holistic Aromatherapy، خرید روغن آروماتراپی محبوبیت بالایی دارد و محبوبترین آنها شامل موارد زیر است:
مریم گلی، سرو ، اکالیپتوس ، رازیانه ، شمعدانی ، زنجبیل ، کندر ، اسطوخودوس
نعناع تند ، بابونه رومی ، گل سرخ ، رزماری ، درخت چای
شما میتوانید از روغنهای ضروری به روشهای مختلف استفاده کنید. به عنوان مثال، آنها را به لوسیونهای بدن یا روغنهای حامل اضافه کنید و سپس آنها را به صورت موضعی استفاده کنید. سعی کنید شامپو یا نرم کننده صورت را با روغنهای ضروری تقویت کنید یا آنها را در صابون مایع، خمیر دندان یا دهانشویه بگنجانید. همچنین میتوانید روغنها را در سراسر اتاق پخش یا اسپری کنید یا آنها را در حمام بریزید.
از بین عصاره های ذکر شده اسطوخودوس و کندر برای آرامش و کاهش درد زایمان بیشتر مورد استفاده قرار می گیرد.
علاوه براین در هنگام زایمان عصاره یاسمن و مریم گلی کبیر مفید می باشد و می توان ترکیبی از چند عصاره را به همراه آنها استفاده نمود. به طور کلی عصاره هایی که برای کاهش و یا بر طرف کردن اضطراب مادر سودمند هستند عبارتنداز بابونه، اسطوخودوس، بهار نارنج، نارنگی، چوب صندل و رز.
آروماتراپی یا رایحهدرمانی یک روش درمانی و ترمیمی با استفاده از عصارههای گیاهی است که استفاده از آنها میتواند وضعیت کلی سلامت بدن و روح را بهبود ببخشد. گاهی اوقات آن را عصارهدرمانی با گیاهان دارویی هم مینامند. در این روش از عصارههای معطر برای مقاصد پزشکی و بهبود سلامت کلی بدن، ذهن و روح استفاده میشود. در واقع این روش برای بهبود سلامت روحی و فیزیکی و هر دو استفاده قرار میگیرد.
در آروماتراپی از رایحهی عصارهها و همینطور جذب آنها از طریق پوست با استفاده از محصولاتی که در ادامه نام میبریم، بیماریهای مختلف درمان میشوند؛
دستگاههای بخور ، نوشیدنیهای آروماتیک ، نمکهای حمام ، بخاردهندههای صورت ، ماسکهای صورت
روغنهای بدن، کرم، لوسیون برای ماساژ و استفادهی موضعی ، بخاردهندههای صورت ، کمپرس گرم و سرد
این محصولات را میتوانید به تنهایی یا با روشهای دیگر استفاده کنید. صدها نوع عصارهی گیاهی وجود دارد که هر کدام خواص و ویژگیهای متفاوتی دارند.
عصارههای گیاهی را این روزها میتوانید از داروخانهها، از فروشگاههای محصولات آرایشی و بهداشتی و… بخرید. موقع خرید این محصولات دقت کنید و عصارههایی را بخرید که از اصالت و خلوص آنها اطمینان دارید.
بعضی از مزایایی که برای آروماتراپی مطرح میشود، در تحقیقات علمی ثابت نشده است و فقط بر اساس تجربه مطرح میشود. در بسیاری از شرایط، تحقیقات محدودی روی خواص عصارههای گیاهی انجام شده است. مثلاً از مزایایی که برای آروماتراپی مطرح میکنند کمک به درمان آلزایمر، درمان پارکینسون و مشکلات قلبی است. این ویژگیها هنوز بهدرستی تحقیق و بررسی نشده است.
رایحهدرمانی میتواند به درمان بیماریها و مشکلات جسمی کمک کند یا علائم آنها را کمی تسکین دهد.
.عوارض جانبیبیشتر عصارههای جانبی عوارض جانبی خطرناکی برای بدن ندارند و استفاده از آنها بیخطر است. اما قبل از استفاده از عصارههای گیاهی باید نکاتی را بدانید و در نظر بگیرید. عصارههای گیاهی هم در صورت استفادهی نادرست میتوانند عوارض جانبی داشته باشند.
عصارههای گیاهی را مستقیما روی پوست استفاده نکنید. برای استفاده از عصارهها روی پوست حتما باید آنها را با یک روغن حامل یا پایه، ترکیب کنید یا اینکه عصارهها را رقیق کنید. همیشه قبل از استفاده از عصارهها روی سطح وسیعی از پوست، مقداری از آن را روی بخش کوچکی از پوست امتحان کنید. اگر واکنش آلرژیک به آن نداشتید میتوانید بدون نگرانی روی پوست استفاده کنید. برخی عصارههای گیاهی مثل عصارههای مرکبات میتوانند پوست را نسبت به تابش خورشید، حساستر کنند بنابراین اگر در معرض تابش آفتاب قرار دارید، بهتر است که از این عصارهها استفاده نکنید.
کودکان و زنانی که در دوران بارداری و شیردهی هستند باید با احتیاط از این عصارهها استفاده کنند و حتماً تحت نظر پزشک باشند. ممکن است لازم باشد که از مصرف برخی از عصارههای گیاهی اجتناب کنید. هرگز عصارههای گیاهی را خوراکی مصرف نکنید مگر اینکه در قالب محصول خوراکی تولید شده باشند.
برخی از عوارض جانبی استفاده از عصارههای گیاهی
راش یا بثورات پوستی ، حملات آسم ، سردرد ، نشان دادن علائم حساسیت ، تحریک پوست ، حالت تهوع
اگر مشکلات زیر را دارید باید با احتیاط از عصارههای گیاهی استفاده کنید:
ا لتهاب مخاط بینی آلرژیک ، آسم ، صرع ، فشار خون بالا ، گزما ، پسوریازیس
دربارهی رایحهدرمانی پژوهشهای کمی انجام شده است و پژوهشها در این زمینه همچنان ادامه دارد. شاید با اطلاعات موجود، اثبات بعضی از تأثیرات رایحهدرمانی مانند کاهش استرس کار آسانی نباشد. در حالی که باید پژوهشهای بیشتری انجام شود، پژوهشهای انجامشده فوایدی را برای رایحهدرمانی اثبات کردهاند. بعضی از این فواید در ادامه آورده شدهاند:
رایحهدرمانی با ایجاد تغییر در امواج مغز میتواند رفتار افراد را تحت تأثیر قرار دهد.
رایحهدرمانی سطح هورمون استرس یعنی کورتیزول را کاهش میدهد. در نتیجه، فرد روحیهی بهتری خواهد داشت و استری کمتری را تجربه میکند.
رایحهدرمانی با اسطوخودوس میتواند گریهی نوزادان را کاهش دهد و باعث بهبود کیفیت خواب در نوزادان و بزرگسالان میشود.
هر کدام از گیاهانی که در رایحهدرمانی استفاده میشود، در افراد مختلف تأثیرات متفاوتی دارد
رایحهدرمانی به شکل ماساژ میتواند به کاهش اضطراب و افسردگی کمک کند.
استفاده از محصولات رایحهدرمانی در ماساژ باعث میشود که ماساژ تأثیر بیشتر و ماندگارتری در رفع خستگی داشته باشد. در خستگی ذهنی، این تأثیر مثبت مشهودتر است.
رایحهدرمانی یک درمان جادویی برای همهی بیماریها و اختلالات نیست اما شواهد علمی ثابت کرده است که میتواند در کاهش استرس مؤثر باشد.
رایحهدرمانی گاهی عوارض جانبی ندارد و گاهی هم عوارض جانبی بسیار خفیفی دارد. به علاوه اینکه رایحهدرمانی روشی است که مانع انجام سایر فعالیتها نمیشود. در حالی که فعالیتهای روزمرهی خودتان را انجام میدهید، میتوانید بهراحتی یک رایحه را در فضای اتاقتان پخش کنید و استرس خودتان را کاهش دهید. همچنین میتوانید رایحهدرمانی و سایر روشهای کاهش استرس مانند ماساژ یا مدیتیشن را به صورت همزمان انجام دهید. این کار به اثربخشی بیشتر روشهای کاهش استرس کمک میکند. از طرفی دیگر، همهی افراد به محصولات رایحهدرمانی دسترسی دارند. همهی این دلایل باعث میشوند رایحهدرمانی به یک روش مناسب، مطمئن و آسان برای کاهش استرس تبدیل شود. به ویژه برای افرادی با مشغلهی زیاد که به تأثیرات سریع نیاز دارند،.
تصویر گیاه کندر
رایحهدرمانی گزینهی بسیار مناسبی است. میتوانید برای رایحهدرمانی از ایدههای زیر استفاده کنید.
ستفاده از شمعهای معطر یکی از بهترین روشها برای بهرهمندی از فواید رایحهدرمانی است. احتمالا یکی از آسانترین روشها برای پخش کردن رایحهها در فضای اتاق و بهبود روحیه، روشن کردن شمعهای معطر است. این شمعها مانند عود رایحه را در فضای اتاق پخش میکنند و باعث میشوند فضای آرامشبخشتری داشته باشید. همچنین میتوانید از آنها در مدیتیشن و برای کمک به تمرکز بیشتر هم استفاده کنید. البته شمعها نسبت به عود دود کمتری تولید میکنند و به همین دلیل ممکن است استفاده از شمعها ترجیح داشته باشد.
مدیتیشن بهطور کلی فنون و روش تسلط بر ذهن است. در مدیتیشن مهارتهای مختلفی مانند تسلط بر ذهن به دست میآید. افراد به دلایل و اهداف مختلف دینی و غیر دینی مدیتیشن میکنند. مراقبه ممکن است استرس، اضطراب، افسردگی و درد را به میزان قابل توجه کاهش دهد و باعث افزایش آرامش، درک،و رفاه شود.
هنگام خرید شمعهای معطر، شمعهایی را انتخاب کنید که کیفیت بهتری داشته باشند و به اندازهی کافی رایحهی دلخواه را در فضای اتاق پخش کنند. در واقع باید در تولید آنها از رایحهی بیشتری استفاده شده باشد.
دستگاههای بخور میتوانند عصارههای گیاهی را به بخار تبدیل کرده و در هوا پخش کنند. این دستگاهها با برق کار میکنند و از ایمنی بالایی برخوردار هستند. دستگاههای بخور به شکلی مناسب و مؤثر رایحهها را پخش میکنند و روش مناسبی برای ایجاد یک فضای آرامشبخش هستند. به علاوه اینکه بعضی از این دستگاهها طراحی زیبایی دارند و میتوانید بهراحتی آنها را در فضای آرامشبخش خودتان جای دهید.
یکی از روشها در رایحهدرمانی، استفاده موضعی از محصولات گیاهی است. استفادهی موضعی روش مناسبی است که باعث میشود رایحهای شما را همراهی کند که دیگران آن را استشمام نمیکنند و آزرده نمیشوند. البته اگر فاصلهی کمی با شما داشته باشند و رایحه را هم استشمام کنند احتمال اینکه آزرده شوند کم است. میتوانید یک لوسیون گیاهی را به بدن خود بمالید یا چند قطره از عصارههای گیاهی بیضرر برای پوست را با ضرباتی آهسته روی نقاط نبض خودتان بمالید و تا ساعتها از رایحهی آنها لذت ببرید.
انجام همزمان رایحهدرمانی و ماساژ نسبت به انجام جداگانهی هریک از این روشها اثربخشی بیشتری دارد. اگر یکی از نزدیکان خودتان بتواند برای ماساژ همراه با رایحهدرمانی به شما کمک کند، این یک روش مؤثر و ارزان برای کاهش استرس است. البته حتی اگر مجبور بشوید به افراد یا مراکز حرفهای مراجعه کنید و برای ماساژ هزینهای پرداخت کنید، مطمئن باشید ارزش هزینه کردن را دارد.
رایحهدرمانی میتواند فواید مدیتیشن را افزایش دهد. استفاده از عودها هنگام تمرکز، یکی از روشهای ترکیب رایحهدرمانی با مدیتیشن است. قرار گرفتن در این شرایط میتواند استرس را کاهش دهد. حتی اگر یک مدیتیشن پنج دقیقهای همراه با رایحهدرمانی را تجربه کنید، فواید این روش را تأیید خواهید کرد.
رایحهدرمانی یکی از روشهای درمانی قدیمی است که
در سالهای اخیر دوباره به آن توجه شده است. هنوز برای اثبات تأثیر این روی درمانی
روی درمان بیماریها، تحقیقات بیشتری نیاز است. اما تجربه و تحقیقات کوچک، توانسته
نتایج مثبت آن را روی درمان برخی مشکلات از جمله کاهش استرس نشان دهد.
رایحهدرمانی هم میتواند عوارض جانبی داشته باشد پس در استفاده از آن دقت کنید و
زیر نظر پزشک از مزایای آن استفاده کنید
.
سپاس وتشکر از سرکار خانم ملینا عماری اله یاری دانشجوی مامایی ترم 3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران که طرح موضوع کردند و مطالبی از این مقاله را جمع آوری نمودند
خدایا مرا راهی ده که فقط به خانه تو برسم دستی ده که فقط در خا نه تو را بزنم
نگاهی که جز روی تو را ببینم و گوشی ده که جز صدای تو را نشنوم.
نقش گلوتاتیون دربدن و داروهاو مواد موثر برآن
دکتر حسین جعفری عضوهیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی
طلوع خورشید هر صبح یادآور این نکته است که میشود از اعماق تاریکی دوباره طلوع کرد به شرط امید داشتن.
به آدم ها تکیه نکنید که اگر جا خالی دادند برای همیشه زمین می افتید...... تنها کسی که میتوانید به او تکیه کنید خداست.
گلوتاتیون به عنوان یک تنظیم کننده سیستم ایمنی، می تواند به ایجاد تعادل فعالیت بین سلول های T و B کمک کند و از بروز التهابات مزمن و بیماری های خود ایمنی جلوگیری کند. با مهار فعالیت تیروزیناز
گلوتاتیون میتواند به پیشگیری از افزایش تولید ملانین و به سفید شدن پوست کمک کند.
گلوتاتیون
گلوتاتیون یک نوع گلبول و در واقع آنتی اکسیدان بسیار قدرتمند می باشد که کمبود آن در بدن به میزان شدید می تواند به خاطر دلایل زیادی مانند پیری، عفونت، استرس مزمن، سموم محیطی، خوردن غذاهای نا سالم، مصرف شیرین کننده های مصنوعی، استفاده بیش از اندازه از آنتی بیوتیک ها و… باشد.
پیشرفت علم در طول زمان مزایای بسیار زیادی را برای بشر به همراه داشته که مهم ترین آن کشف موادی جدید برای حفظ و ارتقای سطح سلامت بدن است. یکی از این ماده ها، گلوتاتیون نام دارد که مارک هایمن به آن لقب تمامِ آنتی اکسیدان ها را داده است.
اگر بخواهیم به طور دقیق ساختار و نوع تشکیل این مولکول را بررسی کنیم باید بگوییم که گلوتاتیون که با علامت علمی (GSH) آن را می شناسند یک پیتید متشکل از سه اسید آمینه می باشد که در سلامتی و عملکرد درست بدن نقش بسیار مهمی را ایفا می کند.
دانشمندان بر این باورند که گلوتاتیون برای سلامت بدن ما یک ماده ضروری محسوب می شود که میزان سطح آن در سلول های بدن می تواند نشان دهنده این باشد که چقدر عمر خواهیم کرد. این ماده کاربرد های فراوانی داشته و می توان آن را در اکثر مواد غذایی مفید و سالم پیدا کرد.
گلوتاتیون مهمترین پروتئین مورد نیاز برای سالم ماندن و پیشگیری از بیماری های مختلف است. این پروتئین به قدری با ارزش است که به آن “مادر آنتی اکسیدان ها” لقب دادهاند. راز جلوگیری از پیری در استفاده از این پروتئین نهفته است. علاوه بر این، این پروتئین ممکن است با بهبود عملکرد سیستم دفاعی بدن از بروز بیماری هایی مانند سرطان و بیماری های قلبی جلوگیری کند.
فواید زیبایی گلوتاتیون
بهبود پسوریازیس ، کاهش دیابت کنترل نشده ، کاهش استرس ، کاهش علائم بیماری پارکینسون
کاهش علائم بیماریهای تنفسی ، کاهش آسیب اکسیداتیو در اوتیسم ، مفید برای ورزشکاران
کاهش آسیب اکسیداتیو در اوتیسم ، کمک به مبارزه با بیماریهای خودایمنی
بهبود مقاومت به انسولین در سالمندان
افزایش تحرک در افراد مبتلا به بیماری عروق محیطی
کاهش آسیب سلولی در بیماران مبتلا به کبد چرب الکلی و غیر الکلی
این ماده به روش های مختلفی مثل شربت و قرص وجود دارد؛ یکی دیگر از روش های استفاده، خرید گلوتاتیون به صورت مکمل است. قیمتی که این ماده دارد، در بازار نسبت به به کیفیت و برند تولید کننده آن عددی متفاوت می باشد. حال ممکن است در ذهن برخی از افراد این سوال پیش بیاید که دقیقا گلوتاتیون چیست و چه کاربردی دارد؟
گاوتاتیون از جمله محصولاتی است که علاوه بر سلامت پوست و مو، به سلامت عمومی بدن هم کمک میکند. این محصول به شکل قرص، ویال کپسولی، آمپول، کرم و صابون موجود است.
چنانچه قصد دارید گلوتاتیون را برای سفید شدن پوست و رهایی از شر لک و کک و مک صورت مورد استفاده قرار دهید، از محصولاتی که به شکل کرم و صابون هستند میتوانید استفاده کنید و بسته به نظر پزشک و دستورالعملی که بر روی محصول درج شده، آن را به کار گیرید.
رادیکال های آزاد تیروزیناز تولید می کنند و تیروزیناز موجب افزایش ملانین های پوستی می شود. گلوتاتیون جلوی فعال شدن تیروزیناز را با کاهش رادیکال های آزاد می گیرد. با تمام این اوصاف مکمل های گلوتاتیون، به خصوص آن هایی که در خود ترکیباتی مانند لیپوزومال گلوتاتیون و استیل گلوتاتیون دارند، رنگ پوست را روشن تر می کنند.
تاثیر گلوتاتیون بر ویتیلیگو
ویتیلیگو اختلال رنگدانه ای ایدیوپاتیک پوست است که به صورت لکه های سفید روی پوست خود را نشان می دهد. استرس اکسیداتیو یکی از عواملی است که در ابتلا به ویتیلیگو موثر است. همان گونه که پیشتر نیز اشاره کردیم گلوتاتیون از استرس اکسیداتیو پیشگیری می کند. بیشتر کسانی که به ویتیلیگو دچار می شوند، سطح گلوتاتیونشان پایین است. این ماده یکی از اجزاء مهمی است که با رادیکال های آزاد مبارزه می کند و فلزات سنگین را از بین می برد.
آمپول گلوتاتیون نیز به دو روش وریدی و عضلانی تزریق می شود. این آمپول در شیمی درمانی، درمان ناباروری و همچنین زیبایی مورد استفاده قرار می گیرد. برای مصرف مکمل های گلوتاتیون بهتر است نظر پزشک متخصص خود را در اولویت قرار دهید تا براساس شرایط شما بهترین دوز و مقدار را پیشنهاد دهند و دچار عوارض قرص گلوتاتیون نشوید.
برای این که به طور دقیق بدانیم کاربرد گلوتاتیون چیست؟ ابتدا باید با کاربرد های این ماده فوق العاده آشنا شویم. (GHS) به دلیل ساختاری که دارد کاربرد های زیادی را برای بدن ما ایجاد کرده که باعث شده مصرف آن تاثیرات فوق العاده ای را روی بدن ما بگذارد. قیمت خرید این ماده نسبت به کاربرد ها و مزایایی که دارد بسیار مناسب است.
کمک به هضم سریع تر دارو ها
جلوگیری از آسیب های اکسیداتی
کاهش چشم گیر پر اکسید های مضرر بدن
دفع چربی های مضر کبد
بهبود آپوپتوز سلولی
حال بهتر است با مزایای آن بیشتر آشنا شده و ببینیم که این ماده مفید برای بدن چه خواصی دارد. مزیت های فوق العاده این ماده برای بدن باعث شده ارزش خرید آن چند برابر شود.
بهبود سیستم ایمنی بدن و عملکرد آن
بهبود عملکرد سلول های T
گلوتاتیون، مانع از مقاومت بدن در برابر تاثیر انواع دارو
بهبود ایمنی بدن در برابر سموم محیطی
جلوگیری از پیشرفت انواع سرطان در بدن
چه مواد غذایی حاوی گلوتاتیون هستند؟
این ماده به صورت طبیعی در اکثر مواد غذایی وجود ندارد و بیشتر آن را باید به صورت مکمل های غذایی استفاده کرد که مصرف آن ها می تواند سطح آن را در سلول های شما را بالا ببرد. شما می توانید به روش های مختلفی این ماده را مصرف کنید. این ماده به صورت شربت و مکمل در داروخانه ها یافت می شود؛ پس شما می توانید به راحتی با خرید و مصرف گلوتاتیون، از مزایای این ماده مفید بهره ببرید. توجه داشته باشید که قیمت گلوتاتیون نسبت به خواص آن مبلغ بسیار کمی داشته و هر شخصی می تواند آن را برای خود تهیه نمایید.
مکمل های غذایی که دارای سطوحی از گلوتاتیون هستند:
خار مریم
اولین مکمل غذایی که در این لیست وجود دارد خار مریم یا همان خار شیر نام دارد که قرن هاست در طب سنتی در سر تا سر دنیا استفاده می شود. طبق بررسی دانشمندان دلیل این که خار مریم این همه مزیت و خواص دارد توانایی این ماده در کنترل سطح گلوتاتیون بدن است. از خواص دیگر این ماده غذایی می توان به محافظت از کبد در برابر سموم اشاره کرد. قیمت گلوتاتیون مصرفی شما با خرید خار مریم بسیار کم تمام می شود.
۲. پروتئین آب پنیر
بر اساس
مطالعات اخیر که توسط دانشمندان برتر دنیا انجام شده است پروتئین آب پنیر یکی از
خاص ترین مکمل های خوراکی می باشد که به طور طبیعی (GHS) بدن را افزایش می دهد. این ماده غذایی
برای بدن بسیار مفید بوده و می تواند خواص زیادی مانند مبارزه با سرطان، تقویت
سیستم ایمنی، افزایش متابولیسم،کاهش اشتها و… داشته
باشد.
نکته ای که
هنگام خرید آب پنیر باید در نظر داشته باشید این است که از خرید پروتئین آب پنیر
ایزوله شده خودداری نمایید؛ زیرا سطح گلوتاتیون موجود در آن بسیار پایین بوده و
برای بدن شما مضرر خواهد بود.
مواد غذایی حاوی سولفور
دانشمندان از
دهه ۱۹۹۰
به این نتیجه رسیده اند که زمانی که مصرف اسید آمینه سولفوریک در بدن کم شود، سطح گلوتاتیون بدن نیز کاهش یافته و غلظت آن در کبد و
ریه پایین می آید. شما می توانید برای افزایش سطح این ماده در بدنتان، از مواد و
غذا هایی که این ماده را درون خود جای داده اند استفاده نمایید.
درست است که
خرید گلوتاتیون به صورت مکمل امکان پذیر است؛ اما بهتر است (GHS) بدن خود را از مواد زیر تامین کنید؛
زیرا این مواد طبیعی بوده و از مواد نگه دارند شیمیایی در آن ها استفاده نشده است
. مواد غذایی حاوی سولفور عبارت اند از:
گیاه منداب،کلم بوک چوی،کلم بروکلی،کلم بروکسل،گل کلم،کولارد سبز،کلم پیچ،شلغم،آب تره،تربچه.
عصاره NAC به عنوان یک آنتی اکسیدانی که از اسید آمینه سیستئین مشتق شده است شناخته می شود و خواص فوق العاده ای مانند افزایش گلوتاتیون، رقیق شدن خلط، کاهش شدت و تکرر حملات تنفسی، درمان آسم و… دارد.
ان- استیل سیستئین
به عنوان یک
افزایش دهنده موثر گلوتاتیون عمل می کند که اخیرا در درمان اختلال های عصبی مانند
اعتیاد، رفتار های وسواسی، اسکیزوفرنی و اختلال های دو قطبی مورد استفاده قرار می
گیرد. اگر قصد خرید گلوتاتیون و مصرف آن را دارید می توانید از این عصاره استفاده
نمایید که قیمت گلوتاتیون مصرفی روزانه تان بسیار کاهش یابد.
ان استیل سیستئین( ACETYLCYSTEINE) خلطآور است که به اشکال دارویی قرص و قرص جوشان مصرف میشود.
کاربرد اصلی این دارو در مسمومیت با استامینوفن و نیز جهت کمک به دفع خلط مجاری تنفسی بکار میرود. استیل سیستئین خوراکی همچنین برای پیشگیری از نوعی نارسایی حاد کلیه مورد استفاده قرار میگیرد
ممکن است بهدلیل دفع خلط مجاری تنفسی برای درمان بیماری مزمن انسداد ریوی و یا سوختگی راه تنفس مفید باشد.
در درمان مسمومیت با استامینوفن و کربن مونواکسید این دارو با احیای گلوتاتیون (گلوتاتیون متابولیت سمی استامینوفن به نام NAPQI را خنثی میکند) موجب کاهش آسیب کبدی استامینوفن و خنثی شدن آن میگردد.
یکی از موثر ترین راه های افزایش سطح گلوتاتیون در بدن مصرف مواد غذایی حاوی متیلاسیون می باشد. متیلاسون ها موثر ترین و بهترین عواملی هستند که برای تولید گلوتاتیون استفاده می شوند. مواد غذایی که سطح متیلاسیون در بدن را افزایش می دهند شامل موارد زیر می باشند که باید به اندازه مناسب و دقیقی مصرف شوند:
نیم فنجان نخود ، اجگر ، نیم فنجان لوبیا ، نیم فنجان عدس و یک فنجان اسفناج
ویتامین های C و E
همه ما با خواص ویتامین ها و مزایایی که برای بدن ما دارند آشنا
هستیم. دو مورد از پر سود ترین ویتامین هایی که برای بدن انسان وجود دارند ویتامین
های C و E می باشند. ویتامین
C باعث افزایش سطح گلوتایتون در گلبول های
قرمز خون و لنفومیست می شود.
در کنار ویتامین C،
ویتامین E نیز
به عنوان یک آنتی اکسیدان مهم شناخته می شود که به همراه گلوتاتیون برای جلوگیری
از آسیب های ناشی از اکسیژن فعال مفید است. بنابراین می توانید هنگام خرید
گلوتاتیون به خرید قرص های ویتامین C و E فکرکنید. توجه
داشته باشید که هزینه ای که برای گلوتاتیون موجود
در این مکمل میپردازید، نسبت به میزان آن بسیار مناسب و به صرفه است.
جگر گاو حاوی گلوتاتیون
جگر گاو جزو محبوب ترین مواد خوراکی محسوب می شود که توسط ایرانیان
نیز مصرف به شدت بالایی دارد. علاوه بر طعم فوق العاده جگر گاو، این ماده خواص فوق
العاده ای نیز برای بدن ما دارد. یکی از مهم ترین مزیت های آن افزایش سطح
گلوتاتیون در بدن است.
می توانید جگر گاو را پخته یا به سیخ بزنید؛ زیرا در هر صورت خاصیت
آن حفظ شده و مصرف اندازه آن می تواند سطح ایمنی بدن شما را در برابر اکثر بیماری
ها افزایش دهد.
گلوتاتیون یک آنتیاکسیدان
است که به طور طبیعی در بدن شما یافت میشود. این ماده که از سه اسید آمینه به نامهای
گلیسین، ال-سیستئین و ال-گلوتامات تشکیل شده است، توسط کبد و سلولهای عصبی در
سیستم عصبی مرکزی تولید میشود. گلوتاتیون میتواند به متابولیسم سموم، تجزیه رادیکالهای آزاد، حمایت از
عملکرد سیستم ایمنی و… کمک کند. به همین دلیل، بعضی از مردم از قرص گلوتاتیون برای بهبود
وضعیت سلامتی خود استفاده میکنند.
گلوتاتیون یک آنتیاکسیدان قوی است که در سلولهای بدن ساخته میشود. سطح این ماده در اثر افزایش سن، استرس و قرار گرفتن در معرض سموم کاهش مییابد. افزایش گلوتاتیون ممکن است فواید زیادی برای سلامتی داشته باشد که یکی از آنها کاهش استرس اکسیداتیو است.
مکمل های گلوتاتیون علی رغم فوایدی که برای پوست
دارند ممکن است باعث سر درد، گرفتگی و نفخ شوند. همچنین امکان دارد که واکنش های
آلرژیک و علائمی را مانند بثورات پوستی را
به دنبال داشته باشند. در صورت بروز هر یک از این علائم بهتر است بدون درنگ مصرف
آن را قطع کنید و به پزشک مراجعه کنید.
چه کسانی نباید از قرص گلوتاتیون استفاده کنند؟
به طور کلی کسانی که به این ماده حساسیت دارند نباید به هیچ عنوان سمتش بروند. متخصصان هنوز به این نتیجه نرسیده اند که مصرف این مکمل در دوره بارداری و شیردهی مضر خواهد بود یا خیر. با این حال به دلیل حساسیت بالای این دوران بهتر است که پیش از مصرف مکمل گلوتاتیون با پزشک خود مشورت کنید.
...................................................................................................................................................................
خدایا ........
هر گاه عاشقانه خواندمت عاشقانه تر جواب دادی ..........
هر گاه خالصانه تمنایت کردم مشتاقانه تر اجابت کردی ............
چه روزهایی که ندیدمت ولی تو دیدی
چه زمان ها که نخواندمت ولی تو خواندی .............
چه حکمتی ست در خدایی تو که اینچنین مهربانی میکنی
دارو درمانی در سالمندان (Drug Therapy in Aging)
دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی
گفتم خدایا همنشینم باش …گفت من مونس کسانی هستم که مرا یاد کنند! گفتم چه آسان به دست می آیی ؟؟!! گفت پس آسان از دستم نده!
آنگاه که دوست داری همواره کسی
به یادت باشد به یاد من باش که من همیشه به یاد توام.
از طرف بهترین
دوست تو خدا (سوره بقره آیه ۱۵۲)
سازمان ملل در سال ۱۹۸۲ شورای جهانی سالمندی را تشکیل داد و در همان سال طرحی را برای تعیین یک روز جهانی برای سالمندان ارائه داد تا اینکه در سال ۱۹۹۰ این شورا اول اکتبر را روز جهانی سالمندان تعیین کرد. به همین همه ساله درایران هفته ای تحت عنوان هفته ملی سالمند تعیین و برنامه های متنوعی به همین مناسبت برگزار می گردد. هر ساله از طرف سازمان جهانی شعاری برای این روز در نظر گرفته میشود
با افزایش سن، بیماری های مزمن مانند فشار خون، دیابت، آرتروز و ... پدیدار می شوند و به گزارش مراکز نگهداری از سالمندان، روزانه 6-8 عدد دارو به وسیله سالمندان مصرف می شود. با افزایش سن، عملکرد دستگاه ها و اندام های بدن مانند کلیه و کبد دچار اختلال شده و قدرت آنها برای پاکسازی داروها از بدن کاهش می یابد. از طرفی دیگر، مشکلات گوارشی مثل التهاب و زخم معده، کاهش حرکات روده و یبوست هم بر میزان جذب دارو تاثیر میگذارد.
مطالعات نشان داده است که افراد مسن نسبت به دیگر گروههای سنی، بیشتر به بیماریهای مزمن مبتلا شده و تحت درمان هستند. دارو درمانی درافراد مسن رایج است. به طور متوسط هر فرد مسن از 5 داروی تجویزی و 2 داروی غیرتجویزی استفاده میکند و در هر سال تقریبا 12 تا 17 تجویز دارد. البته بیشترین مصرف دارو در بیمارستان ها و مراکز درمانی مراقبتی است. شایعترین داروهای مصرفی، مسکنهای ضد درد، ضدالتهابهای مفصلی، ضدفشار خون، داروهای قلبی- عروقی و آرامبخشها هستند. روند طبیعی سالمندی، خود به تنهایی بر لزوم تغییر در شیوه دارو درمانی در این افراد را تاکید میکند. به دلیل بروز بیماریهای مختلف ناشی از افزایش سن، الگوی مصرف دارو و تجویز داروهای متعدد، بهخصوص در بیمارستانها و خانههای سالمندان تغییر میکند. گوناگونی و تحولات معمول در شیوه زندگی افراد کهنسال نیز تاثیر عمدهای بر روش مصرف دارو در آنان دارد.
در عصر حال، افزایش امید به زندگی منجر به افزایش تعداد افراد سالمند در جامعهها شده است. این افراد نیازهای مختلفی دارند که یکی از مهمترین آنها، مرتبط با مصرف داروهاست. مصرف دارو در سالمندان باید با دقت و اطلاعات کافی انجام شود تا مشکلات جدیدی ایجاد نشود.
بیشتر سالمندان معمولاً از دارو استفاده می کنند به همین دلیل پرستار سالمند یا خانواده سالمند می بایست درباره نحوه صحیح استفاده از داروها اطلاعات درست و کافی داشته باشند زیرا این موضوع به طور مستقیم با سلامت سالمندان در ارتباط می باشد. پزشک سالمند اصولاً توصیه می کند که خود سالمند در صورتی که هوشیاری کافی دارد بتواند داروهایش را بشناسند و از پزشک یا داروساز خود در مورد داروهایش اطلاعاتی دریافت کند که شامل نام دارو، علت تجویز دارو، نحوه مصرف دارو، شرایط نگهداری از دارو و موارد تداخل دارو با سایر داروها بدست آورد. اهمیت مصرف دارو در افراد مسن شامل این موارد است:
الف) سالمندان به علت ضعف جسمی و افزایش احتمال بروز بیماریها، اغلب به داروها نیاز دارند. مصرف مناسب داروها میتواند به حفظ سلامتی عمومی این افراد کمک کند.
ب) کنترل بیماریهای مزمن: بسیاری از سالمندان با بیماریهای مزمن مانند دیابت، فشار خون بالا، و بیماریهای قلبی مواجه هستند. مصرف منظم داروها به کنترل این بیماریها کمک میکند و از پیشرفت آنها جلوگیری میکند.
توصیه پزشکان به خانواده سالمند و یا پرستار سالمند این است که از داروهای مصرفی توسط سالمند شامل داروهای با نسخه یا بدون نسخه، مکمل ها و داروهای گیاهی ، فهرستی تهیه کنند و این فهرست را به پزشکانی که در امر درمان سالمند دخیل می باشند مانند پزشک، دندانپزشک و داروساز سالمند نشان بدهند. همچنین بهتر این است که یک کپی از این فهرست را در خانه سالمند قرار دهند و یک کپی دیگر از آن را سالمند به همراه داشته باشد.این فهرست می تواند شامل نام دارو، نام پزشک تجویز کننده دارو، دلیل تجویز دارو، مقدار و زمان مصرف دارو باشد.
ج)تداخل داروها : با افزایش تعداد داروهای مصرفی، احتمال تداخلات دارویی در سالمندان افزایش مییابد. این میتواند به مشکلات جدیتری منجر شود. برای جلوگیری از این مشکل، لازم است که پزشکان با دقت داروهای مصرفی را تجویز کنند.
د)اثرات جانبی: سالمندان به دلیل ضعف سیستم دفاعی بدن، به احتمال اثرات جانبی داروها حساستر هستند. این اثرات میتوانند مشکلات جدی مانند تشنجها یا افت فشار خون ایجاد کنند.
سالمندان نباید قرص ها را بجوند یا خرد کنند یا بشکنند، مگر اینکه پزشک یا داروساز به آنها اجازه این کار را داده باشند یا روی برچسب قرصها ذکر شده باشد. سالمندان اگر در بلع داروهای جامد مشکل دارند به پزشک خود اطلاع دهند. سایر نکات به شرح زیر است:
مشاوره پزشکی: قبل از شروع هر دارو، حتماً باید با پزشک مشاوره شود. پزشک با بررسی وضعیت سلامتی و داروهای دیگری که ممکن است مصرف میشود، داروی مناسب را تجویز خواهد کرد.
رعایت دستورات مصرف: سالمندان باید دقیقاً به دستورات مصرف داروها پایبند باشند. عدم رعایت دستورات میتواند به کاهش تأثیر دارو یا ایجاد مشکلات جدید منجر شود.
تعیین دوز مناسب: دوزهای دارویی برای سالمندان باید با دقت و توجه به وضعیت فیزیکی و بیماریهای همراه تعیین شود. پزشک با تجویز دوز مناسب، از وقوع عوارض جانبی غیرموردنظر جلوگیری میکند.
اهمیت محل نگهداری دارو
محل نگهداری داروی سالمندان باید خنک و به دور از نور و رطوبت باشد؛ یک قانون کلی در این زمینه وجود دارد و آن این است که نگهداری دارو طبق شرایط ذکر شده روی جعبه دارو خواهد بود. پرستار سالمند نباید داروها را در یخچال نگهداری کند ، مگر اینکه پزشک یا داروساز به آنها گفته باشد یا روی برچسب دارو عنوان شده باشد؛ پرستار سالمند به جهت پرهیز از بروز اشتباه، داروها را در تاریکی به سالمند ندهند و از برداشتن داروی درست مطمئن باشند. همچنین لازم است تاریخ انقضای داروها بررسی شود و داروهای تاریخ گذشته با روش مناسب و با راهنمایی داروساز از بین بروند
درک تداخل با بیماریهای مزمن: سالمندانی که به بیماریهای مزمن مانند دیابت یا فشارخون بالا مبتلا هستند، باید با توجه به تداخل احتمالی داروها با بیماریهای خود، داروها را مصرف کنند. مشاوره با پزشک متخصص ضروری است.
توجه به تغییرات جسمی: تغییرات جسمی در سالمندان ممکن است تأثیر داروها را تغییر دهد.
خود درمانی سالمندان ترجیح میدهند خود را با داروها یا درمانهای خانگی نسبت به درمانهای پزشکی، بهویژه درمانهایی که شامل تغییر سبک زندگی هستند، معالجه کنند. این الگوی رفتاری نشاندهنده وجود شیوع بالای بیماریهای مزمن و تمایل به نسبتدادن علائم به پیامدهای اجتنابناپذیر سن است. آنها تمایل دارند، آن ناراحتیهایی را که باعث درد یا ناراحتی کمی برای آنها میشود، نادیده بگیرند.
تجویز بیش از حد
مطالعات بیماران، نشاندهنده استفاده نادرست از مهارکنندههای هیستامین برای معده ( مثلا" رانیتیدین)و آنتیبیوتیکها و استفاده کم از مسکنها در بیماران سرطانی و همچنین عدم تشخیص افسردگی است.
علاوه بر آن اکثر سالمندان در هنگام مراجعه به پزشک درمورد داروهای مصرفی خود توضیح دقیق نمیدهند؛ به همین علت ممکن است یک یا دو داروهای مشابه را از چند متخصص متفاوت دریافت کنند و همه را نیز مصرف کنند.
به طور مثال ممکن است قرصهای آرامبخش را از دو پزشک متفاوت دریافت کنند و هر دو را مصرف کنند که باعث افزایش ساعات خواب، بیحالی و سایر مشکلات شود
راهکارهای کاهش خطاهای دارودرمانی در سالمندان
راهکار اول: سالمندان به دلیل اختلالات حواس و حافظه، تضعیف حس بینایی و چشایی و همینطور تنوع در داروهای تجویز شده به وسیله پزشکان متعدد، ممکن است مصرف دارویی را فراموش کرده و در نتیجه دارو را به میزان بیشتر یا کمتری از دوز مورد نیاز بدن دریافت نماید. یک لیست کامل از داروهای مصرفی بیماران سالمند و در اختیار پزشک قرار دادن آن در مراجعات بعدی می تواند از بروز خطا در مصرف داروها جلوگیری کند.
راهکار دوم: در صورت مصرف اشکال دارویی مایع در بیمار مبتلا به لرزش دست یا ناتوانی حرکتی بهتر است برای تعیین میزان دقیق مصرف، از سرنگ به جای قاشق استفاده شود
راهکار سوم: به علت کاهش بزاق و ایجاد مشکل در بلع افراد سالمند، از تجویز داروهای با اندازه بزرگ اجتناب شود.
راهکار چهارم: در صورت صلاحدید پزشک معالج، حتی الامکان از رژیم های دارویی ساده تر استفاده شود. برای مثال، انتخاب داروهایی که در زمان های یکسان مصرف می شوند یا نیاز به تعداد دفعات مصرف کمتری دارند.
راهکار پنجم: بهتر است پزشکان محترم تمام عوارض داروها و طریقه مصرف آن ها را به طور کامل وبه زبان ساده و قابل درک برای بیمار شرح دهند.
راهکار ششم: داروسازان محترم می توانند با الصاق برچسب راهنمای مصرف دارو با اندازه های بزرگتر و همچنین ارائه توضیح در رابطه با اینکه هر دارو مربوط به کدام بیماری می باشد )برای مثال، داروی قلب، فشار، قند خون، درد زانو، آرامبخش و ..(، نقش بسیار موثری داشته باشند.
راهکار هفتم: نهایتا اینکه یکی از مشکالت اساسی سالمندان، مصرف خودسرانه داروها می باشد. هر دارویی اعم از شیمیایی و گیاهی در صورت مصرف بیش از اندازه باعث بروز عوارض جانبی خطرناک و یا ایجاد تداخل دارویی با سایر داروهای مصرفی فرد می شود، بنابراین تمامی داروها می بایست زیر نظر پزشک و داروساز مصرف شوند.
بررسیهای جمعیتی سازمان ملل متحد نشان میدهد که جمعیت جهان رو به سالمندی میرود و این روند در آینده سریعتر از قبل خواهد بود. نسبت جمعیت سالمند جهان (۶۵ ساله و بیشتر) در سال ۲۰۲۰، برابر ۹٫۳ درصد بود. با فرض ثبات باروری در مقدار کنونی خود، متوسط در سال ۲۰۵۰ این مقدار بیش از دو برابر خواهد شد، یعنی به مقدار ۲۲٫۸ درصد خواهد رسید.
در سال ۲۰۲۰، نسبت جمعیت ۶۵ سال و بیشتر در کشورهای پیشرفته ۱۷٫۶ درصد و برای سایر کشورها ۶٫۳ درصد برآورد شده است. پیشبینی میشود در سال ۲۰۵۰، ۱۵٫۶ درصد از جمعیت جهان ۶۵ ساله و بیشتر باشند، در حالی که این نسبت در کشورهای توسعهیافته ۳۳٫۴ درصد و در کشورهای در حال توسعه ۱۹٫۵ درصد و در کشورهایی که حداقل توسعهیافتگی را دارند ۹٫۵ درصد باشد.
مطالعات نشان میدهد که جمعیت ایران نیز همگام با جمعیت جهان رو به سوی سالمندی میرود. زیرا ایران مراحل اولیهی گذار جمعیتی را پشت سر گذاشته است. آمار و ارقام حاصل از سرشماریهای عمومی نفوس و مسکن نشان میدهد که تعداد جمعیت سالمند ایران در طی دهههای اخیر در حال افزایش بوده است.
|
مقایسه نسبت جمعیت ۶۰ و ۶۵ ساله و بیشتر جهان و ایران در سالهای ۱۹۵۰ تا ۲۰۲۰ مأخذ: سایت سازمان ملل مورخ ۵/۰۳/ ۲۰۲۰
|
با عنایت به این آمارها به اهمیت دارو درمانی در سالمندان پی میبریم و بایستی پزشک ، پرستار، داروساز ، خانه سالمندان را بطور علمی مورد توچه قرار دهیم. وزارت بهداشت و درمان بایستی دراین زمینه استراتژی خاض را در برنامه های خود ترتیب دهد.
فارماکوکینتیک داروها در سالمندان
فارماکوکینتیک جنبهای از داروشناسی میباشد که به بررسی پارامترهایی چون فراهمی زیستی، کلیرانس، متابولیسم، نیمهعمر، حجم توزیع و اثر عبوراوّل داروها میپردازد. اغلب فارماکوکینتیک به صورت مزدوج همراه با فارماکودینامیک مطالعه میشود. در واقع اولی اثر بدن بر دارو است و دومی اثر دارو بر بدن.
برای بهبود مدیریت داروها و افزایش اثربخشی و کاهش اثرات جانبی، نیاز است که فرآیند فارماکوکینتیک داروها به دقت مورد بررسی قرار گیرد و اطمینان حاصل شود که شرایط محیطی و مصرف دارو بهینه شدهاند. همچنین، درمانهای ترکیبی (چند دارویی) نیاز به مدیریت دقیقتری دارند تا تداخلات بین داروها کاهش یابد و اثرات مطلوب حاصل شود.
این مراحل با هم تعامل پیچیدهای ایجاد میکنند که برای تحلیل اثرات دارو و تنظیم دقیق مقدار و زمان مصرف داروها درمانی اهمیت دارد. برای مدیریت تداخلات دارویی، افراد باید به پزشک خود اطلاع دهند که داروهای دیگری که ممکن است مصرف کنند یا در حال حاضر مصرف میکنند را بگویند. پزشک میتواند داروها را با توجه به تاریخچه پزشکی، نوع داروهای مصرفی و وضعیت سلامت کلی فرد تنظیم کند و اطمینان حاصل کند که تداخلات دارویی حداقل باشند.
باید توجه داشت که جذب ، انتشار ، متابولیسم ودفع داروه در سالمندی نسبت بدوران های قبل از سالمندی بسیار تفاوت خواهد داشت چرا که دفیزیولوژی ارگان های درگیر این اعمال مثلا" متابولیسم تغییر مینماید.
گذار جمعیتی (Population Transition) و پیر شدن جمعیت در سطح دنیا یکی از چالش های مهم کشورها در قرن بیست و یکم است. بروز بیماریهای متعدد در سالمندان باعث می گردد که این افراد نسبت به بالغین جوان و میانسال داروی بیشتری مصرف کنند و در نتیجه دچار عوارض دارویی بیشتری شوند. تغییرات فارماکوکینتیک و فارماکودینامیک داروها در دوران سالمندی, کاهش بازده قلب, کبد, کلیه ها, تغییرات هموستاتیک در سالمندان, تداخلات دارویی و استفاده از داروهای OTC (Over the Counter) نیز باعث افزایش عوارض داروها در سالمندان می گردد. از آنجا که میزان مصرف دارو در سالمندان با دیگر افراد تفاوت دارد بایستی دوز دقیق داروها با توجه به شرایط توسط پزشک وپرستار سالمندان بکمک فرمول های خاص محاسبه گردد.
یکی از مهمترین مهارت هایی که پرستاران بطور مستمر با آن مواجه میشوند محاسبات دارویی و سرمی است و پرستار جهت تجویز داروها نیاز به دانستن نحوه محاسبات دارویی و سرمی دارد.
یکی از مهمترین مهارت هایی که پرستاران بطور مستمر با آن مواجه میشوند محاسبات دارویی و سرمی است و پرستار جهت تجویز داروها نیاز به دانستن نحوه محاسبات دارویی و سرمی دارد.
مصرف دارو در سالمندان نیازمند دقت و شناخت کامل از وضعیت پزشکی فرد میباشد. مشاوره با پزشک، رعایت دستورات مصرف و تدابیر ویژه میتواند بهبودی در کیفیت زندگی و بهبود وضعیت سلامتی سالمندان را به همراه داشته باشد. به یاد داشته باشید که مصرف صحیح داروها یکی از عوامل اساسی در ارتقاء سلامتی افراد مسن میباشد. مصرف داروی سالمندان باید با حوصله و دقت انجام شود. تاثیرات داروها در این گروه از افراد ممکن است متفاوت باشد، لذا رعایت دستورات پزشک و اطلاعات دقیق در مورد هر دارو امری اساسی است. پرستار سالمند و یا سالمند تنها باید از یک راهکار برای یادآوری زمان مصرف دارو استفاده کنند. از آنجا که برخی افراد از جدول، تقویم یا جعبه های مخصوص دارو برای یادآوری زمان مصرف دارو استفاده می کنند، در این زمینه از پزشک یا داروساز راهنمایی بگیرند.
............................................................................................................................................................................................................
تا زمانی که تلاش نکنید کاری فراتر از تواناییهای فعلی خود انجام دهید، هرگز رشد نخواهید کرد
رالف والدو امرسون (فیلسوف و نویسندهی آمریکایی)
مرد موفق کسی است که میتواند با آجرهایی که دیگران به سمت او پرتاب میکنند، بنایی مستحکم تر بسازد. دیوید برینکلی (فیلمنامهنویس آمریکایی
مشکلات عرضه اینترنتی دارو
دکتر حسین جعفری عضوهیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی
بنام او که تنها با نام و یادش نهال اندیشه و احساسمان همواره جاودانه میماند.
طبق قوانین و مقررات دارویی کشور، تنها جایی که می تواند اقدام به نگهداری، عرضه و توزیع و دارو بنماید، داروخانهها هستند. همچنین خرید هرگونه محصولات دارویی و مکمل ها می بایست تنها از طریق داروخانهها انجام گیرد. چراکه داروخانه داروها و مکمل ها را از منابع معتبری که مجوز قانونی تولید یا واردات از سازمان غذا ودارو را در اختیار دارند تهیه می کنند.
دارو به عنوان یکی از مهم ترین اجزای تشخیص، پیشگیری و درمان بیماریها می باشد و بر همین اساس همیشه مجموعهای از فرآیندها بر تولید، واردات، نگهداری، توزیع و عرضه دارو جهت ایمنی و تضمین سلامت و کیفیت آن در کشورها حاکم است. معمولا برای انتقال محصولات پزشکی و دارویی، وجود زنجیره انتقال امری مهم و ضروری میباشد که این زنجیره انتقال شامل فعالیتهای تولید، نگهداری، ذخیرهسازی و توزیع، به همراه تجهیزات و تدارکات مربوط به آن است. این سیستم امکان انتقال و نگهداری محصولات در دمای مطلوب را فراهم میکند. چنانچه دارو به نحو علمی و اصولی تولید، نگهداری، توزیع و به فروش رسانیده نشود، نه تنها در دستیابی به شاخصهای کمی و کیفی سلامت جامعه تاثیر نامطلوب میگذارد، بلکه میتواند سبب بروز اختلالات وگرفتاریهای جدی و تهدید کنندهای در جامعه، محروم ماندن از درمان و حتی مرگ بیمار شود.
ا مروزه در حیطه فروش و عرضه محصولات دارویی و آرایشی بهداشتی از تبلیغات ماهوارهای و اینترنتی استفاده میشود که بسیاری از مردم را به سمت خرید این کالاها سوق داده است و عرضه کنندگان این محصولات فقط برای کسب سود دست به تبلیغاتی وسیع و پر رنگ و لعاب می زنند. نبود آگاهی و اطلاع رسانی کافی موجب شده است عدهای افراد سودجو با شناسایی مخاطبان خود نسبت به خرید و فروش دارو و محصولات بهداشتی در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی و ماهوارهای اقدام کنند، که هیچگونه مبنای علمی، قانونی و بهداشتی ندارد. موضوعی که بی توجهی به آن سلامت افراد جامعه را با خطرات بالقوه مواجه میکند و حتی عواقب جبران ناپذیری را بر جای میگذارد.
طی سالهای گذشته و با شکلگیری شبکههای مختلف اجتماعی نظیر تلگرام، اینستاگرام، واتساپ و دیگر فضاهای اینترنتی و همچنین تبلیغات در شبکه هاب ماهوارهای، محصولات پزشکی و دارویی بسیاری، فاقد مجوز قانونی و استاندارد لازم، توسط افراد، شرکت ها و وب سایتهای غیر مجاز خرید و فروش میشود. این موضوع که به دلیل نداشتن مجوز، نظارتی بر تولید و یا واردات آنها وجود ندارد دارای اهمیت است و بدیهی است که نمیتوان از کیفیت و سطح ایمنی آنها اطمینان حاصل کرد.
بر اساس قوانین موجود، اساسا تبلیغات دارو در رسانه های عمومی غیرمجاز و غیرقانونی است و دارو باید با توجه به شرایط بیمار و توسط پزشک متخصص تجویز شود.
تبلیغات داروها و مکملها در شبکههای ماهوارهای بسیار خطرناک است و در برخی موارد امکان درمان افرادی که خودسرانه از این داروها استفاده کرده اند و دچار مشکلاتی شدهاند دشوار است.
برخی اقلام دارویی پرمصرف و پرطرفدار از قبیل داروهای کاهشدهنده و افزایشدهنده وزن، فراوردههای موثر بر میل جنسی، دارو و اقلام آرایشی موثر در زیبایی و رشد مو، فرآورده های افزایش تمرکز و داروهای افزایشدهنده قد به دلیل درخواست بالای آن در بین عموم مردم، محبوبیت بیشتری دارند و توسط افراد فاقد صلاحیت و بصورت قاچاق به فروش میرسند و بدون پشتوانه علمی به مخاطبان تبلیغ میشود. گرچه مصرف آنها عوارض جانبی و مخرب بر اندامهای مختلف بدن بر جا میگذارد.
تحقیقاتی در پژوهشکده غدد دانشگاه شهید بهشتی روی داروهای مدعی لاغری انجام شده است که نتایج بسیار تکان دهندهای دارد. این داروها نه تنها به هیچ وجه گیاهی نیستند بلکه به دلیل داشتن هورمون تیروکسین و ایجاد پرکاری تیروئید به صورت مصنوعی باعث لاغری میشوند. برخی از این داروها حاوی مادهای است به نام گرد فرشته که نوعی مخدر است و باعث بی اشتهائی فرد میشود. جالب است بدانید گرچه ممکن است این داروهای غیر مجاز در کوتاه مدت باعث لاغری شود اما بعد از مدتی نه تنها تمام وزنی که از دست رفته دوباره برمیگردد، بلکه ممکن است بیشتر از قبل هم شود.
بر اساس قوانین موجود، خرید و فروش محصولات دارویی در فضای مجازی عملی مجرمانه است. برای تهیه دارو باید به مراکز مجاز یعنی داروخانهها مراجعه شود. چراکه افراد سودجو با تبلیغ و فروش محصولات دارویی در فضای مجازی اقدام به کلاهبرداری از شهروندان مینمایند. علاوه برآن ممکن است داروهایی که به دست مصرف کننده میرسد تاریخ مصرف گذشته یا غیرمجاز و تقلبی باشد و نیز به دلیل عدم نگهداری در شرایط لازم فاسد شده باشند. به همین دلیل لازم است که دارو از داروخانه و زیر نظر پزشک و داروساز تهیه و مصرف شود. بنابراین فروش هرگونه داروی مجاز و غیرمجاز در فضای مجازی به علت مقوله مهم دارو و سلامت افراد ممنوع و غیرقانونی میباشد.
اصطلاح «داروخانه اینترنتی» که به تازگی رواج یافته است در واقع "فروش اینترنتی فرآوردههای سلامت غیردارویی" است و هیچ گونه دارویی در داروخانه اینترنتی به فروش نمیرسد. داروخانههای دارای مجوز فروش اینترنتی صرفا مجاز به فروش کالاهای آرایشی و بهداشتی، مکملهای تغذیهای، شیرخشک، گیاهان دارویی به صورت فرآوری نشده، دمنوش، فرآوردههای طبیعی و سنتی حاوی گیاهان دارویی و ملزومات مصرفی پزشکی دارای مجوز از سازمان غذا و دارو از طریق اینترنت و به صورت آنلاین میباشند.
هنگام خرید کالا از داروخانه اینترنتی باید به وجود نماد اعتماد الکترونیک در سایت توجه داشت و آدرس و شماره تلفن داروخانه، اسم موسس و مسئول فنی، نشانی پست الکترونیک و مجوز فروش در سایت درج شده باشد. اگر کالایی از داروخانه اینترنتی تحویل گرفته میشود، مشکلی از قبیل تقلبی بودن، تاریخ گذشته بودن یا هرگونه اشکال در شکل ظاهری داشته باشد باید موضوع با کارشناسان امور داروخانه ها و یا شکایات در معاونتهای غذا و دارو دانشگاههای علوم پزشکی تحت پوشش مطرح شود.
نظام دارویی کشور در صورت ابلاغ برای اجرا، دست به دامان اینترنت خواهد شد اما باید دید این روش می تواند پاسخگو اما و اگرهای بازار دارویی کشور باشد.
مدتی است که عرضه برخی مکملهای دارویی و داروهای درمانی سر از سامانههای فروش و ارسال آنلاین در آورده؛ سفارشهایی که تنها با لمس چند باره صفحه گوشیهای هوشمند به سرعت ثبت میشود و نهایت یک ساعت بعد درب منزل بیماران تحویل داده میشود اما مبدأ ارسال این داروها مشخص نیست.به رغم نقایص متعدد در نحوه عملکرد پلتفرمهای فروش و ارسال آنلاین دارو از جمله نبود حضور مسئول فنی داروساز، نظارت بر کنترل و کیفیت نگهداشت و توزیع دارو، شاهد گسترش روز افزون فروش کالاهای سلامت محور به طور غیرمجاز در سامانههای آنلاین هستیم.به زبان ساده پلتفرم به معنای بستری برای ایجاد و اجرای سایر اجزای یک سیستم می باشد. یکی از زمینه هایی که در آن پلتفرم نقش بسیار مهمی را ایفا میکند دنیای کامپیوتر و فناوری های مرتبط با آن است.
این روزها همه ما اصطلاحهای پلتفرم (Platform) و کسب و کارهای پلتفرمی (Platform Businesses) را میشنویم و بهکار میبریم.
پلتفرمها آنقدر جای خود را در زندگی و زبان ما باز کردهاند که بسیاری از افراد حتی بدون این که بدانند پلتفرم یعنی چه، کلمه پلتفرم را در حرفها و گفتگوهای روزمره خود بهکار میبرند
اگرچه نمی توان مقابل موج استفاده از فناوری های نو در ابعاد مختلف نیازهای زندگی مقابله کرد و اجازه نداد صنعت دارو به بازار تجارت آنلاین راه پیدا کند، اما این پدیده نیز همچون دیگر پدیده های نوظهور نیازمند سیاست گذاری و نظارت است زیرا جامعه به دنبال آن است که نیازهای خود را در بستر تکنولوژی برآورده سازد؛ از این رو فعالان حوزه دارو بر این باورند که سکوهایی که در حوزه خرید و فروش دارو فعالیت می کنند، زیر نظر متولی سلامت که وزارت بهداشت، درمان وآ موزش پزشکی است، فعالیت کنند.
البته تجارت دارو به شکل آنلاین نیازمند شروط دیگری نیز هست؛ شرط مهم آن است که ارائه دارو زیر نظر مسئول فنی داروساز باشد و بیمار با مسئول فنی ارتباط داشته باشد البته این بدان معنا نیست که انتظار داشته باشیم شرکتهایی که در حوزه فروش آنلاین دارو فعالیت میکنند، در کنار ارسال دارو، مسئول فنی نیز همراهی آنها باشد از سوی دیگر مسئله این است که توزیع اینترنتی دارو نباید بدون نسخه درمانی طی شود.
طبق تبصره ۳ ماده ۳ قانون مربوط به مقررات پزشکی و دارو و مواد خوراکی و آشامیدنی، تمامی فرآورده های تقویتی، تحریک کننده، ویتامین ها و غیره که فهرست آن توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام و منتشر می شود، جزو اقلام دارویی است و محل عرضه آنها صرفا باید داروخانه باشد.
وزارت بهداشت در این زمینه بر این اعتقاد است که باید زمینه فروش مکملها نیز باید در پلتفرمهای فروش آنلاین نظارت کافی وجود داشته باشد در غیر این صورت فروش محصولات سلامت محور از طریق اینترنت یا پلتفرمهای فروش آنلاین مکملهای دارویی و دارو منجربه بروز ضایعات شدید در حوزه سلامت خواهد شد.
زمینه فروش مکملها نیز باید در پلتفرمهای فروش آنلاین نظارت کافی وجود داشته باشد.همچنین بر اساس گزارش وزارت امور اقتصادی و دارایی، تا سال ۲۰۲۰ میلادی بیش از ۴۷ کشور در دنیا فروش اینترنتی دارو را مجاز قلمداد کردهاند و پیشبینی شده که سهم بازار فروش اینترنتی دارو نسبت به کل بازار به دلیل اثرات مثبت دارورسانی برخط؛ مانند کاهش هزینهها و افزایش رفاه بیماران، تا سال ۲۰۳۰ میلادی حدود ۲.۵ برابر شود.
در شرایطی که هنوز قانون گذاری و سیاست گذاری دقیقی در حوزه فروش آنلاین دارو اجرایی نشده است، بازار آن داغ است اگرچه بر اساس اعلام اخیر پلیس، بسیاری از داروهایی که از این طریق به فروش می روند، داروهای تاریخ مصرف گذشته و یا ممنوعه هستند. مهرماه گذشته بود که پلیس امنیت اقتصادی تهران از کشف چهار هزار قلم انواع دارو قاچاق در پارکینگ یک ساختمان مسکونی خبر داد.
فروش اینترنتی دارو غیر قانونی می باشد و مطابق قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز ،مصداق کالای قاچاق می باشد.
مردم به هیچ وجه به عواملی که در فضای مجازی، کانال ها و اینستاگرام اقدام به تبلیغ و عرضه انواع داروها می نمایند اعتماد نکنند چرا که سلامتی آنها به خطر می افتد.
ممکن است فرمول واقعی دارو با چیزی که روی جعبه آن نوشته شده فرق
داشته باشد این تقلب ها جان بیمار را به خطر می اندازد.
وقتی بحث تقلب و دور زدن قانون پیش بیاید کلاهبرداران برای کسب سود
از هیچ کاری دریغ نمی کنند و به خطر افتادن جان بیمار هم برای آن ها اهمیتی ندارد.
لیبل داروهایی که از مکان هایی غیر از داروخانه ها و توسط سودجویان به دست بیماران می رسد تقلبی است و حتی ممکن است کشور سازنده را تغییر و تاریخ جدید بر روی آن بزنند.
داروهای اینترنتی علاوه بر غیر قانونی بودن معمولا تاریخ گذشته است و با توجه به این که مجوز تولید و توزیع ندارد از هیچ استانداردی هم برخوردار نیست.
هیچ داروخانه ای مجاز به فروش اینترنتی دارو نیست و اقلام باید طبق نسخه در داروخانه توسط داروساز کنترل و پیچیده شود.
مرگ در کمین مصرف کنندگان داروهای تقلبی و قاچاق تهیه داروهای تقلبی و غیر استاندارد
تقریبا یک دهه است که فروش اینترنتی اقلام مختلف از لباس و وسایل بهداشتی گرفته تا لوازم برقی در کشور مرسوم شده و در چندسال اخیر پای کالاهای دیگری همچون مواد خوراکی و حتی اقلام ارزشمند نیز به این مدل فروش باز شده است. اما چیزی که اخیرا خیلی در میان مردم و صاحبان نظر سر و صدا کرده و نظرات متناقضی در رابطه آن منتشر میشود، فروش اینترنتی داروهای مختلف است.
خطر جدی سلامت عمومی
این جدلها در صورتی است که سازمان جهانی بهداشت و سازمان غذا و دارو آمریکا از خرید دارو به شکل اینترنتی دو تعریف دارند و از آن به عنوان خطری جدی برای سلامت عمومی و بحران جهانی برای بهداشت عمومی یاد میکنند. در کشورهای مختلف تحقیقاتی انجام و مشخص شده که بیش از ۵۰ درصد از داروهایی که در فضای اینترنت خریداری میشود تقلبی بوده و یا استاندارد لازم را نداشته است.
سازمان جهانی بهداشت معتقد است که ۴۸ درصد از قصور پزشکی مربوط به قصور دارویی است. آیا میخواهیم با فروش اینترنتی دارو سهم قصور دارویی را بیشتر کنیم. فروش اینترنتی دارو تا کنون به هیچ عنوان شفافیت و مجوز لازم از سازمان غذا و دارو را نداشته است. محرمانگی اطلاعات بیماران ارزش بالایی دارد که در صورت خدشه به آن و دسترسی دستگاهها و پلتفرمها به جز وزارت بهداشت، خطرات جدی را ایجاد میکند.
خرید داروی سقط جنین در فضای اینترنت نیز نمونهای دیگر از دخالت پلتفرمها در حوزه سلامت است. کار این پلتفرمها بازی با جان و سلامت است که نباید اسم آن را استفاده از تکنولوژی در حوزه سلامت بگذاریم. از تکنولوژی استقبال میکنیم، اما مبدا ارسال کننده بر اساس قانون تجارت الکترونیک باید مشخص باشد چرا در برخی پلتفرمها، مبدا ارسال کالاها مشخص نیست؟ این کار خلاف قانون است. همچنین بر اساس این قانون، فروش دارو به مصرف کننده نهایی از طریق فضای اینترنتی و مجازی، ممنوع است.
نحوه تهیه داروهای تقلبی
قانون تجارت الکترونیک به صراحت گفته که فروش دارو به مصرف کننده نهایی از مسیر مجازی یا اینترنتی ممنوع است و اگر با این قانون مشکل دارند، آن را اصلاح کنند. لایحه اصلاح این قانون یک بار در مجلس رأی نیاورده، چون فروش دارو به مصرف کننده نهایی در بستر الکترونیک ممنوع است که باید قانون، اصلاح شود.
متاسفانه در کنار تمامی این مسائل، به دلیل مشکلات متعدد تا شهریور ۱۴۰۲ با اقداماتی که از سوی برخی دستگاههای خارج از حوزه سلامت انجام شد، ۷۰۰ داروخانه از مناطق محروم تعطیل شده و به سمت مراکز شهرها منتقل شدند.
تیرماه سال ۱۴۰۱ معاونت علمی و کارگروه اقتصاد دیجیتال، مصوبهای را در خصوص فروش اینترنتی دارو داشت که به تصویب هیئت وزیران هم رسید. براساس مهلت دو ماهه آن، مقرر شد وزارت بهداشت دستورالعملی را در این خصوص تدوین کند، اما با توجه به بحران دارو و تغییرات مدیران سازمان غذا و دارو در آن زمان این امر محقق نشد.
در شهریورماه سال ۱۴۰۲، طبق مصوبه وزارت امور اقتصاد و دارایی، قانونی بودن فروش دارو از طریق پلتفرمها اعلام و سازمان غذا و دارو مکلف شد دستورالعمل نظارت بر فرایند فعالیت و همکاری داروخانهها با پلتفرمها برای رسیدن دارو از داروخانه به مصرف کننده نهایی را طی چهار ماه تدوین و ابلاغ کند.
این در حالی است که رئیس سازمان غذا و دارو همان زمان از مخالفت این
سازمان با طرح فروش اینترنتی دارو گفت. زیرا وی معتقد بود پلتفرمهای فعلی فعال در
این عرصه غیر قانونی فعالیت میکنند و مجوزی از وزارت بهداشت ندارند.
بعد از اعتراض سازمان غذا و دارو مصوبه هیئت مقررات زدایی باطل شد و طبق ستاد
تنظیم بازار مقرر شد این مسیر از کانال خود طی شود.
انهدام شبکه زیر زمینی تولید دارو
اخیرا نیز بعد از کلی بحث و جدل بر سر اجرایی شدن طرح عرضه اینترنتی دارو؛ سرانجام آیین نامه این طرح از سوی وزیر بهداشت ابلاغ شد. در همین حال، ابلاغ آیین نامه عرضه اینترنتی دارو یا همان پلتفرمها، همچنان جای سئوال است که آیا قرار است مسوولیت توزیع دارو به صورت کامل در اختیار پلتفرمها قرار بگیرد یا خیر. در این آئین نامه گفته شده است که این نامه توزیع اینترنتی دارو، به مدت ۶ ماه در یکی از استانها اجرا شود و بعد از آن، شکل سراسری به خود بگیرد.
رئیس سازمان غذا و دارو، در توضیح محتوای آیین نامه توزیع اینترنتی دارو نیز گفته است که «آئیننامه حمل دارو از طریق سکوی اینترنتی است» و به هیچوجه فروش اینترنتی دارو مطرح نیست.
در حال حاضر برخی «پلتفرمها» به فروش اینترنتی دارو مشغول هستند و این خدمت محدود به حمل دارو نمیشود.
تأیید اصالت دارو باید توسط فرد متخصص (مسئول فنی) صورت بگیرد که این امر در فروش اینترنتی در پلتفرمهای کنونی اصلا شفاف نیست. در این پلتفرمها مشخص نیست که به عنوان مثال شرایط نگهداری و اصل بودن دارو توسط مسئول فنی بررسی میشود یا خیر.
علیرغم این که فروش اینترنتی دارو یک نیاز است، اما این طرح در حال حاضر بسیار نپخته و خام است و لازم است که درست طرحریزی شود. در ابتدا باید امنیت فضای مجازی برای فروش دارو تأمین شود و چون دارو در ارتباط مستقیم با سلامت مردم است باید مسیر فروش و عرضه دارو به دست بیمار کاملا شفاف باشد. چون عدهای در این میان قطعا دنبال سودجویی هستند و با شرایط کنونی رقابت ناسالم بین برخی داروخانهها برای جلب مشتری وجود دارد.
فروش اینترنتی باید از یک پروتکل درمانی تبعیت کند، زیرا هر دارو دارای شرایط نگهداری خاصی است و نظارت مسئول فنی برای تأیید اصالت دارو ضروری است و برخی از داروهایی که از این طریق به دست متقاضی میرسد، تولید داخل نیستند.
یک روش برای تشخیص داروهای تقلبی انستکه می توانید از نظر ظاهری آن را بررسی کنید. اگر قرص ها ترک خورده باشند یا نرم باشند و یا تکه تکه شده باشند، احتمالا داروی مورد نظر در زمره داروهای تقلبی قرار می گیرد.
توجه داشته باشید که برخی از داروها دارای برچسب اصالت داروی تقلبی و جعلی هستند. بنابراین توصیه ما آن است که حتما اطلاعات دریافتی در مورد دارو را با اطلاعات موجود بر روی این برچسب ها تطبیق دهید و از یکسان بودن این اطلاعات مطمئن شوید.
...............................................................................................................................................................
هر شب که به خواب فرو می روم، میمیرم وروز بعد که بر می خیزم دوباره متولد میشوم. "گاندی "