آشنایی با مکمل های دارویی و معدنی(بخش 2)

حمد و سپاس بی کران خداوندی راست که از سررحمتش انسان را آفرید و او را از انواع نعمت ها بهره مند نمود تا با اراده ای استوار ، راههای فضیلت و کمال را طی نموده و در حرم امن الهی و فردوس برین جاودانه گردد.

با دیدن جلوه های خداوند در فصل بهار، بیش از پیش به عظمت و مهر خداوندی پی می بریم.کمتر از طبیعت نباشیم، ما نیز دگرگون شویم.

*******************************************************

تداخل ویتامین ها با داروها

ویتامین A

کلستیرامین و پارافین مایع	جذب گوارشی این ویتامین را مختل می کنند.
مکمل های کلسیم	مصرف بیش از 2500 واحد در روز این ویتامین تحلیل استخوان ها را تحریک کرده و ممکن است سبب هیپر کلسیمی شود.
وارفارین	مصرف همزمان موجب افزایش خطر خونریزی می شود.
کنتراسپتیوها	غلظت پلاسمایی این ویتامین را افزایش می دهد.
ایزوترتینوئین	مصرف توام با این ویتامین سبب اثرات سمی شود.
تتراسایکلین	مصرف بیش از 5000 واحد در روز این ویتامین به همراه این دارو سبب افزایش فشارداخل جمجمه ای می شود.
ویتامین E	استفاده توام این دو، جذب ویتامین A را افزایش داده اما در مقدار بالا ذخیره ویتامین A را کاهش می دهد.

ویتامین E

کلستیرامین و پارافین مایع	این داروها جذب گوارشی این ویتامین را مختل می کنند.
فنی توئین	این دارو سطح سرمی این ویتامین را کاهش می دهد.
آنتی کواگولانت ها	از مصرف این داروها با دوز ویتامین بیش از 400واحد در روز به علت افزایش اثر داروهای ضد انعقاد یا کاهش اثر ویتامین Kخودداری شود. ( به علت خونریزی)
آنتی بیوتیک ها	این داروها با کاهش فلور روده که تولید کننده ویتامین K می باشد ، باعث کاهش این ویتامین می شوند.
مکمل های آهن	دوزهای بالای آهن نیاز روزانه به این ویتامین را افزایش می دهند.
ویتامین A	استفاده توام این دو ، جذب ویتامین A را افزایش داده اما در مقدار بالا ذخیره ویتامین A را کاهش می دهد.

ویتامینD

کلستیرامین و پارافین مایع	این داروها جذب گوارشی این ویتامین را مختل می کنند.
آنتی اسیدهای حاوی منیزیم	این ویتامینها موجب افزایش غلظت منیزیم می شود .                               ( به ویژه در مبتلایان به نارسایی مزمن کلیه )
داروهای ضد تشنج	این داروها سبب افزایش متابولیسم ویتامین D می شوند.
مدرهای تیازید	در مبتلایان به کم کاری تیروئید، موجب افزایش کلسیم خون می شود.
آنتی اسیدهای حاوی آلومینیوم	این ویتامینها موجب رسوب آلومینیوم دراستخوان می شود. ( به ویژه در مبتلایان به نارسایی مزمن کلیه)
ایزونیازید	غلظت سرمی این ویتامین را کاهش می دهد. (در طولانی مدت موجب استئومالاسی می شود.)

ویتامینK

کلستیرامین و پارافین مایع	این داروها جذب گوارشی این ویتامین را مختل می کنند.
آنتی اسیدهای حاوی منیزیم	این ویتامینها موجب افزایش غلظت منیزیم می شود .                               ( به ویژه در مبتلایان به نارسایی مزمن کلیه )
داروهای ضد تشنج	این داروها سبب افزایش متابولیسم ویتامین D می شوند.
مدرهای تیازید	در مبتلایان به کم کاری تیروئید، موجب افزایش کلسیم خون می شود.
آنتی اسیدهای حاوی آلومینیوم	این ویتامینها موجب رسوب آلومینیوم دراستخوان می شود. ( به ویژه در مبتلایان به نارسایی مزمن کلیه)
ایزونیازید	غلظت سرمی این ویتامین را کاهش می دهد. (در طولانی مدت موجب استئومالاسی می شود.)

ویتامینC

قرص های ضد بارداری حاوی استروژن	غلظت سرمی استروژن و قرص های ضد بارداری را افزایش می دهد.
آسپیرین	مصرف مقادیر بالای آسپیرین احتمال کمبود این ویتامین را افزایش می دهد.
وارفارین	این ویتامین از تاثیر ضد انعقادی وارفارین می کاهد.
مکمل های آهن دار	این ویتامین باعث بهبود جذب آهن می شود.
دفروکسامین	ممکن است سمیت آهن افزایش پیدا کند.

اسید فولیک

آسپیرین	دفع ادراری اسید فولیک را افزایش می دهد.
آنتی اسید ها	جذب اسید فولیک را کاهش می دهند.
داروهای ضد تشنج	اسید فولیک غلظت  این داروها را کاهش می دهد و باعث افزایش دفعات تشنج می شود.
قرصهای ضد بارداری	تاثیر اسید فولیک را کاهش می دهند و کمبود آن را تشدید می کنند.
متوترکسات	تاثیر اسید فولیک را کاهش می دهند و کمبود آن را تشدید می کنند.
سولفوسالازین	جذب اسید فولیک را کاهش می دهد.
کلستیرامین	جذب اسید فولیک را کاهش می دهد.
ترکیبات حاوی روی	برخی مطالعات نشان داده است که اسید فولیک ممکن است جذب روی را کاهش دهد.

ویتامین های B

فروزماید	غلظت ویتامین های B1 و B6 را کاهش می دهند.
فنی توئین	مصرف طولانی مدت این دارو کاهش 30% در میزان ذخایر ویتامین B1 ایجاد می کند.
قرصهای ضد بارداری	غلظت ویتامین های B1 وB6 و B12  را کاهش می دهند.
داروهای ضد افسردگی	با افزایش دفع ویتامین B2 میزان ذخیره آن را در بدن کم می کنند.
هیدرالازین و ایزونیازید	این داروها نیاز به مصرف ویتامین B6 را افزایش می دهند.
کلستیرامین	جذب ویتامین B12 را کاهش می دهد.
لوودوپا	اثر آنتی پارکینسونی آن توسط ویتامین B6 کاهش می یابد.

ویتامینهای B

آنتی بیوتیک ها *آمینوگلیکوزیدها	سنتز این ویتامین ها را در بدن مختل می کنند. ( *جذب ویتامین B12 را کاهش می دهند. )
امپرازول	جذب ویتامین B12 را کم می کنند.
رانیتیدین سایمتیدین فاموتیدین	جذب ویتامین B12 را کم می کنند.
داروهای ضد تشنج	ویتامین  B6 غلظت  این داروها را کاهش می دهند و باعث افزایش دفعات تشنج می شوند.

مواد معدنی

کلسیم

تاثیر: ترکیب اصلی ساختمان استخوان و دندان ، کمک به انعقاد خون و انقباض ماهیچه ها و انتقال عصبی

علل کمبود: سالمندی ، یائستگی، مصرف زیاد موادی که افزاینده دفع ادراری کلسیم اند، ( پروتئین ، سدیم ، کافئین)، دارو( آنتی اسید ، ملین ، استروئید ها) ، آتروفی معده ، کمبود ویتامین D

نشانه های کمبود: پوکی استخوان ، گرفتگی عضلات، تحریک پذیری عصبی ، افزایش خونریزی بعد از ضربه.

مقادیر مصرف روزانه : در زنان و مردان به عنوان پیشگیری 1000-1200 میلی گرم و برای درمان 1000-  میلی گرم 3000

 سمیت : در افراد بالغ سالم کلسیم خوراکی تا 2 گرم در روز عوارضی نداشته است. مبتلایان به هیپوپاراتیروئیدیسم و مستعدین سنگ های کلیوی از جنس اگزالات کلسیم باید از مصرف زیاد کلسیم خودداری کنند.

آهن:

تاثیر: حمل اکسیژن به وسیله هموگلوبین در گلبول های قرمز ، ذخیره اکسیژن به صورت میوگلوبین در سلول های عضلانی ، تولید انرژی در میتوکندری ، کوفاکتور آنزیم های کبدی مثل سیتوکروم P450 ، دخالت در تولید میانجی های عصبی و هورمون تیروئید

علل کمبود: قاعدگی در زنان ، دوران رشد، نوزادی که تغذیه آنها منحصرا با شیر باشد ( آهن شیر بسیار کم است). رژیم گیاه خواری، نوشیدن قهوه و چای پر رنگ به همراه غذا ، آتروفی معده ، استفاده طولانی مدت از انتی اسید ، خونریزی های مختلف ، بیماری های مزمن، کمبود ویتامین A,B6  و مس

نشانه های کمبود: کم خونی ، رنگ پریدگی ، پوست خشک، کاهش استحکام ناخن ، قاشقی شدن ناخن ، شکنندگی مو، خستگی زودرس ، بی اشتهایی ، عدم تحمل سرما ، اختلال در یادگیری ، التهاب مخاط دهان ، افزایش آسیب پذیری نسبت به عفونت.

سمیت : مسمومیت حاد در کودکان کم سن ممکن است کشنده باشد ، مثلا 2 گرم آهن عنصری در کودک 10 کیلویی کشنده است.

منیزیم: تاثیر: اکسیداسیون چربی ، قند و پروتئین ، تنظیم انقباضات وابسته به کلسیم ،

انبساط شریان های قلبی و محیطی، دپولاریزاسیون در انتقال عصبی ، از اجزاء ساختمانی استخوان و دندان

علل کمبود: رژیم غذایی، فعالیت شدید ورزشی، دوران رشد، دارو (مدر،ضدسرطان،استروئید،ملین)،دیابت، هیپرپاراتیروئیدیسم.

نشانه های کمبود: گرفتگی عضله ، کاهش کلسیم و پتاسیم خون، تغییر خلق، بی اشتهایی، تهوع، افزایش تری گلیسرید و کلسترول ، احتباس سدیم و آب

سمیت : در افراد بالغ مقادیر بالاتر از 1 گرم در روز سمی نیست.

در افرادی که مبتلا به نارسایی مزمن کلیه هستند دفع ادرای منیزیم مختل می شود . در این افراد دریافت مکمل های منیزیم یا آنتی اسید و ملین حاوی منیزیم غلظت این فلز را در خون افزایش داده و منجر به تهوع ، استفراغ ، کاهش فشار خون و آریتمی میگردد.

روی:

تاثیر : کوفاکتور واکنش های بیوشیمیایی ، دخالت در رشد سلولی و تنظیم پاسخ ایمنی، حفاظت از سلول ها در برابر
سم های آلی، فلزات سنگین، اشعه، سم های باکتری های
بیماری زا و به عنوان آنتی اکسیدان

علل کمبود : دوران رشد، رژیم گیاه خواری ، رژیم های کاهش وزن ، مصرف مقادیر بالای کلسیم، بیماری ( کبد ، کلیه ، دیابت)، عفونت یا بیماری التهابی مزمن (آرتریت روماتوئید).

نشانه های کمبود : درماتیت ، آکنه ، کند شدن ترمیم زخم، ریزش مو ، کاهش بویایی و چشایی ، عدم تمرکز ، کاهش اسپرم ، تخمک گذاری نامرتب

سمیت : کمتر از 100 میلی گرم در روز سمی نیست ، بیش از 150 میلی گرم موجب تهوع می شود و بیش از 300 میلی گرم عملکرد سیستم ایمنی را مختل میکند.

……………………………………………………………………………………………………………………..

هر شب که به خواب فرو می روم، میمیرم وروز بعد که بر می خیزم  دوباره متولد میشوم.   "گاندی "

"معلم روی جاودانگی اثر میگذارد، معلم نمیتواند بگوید تاثیراتش در چه نقطه ای از حرکت باز می ایستد.                                                                                                                "هنری آدامز"

آشنایی با مکمل های دارویی و معدنی(بخش 1)

             آشنایی با مکمل های دارویی و معدنی(بخش 1)

          دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی

پروردگارا سینه‌‏ام را گشاده دار، و کار را بر من آسان کن، گره از زبانم بگشاى تا سخنم را درک کنند

*********************************************************************

ویتامین A      تاثیر:تبدیل انرژی نور به پیام عصبی ،تکامل مناسب پوست و مخاط، تولید آنتی بادی توسط گلبول های سفید و فعالیت سلول های T  ، سنتز هورمون های استروئیدی ، انتقال آهن برای تولید گلبول قرمز ، سنتز میلین ، رشد و ترمیم استخوان ، تعداد و تحرک اسپرم

علل کمبود:استرس،عفونت، سوء جذب چربی، نوزادی، داروها (پائین آورنده های کلسترول، مسهل ها، باربیتورات ها)،دیابت، هیپوتیروئیدیسم، الکل، سیگار، هوای آلوده

نشانه های کمبود: خشکی ، خارش و قرمزی ملتحمه ، شب کوری ، خشکی ، زبری و خارش پوست ، خشکی و شکنندگی مو و ناخن ، خستگی ، کم خونی ، نقصان رشد ،
آسیب پذیری نسبت به عفونت ، نقص در تولید مثل.

مقادیر مصرف روزانه : پیشگیری در مردان 1000RE ، زنان 800RE ، درمان در هر دو جنس  3000-4500 RE

سمیت: 6500RE  در روز       

ویتامین B1 ( تیامین)

تاثیر:

متابولیسم انرژی ، انتقال عصبی ، سنتز کلاژن و سایر پروتئین ها

علل کمبود :

سالمندی – مصرف زیاد الکل ، چای پررنگ ، قهوه ، تمرین های سخت ، تب ، استرس، سوختگی ، هیپرتیروئیدیسم ، کمبود فولات ، دوران رشد

نشانه های کمبود: کاهش رفلاکس ها ، نداشتن تعادل ، نقص در یادگیری ، سردردهای متوالی ، بی خوابی ، تغییر خلق ، نرمی عضلات ، ضربان نامنظم ، تنگی نفس ، کم خونی ، نقص در سنتز پروتئین (کلاژن)، و التیام زخم ، بی اشتهایی ، یبوست

مقادیر مصرف روزانه : پیشگیری در مردان و زنان 1/1 میلی گرم و درمان 10-1500 میلی گرم

سمیت : گزارش نشده است.

ویتامین B2 (ریبوفلاوین)

تاثیر: تولید انرژی ، آنتی اکسیدان (کوفاکتور گلوتاتیون ردوکتاز

علل کمبود: دوران رشد ، داروها (قرص ضد بارداری ، فنوتیازین ها ، باربیتورات ها،

آنتی بیوتیک ها)، الکل ، بیماری های مزمن ، تب ، سرطان 

نشانه های کمبود: لکه های قرمز و پوسته پوسته با ظاهری روغنی همراه با درد ، خارش اطراف بینی ، دهان ، گوش – ترک گوشه دهان ، شقاق لب ، زبان صاف ارغوانی ، قرمزی ، سوزش ، اشک ریزش زیاد چشم ، کاهش گلبول های قرمز ، خواب آلودگی ، افسردگی و تغییر خلق و افزایش خطر کتاراکت

مقادیر مصرف روزانه : پیشگیری در مردان 1/3 میلی گرم و زنان 1/1 میلی گرم ، درمان در هر دو جنس 10-400 میلی گرم                   سمیت : گزارش نشده است.

ویتامین B3 (نیاسین)( اسید نیکوتینیک)

تاثیر: بیوسنتز اسیدهای چرب و استروئیدها ، تولید انرژی ، همانندسازی DNA، آنتی اکسیدان، تنظیم قند، چربی و کلسترول

علل کمبود: کمبود B2,B6 و مصرف زیاد الکل

نشانه های کمبود: لکه های قرمز پوسته پوسته و شکاف دار روی آرنج ، زانو ، پشت گردن ، دست و ساعد ، زبان ملتهب و دردناک ، شکاف روی لب ، کاهش اشتها ، نفخ ، استفراغ ، اسهال ، اضطراب ، سردرد ، سردرگمی ، افسردگی شدید

مقادیر مصرف روزانه : پیشگیری در مردان 16 میلی گرم و در زنان 14 میلی گرم و درمان در هر دو جنس 100-4500 میلی گرم

سمیت : بیشتر از 500 میلی گرم موجب گشادی مویرگ ها و برافروختگی می شود . بیشتر از 2500 میلی گرم سبب افت فشار خون و سرگیجه و افزایش اسیداوریک خون و قند و اختلال در عملکرد کبد می گردد.

ویتامین B5  ( اسید پانتوتنیک)

تاثیر : تولید انرژی ، سنتز اسیدهای چرب ، کلسترول ، هورمون های استروئیدی ، ویتامین های A,D ، سنتز پروتئین ، تشکیل استیل کولین 

علل کمبود : بیماری های مزمن ، الکل ، پرهیزهای سخت غذایی برای لاغری

نشانه های کمبود : استفراغ و درد معده – خستگی ، سردرد و بی خوابی ، کرخی و حس سوزش در قسمت های پایین ساق پا – دردهای عضلانی و مفاصل ، کمرنگ شدن موی سر ، کاهش قدرت ایمنی

مقادیر مصرف روزانه : در زنان و مردان برای پیشگیری 5 میلی گرم و برای درمان

50 – 1000 میلی گرم           سمیت : گزارش نشده است

ویتامین B6 ( پیریدوکسین)

تاثیر : سنتز پروتئین ، غلاف میلین ، اسید های چرب غیر اشباع ، نیاسین ، هموگلوبین و میانجی های عصبی

علل کمبود : دوران رشد و سالمندی ، مصرف زیاد الکل ، قهوه ، سیگار ، دارو ( کلرامفنیکل ، قرص های ضدبارداری ، INH، ایمونوساپرسیوها ، هیدرالازین(

نشانه های کمبود: لکه های قرمز ، پوسته پوسته ، روغنی ، دردناک ، و خارش دار در اطراف بینی دهان و گوش ها - شقاق دردناک گوشه دهان و لب – زبان صاف بنفش و دردناک ، تورم و درد گلو – کم خونی – کاهش گلبول های سفید – گرفتگی ناگهانی عضلات و تشنج – احساس خارش و سوزش در دست و پا – افزایش کلسترول تام – خطر تولید اگزالات کلسیم.

مقادیر مصرف روزانه : در زنان و مردان برای پیشگیری 1/5 میلی گرم و برای درمان 10-15 میلی گرم

سمیت : مصرف طولانی مدت مقادیر بالای ویتامین B6 (بیش از 1000 میلی گرم در روز) می تواند موجب نوروپاتی محیطی (کرختی دست و پا ) گردد. مقادیر کمتر از 500 میلی گرم در روز در افراد سالم اثر سمی نداشته است.

ویتامین B12 (سیانوکوبالامین)

تاثیر: تبدیل فولات به شکل فعال آن و تشکیل DNA ، متابولیسم چربی ، سنتز میلین

علل کمبود: دوران سالمندی ، کم خونی پرنیشیوز ، آتروفی معده ، دوران بارداری و شیردهی ، بیماری کبدی ، رژیم گیاه خواری ، دارو( PAS ، کلشی سین ، نئومایسین ، متفورمین ، کلستیرامین)

نشانه های کمبود: آتروفی و التهاب غشاء های موکوسی در دهان و مجرای گوارشی – کم خونی مگالوبلاستیک همراه با ضعف ، تنگی نفس و کاهش تمرکز – کاهش تولید پلاکت – اختلال در تکامل گلبول های سفید – تحریک پذیری و روان پریشی – کرخی و سوزش دست و پا – ضعف در هماهنگی ماهیچه ها

مقادیر مصرف روزانه: در زنان و مردان برای پیشگیری 2/4 میکرو گرم و برای درمان 10/2 میکروگرم

سمیت گزارش نشده است.

ویتامین C  ( اسید اسکوربیک)

تاثیر : آنتی اکسیدان ، سنتز ( کلاژن ، کارنیتین ، میانجی های عصبی) ، تقویت توان ایمنی ، افزایش جذب آهن ، شکستن کلسترول و دفع آن ، کنترل میزان هیستامین خون

عللل کمبود: افزایش استرس جسمانی ( عفونت ، تب ، سوختگی ، جراحی ، آسیب بافت نرم و استخوان ) بیماری های مزمن ( هیپرتیروئیدیسم ، آرتریت روماتوئید ، دیابت ، نارسایی کلیوی )- داروها ( آسپرین ، قرص های ضد بارداری ) دوران رشد و سالمندی

نشانه های کمبود : شکنندگی عروق ( که علائم آن عبارت است از خونریزی لثه ، کبودی سریع پوست ، خشکی و درد ناشی از خونریزی داخلی مفصلی ) سنتز کراتین در فولیکول های مو { که سبب زبری پوست می شود ( پوست سمباده ای)} – اختلال در بهبود زخم، سیستم ایمنی ، بی حالی و افسردگی

مقادیر مصرف روزانه : برای پیشگیری در زنان 75 میلی گرم و در مردان 90 میلی گرم و برای درمان در هر دو جنس 50-200 میلی گرم.      سمیت : مطالعات نشان داده است که مصرف روزانه 5 – 10 گرم در فردی سالم به مدت چند سال عارضه ای نداشته است معذالک در افرادی که سابقه
سنگ های کلیوی و یا بیماری های کلیوی دارند مصرف بیش از 100 میلی گرم باید با نظر پزشک باشد زیرا احتمال رسوب سنگ های سیستئینی ، اگزالاتی و اوراتی وجود دارد.

قرص های ویتامین C  جویدنی ممکن است به علت اسیدی بودن موجب ساییدگی عاج شود.

ویتامین D3 ( کوله کلسیفرول)

تاثیر : جذب کلسیم و ذخیره سازی مواد معدنی در استخوان ها- رشد و تکامل سلولی به ویژه گلبول های سفید و سلول های اپی تلیال

علل کمبود: رژیم گیاه خواری ، دوران سالمندی ، دوری از نور خورشید ، سوء جذب چربی ، شیرخوارانی که منحصرا با شیر مادر تغذیه می شوند، بیماری های مزمن کلیه.

نشانه های کمبود:

    کودک ( تاخیر در رشد و به راه افتادن ، تحرک پذیری ، راشیتیسم ، تاخیر در رویش دندان و عاج ، اختلال در سیستم ایمنی)

   نوجوان ( اختلال در رشد استخوان های بلند و ماهیچه ، اختلال در سیستم ایمنی ، تورم و درد انتهای استخوان ها)

    بالغین ( از دست رفتن مواد معدنی استخوان و افزایش خطر پوکی استخوان ، از دست رفتن حس شنوایی ، احساس زنگ در گوش ، ضعف عضلانی به ویژه اطراف باسن و لگن ، افزایش خطر ابتلا به سرطان کولون و پستان ، افزایش خطر پرفشاری خون ، اختلال در سیستم ایمنی.

مقادیر مصرف روزانه : در زنان و مردان برای پیشگیری 5- 15 میکروگرم برای درمان 10- 40 میکروگرم

سمیت : در کودکان مصرف بیش از 100 میکروگرم در روز می تواند سبب هیپرکلسمی و مقادیر بیش از 45 میکروگرم در روز باعث کاهش رشد شود. در افراد بالغ مصرف بیش از 250 میکروگرم در روز به مدت 6 ماه منجر به مسمومیت گردد و بیش از 1000 میکروگرم در روز به مدت طولانی سبب کلسیفیکاسیون کلیوی گردد.

ویتامین E  ( توکوفرول)

تاثیر: آنتی اکسیدان ، ضد تشکیل لخته

علل کمبود: مصرف انحصاری غلات ، مصرف زیاد اسیدهای غیراشباع ، آلودگی هوا ، کمبود سلنیوم ، سوء جذب چربی ، نوزادی ، فعالیت شدید و مداوم بدن

نشانه های کمبود : همولیز گلبول های قرمز ، تحلیل سلول های عصبی، آتروفی ماهیچه های صاف و اسکلتی ، آتروفی اندام های تولید مثل ، خطر ابتلا به سرطان ، آترواسکلروز ، آرتریت و کاتاراکت

مقادیر مصرف روزانه : در زنان و مردان برای پیشگیری 15 میلی گرم و برای درمان 100-2500 میلی گرم

سمیت : از مصرف مقادیری تا 3200 میلی گرم در روز در افراد سالم به مدت طولانی عارضه ای گزارش نشده است

چون ویتامین E اثر داروهای ضدانعقادی و انسولین را افزایش می دهد لذا در مصرف همزمان مقادیر بالای این ویتامین باید احتیاط نمود.

ویتامین K

تاثیر : سنتز پروترومبین و فاکتورهای VII,IV,X ، تولید پروتئین های ساختمانی و تنظیمی در استخوان ( مثل استئوکلسین)

علل کمبود : بیماری کبد ، الکل ، دارو( آنتی بیوتیک های با طیف گسترده ، کلستیرامین ، کومارین ) سوء جذب چربی ، نوزادی که منحصرا شیر مادر می خورد.

نشانه های کمبود : طولانی شدن خونریزی ، مقادیر جزئی خون در مدفوع ، کبودی سریع، نقص در فرایند بازسازی استخوان .

مقادیر مصرف روزانه: برای پیشگیری زنان 65 میکروگرم ، مردان 80 میکروگرم و برای درمان هر دو جنس 30-100 میکروگرم

سمیت : مصرف ترکیبات طبیعی ویتامین K تا میزان 400 میکروگرم سمی نبوده است. منادیون  که قبلا به عنوان یک مکمل در نوزادان مصرف می شدند حتی در مقادیر کم سمی است و سبب کم خونی و یرقان می شود و امروزه به کار نمی رود.

بیوتین ( ویتامین H)

تاثیر: گلوکونئوژنز، متابولیسم اسیدهای چرب و آمینواسیدها ، دخالت در رشد و تقسیم سلولی

علل کمبود : بارداری و شیردهی ، رژیم های لاغری ، مصرف تخم مرغ خام ، دارو ( ضد تشنج ، آنتی بیوتیک)

نشانه های کمبود: بی اشتهایی ، تهوع ، درد عضله ، بی حسی و سوزن سوزن شدن نوک انگشتان ، لکه های قرمز و پوسته پوسته دور بینی و دهان ، ریزش مو ، نقص سیستم ایمنی ، خستگی ، افزایش کلسترول و بیلی روبین سرم ، حملات صرع گونه ، تاخیر در تکامل کودک

مقادیر مصرف روزانه: در زنان و مردان برای پیشگیری 30 میکروگرم و برای درمان 500-300 میکروگرم

سمیت : گزارش نشده است.

اسید فولیک

تاثیر : سنتز DNA، رشد وتکامل جنین به ویژه در تشکیل سیستم عصبی

علل کمبود: رژیم فاقد سبزی و غلات ، دارو ( آسپیرین ، آنتی اسید ، قرص ضد بارداری ، آنتی بیوتیک)، سیگار ، بیماری های مزمن (پسوریازیس ، کم خونی ، بیماری کبدی ، سرطان)، تب ، عفونت ، ضربه ، سوختگی ، دوران رشد ، کمبود ویتامین C,B12.

نشانه های کمبود : آتروفی اپی تلیوم لوله گوارشی ، کم خونی ، کاهش تولید پلاکت ، اختلال در تکامل گلبول های سفید ، تغییر خلق ، فراموشی ، نقص در رشد

مقادیر مصرف روزانه : زنان و مردان برای پیشگیری 400 میکروگرم و برای درمان 400-75000 میکروگرم

سمیت: به نظر می رسد که در مقادیر بالا سمیت نداشته باشد ولی در افراد مصروع موجب افزایش حملات می گردد. مصرف بیش از 10 میلی گرم در روز ایجاد ناراحتی در گوارش و اختلال در خواب نموده است

چون اسید فولیک می تواند  قسمتی از عوارض کمبود B12 را بپوشاند عارضه عصبی ناشی از کمبود B12  درمان نشده و پیشرفت خواهد کرد لذا قبل از مصرف اسید فولیک به تنهایی باید کمبود B12 رد شده باشد.

............................................................................................................................................................................................................

درواقع فقر عریانی و گرسنگی نیست، فقر آن است که روز و شبمان را بی‌اندیشه سر کنیم، فقر همان گردوخاک نشسته بر کتاب‌های نفیس کتابخانه‌ها است، فقر نبود آگاهی و دانش و تکنولوژی روز است که امید آنکه روزگارمان سرشار از ثروت و غنای علم و دانایی و کمال باشد تا سیلاب تحریم‌های جهانی نتواند قلب سرزمینمان ایران را به لرزه درآورد.

بررسی شامپوی مناسب موهای چرب

بررسی شامپوی مناسب موهای چرب

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

آغاز سخن یاد خدا باید کرد                                 خود را به امید او رها باید کرد

ای با تو شروع کارها زیبا تر                                 آغاز سخن تو را صدا باید کرد

گفتار مرا تو باید آغاز کنی                                    آغاز سخن مرا سر افراز کنی

**************************************************************************

موهای چرب

از آنجایی که موها تاثیر بسیار زیادی در زیبایی انسان دارند ریزش مو و کثیفی مو می تواند یکی از ناخوشایندترین اتفاقات برای افراد باشد. به همان اندازه که شستشو و تمیز نگه داشتن دندان ها و ناخن اهمیت دارد شستشو و تمیز نگه داشتن موها هم مهم است و عدم توجه به نوع موها و مراقبت از آن موجب ریزش مو می شود. موی چرب یکی از انواع موها می باشد که به دلیل ترشح چربی زیاد در پوست سر و جذب آلودگی بیشتر بایستی در خرید شامپو از شامپو مخصوص موی چرب استفاده کنید.

  

نقش ژنتیک و استرس در چرب شدن موها

از بین عوامل مختلفی که برای چرب شدن موها ذکر شده، استرس یکی از مهم‌ترین فاکتورهای اکتسابی است .  کافی است تحت شرایط استرس زا قرار بگیرید تا هورمون‌های فوق کلیوی وضعیت بدنتان را تغییر دهند. یکی از اثرات مستقیم استرس چرب شدن موها است. در صورتی که به صورت ژنتیکی موهای چربی دارید، استرس مزید بر علت می‌شود تا بیش از پیش از شامپو برای موهای چرب استفاده کنید!

نقش عادات شستشو در چرب شدن موها

پوست و مو اولین سد دفاعی در برابر آلودگی هستند. بنابراین هر چقدر که در عادات شستشو خود وسواس بیش‌تری به خرج دهید، جنس موها را به سمت چرب شدن هدایت کرده‌اید! البته ممکن است همین حالا با خودتان بگویید که برای خلاص شدن از شر چربی مو راهی جز شستشوی مداوم وجود ندارد. اما این دیدگاه به صورت مطلق درست نیست!

اگرچه چرب شدن موها آزاردهنده است اما می‌توانید عادت چندین و چند ساله خود را برای حمام رفتن و شستن موها عوض کنید. اولین قدم در این زمینه به تعویق انداختن زمان شستشو مو به صورت یک روز در میان و شستن آن‌ها با شامپو برای موهای چرب ست.عادات شانه کشی مو و تاثیر آن در چرب شدنترشح سبوم یا چربی طبیعی پوست به واسطه فاکتورهای مختلفی تحریک می‌شود. مثلا اگر مو را به صورت مداوم شانه کشی کنید یا از سشوار و اتو مو استفاده شود، ترشح این غدد تحریک می‌شود.یکی از دلایل زمینه‌ای ریزش مو بعد از شانه کشی می‌تواند همین موضوع چرب شدن موها باشد. البته عوامل پررنگ زیادی در ریزش مو نقش دارند که باعث می‌شوند چرب شدن موها خیلی با ریزش مرتبط نباشد.

    

تاثیر شامپو و نرم کننده بر چرب شدن مو

اهمیتی ندارد که موهای شما بلند، کوتاه یا متوسط باشد. انواع و اقسام موها با هر مدلی مستعد چرب شدن هستند و فعالیت روزانه ما روی این حالت نیز تاثیرگذار هستند. شاید به همین دلیل باشد که طبق آمار بیش از ۸۰ درصد مردم ایالات متحده آمریکا چرب شدن موها را حداقل در یک دوره زمانی در زندگی خود تجربه می‌کنند!

نرم کننده و شامپو نقش مهمی روی چرب شدن موها دارند. نرم کننده طبیعی اگر به صورت صحیح روی مو شستشو نشود می‌تواند باعث چرب شدن موها شود. شامپوها هم اثرات مشابهی دارند. بنابراین اگر از شامپویی استفاده کنید که با جنس موهای شما تطابق نداشته باشد فقط شرایط چرب شدن مو را بدتر کرده‌اید!

باید اعتراف کنیم که خرید شامپو برای موهای چرب گاهی سخت‌تر از خرید شامپو برای موی معمولی است. گران قیمت بودن برندها نشانگر کیفیت بالای آن‌ها نیست و شرط خرید شامپو مناسب موی چرب، شناخت جنس موها است.

تشخیص فرمولاسیون سبک شامپو موهای چرب

مهم‌ترین تاثیر شامپو برای موهای چرب، جدا کردن دبری یا باقی مانده‌های پوست، چربی سر و آلودگی‌ها از یکدیگر است. شامپو موهای چرب باید تا ۹۹ درصد اثر پاک کنندگی مناسب داشته باشد. اما این شستشو نباید باعث شود بعد از حمام احساس کنید موهایتان سنگین و بیش از حد کم تراکم به نظر می‌رسند!

یکی از مشکلات موهای چرب این است که بلافاصله بعد از چرب شدن کم تراکم و کم حجم به نظر می‌رسند. این مشکل بعد از شستشو هم وجود دارد. بنابراین فرمولاسیون اغلب شامپوهای چرب شامل شستشو توام با حجم دهندگی است. به این شکل که ترکیبات شامپو برای موهای چرب، سبوم پوست سر را بدون باقی ماندن ذرات اضافی سنگین از بین ببرند.شامپوهای پروتئینه و ویتامینه معمولا خاصیت حجم دهندگی نیز دارند. در نتیجه در کنار برطرف کردن چربی مو می‌توانید از تقویت ریشه آن مطمئن باشید. گیاه آلوئه ورا یکی از ترکیبات گیاهی قوی برای کاهش چربی پوست است که در بسیاری از شامپوهای پرطرفدار موی چرب در دنیا به کار می‌رود.

                      

اجتناب از مصرف شامپو حاوی مواد نرم کننده

بسیاری از شامپوها با مواد نرم کننده و آبرسان در بازار عرضه می‌شوند. آبرسانی و مرطوب کنندگی برای موهای خشک و موهای آسیب دیده رنگی ضروری است. اما نرم کننده‌های سنگین و شامپوهای مرکب از شوینده و نرم کننده فقط شرایط را بدتر می‌کنند.

توجه به فهرست ترکیبات شامپو برای موهای چرب

در خرید شامپو برای موهای چرب باید شعار " هر چه کم‌تر، بهتر" را دنبال کنید! یعنی به فهرست ترکیبات محصول دقت کرده و آن محصولی را انتخاب کنید که ترکیبات سبک‌تر و کم‌تری دارد. در شامپو موهای چرب از سورفاکتانت‌ها برای چربی زدایی استفاده می‌شود؛ اما باید توجه کنید میزان سولفات شامپو بالا نباشد.

بهترین شامپو برای موهای چرب و نازک: فولیکا

یکی از بهترین شامپوها برای موهای چرب شامپو مخصوص موهای چرب از برند فولیکا است. در فرمولاسیون این شامپو از ماده اختصاصی سبومین استفاده شده که ترشح چربی غدد پوست را کنترل کرده و به این صورت چربی موها را کنترل می‌کند. همچنین کمپلکس ضدقارچ این شامپو، تعادل فلور طبیعی پوست سر را حفظ می‌کند.

به علاوه در این شامپو عصاره گزنه وجود دارد که ریشه موها را پاک کرده و از انتشار سبوم یا چربی کف سر به کل موها جلوگیری می‌کند. این محصول ساخت ایران بوده و نسبت به شامپوهای خارجی، قیمت مناسبی دارد. شما می‌توانید این شامپوی ایرانی را به طور روزانه استفاده کنید و تا حد زیادی چربی موهای خود را کنترل کنید.

بهترین شامپو ضد شوره برای موهای چرب: هد اند شولدرز

به عقیده بسیاری از مصرف کنندگان بهترین شامپو برای موهای چرب و شوره دار، شامپو ضدشوره موهای چرب هد اند شولدرز است. این شامپو از زمان تولید مورد استقبال بسیاری از خانم‌ها و آقایانی قرار گرفته است که از مشکل شوره سر و چربی بیش از حد موها رنج می‌برند.

معمولا از شامپوهای ضدشوره به دلیل بوی سلنیوم، نمی‌توان به مدت طولانی استفاده کرد. اما شامپو ضدشوره هد اند شولدرز این مشکل را برطرف کرده و با رایحه خوش لیمو و نارنج تجربه خوشایندی را از استحمام برای شما به ارمغان می‌آورد. اصلی‌ترین کاربرد این شامپو عطرآگین کردن موهای شما و در عین حال کنترل چربی آن‌هاست.

بهترین شامپو برای موهای چرب و ریزش مو: آلپسین

اگر سری به سایت‌های نظرسنجی زده و یا خودتان تجربه تنها یک بار استفاده از شامپو آلپسین را داشته باشید، قطعا به این نتیجه می‌رسید که آلپسین بهترین شامپو خارجی برای موهای چرب است. این برند آلمانی محبوبیت زیادی در سراسر دنیا دارد و تاکنون توانسته رضایت هزاران نفر از مصرف کنندگان را جلب کند.

شامپو ضد ریزش موهای چرب آلپسین مدل A2 یکی از شامپوهای درمانی این برند است که می‌تواند ریزش مو و چربی بیش از حد موها را توامان درمان کند. این شامپو برای موهای چرب و استفاده روزانه طراحی شده و سرعت چرب شدن موها را به حداقل می‌رساند.

علاوه بر این کافئین موجود در آن، سریعا (پس از گذشت 2 دقیقه از مصرف) از منافذ پوست سرتان عبور کرده و شدت جریان خون را افزایش می‌دهد. در نتیجه فولیکول‌های مو مواد مغذی بیشتری را از ریشه‌ها جذب می‌کنند و با بالاتر رفتن سطح انرژی‌شان، دیرتر می‌ریزند. از طرفی کافئین میزان هورمون تستوسترون جمع شده در اطراف ریشه مو را کم می‌کند و همین مورد به درمان ریزش موهای شما کمک خواهد کرد. تنها عیب این محصول قیمت بالای آن است.

بهترین شامپو ایرانی برای موهای چرب: استم سل

برند استم سل حاصل کار مشترک متخصصان آرایش و زیبایی ایران و فرانسه است. انواع شوینده‌های پوست و مو محصولات این برند هستند و محبوبیت زیادی دارند. مزیت و برتری محصولات استم سل به این دلیل است که از آن‌ها تمام مواد مضر و آسیب رسان به پوست و مو حذف شده است و بنابراین شما با خیال راحت می‌توانید از آن‌ها استفاده کنید.

شامپو موهای چرب استم سل موها را چربی زدایی کرده و مواد طبیعی موجود در آن، ترشح چربی توسط غدد پوست را کنترل می‌کند. این شامپو بسیار ملایم است و از آنجایی که 10 فاکتور خاص و آسیب زا (مانند سولفات‌ها، آمین‌ها و پارابن‌ها) از آن حذف شده، هیچ آسیبی برای موهای شما نخواهد داشت.

در واقع در فرمولاسیون این شامپو به جای این مواد مضر، از مواد طبیعی و گیاهی مانند عصاره آلوئه ورا، عصاره بابونه و پروتئین هیدرولیز شده سبزیجات استفاده شده است. همین مورد باعث شده که مصرف کنندگان بتوانند با خیال راحت از این شامپو به صورت روزانه استفاده کنند.

بهترین شامپو گیاهی برای موهای چرب: درماکلین                                                       اگر به دنبال شامپوهای گیاهی حاوی مواد طبیعی برای تغذیه و تقویت موهای‌تان هستید، ما به شما شامپو درماکلین مناسب موهای چرب را پیشنهاد می‌کنیم. این شامپو حاوی عصاره گیاهان ژاپنی و سیستئین است و با رایحه فوق العاده، غذای مناسب و کاملی برای موهای شماست.

این محصول چربی‌های اضافی پوست سر و موهای شما را پاک می‌کند و باعث می‌شود تا چند روز موهای تمیز و خوش حالتی داشته باشید. خواص روغن‌ها و عصاره گیاهان ژاپنی بر مشکی نگه داشتن رنگ موها بر هیچکس پوشیده نیست. عصاره گیاهانی هم که در فرمولاسیون این شامپو به کار رفته، علاوه بر جلوگیری از سفید شدن مو، از ریزش آن ممانعت می‌کند.

کیفیت مطلوب و مقرون به صرفه بودن شامپوهای درماکلین، آن‌ها را به گزینه مناسبی برای استفاده طولانی مدت و در نتیجه بهترین شامپو برای موهای چرب تبدیل کرده است.

   

بهترین شامپو حجم دهنده برای موهای چرب: آدرا

آدرا نسبت به دیگر برندهای معرفی شده، نام کمتر آشنایی به نظر می‌رسد؛ با این حال محصولات آن تاکنون توانسته رضایت بسیاری را جلب کند. شامپو حجم دهنده موهای چرب آدرا حاوی عصاره فلفل است و به این ترتیب گردش خون را در پوست سر تسریع می‌کند. با تسریع گردش خون، فولیکول‌های مو تقویت شده و در نتیجه ضخامت تار موهای نازک و ضعیف افزایش می‌یابد.

از طرف دیگر به طور کلی موهای چرب کم پشت‌تر به نظر می‌رسند. بنابراین این شامپو چربی غدد پوست را تنظیم می‌کند و با کاهش این چربی، در حجیم‌تر به نظر رسیدن موهای‌تان موثر است. به علاوه این شامپو حاوی انواع ویتامین‌ها، آهن، پتاسیم و منیزیم بوده و شوره سر را از بین می‌برد. ترکیبات گیاهی به کار رفته در آن، مانند روغن نارگیل، از موها در برابر عوامل مخرب محیطی و شکنندگی حفاظت می‌کند. با تمام این مزایا، شامپو آدرا قیمت معقولی دارد و برای استفاده همیشگی مقرون به صرفه است.

بهترین شامپو برای ریزش موهای چرب: سریتا

اگر به دنبال بهترین شامپو برای موهای چرب باشید، حتما نام سریتا به گوش‌تان می‌خورد. سریتا یک برند موفق ایرانی است که به ویژه شامپوهای آن طرفداران زیادی دارد. در اثر استفاده از شامپو گیاهی تقویت کننده و ضد ریزش موی چرب سریتا چربی کف سر تا حد قابل قبولی کم شده و همین امر جلوی ریزش موها، شوره سر و بروز جوش را می‌گیرد.

در واقع ترکیبات گیاهی این شامپو مجموعه کاملی از هر آنچه موهای شما نیاز دارد، فراهم می‌کند. جوانه گندم، رزماری، گزنه، بابونه و مریم گلی نیاز موهای شما به ویتامین E و B را فراهم کرده و رزماری موجود در آن تولید بیش از حد سبوم را مهار می‌کند

جالب این که حتی اگر ریزش مو نداشته باشید، این شامپو از ریزش مو در آینده جلوگیری می‌کند. شامپو ضد ریزش موهای چرب سریتا مناسب خانم‌ها و آقایان میباشد.

بهترین شامپو برای موهای چرب و کم پشت: شون

اگر به دنبال بهترین شامپو موی چرب با قیمت مناسب هستید، پیشنهاد ما شامپو احیا کننده مو چرب حاوی عصاره چای سبز و نعنا شون است. این شامپو موهای شما را با ملایمت تمیز می‌کند و همچنین باعث ترمیم موهای آسیب دیده و کم پشت می‌شود.چای سبز و نعناع به کار رفته در این شامپو، آنتی اکسیدان‌های بسیار قوی و موثری هستند که از موها در برابر رادیکال‌های آزاد محیطی محافظت کرده و درخشندگی موها را افزایش می‌دهد. این شامپو فاقد پارابن بوده و برای خانم‌ها مناسب است.

بهترین شامپو برای موهای چرب مردانه: نیوآ        پوست سر آقایان نسبت به خانم‌ها چرب‌تر است و به همین دلیل بیشتر در معرض آلودگی‌های مختلف قرار دارد.

در نتیجه آقایان باید از شامپوهایی با قدرت پاک کنندگی بالاتر استفاده کنند. یکی از این شامپوهای قوی، شامپو سر و بدن نیوآ مدل Active Clean است که علاوه بر زدودن کامل چربی‌ها از پوست و موی شما، آن‌ها را خشک نمی‌کند.

در فرمولاسیون این محصول، از زغال فعال استفاده شده که آلودگی‌ها را به خود جذب کرده و در عین حال رطوبت پوست و مو را حفظ می‌کند. این شامپو رایحه مناسبی داشته، به خوبی کف می‌کند و تجربه استحمام لذت بخشی را برای شما رقم می‌زند.

            

توجه به فهرست ترکیبات شامپو برای موهای چرب

در خرید شامپو برای موهای چرب باید شعار " هر چه کم‌تر، بهتر" را دنبال کنید! یعنی به فهرست ترکیبات محصول دقت کرده و آن محصولی را انتخاب کنید که ترکیبات سبک‌تر و کم‌تری دارد. در شامپو موهای چرب از سورفاکتانت‌ها برای چربی زدایی استفاده می‌شود؛ اما باید توجه کنید میزان سولفات شامپو بالا نباشد.

..........................................................................................................................................................................

تاریخ تولد مهم نیست               اهل کجا بودن مهم نیست           اهل  و بجا بودنت مهمه

منطقه زندگیت مهم نیست                            منطق زندگیت مهم است   

              درود بر کسانی که دعا دارند و ادعا ندارند.  نیایش دارند ونمایش ندارند    

 حیا دارند وریا ندارند                                 رسم دارند و اسم ندارند

آنومی در کرونا

                                                     آنومی در کرونا

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

        بنام او که تنها با نام و یادش نهال اندیشه و احساسمان همواره جاودانه میماند.

*********************************************************************************************

مرحوم دهخدا «بی‌ناموس» را «دشنامی» دانسته «سخت قبیح» به معنای «بی‌آبرو در عِرض»، بی‌مذهب، ناپرهیزگار، بی‌عفت، بی‌عصمت و بی‌عفاف.

او احتمالاً به استناد کاربردهای این ترکیب در ادبیات فارسی، تأکید کرده که از «ناموس» معنی لغوی آن یعنی "قانون" اراده نمی‌شود. واژۀ یونانی "آنومی"  Anomie ترکیبی است از پیشوند منفی‌سازِ A و نوموس

تعریف آنومی
در اصطلاح جامعه‌شناسان، «آنومی» عبارت است از "حالتی" که در آن «قواعد اجتماعی» برای عاملان، «الزام‌آور» نیست و «پیروی» از آن‌ها برای افراد «مطلوبیتی» ندارد. به بیان دیگر، آنومی وضعیتی است که در آن نیرویِ محدودکنندۀ قواعد، قادر نیست بر خواسته‌ها و شهوات بشر لگام بزند و «شهوتِ فزون‌طلبی» همۀ حدومرزها را می‌شکند. ولی وقتی قواعد حاکم‌اند، افراد در مقابل زیاده‌خواهی و فزون‌طلبیِ خود، دچار نوعی رنج و اندوه می‌شوند .

آنومی در فارسی به تبع دنیای انگلیسی زبان، به‌نادرستی «بی‌هنجاری» و «بی‌قانونی» ترجمه شده است. ولی با توجه به متن فرانسوی آثار دورکیم، تنها مترادف روشنی که او برای آنومی به‌کار برده dereglement به‌معنای «پریشانی»، «گناه»، «اخلاقی‌نبودن»، «فقدان سلامت اخلاقی» و «آنارشی» است.

به بیان دیگر، جامعه و زندگی جمعی نمی‌تواند فاقد روش، شیوه و قاعده یا «بی‌ناموس» باشد، اما ممکن است تحت شرایطی، قوّت این قواعد و الزام‌آوری آن‌ها کاهش یابد

البته در مواردی هم واقعاً خلاء قانونی و بی‌ناموسی به معنای دقیق کلمه وجود دارد، مانند فقدانِ قوانین

دورکیم به شیوۀ دیگری نیز منظور خود از «آنومی» را تفهیم کرده و می‌گوید آنومی در جامعۀ مدرن، معادل گناه در مفهوم دینی آن است. در واقع دورکیم مفهوم آنومی را به عنوان معادل غیردینی (سکولار) «گناه» به‌کاربرده که حاصل آشفتگی یا به هم ریختگی تصورات جمعی است.

علل آنومی
در تبیین آنومی، دورکیم علاوه بر صنعتی‌شدن شتابان و دگرگونی ساختاری جامعه، بر «سیری‌ناپذیری» انسان و امیال نامحدود او تأکید می‌کند. او آنومی را «ناتوانی از خودداری ورزیدن» دانسته و بر این باور است که قواعد «اخلاقی» و نه قواعد «اقتصادی»، می‌تواند آشفتگی و هرج‌ومرج را محدود کند و بر شهوات سیری‌ناپذیر آدمی لگام بزنند.

رابرت مرتن نظریه‌پرداز دیگری است که درباب آنومی اندیشیده و آن‌را نتیجه وضعیتی است که در آن، جامعه بر اهداف (ارزش‌ها) خود تأکید می‌کند، ولی وسایل (روش‌ها) دست‌یابی به آن اهداف کارآمد نیست. مرتن با تمیز قائل‌شدن میان هنجارهای فنّی (یعنی روش‌هایی که از نظر افراد کارآمد است ولی به لحاظ فرهنگی نامشروع است) و هنجارهای نهادی (یعنی روش‌هایی مشروعِ فرهنگی که ضرورتاً از نظر افراد کارآمد نیستند)، منشاء آنومی را در ناکارآمدی هنجارهای اجتماعی دانسته است. (شاید «ازدواج سفید» در ایران یکی از نمونه‌های کامل برای توضیح هنجار فنّی و هنجار نهادی باشد.

با ریشه‌یابی دقیق، آشکار می‌شود که هرجا فاجعه و فسادی رخ داده، نخست (قاعده/قواعدی) زیرپا نهاده شده است. در سطح خُرد اگر قاعده‌مند بودیم، وضعیت رانندگی و آمدوشدمان در خیابان‌، بزرگراه و جاده چنین حیرت‌انگیز نبود و برای نمونه، بعضی از رانندگان با دیدن خط‌کشی گذرگاه عابر پیاده بر سرعت خود نمی‌افزودند! افراد همزمان در چند رابطه ظاهراً عاطفی نبودند و این میزان ترانه دربارۀ «خیانت» سروده نمی‌شد؛ «خانه» برای‌مان تا پشت درب منزل تعریف نمی‌شد و شهر را خانۀ خود می‌دانستیم؛ هرکسی به‌خودش حق نمی‌داد در انتخابات ریاست جمهوری و مجلس شورای اسلامی ثبت‌نام کند؛ پایان‌نامه ارشد و دکتری نمی‌فروختیم و نمی‌خریدیم. 

اگر در سطح کلان، قواعد الزام بودند، «فساد سیستمی» نداشتیم؛ «پدیده» پدید نمی‌آمد؛ بانک‌ها بی‌ضابطه و وثیقه وام نمی‌دادند؛ فرار مالیاتی وجود نداشت؛ رانت و انحصار نداشتیم؛ قاچاقِ سازمان‌یافته بی‌معنا بود؛ یک مسئول با «بسمه‌تعالی، اقدام شود»، قانون را زیر پا نمی‌گذاشت.

به هر حال، اگر فکری برای این وضعیت اجتماعی نشود، هر روز شاهد آسیب‌هایی جدی‌تر خواهیم بود و باید بعدها بر سنگ مزارمان بنویسند، جماعتی که تابعِ "قانونِ بی‌قانونی" بودند.

  "آنومی" در کرونا باشید

تولید، انتشار، مطالعه و بکارگیری اطلاعات غلط درباره ویروس کرونا و بیماری کووید -۱۹ یکی از چالش ها و موانع مقابله و مواجهه منطقی و موثر با این بیماری همه گیر به شمار می آید، اقبالی عمومی نسبت به اطلاعات نادرستی که این روزها در قالب ویدئو، فایل صوتی، عکس و اینفوگرافی درباره ویروس کرونا در فضای مجازی منتشر می شود و نام آن را چیزی جز بی‌هنجاری "Anomie" در انتشار اطلاعات نمی توان گذاشت.

بی‌هنجاری ضمن ایجاد فضای روانی توام با نگرانی و اضطراب در بین شهروندان جامعه، گاهی به قیمت تشدید بیماری و حتی به بهای از دست رفتن جان افراد گرفتار این ویروس تمام می شود.

با توجه به اینکه برای مواجهه با هر آسیبی ابتدا لازم است عامل ایجاد کننده آن را شناخت سئوال اول خود را درباره منشاء تولید چنین اطلاعاتی درباره کرونا مطرح مینماییم

اطلاعات غلط، بزرگترین مصیبت در مسیر مهار کرونا

برای ویروس کرونا در تمامی کشورها، انتشار گسترده اطلاعات نادرست (Misinformation ) است .برای بررسی دقیق‌تر موضوع بهتر است علل و انگیزه‌های تولید، انتشار، مصرف و بکارگیری چنین اطلاعاتی را مد نظر قرار داد. عموما انگیزه تولید و انتشار چنین اطلاعاتی را می‌توان در قالب سه عنصر جلب توجه و شهرت طلبی، انتفاع مادی و فروش محصول و نهایتا انگیره‌های خرابکارانه دسته بندی کرد.

کاسبان کرونا ویروس از خود ویروس کرونا خطرناک ترند

«کاسبان کرونا» در فضای مجازی رها شده، در برخی کانال های تلگرامی علاوه بر القای ترس و بزرگنمایی مصنوعی ویروس کرونا، در حال کاسبی با اخبار و پیام های جعلی به منظور جذب عضو و گرفتن بازدید و ایجاد کانال با این موضوع هستند.

تحقیقات  نشان می‌دهد که شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی محمل بسیار مناسبی برای افراد دچار اختلال شخصیت ‌خودشیفتگی و دارای میل شدید به محبوبیت و جلب توجه به شمار می‌آید و انتشار بسیاری از اطلاعات بی‌پایه در زمینه کرونا در  شبکه‌های اجتماعی از سوی چنین افرادی و با انگیزه‌های جلب توجه دیگران صورت می‌گیرد.

بازاریابی دیجیتال و انتفاع مادی از طریق انتشار اطلاعات برای فروش محصول از دیگر انگیزه‌های پنهان در پس انتشار اطلاعات غیر دقیق درباره کرونا در فضای مجازی به شمار می‌آید. کم نیستند عرضه کنندگان محصولاتی که برای فروش بیشتر محصول خود دست به تولید محتوای غیردقیق و غیرعلمی در این زمینه می‌زنند. البته انگیزه های دیگری می‌تواند در پس انتشار هدفمند اینگونه اطلاعات نادرست (Disinformation ) پنهان باشد انگیزه‌های خرابکارانه است که در قالب تهدیدات بیولوژیک قابل ارزیابی هستند.

اهمیت اطلاعات در زمینه این بیماری با توجه به ارتباط مستقیم آن با جان انسان‌ها، عمده‌ترین علت گسترش و شیوع سریع آن است.

موج توفنده شیوع کرونا شرایطی را فراهم کرده است که بیش یا کم هر کدام از شهروندان شاهد ابتلای یکی از دوستان، آشنایان و اعضای خانواده خود به این ویروس باشند و همین احساس قرابت با ویروس کرونا به عطش تمایل به دانستن در این زمینه دامن زده و در این زمینه شهروندان با ملغمه ای از اطلاعات درست و نادرست مواجه هستند.

بی اطلاعی از کرونا، ویروس عامل گسترش اطلاعات غلط

عامل دیگری که در زمینه شیوع سیل آسای اطلاعات عمدتا غلط درباره کرونا دخیل است، عنصر ناشناختگی ابعاد این ویروس است.

جولان شایعات در نبود اطلاعات صحیح و آموزش های متقن

از خلاء اطلاعات صحیح و ضعف آموزش و اطلاع رسانی متقن درباره ویروس کرونا به عنوان دیگر دلایل انتشار شایعات و اطلاعات ناصحیح در این زمینه است . بر اساس نظریه‌های ارتباط جمعی یکی از دلایل ثابت شده درخصوص گسترش شایعه در جامعه، کمبود منابع اطلاع رسانی و آموزشی است و در خصوص کرونا به رغم تلاش‌های صورت گرفته در این زمینه هنوز ضعف‌هایی وجود دارد.

                          یک باور غلط : ضرر استفاده از ماسک بیشتر از فایده آن است!!!!

دسترسی عموم به ابزار تولید و انتشار اطلاعات به مدد گسترش فناوری‌های نوین ارتباطی و شبکه‌های اجتماعی را یکی دیگر از دلایل شیوع اطلاعات غیر دقیق در زمینه کرونا دانست و اظهار کرد: به مدد دسترسی به ابزارهای ارتباطی مانند موبایل و تبلت و همچنین نفوذ بالای اینترنت در جامعه، هر فردی در هر موقعیتی فارغ از داشتن یا نداشتن تخصص لازم می تواند دست به تولید محتوا و انتشار گسترده آن بزند که این امر هم به نوبه خود در انتشار اطلاعات غیر دقیق درباره کرونا موثر بوده است.

سه رکن  اصلی مهار اطلاعات غلط درباره کرونا

سازمان‌ها و نهادهای مسئول و حتی غیر مسئول در این باره هر کدام به نوبه خود باید هماهنگ با ستاد مرکزی مقابله با کرونا و با هماهنگی وزارت بهداشت و درمان و سازمان‌های زیر مجموعه آن در استان ها و شهرستان، موضوع ارتقای دانش، اطلاع رسانی و آموزش کارکنان و مراجعان در زمینه کرونا را وجه همت خود قرار دهند و با توجه به سیال بودن یافته‌ها در زمینه ویروس کرونا، اطلاعات به روز و صحیح را در میان نیروی انسانی زیر مجموعه خود و ارباب رجوع نشر داده و دوره‌های آموزشی به روز را به صورت مجازی برای کارکنان و جامعه هدف خود به اجرا بگذارند.

در این میان وزارتخانه‌های بهداشت و درمان، آموزش و پرورش، علوم و تحقیقات، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح  و سایر وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها نظیر  جهاد کشاورزی و سازمان بهزیستی و کمیته امداد به علت دسترسی به جامعه روستایی و زیر مجموعه های این سازمان‌ها با توجه به سروکار داشتن با جمع کثیری از اقشار مردم، وظیفه به مراتب سنگین تری در کمک به جریان گردش و نشر اطلاعات صحیح درباره کرونا در بین جامعه هدف خود بر عهده دارند.

رسانه‌ها به عنوان یکی دیگر از پایه‌های گسترش اطلاعات صحیح درباره کرونا یاد کرد و گفت: وظیفه ذاتی رسانه‌ها نشر اطلاعات و اخبار صحیح درباره کروناست که در این زمینه صداوسیما، خبرگزاری‌ها و وبسایت‌های اینترنتی وابسته به سازمان های دولتی و خصوصی تکلیف سنگینی بر عهده دارند.

دست به دست شدن اطلاعات ناصحیح در فضای مجازی نشان می‌دهد که رسانه‌های سنتی و رسمی در ایفای نقش خود موفق نبوده و در برخی موارد میدان را به رقیب نوظهور خود یعنی رسانه‌های اجتماعی و مجازی باخته‌اند، از این رو لازم است تلاش بیشتری از خود نشان دهند که یکی از این تلاش ها می تواند حضور و ایفای نقش پر رنگ این رسانه ها در فضای مجازی و انتشار گسترده محتوای تولید شده از سوی این رسانه های رسمی بر بستر وب و رسانه های نوین و شبکه های اجتماعی باشد.

  

نقش تلویزیون و رسانه های رسمی

تحقیقات علمی گسترده ای بر روی مفهوم تلویزیون اجتماعی و سرنوشت تلویزیون در عصر اینترنت و شبکه های اجتماعی انجام داده، در این زمینه می گوید: صداوسیما و سایر رسانه های رسمی  باید در تولید پیام مختصاتی را رعایت کنند که آن پیام بتواند در فضای مجازی توسط خود مردم نشر و گسترش داده شود. از این رو مدیران این رسانه‌ها لازم است چکیده تولیدات تصویری، صوتی و نوشتاری خود درباره کرونا را به شکلی عامه فهم و در بسته‌های کوتاه روانه فضای مجازی کنند تا بدست کاربران این فضا دست به دست و گسترش پیدا کند.

شک در اطلاعات پراکنده

پیچیدگی و ناشناخته بودن ویروس کرونا گفت: وقتی هنوز مراکز معتبر علمی و تحقیقاتی عاجز از یافتن درمانی موثر برای مقابله با ویروس کرونا هستند، چگونه می‌توان به اظهار نظر یک پرستار یا حتی پزشک که کارش درمان بر اساس یافته ها و روش‌های روتین و استاندارد در خصوص درمان کروناست، اعتماد کرد.

از این رو مردم در این زمینه باید به هر اطلاعاتی ولو از سوی یک پزشک در فضای مجازی، به دیده تردید نگاه کنند و سعی کنند به توصیه‌ها و آموزش‌هایی که از کانال رسانه‌های رسمی ارائه می‌شود توجه کرده و آنها را به کار گیرند.

به این صورت که هر شخصی قبل از مطالعه و کاربست هر نوع اطلاعاتی در زمینه کرونا باید به راوی و منشاء تولید و انتشار آن اطلاعات بیندیشد که در این زمینه روایت نهادهای مسئول و از همه مهمتر ستاد مقابله با کرونا با محوریت وزارت بهداشت و درمان و زیر مجموعه‌های آن در استان‌ها و شهرستان‌ها از هر منبع دیگری قابل اتکاتر است.

منابع رسمی انتشار اطلاعات مانند صدا وسیما، خبرگزاری ها و پایگاه های اینترنتی متعلق به سازمان‌های مسئول، قابل استناد و قابل اتکاتر از بسترهای دیگر هستند و بر این اساس به محتوایی که در فضای مجازی در این زمینه منتشر می‌شود باید به دیده تردید نگاه شود و مردم به هیچ عنوان این اطلاعات را مبنای تصمیم و درمان خود قرار ندهند.

اصول اساسی برای دستیابی به اطلاعات دقیق کرونایی (اصول پیشنهادی دکتر خوشروزاده)

دکتر خوشروزاده متخصص در علوم ارتباطات اصول پنجگانه زی را پیشنهاد نموده اند:

اصل اول دقت در انتخاب منبع تولید کننده و صادرکننده خبر است که حتما باید مسئولیت و شأنیت لازم در تولید خبر و اطلاعات مورد نظر را داشته باشد. اصل دوم دقت در انتخاب رسانه‌ای است که این خبر و گزاره اطلاعاتی درباره کرونا را منتشر می‌کند که حتما باید رسمی، شناخته شده و شناسنامه دار باشد، اصل سوم بررسی صحت خبر و مطلب از منابع دیگر با جستجوی آن در موتورهای معتبر جستجو مانند گوگل، یاهو، ادج و موزیلا  است، اصل چهارم تردید در صحت خبرهای عجیب و غیر معمول حتی اگر منتشر کننده آن خود را پزشک و متخصص معرفی کند و اصل پنجم پرهیز از انتشار پست های حاوی مطالب منتشر شده از سوی مراجع فاقد مسئولیت و صلاحیت است.

کرونا و جوامع مدرن

این روزها فهم کرونا به عنوان یکی از مهم‌ترین پدیده‌هایی که  جامعه مدرن را به چالش کشید، به «مساله» روز اصحاب اندیشه بدل شده است. اندیشمندان مطرح دنیا بر مبنای تأثیراتی که کرونا گذاشت به ارائه تفکرات خود درباره جوامع در پس از کرونا پرداخته‌اند. اثرات کرونا ثابت کرد که این پدیده صرفاً پزشکی نیست، اما فهم آن نیازمند چه مولفه‌هایی است؟ فهم کرونا و تاثیراتش بر جامعه ایران نیز با توجه به وضعیت پیشاکرونایی ما، بدل به مسأله‌ای بغرنج شده است، اما در این نکته شکی نیست که کرونا وجوه نابسامان فرهنگ پیشاکرونایی ما را برجسته کرد..

کرونا بسیاری از موارد را در  ایران وجهان را به چالش کشید. از اقتصاد گرفته تا مناسک دینی و کنش‌های اخلاقی و اجتماعی. به نحوی که جامعه را به یک شبه آنومی کشاند. هرچند می‌توان گفت که این وضعیت، پیشتر وجود داشت و بر آن سرپوش گذاشته می‌شد اما اکنون که کرونا پای دو گانه «مرگ» و «زندگی» را به میان کشیده، گویی دیگر پرده‌ها برافتاده است.

آنومی به نظر و تجربه علمای علوم اجتماعی و سیاسی وضعیتی کاملاً پیش‌بینی شده در علم‌الاجتماع و سیاست مدرن و معرفت انسانی و تدبیر منزل به تعبیر افلاطونی کلمه است. در وضعیت ویروس کُرونا فارغ از میزان آمارها و نیز وضعیت هر کشور در ابتلاء به این ویروس، تجربه‌های جدیدی در حال تحقق است. کشورهایی که در میانه سنت و مدرنیته خود درمانده‌اند از قضا بیشترین ضربه‌ها را هم به لحاظ اقتصادی و نیز اجتماعی خورده‌اند. اینجا میان بحران و ضربه باید تفاوتی قائل شد. که این دو با هم یکی نیستند.

کُرونا کلان روایت‌های جهان مدرن و مدعی را به چالش کشید. تنها ایرانِ نیم در سنت و نیم در شبه مدرن گرفتار این چالش درباب شیوع بیماری کووید ۱۹ در حال وقوع است. یک دولت که نشانه‌های اشتباه از بیماری می‌دهد و تلاش می‌کند تا به صورت تکامل نایافته‌ای بیماری را ساده جلوه دهد، رسوای عالم می‌شود. ارگانی دیگر می‌داند که عملکرد این ویروس با ویروس‌های حتی از خانواده خودش متفاوت است ولی سکوت می‌کند. دولتی ماسک‌های کشوری را به سرقت می‌برد و شماتت جهانی را در مدت زمان کوتاهی برای خود می‌خرد. دولتی تبعیض در اختصاص وسایل پزشکی از برای پیرو جوان ملتش قائل می‌شود و تأسف جهانی و لعن و نفرین مردمان ترسیده از کرونا در کسری از روز سر دولت‌ها خراب می‌شود. این موارد نکات قدرت این پدیده مدرن است.

   

حال چرا این وقایع رخ می‌دهد، مشکل نوع بشر است. بشری که امروز ویروس کرونا را تجربه می‌کند باید بداند که نه در قواعد سنتی جامعه خودش به پیش رفته و نه تصویری را که از مدرنیته عینی و ذهنی در سر داشته، به درستی محقق کرده است. به معنای بهتر هنوز راه بسیاری برای تعالی بشر مانده است.

کرونا بحث دو گانه «مرگ» و «زندگی» را دوباره به اندیشه انسان‌ها کشانده است؟

از ملت خود ما گرفته تا آن سوی جهان و قاره آمریکا، هر ملتی را که می‌خواهید مثال بزنید، یا علل خاصی در کشتار و از بین رفتن افراد جامعه وجود دارند. غیر از این است؟ مثلاً ملتی اعتیاد و مصرف مواد مخدر و درگیرهای کارتل‌های مواد مخدر صنعتی مهمترین عامل کشتار در جامعه‌شان است. ملتی دیگر مصرف سیگار و الکل را مهمترین علت مرگ و میر در حافظه اجتماعی و تاریخی خود دارد. ملتی سرطان ریه را و ملتی هم مانند ما آمار تصادفات جاده‌ای و شهری را هم در رانندگی و هم در عدم امنیت خودروهایش تجربه کرده است.

این بار جامعه جهانی با شدت سرایت این بیماری در ابتدای امر به وحشت افتاده و مرگ ناشی از آن عامل دوم است. سرایت مفهومی ساده نیست. ببینید کرونا سرایت پیدا کرده به همان معنا همه عواقب و مشکلات و شاید هم فوایدش سرایت یافته‌اند.

دوره پسا کرونا

دوره پس از کرونا شروع به آسمان ریسمان بافتن می‌کنند، گرفته تا مردم کوچه و بازار که سواد خودشان را هر روز از درون کانال‌ها و گروه‌های شبکه‌های مجازی و دهان یکدیگر به روز می‌کنند، مدام این واژه را تکرار می‌کنند.

سالانه بیشترین آمار مرگ و میر در کشور ما مربوط به تصادفات است؛ اما چرا هیچ وقت اینچنین آگاهانه دست به حرکت‌های ملی و اجتماعی برای حفظ جان خود و همنوعان نزده‌اند؟این آفت بی پایه پساکرونایی بر هیچ معیاری استوار نیست و نمی‌تواند باشد. حس امیدواری بشر به آینده‌اش - فرق نمی‌کند این آینده فردا باشد یا در فرداهای دیگر - همیشه حس امید و حسرت را باهم از برای انسان به همراه داشته و خواهد داشت. از سوی دیگر بشر مدرن حتی تصور آن را هم نمی‌توانست در سر بپروراند که این چنین روزی مقهور همان تصوراتی بشود که تنها راه تحققش پرده‌های عریض سینماها بوده است. حالا که محقق شده و این ویروس نامرئی را به طور مدام حس می‌کند طبیعی است به جهان یا زندگی بعد از کرونا مدام بیاندیشد. گویی گمشده‌ای دارد.

ویروس کرونا در واقع دو ساحت را به چالش کشید یکی اقتصاد محلی و جهانی بود و دیگری معیارهای سلامت فردی و اجتماعی و توان قدرت پزشکی.

کرونا بر مبنای قواعد علمی نه از بین رفتنی است و نه شکست دادنی، این هم یکی دیگر از اتفاقات ناشی از بی‌خردی این روزهای ما است. کرونا دیر یا زود با واکسن کنترل می‌شود و یا به قاعده و ماهیت مدرنش - که هر آن می‌تواند شکلش را تغییر دهد - احتمال دارد پس از یکه تازی‌های جهانی‌اش ناپدید یا به خوابی عمیق البته از نظر توصیفی فرو برود.

بشر زخم خورده از عوارض ویروس کرونا هیچ وقت در قرن بیست و یکم آن را فراموش نمی‌کند و چه بسا تا پایان قرن بیست و یکم نیز هر سال از آن یاد کند و اگر بر آن فایق آید، این رویداد را تحولی عظیم نه در پزشکی که در علم خواهد دانست که اینچنین نیز هست. حال یکی بیاید این بشر مدرن سرمست و پیروز از فایق آمدن دوباره بر امراض و ویروس‌ها را کنترل کند.

یکی از بزرگترین تابوهایی که اجازه نداد قوانین پیشگیری پزشکی در جهان کار خودش را به پیش ببرد، در حوزه اقتصادی است: چه ایران که دولت از تعطیلی و خسارت‌های بزرگ اقتصادی حتی نمی‌خواهد از لفظ قرنطینه استفاده کند و به هر لطایف‌الحیلی که شده بنا دارد چرخ‌های اقتصاد عمومی و اجتماعی و بین‌المللی را به راه بیاندازد، چه چین که برنامه‌های خاص اقتصادی اعمال کرد که هم اقتصادش زمین‌گیر نشود و هم از خرید سهام برخی از بنگاه‌های اقتصادی روبه ورشکستگی و بالطبع احیای آنها در آینده خسارت‌های اقتصادی‌اش در عرصه بین‌المللی را به حداقل برساند و چه آمریکا که با رئیس جمهور بالذات کاسب‌کار و اقتصادی محورش بازگشایی کسب و کارها را مدام در اولویت بندی‌های کشور در وضعیت کنترل ویروس کرونا قرار داده و می‌دهد.

با این اوصاف اما به نظر می‌رسد که یک وجه از آنومی کرونایی، سویه‌ای آنارشیک باشد، که شاید نهاد دولت ها را بتوان مقصر این سویه دانست.در کشور ما از نخستین روزهای شیوع کرونا دولت از طرفی مدام به مردم تذکر می‌داد که در خانه بمانند اما نه قشر فرودست را تأمین می‌کرد و نه اقدامی در جهت تعطیلی اداره‌جات زیر مجموعه خودش داشت. این مساله شاید به نحوی باعث فروریزی هیمنه دولت شود و تولد مردمی که به هیچ عنوان حرف دولت را دیگر نخواهند خواند. این مساله چه تأثیری در ایران پس از کرونا خواهد داشت؟.

تصویر الکل های تقلبی ( 10 برند در آذربایجان شرقی)

دوران کرونا بلند یا کوتاه‌اش تفاوتی نمی‌کند، وضعیت نامطلوب ما را در عرصه فرهنگی- اجتماعی و حتی مناسبات بینابینی به شدت برجسته کردحضرت علی (ع) حدیثی با مضمون شباهت مردم به زعمای اداره کننده جامعه دارد. وقتی تا چندین هفته ماسک نبود و داروخانه‌ها و مراکز بهداشتی اطلاعیه به شیشه‌های محل کسب می‌زدند و از طرف دیگر کسبه‌های غیر تخصصی، ماسک را با قیمت‌های تأسف بار فروختند و می‌فروشند، وقتی مواد ضدعفونی کننده نظیر الکل ناگهان نایاب و بعد قیمتش چندین برابر می‌شود طبیعی است که نافرمان‌هایی از جنس مردم و اجتماع کمر به قتل عام مردم با الکل تقلبی در زمانه شیوع کرونا می‌زنند.

.......................................................................................................................................................................................................

درواقع فقر عریانی و گرسنگی نیست، فقر آن است که روز و شبمان را بی‌اندیشه سر کنیم، فقر همان گرد و خاک نشسته بر کتاب‌های نفیس کتابخانه‌ها است، فقر نبود آگاهی و دانش و تکنولوژی روز است که امید آنکه روزگارمان سرشار از ثروت و غنای علم و دانایی و کمال باشد تا سیلاب تحریم‌های جهانی نتواند قلب سرزمینمان ایران را به لرزه درآورد.

تا زمانی که تلاش نکنید کاری فراتر از توانایی‌های فعلی خود انجام دهید، هرگز رشد نخواهید کرد                             

رالف والدو امرسون (فیلسوف و نویسنده‌ی آمریکایی)

مرد موفق کسی است که می‌تواند با آجرهایی که دیگران به سمت او پرتاب می‌کنند، بنایی مستحکم تر بسازد.             دیوید برینکلی (فیلم‌نامه‌نویس آمریکایی

طب سوزنی Acupuncture

                                       طب سوزنی (Acupuncture)

           دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

                به نام آنکه  خلاق جهان است                    امید بی پناه و بی کسان است

                  به نام آنکه یادآور او تسلی بخش عاشقان  است  و   ...............

*********************************************************************************************

طب سوزنی (Acupuncture) یکی از اشکال، طب چینی بوده که قرن هاست برای درمان مشکلات مختلف مورد استفاده قرار می گیرد. طب سوزنی براساس این نظریه استوار شده که انرژی (در طب سنتی چینی به انرژی چی/Chi می گویند)، در داخل و بیرون بدن و درون راههایی که به آنها کانالهای انرژی می گویند جریان دارد. طب سوزنی شامل فروکردن سوزن های بسیار نازک در پوست و برروی نقاط استراتژیکی و حیاتی بدن می شود و بیشتر برای درمان درد مورد استفاده قرار می گیرد.

پزشکان طب سوزنی کار معتقداند زمانی فرد بیمار می شود که چیزی مسیر حرکت انرژی (chi) را بلوکه کرده و یا تعادل آن را برهم زده باشد. آنها معتقداند طب سوزنی کمک می کند که مسیر بلوکه شده برداشته شود و یا تعادل انرژی در بدن به شکل اول برگردد. برخلاف این نظر، بیشتر پزشکان غربی معتقداند که طب سوزنی با فشاربرروی نقاط خاص باعث تحریک اعصاب، ماهیچه ها و بافت های همبند می شود. این تحریک ها باعث افزایش

ترشح مسکن های طبیعی بدن و  همچنین افزایش جریان خون در بدن می شود.

تاریخچه و تکامل طب سنتی چین:بر اساس اسناد تاریخی،طب سنتی چین یا TCM ( Traditional Chinese Medicine ) قدمت چندین هزار ساله دارد. در کتابهای معتبر قدیمی چین، به کاربرد این طب در 2500 سال قبل از میلاد مسیح اشاره شده است.کتاب معروف Yellow Emperor’s Internal Classic که در سال 200 قبل از میلاد نوشته شده، حاوی مطالب پاتولوژی، متد های تشخیصی و درمانی طب سنتی چین می باشد.

لوازم پزشکی سنگی که در چین باستان استفاده می شده نیز کشف شده اند که به آنها Bian Stone می گویند.در عهد باستان چین، بشر کشف نمود که با فشار دادن به نقاط خاص بدن می تواند برخی از بیماریها را مداوا کند. نحوه درمان ابتدا با فشار دادن و سپس با سوراخ کردن یا فرو کردن ابزار آلات سنگی به نقاطی بر روی بدن بود.

باستان شناسان کشف کرده اند که قدمت این نوع لوازم حتی به  2000 سال قبل از میلاد مسیح بر می گردد.از زمان پیدایش عصر فلز، سوزنهای فلزی ابداع شدند، سوزنهایی از جنس طلا و نقره نیز کشف شده اند که قدمتی حدود 113 سال قبل از میلاد دارند، بطوریکه از سال 206 قبل از میلاد تا سال 24 بعد از میلاد فقط از سوزنهای فلزی استفاده می شده است.

در قرن 6 میلادی طب سوزنی به کره و سپس به هند و ژاپن گسترش یافت. در قرن 16 میلادی طب سوزنی توسط یک بازرگان فرانسوی به فرانسه و بتدریج به سایر کشورهای اروپا رسید. در سال 1860 میلادی یک پزشک فرانسوی تدریس طب سوزنی را در کشورش آغاز کرد.در سال 1899 دکتر Zhongheng Liu کتابی در مورد ارتباط طب غربی و طب سوزنی به نگارش درآورد.

انقلاب سال 1911 باعث خاتمه سلسله پادشاهی ( Qing Dynasty ) و آغاز چین نوین شد و بدنبال آن طب غرب نیز وارد چین گردید و در همین تحولات با شکل گیری و پیشرفت طب مدرن، طب سنتی با قدمت چند هزار ساله و ریشه ای که در دل تاریخ تمدن بشری دارد کم کم رنگ باخت . بطوریکه با هر قدم که طب مدرن پیش گذاشت طب سنتی ناچار یک قدم عقب نشینی کرد و TCM به صورت ناهنجار و بی فایده در مقابل طب مدرن جلوه داده شد.

انستیتوهای دولتی خواستار متوقف شدن طب سنتی شده و هر گونه استفاده و پیشرفتی در این زمینه ممنوع گردید، تا بالاخره مکان و مأوای آن نقاط دور دست و روستا هایی که پای طبیبی به آن نرسیده بود شد و این تجربه گرانبهای چند هزار ساله رو به نابودی نهاد.   مائوزدانگ Mao ze dong ، رهبر چین در سال 1921 حرکت کمونیستی را آغاز نمود.

او و ارتش وی در سال 1934 جهت اقدامات درمانی به طب سنتی که در آن زمان غیر قانونی بود روی آوردند. تدابیر سیاسی مائو از یک طرف و نتایج درمانی از طرف دیگر تأثیر زیادی در احیاء طب سنتی چین گذاشت.در سال  1940 بنا به دستور وی مطالعات در زمینه طب سنتی گسترش یافت و دانشکده های زیادی جهت آموزش آن تاسیس شدند که با تلاش بسیاری از محققین علمی ، استفاده از طب سوزنی و گیاهی در اغلب بیمارستانهای آن زمان بصورت استاندارد و رسمی شکل گرفت.

امروزه در اکثر کشورها این دانشکده ها تاسیس گردیده و مشغول آموزش به علاقمندان در این رشته می باشند.در حال حاضر کشور چین طب سنتی را در آغوش خود گرفته و در تمامی نقاط این کشور استفاده وسیع دارد بطوریکه حدود بیش از 2000 بیمارستان چین در کنار طب غرب، طب سوزنی و گیاهی را دایر و دوشادوش همدیگر به درمان بیماران می پردازند.
در اکثر دانشکده های پزشکی چین دو خط تحصیلی مقرر گردیده است و دانشجویان می توانند در زمینه پزشکی سنتی و یا کلاسیک تحصیل کنند، لذا پزشکان چینی به دو نوع سنتی و کلاسیک در این کشور وجود دارند و جهت ارائه خدمات درمانی بهتر، همدیگر را حمایت می کنند.

طب سوزنی در درمان بسیاری از بیماری بشرح زیر موثر است:

انواع بیماری های گوارشی و مثل زخم معده- اثنی عشر – ورم روده ها (کولیت) یبوست مزمن

بیماری های استخوانی و مفاصل شامل آرتروز مفاصل مختلف مثل زانو، گردن درد عصب سیاتیک دست و پا و غیره، و همچنین ورم مفاصل یا بیماری های مختلف استخوان ها
بیماری های اعصاب مانند افسردگی، اضطراب، بی خوابی، بیماری وسواس فکری، و بعضی بیماری های روان
بیماری های زنان مانند نازایی، درد های قاعدگی، پریودهای نامنظم، بیماری های تخمدان، پرولاپس رحم، پریودهای دردناک .   بیماری های گوش و حلق و بینی مثل وزوز گوش یا Tenitus، کری عصبی، کری استخوانی، سر گیجه ، تهوع و استفراغ

 

سردردهای مختلف مانند میگرن سردرد های سینوزیتی، سردردهای عروقی، سینوزیت و سردرد های عصبی
بیماری های ریوی مثل آسم ریه حساسیت ها، سرفه، خلط. به منظور تقویت کبد و سیستم ایمنی و پیشگیری از بیماری ایدز و هپاتیت ها. بسیاری از بیماری های دیگر که در کتاب های معتبر پزشکی طب سوزنی و سایت های اینترنتی مرتبط موجود است.

از نظر طب سوزنی چه وقت بیماری در بدن ایجاد می گردد و علت آن چیست؟
از نظر طب مرسومی چین یا T.C.M بیماری ها در بدن با دو فاکتور ظاهر می گردند:

1-فاکتور پاتولوژیک خارجی                                   -2فاکتور پاتولوژیک داخلی

هر دو فاکتور با آسیب رساندن به اعضا داخلی بدن می توانند موجب صدمات به اعضا و اورگان ها بشوند. مثلاً نمونه فاکتور پاتولوژیک خارجی مثل باد سرد، سرما، رطوبت، باد گرم که جزء عوامل آب و هوایی هستند و عوامل خارجی دیگر مانند خوردن غذاهای انباشته از چربی یا خوردن الکل، و پرخوری که این عوامل هم اگر به صورت زیاد تکرار شوند باعث بیماری و صدمه به اورگان ها و ایجاد بیماری می نمایند. فاکتور های پاتولوژیک دخلی در داخل بدن می باشند مانند ترس ناگهانی، ناراحتی و اندوه، شادی بیش از حد، رفتارهای مالیخولیایی، اضطراب و هیجانات زیاد که خود می تواند سبب آسیب رساندن به اعضا مختلف مثل کبد، قلب، کلیه، طحال، ریه، معده، روده کوچک یا بزرگ و غیره گردد.

بمنظور درمان طب سوزنی از طریق نقاط مشخص که برای هر بیماری بخصوص در نظر گرفته شده است با مانورهایی که به سوزن داده می شود میتوانند برای کم کردن و بیرون راندن عامل ایجاد کننده بیماری یا پاتولوژیک اقدام نمایند.

 

                                  استفاده از ظب سوزنی در درمان افسردگی

معاینات کلینیکی طب سوزنی و دروه های درمانی طب سوزنی برای درمان بیماریها
معاینات فیزیکی معمولاً به صورت چینی و از طریق مشاهده رنگ گونه و صورت و رنگ چشم و رنگ زبان می باشد.گرفتن نبض از نظر طب چینی اهمیت بسزایی را دارد زیرا می تواند سرشت بیماران را مشخص کند که آیا بیمار در جهت سندرم گرمایی heat syndrome و یا سندرم سرمایی یا cold syndrome می باشد و از روی رنگ صورت و زبان و چشم به وجود بیماری در هر یک از اعضاء پی می برد و سپس با پرسش و پاسخ گرفتن شرح حال از بیماران با توجه به مشاهدات فیزیکی می تواند نوع اختلال را در بیماران مشخص نموده و نسبت به درمان وی اقدام نمود.
دوره های درمانی در طب سوزنی به صورت 3 دوره یا course است که هر دوره شامل 10 جلسه است که بیمار می تواند این جلسات را بصورت هر روز یا حداقل 3 جلسه در هفته انجام دهد چنانچه بهبودی پس از 10 جلسه اول نمایان گردید لازمست 2 دوره بعدی را هم بطور منظم انجام دهد. پشتکاری و منظم بودن بیماران برای گرفتن نتیجه ایده آل اهمیت زیادی دارد، چون با زدن این سوزن ها بسیاری از موارد واسطه ای نظیر آندورفین ها – بتا آندورفین ها – آلکفالین ها – داینورفین – کاته کولامین ها – سروتوین و موارد واسطه ای زیاد دیگری در حال افزایش در بدن می باشد بنابراین اگر بیماران جلسات خود را منظم بیابند نتیجه مطلوب خواهند گرفت و پشتکار داشتن و مرتب آمدن جلسات به تسریع بهبودی بیماران کمک فراوانی می نماید.

     

طب سوزنی در درمان بیماریهای بسیاری از جمله یکی از شایع ترین دردها یعنی آرتروز زانو بسیار موثر است. بهتر است بدانیم که از بین رفتن غضروف مفصل در آرتروز یکی از علل اصلی ناتوانی و درد به ویژه در افراد سالخورده است. این عارضه بویژه در زانو که یکی از مفاصل اصلی تحمل کننده وزن بدنست میتواند بسیار ناتوان کننده باشد. در مطالعه ای مشخص شده که طب سوزنی می تواند در افراد دچار آرتروز زانو از درد مفصل کاسته و کارکرد آن را بهتر سازد . این یافته ها بدان معنا نیستند که میتوان طب سوزنی را جایگزین درمانهای طبی که کاراییشان به اثبات رسیده نمود ولی میتوان اینطور نتیجه گیری کرد که درمانهای عامیانه میتوانند به عنوان درمان مکمل یا کمکی جهت درمان آرتروز زانو مورد استفاده قرار گیرند.

خطرات و ریسک ها  :چنانچه شما برای شروع درمان با طب سوزنی، نزد یک دکتر متخصص بروید، خطرات استفاده از این روش درمانی بسیار پایین است. اما لازم است از برخی از خطرات و عوارض جانبی احتمالی نیز آگاه باشید:
-درد، خونریزی یا کبودی در بخش هایی سوزن خورده    -صدمه به اعضای داخلی همچون ریه
-بیماری های عفونی مانند هپاتیت و ایدز (در صورت استفاده از سوزن های مستعمل)

بدن هر فرد، برای درمان، به نوع خاصی از طب سوزنی پاسخ مثبت می دهد. اما شرایطی وجود دارد ممکن است عوارض را در بعضی افراد افزایش دهد:
-چنانچه از دارو های رقیق کننده خون استفاده می کنید، ممکن است کبودی بیشتری داشته باشید و حتی دچار خونریزی شوید.
در برخی از انواع طب سوزنی، پالس های خفیف الکتریکی از طریق سوزن ها به بدن منتقل می شود که ممکن است در عملکرد قلب برخی افراد که از ضربان ساز استفاده می کنند، تداخل و اشکال ایجاد کند.
زایمان زودرس، عارضه ای است که در اثر تحریکات برخی از انواع طب سوزنی بر خانم های باردار ظاهر شده است.

وارد کردن سوزن: سوزن های طب سوزنی بسیار باریک هستند و پس از وارد شدن به پوست، درد زیادی ایجاد نمی کنند. در هر جلسه از درمان، معمولاً بین ۵ تا ۲۰ سوزن مورد استفاده قرار می گیرد.

دستکاری سوزن ها: ممکن است برخی اوقات، پزشک نسبت به حرکت و یا چرخاندن سوزن ها اقدام کند. همچنین این امکان وجود دارد که سوزن های وارد شده گرم شوند و یا پالس خفیفی از الکتریسیته بر روی آنها اعمال شود.

نتیجه
اثرات طب سوزنی در افراد مختلف ممکن است متفاوت باشند. اما بسیاری از مردم از آن به عنوان یک عامل موثر و مثبت یاد می کنند. به هر حال، مطالعات مختلف نشان داده اند که طب سوزنی تاثیرات مطلوبی دارد. همچنین این درمان برای افرادی که صبر بیشتری برای دریافت جواب دارند، جواب بهتری می دهد.

از آنجا که عوارض جانبی طب سوزنی بسیار کم است، امتحان کردن آن به شما توصیه می شود. چنانچه دچار درد یا بیماری هایی که توضیح داده شد هستید، شاید بد نباشد این روش را هم برای تسکین دردها و آرامش بیشتر امتحان کنید.

......................................................................................................................................................................

درواقع فقر عریانی و گرسنگی نیست، فقر آن است که روز و شبمان را بی‌اندیشه سر کنیم، فقر همان گردوخاک نشسته بر کتاب‌های نفیس کتابخانه‌ها است، فقر نبود آگاهی و دانش و تکنولوژی روز است که امید آنکه روزگارمان سرشار از ثروت و غنای علم و دانایی و کمال باشد تا سیلاب تحریم‌های جهانی نتواند قلب سرزمینمان ایران را به لرزه درآورد.

ویروس کووید ۱۹ در کمین بیماران مبتلا به سینوزیت

                         ویروس کووید ۱۹ در کمین بیماران مبتلا به سینوزیت

  دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

به نام خداوند گاری که نعمت نفس را بر ما ارزانی داشت باشد که در هر نفسی  بجا آوریم شکر بی همتایی اش را.

سینوزیت التهاب یا تورم بافتی است که سینوس ها را در بر می گیرد. سینوس ها چهار حفره در سر هستند که توسط کانال های باریکی به هم متصل شده اند. سینوس ها مخاطی نازک ایجاد می کنند که از مجاری بینی تخلیه می شوند. این زهکشی به تمیز نگه داشتن بینی و خارج کردن هر نوع باکتری کردن کمک می کند. معمولا" سینوس ها از هوا پر شوند.و میتوانند بوسیله مایعات مسدود یا پرشوند. هنگامی که ای اتفاق رخ میدهد  باکتری ها می توانند رشد کنند و باعث عفونت شوند (سینوزیت باکتریایی). به این روش "رینوسینوزیت" نیز گفته می شود. در صورت التهاب بافت سینوسی، اغلب بافت وابسته به بینی نیز متورم می شود.

انواع بیماری سینوزیت

سینوزیت ویروسی : سینوزیت ویروسی مانند سرماخوردگی شامل علائمی مانند آبریزش بینی، گلو درد، عطسه، احتقان بینی و سرفه است. مخاط حاصل از آن ممکن است شفاف یا کم رنگ باشند. آنتی بیوتیک ها در برابر سینوزیت ویروسی مؤثر نیستند. بهترین درمان برای مدیریت این عفونت می تواند استراحت بیشتر، نوشیدن مایعات، استفاده از اسپری های بینی و همچنین مصرف داروهای بدون نسخه، ضد درد و خوراکی باشد. سینوزیت ناشی از ویروس به طور معمول طی هفت الی 10 روز برطرف می شود.

سینوزیت باکتریایی : یکی ازعلائم سینوزیت باکتریایی شامل ترشحات بینی می باشد که ممکن است غلیظ و سبز یا زرد رنگ باشد. کانال های وابسته به بینی متورم شده و مخاط ممکن است در قسمت پشت گلو ایجاد شود. همچنین افراد ممکن است درد و فشاری را در ناحیه صورت خود تجربه کنند. فردی که دارای عفونت سینوسی باکتریایی است باید برای تجویز آنتی بیوتیک هایی مانند »آموکسی سیلین« به پزشک مراجعه کند. اکثر افراد مبتال به این نوع از سینوزیت به طور موفقیت آمیزی بهبود می یابند و عالئم آنها نیز طی 10 الی 14 روز برطرف می شوند.

سینوزیت آلرژیک: سینوزیت در اثر آلرژی می تواند باعث التهاب شود که این خود منجر به گرفتگی بینی و تورم غشاهای مخاطی می شود و لذا تخلیه طبیعی سینوس را به همراه دارد. این نوع بیماری اغلب منجر به سینوزیت مزمن می شود. علائم می توانند فصلی باشند یا در تمام طول سال ادامه یابند که برخی از انها شامل موارد زیر هستند: عطسه ، خارش بینی، گلو یا چشم ها ، گرفتگی بینی ، آبریزش بینی ، نکته:درمان سینوزیت آلرژیک به وسیله آنتی هیستامین ها جهت جلوگیری از محرک های آلرژیک تجویز می شود.

سینوزیت مزمن : سینوزیت مزمن می تواند باعث عالئم خفیف تری شود که ماه ها ادامه دارد. گرفتگی بینی و تخلیه مخاط بینی یکی ازشایع ترین نشانه های این بیماری است و با سرفه در شب و صبح همراه است. افراد مبتال به پولیپ بینی بیشتر به این نوع عفونت مبتال هستند. از اسپری های استروئیدی . قارچ به عنوان نوعی از درمان این بیماری استفاده میشود بینی معموالً یکی از علل احتمالی سینوزیت مزمن است.

علل بیماری سینوزیت :  سینوسها فضاهای  پر شده از هوا در جمجمه هستند. آنها در پشت ُ  سینوسها فضاهای پ پیشانی، استخوان های بینی، گونه ها و چشم ها قرار دارند. سینوس های سالم فاقد باکتری و میکروب هستند. در بیشتر اوقات، مخاط قادر به تخلیه است و هوا نیز قادر به عبور از میان سینوس ها است. هنگامی که دهانه سینوس مسدود شود یا مخاط بیش از حد ایجاد شود، باکتری ها و سایر میکروب ها در این فضا راحت تر رشد می کنند.

سینوزیت ناشی ازعوامل زیر می باشد: موهای کوچک (مژه) در سینوس ها قادر به حرکت صحیح مخاط به بیرون نیستند. این عامل ممکن است به دلیل برخی شرایط پزشکی باشد. سرماخوردگی و آلرژی ممکن است باعث ایجاد مخاط زیادی در بینی شود و سینوس ها را مسدود کند. انحراف بینی، انحنای استخوان بینی یا پولیپ بینی ممکن است باعث ایجاد این بیماری شود.

موارد زیر ممکن است خطر ابتلا به سینوزیت در بزرگسال یا کودکان را افزایش دهند:

تب یونجه  بیماری سیستیک فیبروزیس  بیماری هایی که مانع از کار صحیح مژک ها می شوند. گرفتگی های بینی  سیگار کشیدن  ضعف سیستم ایمنی بدن در اثر ابتال به بیماری HIVیا شیمی درمانی  ساختارهای غیر طبیعی سینوس.

علائم بیماری علائم سینوزیت حاد در بزرگسالان اغلب ناشی از سرماخوردگی است که بهبود نمی یابد، یا با گذشت پنج الی هفت روز بدتر می شود. برخی نشانه های این بیماری شامل موارد زیر هستند: بوی بد دهان یا از بین رفتن بویایی  سرفه که اغلب در شب بدتر می شود. خستگی و احساس دائمی بیماری ، تب ، سردرد ، احساس فشار و درد در پشت چشم ، درد دندان ، جوش ، گرفتگی و ترشحات بینی و گلودرد.

علائم و نشانه های سینوزیت در کودکان شامل موارد زیر هستند: بیماری سرماخوردگی یا تنفسی که بهبود یافته و شروع به وخیم تر شدن می کند. ، تب بالا همراه با ترشحات تیره بینی که حداقل سه روز ادامه دارد. ترشحات بینی به همراه سرفه یا بدون آن که بیش از 10 روز وجود دارد و بهبودی از آن حاصل نمی شود.

تشخیص بیماری سینوزیت  سینوزیت مزمن هنگامی تشخیص داده می شود که علائم عفونت سینوسی بیش از 12 هفته ادامه یابد. در بعضی موارد، پزشک ممکن است از یک آندوسکوپ استفاده کند ابزاری کوچک و انعطاف پذیر که به پزشک اجازه می دهد داخل بینی و سینوس ها را مشاهده کند.همچنین می توان از سی تی اسکن یا MRIبرای جستجوی موضوعات شامل یک سپتوم ساختاری استفاده کرد. مشکالات ساختاری معمولا"بینی یا پولیپ است. در موارد بسیار کمی، ممکن است بیوپسی سفارش شود تا میزان شیوع عفونت تشخیص داده شود. بیوپسی ها شامل گرفتن نمونه های بافتی یا استخوانی در زیر میکروسکوپ هستند.

درمان بیماری سینوزیت : جهت کاهش مشکلات ناشی از سینوزیت درمان های زیر را دنبال کنید: چندین بار در روز دستمال مرطوب را بر روی صورت خود بمالید. جهت رقیق شدن مخاط بینی، مایعات زیادی بنوشیددو تا چهار بار در روز بخور بگیرید، به طور مثال، بعد از دوش گرفتن. چندین بار در روز با محلول آب و نمک بینی خود را شستشو دهید. برای شستشوی سینوس ها از یک آبپاش حاوی محلول نمک یا سرم شستشو استفاده کنید.

در استفاده از اسپری های ضد گرفتگی بینی مانند اکسی فنیل افرین )اکسی متازولین) یا سینفرین که بدون نسخه هستند، نهایت دقت لازم را به عمل آورید. این داروها ممکن است در ابتدای مصرف به افراد کمک کنند، اما استفاده بیش از سه تا پنج روز می تواند حالت گرفتگی بینی را بدتر کند.

دارو و سایر روش های درمانی : بیشتر اوقات برای سینوزیت حاد لازم به آنتی بیوتیک نیست.بیشتر این عفونت ها به خودی خود از بین می روند. حتی وقتی آنتی بیوتیک ها استفاده شود، ممکن است مدت زمان از بین رفتن عفونت کمی کاهش یابد. به احتمال زیاد آنتی بیوتیک ها زودتر تجویز می شوند. کودکانی که ترشحات بینی دارند، احتمالا" دچار سرفه هستند که بعد از دو تا سه هفته بهبود نمی یابد. سینوزیت حاد باید بین 10 تا 14 روز درمان شود. سینوزیت مزمن باید به مدت سه تا چهار هفته درمان شود. برخی از مبتلایان به سینوزیت مزمن ممکن است برای درمان عفونت های قارچی به داروهای مخصوصی نیاز داشته باشند. در بعضی مواقع، پزشک موارد زیر را در نظر خواهد گرفت: سایر داروهای تجویزی ، آزمایش های بیشتر ، مراجعه به متخصص گوش، بینی و گلو یا متخصص آلرژی

              اگر عفونت زمینه‌ای سینوس ها رد نشود، پای آنتی‌بیوتیک‌ها به وسط کشیده می‌شود.

سایر درمان های سینوزیت شامل موارد زیر هستند :(تزریق واکسن آلرژی )ایمونوتراپی برای جلوگیری از بازگشت بیماری  پیشگیری از ایجاد آلرژی  اسپری های کورتیکواستروئیدی بینی و آنتی هیستامین ها برای کاهش تورم به خصوص در صورت وجود پولیپ یا حساسیت بینی  جراحی برای بزرگ کردن دهانه سینوس  تخلیه سینوس ها نیز ممکن است الزم باشد در صورتی که شرایط زیر را داشته باشید: علائم شما سه ماه بعد از درمان از بین نرود. ممکن است بیش از دو یا سه بار در سال دچار سینوزیت حاد شوید.

جراحی برای درمان بیماری سینوزیت : بیشتر عفونت های قارچی سینوسی نیاز به جراحی دارند. عفونت های قارچی، توده های عفونی هستند که سینوس ها را مسدود می کنند. جراحی جهت ترمیم یک سپتوم انحرافی یا پولیپ بینی ممکن است از بازگشت این بیماری جلوگیری کند. جراحی برای درمان سینوزیت مزمن، اندوسکوپی عملکردی سینوسFESSنامیده می شود که تحت بیهوشی عمومی انجام می شود.

درمان های خانگی برای سینوزیت : برخی درمان های خانگی شامل موارد زیر هستند: اسپری نمک: اسپری نمک مورد استفاده برای بینی یک درمان محبوب برای فشار ناشی از سینوس است و می توان آن را در خانه به راحتی تهیه کرد. استنشاق محلول نمکی می تواند به پاکسازی بینی گرفته شده کمک کند. یک محلول نمکی به راحتی با استفاده از آب استریل، نمک و جوش شیرین در خانه تهیه می شود. مواد زیر را با هم ترکیب کنید: 1 پیمانه آب تمیز  1/4 قاشق غذاخوری نمک  1/4 قاشق غذاخوری جوش شیرین.

استنشاق بخار: استفاده از بخار برای باز کردن معابر بینی می تواند به تسکین درد ناشی از سینوزیت کمک کند .استنشاق بخار در خانه آسان است. ابتدا آب را بجوشانید، آن را درون یک کاسه بزرگ بریزید و صورت باالی آن قرار دهید سپس سر را با حوله بپوشانید و ً خود را مستقیما از طریق بینی نفس بکشید .

 آبرسانی: هر وقت فرد مریض و بدحال باشد، باید بدنش را آبرسانی کنید. با نوشیدن مایعات زیاد غشاهای مخاطی را در سینوس ها مرطوب نگه دارید. این روش به آنها کمک می کند تا بتوانند بیماری خود را کنترل کنند. آب آشامیدنی، آب میوه و چای های گیاهی، جایگزین های خوبی برای چای و قهوه هستند.

کمپرسور آب گرم: استفاده از گرما در ناحیه سینوس ها نیز می تواند به کاهش فشار کمک کند. یکی از ساده ترین راه های انجام این کار استفاده از یک کمپرسور آب گرم است. آن را چند دقیقه روی پیشانی و گونه ها قرار دهید تا فشار ناشی از سینوزیت را کاهش دهد.

روغن های طبیعی: تصور می شود روغن نعناع ( محلول منتول) به باز کردن راه بینی کمک می کند، اگرچه تحقیقات از این امر پشتیبانی نمی کنند. روغن های طبیعی، از گیاهان تهیه می شوند که می توانند باعث باز شدن راه های بینی شوند. چند قطره روغن را به آب گرم اضافه کنید و به آرامی بخار آن را تنفس کنید.

پیشگیری از بیماری سینوزیت  بیشتر عفونت های سینوسی با اقدامات خود مراقبتی و معالجه پزشکی قابل درمان هستند. اگر دچار حملات مکرر شده اید، باید علل مختلفی از جمله پولیپ بینی یا سایر مشکلات مانند آلرژی را بررسی کنید. عوارض احتمالی اگرچه بسیار نادر هستند، اما ممکن است شامل موارد زیر باشند:

آبسه ، عفونت استخوان (استئومیلیت(مننژیت ، عفونت پوست اطراف چشم .

چه زمانی باید به یک متخصص پزشکی مراجعه کرد؟  زمانی که علائم شما از 10 تا 14 روز بیشتر طول می کشد یا سرماخوردگی دارید که بعد از گذشت هفت روز درحال بدتر شدن است. شما یک سردرد شدید دارید که با داروهای بدون نسخه تسکین نمی یابد. تب دارید. حتی بعد از استفاده درست از آنتی بیوتیک ها باز هم علائم بیماری را دارید. در طی ابتلا به عفونت سینوس در بینایی خود تغییراتی مشاهده می کنید. ترشح سبز یا زرد به این معنی نیست که شما به طور قطع عفونت سینوسی دارید یا به آنتی بیوتیک نیاز دارید، اما مهم است آن را جدی بگیرید.

چشم انداز بیماران مبتال به سینوزیت  اگر علائم شما به رغم درمان یا دردی که وجود دارد، مدت طولانی (چند هفته) ادامه داشته باشد، بهتر است با پزشک خود تماس بگیرید. در صورت داشتن سفتی در گردن، چشمان متورم و مشکل در بینایی یا تغییرات روحی، باز هم ضروری است به پزشک مراجعه کنید. لازم نیست برای مدت طولانی با احساس بیماری خود کنار بیایید! توجه کنید که چه مدت علائم سینوسی دارید، زیرا این چیزی است که پزشک از شما سوال خواهد کرد. مواردی را که برای بهتر شدن شما تجویز می شود را مو به مو انجام دهید. طبق دستورالعمل، آنها مصرف کنید در صورت تجویز داروها، حتما . ناگفته نماند، سینوزیت باعث مرگ نمی شود.

آیا اقدامات پیشگیری از ابتلا به کرونا به کاهش عفونت‌های سینوزیت کمک می‌کند؟
در اصل کسانی که به مشکلات سینوزیت یا آلرژی سینوسی مبتلا هستند به دلیل رنج ناشی از مشکلات تنفسی بیشتر در معرض ابتلا به ویروس کووید ۱۹ قرار دارند و باید در مصرف الکل و ماسک احتیاط کنند، زیرا این دو مورد مشکلات حساسیت سینوس‌ها را دو چندان می‌کنند و البته این به مفهوم عدم استفاده از آن‌ها به ویژه در سایه نبود گزینه‌های جایگزین برای مقابله با شیوع ویروس کرونا نیست.

بیماران مبتلا به آلرژی سینوسی چگونه می‌توانند از الکل و ماسک استفاده کنند؟
ماسک باید در مکان‌های بسته یا در صورت ازدحام و اختلاط با افراد استفاده شود اما در مکان‌های خالی و یا دارای تهویه مناسب که باعث ایجاد فاصله اجتماعی می‌شود، می‌توان ماسک را برداشت. در صورت استفاده از الکل، نیز نباید دست را روی صورت یا کنار بینی قرار داد تا از تحریک سینوس‌ها جلوگیری شود.

چرا باید بتوانید کرونا را از سینوزیت تشخیص دهید؟

این روزها همه‌جا صحبت از کروناست و هر کس که سرفه‌ای می‌کند، بی‌اختیار اولین چیزی که به ذهنش می‌رسد این است که "ای‌وای، من هم کرونا گرفتم".

ولی این‌طور نیست. هر گردی گردو نیست و هر سرفه‌ای هم ناشی از کرونا نیست.

    

این نکته بسیار مهم است که شما بتوانید در زمانی که احساس کردید علائم بیماری کرونا را دارید، ابتدا آن را از بیماری‌های مشابه و شایع که علائم مشابهی دارند تشخیص دهید.

دلیل اهمیت این تشخیص نیز در این است که مراجعه به مراکز درمانی که به‌صورت بالقوه، مکان‌هایی با سطح آلودگی بالای ویروسی و میکروبی (در مقایسه با سایر مکان‌های عمومی) محسوب می‌گردند، خطر ابتلای شما به سایر بیماری‌ها را افزایش می‌دهد.

بنابراین توجه داشته باشید که اگر بیماری شما، یک بیماری دیگر مثل سینوزیت یا برونشیت حاد باشد، با مراجعه به مراکز بهداشتی درمانی، کلینیک‌ها، مطب‌ها و بیمارستان‌ها، ناخواسته خود را در معرض خطر ابتلا به کرونا قرار داده‌اید.

حال چه بیماری‌هایی ممکن است با کرونا اشتباه گرفته شوند؟

۳ بیماری مشابه و شایع که علائمی بسیار شبیه به کرونا دارند شامل آنفلوانزا، سینوزیت و برونشیت هستند.

سردرد، بدن درد، سرفه، اختلال تنفس و کاهش بویایی را از علائم سینوزیت دانست که بسیار شبیه کروناست و ادامه داد: در سینوزیت بیمار احساس فشار در ناحیه درگیر سینوس ها دارد و با خم کردن سر این فشار و پُری بیشتر می شود.

.................................................................................................................................................................

یک چند به کودکی باستاد شدیم            یک چند به استادی خود شاد شدیم

پایان سخن شنو که ما را چه رسید        از خاک در آمدیم و بر باد شدیم

الهی ! حجاب ها از راه بردار و ما را به ما وامگذار!      به امید رحمتت یا عزیز یا غفار!

 انواع راه های تزریق و داروهای تزریقی

[H1] [H2] [H3] Types of Injection Methods and Injection Drugs

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی

                     واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی

پروردگارا سینه‌‏ام را گشاده دار، و کار را بر من آسان کن، گره از زبانم بگشاى تا سخنم را درک کنند.

******************************************************

تزریق –درشانش یا injection  در پزشکی به معنی روشی جهت وارد کردن داروهای مایع (آمپول) یا واکسن به داخل بدن با استفاده از سرنگ و سرسوزن تیز است.

عمل تزریق بجز سرنگ با وسایل دیگری همچون جت اینجکتور (افشانه زیر پوست بدون سوزن) نیز انجام  می شود.

محلول تزریقی: شکل مایع دارویی عاری از میکروب است که به وسیلهٔ سوزن به بدن انسان یا حیوان وارد میشود. تزریق جامد، گونه‌ای از تزریق است که پس از حل کردن ماده جامد دارویی در آب تزریقی درست  می‌شود. تزریق‌ها به صورت نامیزه و سوسپانسیون هم وجود دارد.

 

کیفیت تزریق ها

 محلول تزریق عاری از میکروب است و به این معنی است که هیچ گونه میکروب، ویروس یا ماده ارگانیک که به وسیله میکروب‌ها ساخته می‌شود در محلول تزریقی وجود ندارد. لازم است که فشاراسمزی محلول تزریق با خون برابر باشد.

ساختن محلول تزریقی

آب استریل مهم‌ترین حلال برای ساختن مایع تزریق است. این آب به روش ویژه‌ای ساخته می‌شود و عاری از میکروب، ویروس، مواد معدنی و مواد تب‌آور است. می‌تواند بجز آب از محلول ارگانیک برای ساختن تزریق استفاده می شود.

محلول های ارگانیک       الکل_روغن گیاهی_ماکروگول_گلیسیرین

ایران به لحاظ میزان مصرف دارو جزء 20 کشور نخست دنیاست و بالاترین مصرف سرانه دارو در جهان را دارد.

در ایران، مصرف سرانه داروهای تزریقی در سال  4برابر میانگین جهانی است،این در حالی است که تزریقات، به تنهایی و جدای ازعوارض دارو، خود فرآیندی خطرآفرین است. آبسه، عفونت و ابتلا به بیماری های ویروس و میکروبی از عوارض تزریق هستند.

داروی تزریقی بهتر است یا داروی خوراکی؟

اصولا داروها به چند دسته ی کلی تقسیم می شوند و بسته به نوع بیماری، پزشک تشخیص می دهد که بیمار نیاز به داروی خوراکی دارد یا تزریقی.بعضی از داروها توسط روده جذب نمی شوند و باید با تزریق آمپول وارد بدن شوند.

گاهی اوقات نیز دوز تجویزی دارو زیاد است مانند آنتی بیوتیک ها، که باید از طریق رگ جذب شوند و به همین دلیل تزریق، بهترین انتخاب است.اما در بسیاری از مواقع دارو باید به صورت شربت یا پودر حل شدنی در آب مصرف شود و داروی تزریقی در این مورد، بی فایده و حتی زیان آور است.

اثر بخشی داروهای تزریقی لزوماً بیشتر از داروهای خوراکی نیست.

بسیار دیده شده که فردی با تزریق یک ویتامین ساده یا خوردن یک قرص بدون تجویز پزشک، جان خود را ازدست داده است. به هنگام تزریق یک داروی تزریقی حتماً باید در رابطه با سابقه پیدایش عوارض در برخورد قبلی با سایر اشکال داروی مورد نظر اطلاع داشت

زیرا بروز مجدد آن عارضه می تواند کشنده و یا تهدید کننده حیات باشد.

عوارض داروهای خوراکی بسیار کمتر از انواع تزریقی است و همواره در علم پزشکی توصیه می شود که ازدرمان های تزریقی کمتر استفاده شود. انجام تزریقات نیاز به شرایط محیطی مناسب و رعایت لزومات بهداشتی مانند استریلیزه کردن مکان تزریقات، برخورداری از تخصص لازم در این زمینه و گذراندن دوره‌های تئوری و عملی دارد.و ای امر هزینه تقبل شده  توسط بیمار و سیستم بهداشتی را افزایش می دهد.

 تزریق آمپول از جمله موارد پزشکی لازم بوده که باید زیر نظر پزشک و درمرکز بهداشتی انجام شود.

اکثر افراد در هنگام تزریقات از شدت ترس دچار افت فشار خون شده و این عکس‌‌العمل بدن، شوک‌های مقطعی رادر هنگام تزریقات به دنبال دارد.

تزریق زیر جلدی

تجویز دارو طبق نیاز بیمار

تجویز دارو به منظور جذب آهسته تر در مقایسه با تزریق عضلانی یا وریدی

این تزریق معمولا  توسط بیمار انجام میشود و نیاز به مهارت خاصی ندارد.بافت زیر جلدی Subcutaneous)) یک بافت همبند غنی از بافت چربی با خونرسانی کم بوده و به همین دلیل معمولاً سرعت جذب دارو در آن طولانی تر از عضله است. هدف از تزریق زیر جلدی، جذب آرام دارو و با حجم تزریق محدود می باشد.

نکته:از ماساژ دادن ناحیه، پس از تزریق انسولین یا هپارین باید خودداری شود چراکه باعث جذب سریعتر دارو شده و باعث التهاب بافتی میگردد.

سرنگ های مخصوصی که اصطلاحا"رنگ انسولین نامیده میشوند و برای تزریق داروهای داخل قلم (پن) ازسر داروهای زیرجلدی معموال به شکل ویال یا قلم های از پیش پرشده هستند که برای تزریق داروهای داخل ویال ازسوزن های مخصوص استفاده می شود.

نکته قابل توجه در استفاده از سرنگ ها رعایت زاویه مناسب در تزریق استتوصیه میشود در تزریق توسط سرنگ،زاویه 45 درجه ای بین سطح پوست و سوزن ایجاد شود تا دارو بخوبی در محل مناسب برای جذب تزریق شود.

محل مناسب تزریق زیرجلدی در بدن:

پشت بازوها(بخش خارجی بازو)

روی ران ها                  روی باسن                  ناحیه پهلوها

دور ناف به فاصله 4 انگشت از ناف به سمت پهلو ها

تفاوت محل های تزریق بدلیل تفاوت سرعت جذب دارو در آنهاست بطوریکه بیشترین سرعت جذب دارو در ناحیه

اطراف ناف و کمترین آن مربوط به روی ران ها است.

در صورتی که فرد به مدت محدود از این روش تزریق استفاده میکند،محل تزریق با توجه به شرایط فرد(مثال تزریق دورناف در صورت وجود چربی دور شکمی مناسب) توسط پزشک تعیین میشود اما در افرادی که طولانی مدت ازاین روش تزریق استفاده میکنند، مانند افراد دیابتی،توصیه میشود برای جلوگیری از آسیب بافت در محل تزریق، تزریق ها بصورت چرخشی در نواحی مختلف بدن و در بخش های مختلف هر محل ، انجام شود.

توصیه های مهم:

قبل از هربار تزریق محل تزریق توسط پنبه و الکل بخوبی پاکسازی شود.

بعد از تزریق محل تزریق را فشار ندهید چون احتمال خروج دارو از زیر جلد به سطح پوست وجود دارد.

در شرایطی که طول سوزن برای ضخامت پوست شما مناسب نباشد و یا سوزن در اثر استفاده مکرر کند شده باشد احتمال خونریزی پس از خارج کردن سوزن از پوست وجود دارد که جای نگرانی نیست و با استفاده از سوزن مناسب مشکل رفع خواهد.

در صورت عدم اجرای برنامه چرخشی تزریق در اندام ها،تجمع چربی و تغییر شکل بافت در محلی که مکررا مورد تزریق قرار میگیرد رخ میدهد که علاوه بر تاثیری که در ظاهر و آن اندام دارد،جذب دارو را هم با اختلال مواجه میکند.میتوان با مراجعه به پزشک محل مورد نظر را طی جراحی اصلاح کرد.

احتمال بروز التهاب،خارش یا قرمزی در موضع تزریق بخصوص در روزهای اول شروع استفاده از این روش وجود دارد ، اما اگر این التهابات پوستی ادامه پیدا کند و یا در سایر بخش های بدن نیز مشاهده شود برای تشخیص علت این عارضه باید سریعا به پزشک خود مراجعه کنید.

تزریق عضلانی (IM)

رایجترین نوع تزریق آمپول به بیمار معمولاً به شیوه تزریق ماهیچه‌ای است. هنگامیکه دارو جذب گوارشی ندارد یا به آن آسیب می‌زند یا پس از جذب در کبد به مقدار زیاد تخریب می‌شود مجبور به استفاده از روش تزریق هستیم. در بین روش‌های مختلف تزریق چنانچه مقدار دارو زیاد باشد و یا بافت‌های سطحی را تحریک کند و یا احتیاج به جذب سریعتر باشد آن را داخل ماهیچه تزریق می‌کنند .

نحوه تزریق آمپول : معمولاً سرنگ ۲ - ۵ میلی لیتری بکار می‌رود. شماره و طول سوزن بسته به نوع ماهیچه؛ محل تزریق یا میزان بافت چربی که ماهیچه مورد نظر را پوشانیده‌است و سن بیمار متفاوت می‌باشد.

برای تزریق در ماهیچه سرینی (گلوتئال) معمولاً از سوزن شماره ۲۰ - ۲ استفاده می‌شود و برای تزریق در ماهیچه دالی معمولاً از سوزن شماره ۲۳ - ۲۵ استفاده می‌شود.

محل تزریق آمپول

ناحیه پشت سرینی (دورسوگلوتئال) برروی ماهیچه‌های ضخیم باسن

محل تزریق در این ماهیچه معمولاً قسمت فوقانی خارجی یا ربع فوقانی خارجی باسن در حدود ۵-۸ سانتی متر پایین تر از کرست ایلیاک خواهد بود که به دو روش مشخص می‌گردد.

یک لب باسن را با خطوط فرضی به چهار قسمت تقسیم کنید در این هنگام شما با لمس کرست ایلیاک از انتخاب محل صحیح تزریق که به اندازه کافی بالا می‌باشد مطمئن شده‌اید.

نتخاب محل تزریق بدون لمس کرست ایلیاک روش مطمنی نخواهد بود.این عضله در کودکان کم تر از 2 سال به دلیل عدم تحرک کافی مکان مناسبی جهت تزریق نمی‌باشد و احتمال آسیب به اعصاب سیاتیک این نواحی وجود دارد.

ناحیه ونتروگلوتئال بر روی ماهیچه سرینی متوسط

 برای تعیین محل تزریق برروی این ماهیچه در بیمار می‌باید کف دست خود را بر روی تروکانتر بزرگ قراردهید به طوری که انگشتان وی متوجه سر بیمار باشد. معمولاً دست راست برای ران چپ به کار رفته و از دست چپ برای ران راست استفاده می‌شود .

انگشت سبابه بر روی بر جستگی فوقانی قدامی استخوان نشیمنگاهی قرار گرفته و انگشت میانی دست به طرف عقب کشیده شود به طوری که لبه کرست ایلیوم را لمس کنید سپس با انگشت خود به باسن آن فشار می‌آورد.                

 محل تزریق در این حالت مرکز مثلثی خواهد بود که با انگشت سبابه؛ میانی و لبه کرست ایلیاک تشکیل شده‌است. این محل برای کودکان و بزرگسالان قابل استفاده می‌باشد.                                                                        

بیمارمی تواند در وضعیت به پشت خوابیده قرارگیرد در این حالت بهتر است زانوها و لگن خم شده باشد تا ماهیچه مربوطه شل شود حجم قابل تزریق ۱ - ۵ میلی لیتر می‌باشد. 

 ماهیچه پهن داخلی (وستوس لترالیس)

ثلث این ماهیچه محل مناسبی برای تزریق خواهد بود که با تقسیم فاصله بین تروکانتر بزرگ و برجستگی خارجی زانو به سه قسمت و انتخاب ثلث میانی آن به دست می‌آید. این محل برای کودکان و بزرگسالان مورد استفاده می‌باشد بیمار می‌تواند در وضعیت خوابیده به پشت یا نشسته قرار گیرد. 

ماهیچه دالی

سطح خارجی این ماهیچه اغلب برای تزریق واکسن استفاده می‌شود.

تزریق داخل جلدی  (Id)

تزریق در پوست                     زاویه تزریق: حدود °۵ (بسیار سطحی)

برای بیمار توضیح دهید که تزریق دارو برجستگی کوچکی شبیه به یک تاول ایجاد می نمایدو بیمار با ورود سوزن در پوست احساس سوزش خفیفی خواهد کرد. برخی داروها تدریجاً از طریق مویرگها جذب شده وارد گردش خون می شوند و برجستگی ایجاد شده تدریجاً از بین می رود. دیگر داروها در محل باقی مانده، باعث ایجاد عکس العمل بافتی به صورت قرمزی و سفتی میشوند که لازم است در زمان مشخص (48- 24 ساعت بعد) تفسیر شوند. مثل تزریق پنی سیلین در پوست جهت انجام تست حساسیت .

  

تزریق وریدی (IV)

به تزریق سرم یا دارو به داخل ورید بیمار گفته می‌شود.

در مقایسه با سایر روش‌های تجویز دارو تزریق داخل وریدی ممکن است به دلایل زیر انجام گیرد: نیاز به درمان سریع بیمار (مانند اورژانس‌ها)، عدم توانایی تجویز خوراکی مانند بیمار دارای تهوع شدید یا در کما، تخریب دارو در اثر روشهای دیگر تجویز مانند اپی نفرین وریدی.

سرم درمانی

سرم درمانی اصطلاحاً به تزریق مایعات (سرم) داخل ورید بیمار برای درمان گفته می‌شود. اینکار در مواقع از دست دادن سریع مایعات مانند خونریزی، اسهال، استفراغ و سوختگی‌ها ضرورت می‌یابد. البته از روش تزریق داخل وریدی گاه برای جایگزِینی آب و الکترولیت مورد نیاز انسان نیز استفاده می‌شود مثلاً در انجام اعمال جراحی یا درمان افرادی که به دلایلی نمی‌توانند از راه دهان غذا بخورند.

فواید و مضرات تزریق وریدی

تزریق وریدی سریعترین روش مصرف دارو است. این روش می‌تواند برای داروها ی خوراکی که در بدن انسان به وسیلهٔ آنزیم تجزیه می‌شوند استفاده شود. می‌شود برای افرادی که بیهوش شده‌اند از این نوع تزریق استفاده کرد. با این روش تنها می‌توان داروهای محلول در آب را تزریق کرد. عوارض احتمالی این روش تزریق: احتمال عفونت بالا، احتمال بریدگی رگ، اثر زود هنگام دارو.

تزریق داخل نخاعی  Intra Thecal OR Intra Spinal

نوک سوزن را داخل مایع مغزی-نخاعی فرومی‌کنیم، زمانی از این تزریق استفاده می‌کنیم که می‌خواهیم دارو از سد خونی- مغزی عبور کند.  

                                                                        

معرفی چند نوع داروی تزریقی

انسولین

تزریق انسولین به صورت زیر جلدی انجام می گیرد ، زیرا این راه جذب دارو آهسته تر و درد آن کمتر از تزریق عضلانی است.                                                                                                

آمینو اسید  :    درمان تغذیه داخل وریدی.

فنتانیل(مسکن ، ضد التهاب ، ضد درد)

بالغین ( داروی کمکی در بیهوشی عمومی برای اعمال جراحی کوچک): 2 میکروگرم / کیلوگرم تزریق وریدی می شود. ( برای اعمال جراحی بزرگ)

مقدارمتوسط 20-2 میکروگرم /  کیلوگرم. ( در اعمال جراحی خیلی بزرگ مثل قلب باز ، ارتوپدیک ، نورولوژیک) 50-20 میکروگرم / کیلوگرم تزریق وریدی می شود.

کتامین            بیهوش کننده وریدی

آمیکاسین(:آنتی بیوتیک)   بزرگسالان 5 میلی گرم/کیلوگرم تزریق وریدی یا عضلانی هر 8 ساعت.

کودکان :ابتدا 10 میلی گرم/کیلوگرم و سپس 5.7میلی گرم/کیلوگرم هر24-18 ساعت به مدت 10 روز وریدی یا عضلانی.                                                                                                                        سفازولین(آنتی بیوتیک)بزرگسالان 250 میلی گرم تا 2 گرم به صورت عضلانی یا وریدی هر 8 ساعت حداکثردوز روزانه بسته به نوع بیماری12 گرم است.                                                                                              

 کودکان 250-50 میلی گرم /کیلوگرم به صورت عضلانی یا وریدی منقسم در4-3 دوز حداکثرتا 100 میلی گرم/کیلوگرم روزانه.

سفتریاکسون          تزریق عضلانی             پنی سیلین             تزریق عضلانی

برای هر چیز راهی است وراه بسوی بهشت دانش است. "رسول اکرم "

درواقع فقر عریانی و گرسنگی نیست، فقر آن است که روز و شبمان رابی‌اندیشه سر کنیم، فقر همان گردوخاک نشسته بر کتاب‌های نفیس کتابخانه‌ها است، فقر نبود آگاهی و دانش و تکنولوژی روز است که امیدآنکه روزگارمان سرشار از ثروت و غنای علم و دانایی و کمال باشد تاسیلاب تحریم‌هاجهانی نتواند قلب سرزمینمان ایران را به لرزه   درآورد

---

معرفی 2 شرکت دارویی دکتر عبیدی و اکسیر

                                    معرفی 2 شرکت دارویی دکتر عبیدی و اکسیر

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

به نام نامی که نام ها از او نامیده شد.                               به نام عالمی که علم ها از او خروشیده شد.

                                          به نام عاشقی که عشق ها از او جوشیده شد.

**************************************************************************************

دکتر غلامعلی عبیدی در نوزد​هم خرداد ماه سال 1299هجری  شمسی در خانواده ای اصیل و بزرگ در تهران دیده به جهان گشود.

وی پس از اتمام تحصیلات ابتدایی و متوسطه در سال 1317 وارد دانشکده طب و داروسازی دانشگاه تهران شد و در محضر اساتید به نام آن زمان به کسب دانش پرداخت .

 وی درسال 1322 با درجه دکتری از دانشکده داروسازی دانشگاه تهران فارغ التحصیل شد و پس از آن برای گذراندن دوره  تکمیلی عازم به فرانسه شد.

اوضاع نابسامان بهداشت، درمان کشور و وضعیت رقت بار بیماران در دوران جنگ جهانی دوم، وی را مصمم به تولید ملی دارو در ایران نمود، این تصمیم، منجر به ایجاد اولین لابراتوار داروسازی کشور در سال 1325 در سه راه امین حضور تهران توسط ایشان گردید.​

همچنین در سال 1341 لابراتوار مجهز و پیشرفته تری را در دوراهی قلهک راه اندازی کرد که مدتی پس از فعالیت مجبور به فروش سهام خود به شرکت ایتالیایی لٌپٌتی شد.

با پیگیری های مستمر خود درسال 1337 موفق به دریافت اولین پروانه دارویی برای «قرص وُرمِسید» از وزارت بهداری وقت گردید​.

همچنین نشریه پزشک و دارو ازسال 1336 - 1340 تحت نظارت و صاحب امتیازی ایشان در اختیار جامعه پزشکی قرار گرفت.

رمیسید: (اینفلیکسیماب)- درمان بیماری های التهابی روده مثل بیماری کرون و کولیت اولسراتیو

لابراتوار داروسازی دکتر عبیدی در سال 1352در زمینی حدود 15هزار مترمربع درکیلومتر 8 جاده مخصوص کرج توسط ایشان احداث شد که تا کنون نیز در حال فعالیت می باشد.​

در سال 1378 داروسازی دکتر عبیدی موفق به دریافت گواهینامه Iso   9001 درمدیریت کیفیت از BVQI انگلستان گردید.

در سال 1380 آزمایشگاه کنترل کیفیت داروسازی دکتر عبیدی موفق به دریافت گواهینامه آکرودیته از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی شد.

درسال 1381 شعبه ­ای از لابراتور داروسازی دکتر عبیدی با حضور رئیس جمهور وقت در شهر سمرقند کشور ازبکستان افتتاح شد.​​  دکتر غلامعلی عبیدی انسانی وارسته، خَیّر، و عاشق علم و تولید بود. وی انرژی زاید الوصف و پویایی خاصی داشت و همواره فراتر از زمان خود می اندیشید. سرانجام قلب پدر صنعت داروسازی ایران در غروب روز 28شهریور سال 1383 در بیمارستان توس از حرکت بازایستاد.​

شرکت کوبل دارو به عنوان برترین شرکت واردکننده دارو در ایران بیش از 90 درصد سهام شرکت داروسازی دکتر عبیدی را خریداری نمود.

بزرگترین و جدیدترین خط تولید مایعات کشور با رعایت اصول GMP و براساس استاندارد های بین المللی با حضور رئیس وقت سازمان غذا و دارو راه اندازی شد.

کسب گواهینامه سیستم مدیریت یکپارچه  ((IMS   Integrated Management System 

مهندسان و متخصصان داروسازى دکتر عبیدى پس از 2 سال تلاشهاى بى وقفه و استاندارد سازى هایى در سطح جهانى ، موفق شدند، گواهى بین المللى مدیریت یکپارچه  را از بازرسان و ناظرین آلمانى "توف نورد" دریافت کنند. به دست آوردن گواهینامه مدیریت یکپارچه مستندسازى و استقرار سه سیستم مدیریت کیفیت  (ISO14001) سیستم مدیریت زیست محیطى، (ISO9100) و سیستم مدیریت ایمنى و بهداشت حرفه اى  OHSAS18001) )درکالبد یک سازمان محسوب مى شود که اینک شرکت داروسازى دکتر عبیدى به این قله افتخار صعود کرده است.

 

افتتاح خط تولید داروهای خاص​ 

در آستانه‌ی هفتادمین سال تأسیس داروسازی دکتر عبیدی و هم‌زمان با روز داروسازی، خط جدید تولید داروهای خاص با حضور دکتر دیناروند، رییس سازمان غذا و دارو، افتتاح شد. در نخستین گام در این خط تولید، داروی «دی متیل فومارات» با نام تجاری به «دیفوزل» برای بیماران «ام اس» تولید شد. خط تولید داروهای خاص تحت لیسانس شرکت هلندی است، اما برای نخستین بار در ایران تولید خواهد شد. ​​

داروسازی دکتر عبیدی از دیرباز با توجه به رویکرد های ارزشمند مرحوم دکتر عبیدی کیفیت را سر لوحه امور و تولیدات خود قرار داده و در سالهای اخیر با تدوین برنامه بلند مدت در این زمینه و با بکارگیری بهترین مشاوران خارجی در این حوزه گام های بلندی برداشته است و اخذ گواهینامه های GMP خطوط مختلف و گواهینامه IMS سیستم مدیریت یکپارچه شاهدی بر این اقدامات می باشد.

داروسازی دکتر عبیدی بعنوان محبوب ترین برند دارویی کشور، امروز توانسته است بعنوان تولید کننده داخلی مورد وثوق و توجه بیماران و پزشکان متخصص باشد به طوری که در یک تحقیق میدانی اعتماد پزشکان و بیماران به برند عبیدی بعنوان داروی ایرانی بیش از 61 درصد بیان شده است.

برمبنای آخرین اطلاعات منتشره در سایت سازمان غذا و دارو (آمارنامه سال 95 )شرکت از نظر مبلغ فروش مقام اول و از نظر مقدار داروهای فروش رفته مقام دوم را در بین شرکتهای تولیدی داروی کشور داراست. شرکت همچنین دارای 141 پروانه ساخت دارو می باشد و در سال 1396 یازده محصول جدید به بازار ارائه نموده است .ما داروهای جدید روانه بازار کردیم که از مهمترین آنها می توان به اکساتنت در الین آنتی بیوتیک، نئوراپا بعنوان سومین داروی خاص عبیدی برای الین ضد سرطان و دپیارن در الین نفرولوژی و کلیه اشاره نمود.

معرفی و تاریخچه شرکت داروسازی اکسیر

کارخانه داروسازی اکسیر در زمینی با وسعت 36 هکتار با زیر بنای معادل 60هزار متر مربع در شهرستان بروجرد در استان لرستان واقع شده است. این کارخانه از بزرگترین واحد های صنعتی کشور، در عرصه تولید داروهای انسانی است که با تکنولوژی پیشرفته خطوط تولید و مجموعه ای مجزا از ماشین آلات و تجهیزات مدرن آزمایشگاهی و پرسنل کارآزموده و متخصص ، هم اکنون بیش از یکصد و شصت نوع فرآورده دارویی در دوزها و اشکال گوناگون تهیه و به بازار عرضه می نماید.محصولات این شرکت شامل فرآورده های دارویی به شکل قرص، کپسول، آمپول، شربت ویال تزریقی و شربت و پودر برای سوسپانسیون خوراکی می باشد در کنار این حجم از تولیدات تخصصی، واردات و تولید داروهای انحصاری، تحت لیسانس و فرآورده های بیوتکنولوژی از دیگر محصولات شرکت می باشد.

شرکت داروسازی اکسیر به عنوان یکی از بزرگترین و پیشرفته ترین تولیدکنندگان دارویی کشور در سال 1367 تاسیس و در سال 1373 به بهره برداری رسید.این شرکت در سال 1379 به بازار بورس وارد گردید. موضوع فعالیت شرکت طبق ماده 2 اساسنامه، احداث و بهره‌برداری از کارخانجات تولید انواع داروهای انسانی، داروهای حیوانی، فرآورده‌های بهداشتی و آرایشی، شیر خشک و غذای کودک و صنایع جنبی به‌منظور تهیه، تولید، بسته‌بندی، توزیع، فروش، واردات و صادرات انواع اقلام فوق و مواد اولیه مربوط به آن می باشد.

در این شرکت از یک سامانه ارزشیابی کامل و استاندارد برای نظارت بر کیفیت استفاده می شودو اجرا می گردد. . در این سامانه کنترل های دقیق و مستمر در کلیه مراحل از زمان ورود مواد اولیه تا محصول نهایی در آزمایشگاه های کنترل کیفیت و واحد تضمین کیفیت شرکت صورت می پذیرد که یکی از آزمایشگاه های رفرنس و مورد تایید وزارت بهداشت می باشد. تمامی فرآیند ها مطابق استانداردهایGMP و قواعد WHO طراحی میگردد.
بهره برداری از فناوری های جدید و دانش روز در شرکت اکسیر این امکان را برای شرکت فراهم کرده است که ضمن دستیابی به کیفیت برتر در تولید محصولات خود قیمت های رقابتی مناسب را در قرارداد های تجاری و خرید محصولات دارویی در داخل و خارج کشور در اختیار مشتریان خود قراردهد.

این شرکت با صادرات محصولات کشورهای مختلف جهان منجمله افغانستان، اوکراین، یمن، فیلیپین، آذربایجان، تاجیکستان، عراق، سوریه، سومالی، سریلانکا، اوگاندا، ارمنستان و لبنان سبب شده است تا با کسب عنوان صادر کننده نمونه برای شش سال متوالی به عنوان شرکت ممتاز صادراتی کشور انتخاب گردد.

علاوه بر این جلب اعتماد شرکت های معتبر بین المللی برای انجام پروژه های مشترک و تولید تحت لیسانس محصولات آنها و همچنین دریافت استاندارد های ایزو 9001 برای سیستم مدیریت کیفیت، ایزو 14001 برای سیستم مدیریت زیست محیطی، 18001OHSAS برای سیستم ایمنی و بهداشت حرفه ای انتخاب و عنوان یکصد برند برتر ایران برای دو سال متوالی، کسب جوایز در ارزیابی های جایزه کیفیت غذا، دارو و بهداشت ایران در چهار سال متوالی و اخذ گواهی نامه های اشتهار به کیفیت سه ستاره، همچنین کسب تقدیر نامه تعالی سازمانی ، دریافت گواهینامه حمایت از حقوق مصرف کنندگان در کشور به مدت سه سال، دریافت تقدیرنامه از فرماندار بروجرد بعنوان یکی دیگر از مصادیق رضایت نمایندگان جامعه از فعالیت های شرکت، دریافت تقدیرنامه از وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بعنوان خانه بهداشت کارگری نمونه، کسب موفقیت در فرمولاسیون و تولید داروهای جدید ایرانی از دیگر افتخارات شرکت اکسیربوده است.

بر همین اساس و در راستای سیاست های اقتصاد مقاومتی ابلاغی مقام معظم رهبری (بعنوان تنها راه ادامه روند پیشرفت کشور در شرایط راهبردی کنونی) این شرکت با سه هدف اصلی اقدام به بازنگری و به روز رسانی ارکان جهت ساز    و اهداف کلان خود نموده است.

لیست مراکز پخش شرکت داروسازی اکسیر

داروپخش ، هجرت ،البرز ، رازی ،التیام و ا کسیر

تعدادی از داروهای برند شرکت اکسیر

زایلوفن :محلول                                                                    سوپرانم  :  ویال

زیمکسیر :شربت                                                                  لوپراکس : قرص وشربت

سداف 180 :قرص                                                                 مکسولوسین  : کپسول

سداف 60 :قرص                                                                        میدازوکس    : آمپول

افلواکسیر : قرص                                                                   گاما ایمونکس  : ویال

تایلوفن : آمپول                                                                    لانسولین  : تزریقی

        رونمایی از محصولات داوسازی اکسیر با حضور وزیر رفاه و رئیس سازمان تامین اجتماعی

با تلاش تیم متخصص شرکت داروسازی اکسیر و با بکارگیری آخرین تکنولوژی روز دنیا، خط تولید کارتریج دندانی شرکت داروسازی اکسیر به بهره برداری رسید. با راه اندازی این خط محصولات متعددی در زمینه داروهای بی حس کننده موضعی دندانپزشکی به تولید انبوه خواهند رسید که از آن جمله می توان به کارتریج زایلوپن ® اشاره کرد. زایلوپن ® ، کارتریج 8/1 میلی لیتری حاوی 36میلی گرم لیدوکائین هیدروکلراید و 5/22میکروگرم اپی نفرین بی تارترات (1:100,000) می باشد.

لوپیروکس  : آمپول                                                         اکسی پنتال  :  ویال

اکسی پیم  :  ویال                                                          وازوپرسین ( هایپرس ) :    آمپول

اکسی پرام :  قرص              دفروکسیر   :    ویالاکسیپرازول : کپسول                دریمکس 5  :     قرص

موارد مصرف وازوپرسین

-پرادراری: می تواند اختلال مایعات ناشی از پرادراری موقت به علت کاهش ADH که در اثر جراحی های اعصاب یا صدمه به سر اتفاق می افتد را اصلاح کند.

CPR: به دلیل اثرات تنگ کنندگی عروق این دارو بصورت تک دوز به عنوان جایگزین دوز اولیه یا ثانویه اپی نفرین در ACLS حین CPR استفاده می شود.

-تورم روده: جهت تحریک حرکات دودی روده به منظور پیشگیری یا بهبود فلج روده، تورم روده بعد از اعمال جراحی و تورم ناشی از پنومونی یا سمیت های خونی استفاده می شود.

-اعمال رادیوگرافی روده

-شوک وازودیلاتوری: در صورت موثر نبودن سایر منقبض کننده های عروقی در سندروم شوک سپتیک استفاده می شود.

مکانیسم اثر وازوپرسین

این دارو با افزایش نفوذپذیری سلولی در مجاری جمع کننده ادرار سبب افزایش بازجذب آب و به دنبال آن کاهش حجم و افزایش اسمولاریته ادرار می شود.با مقادیر زیادتر از مقدار فیزیولوژیک وازوپرسین موجب تنگ شدن عروق خونی و نیز انقباض عضلات صاف دستگاه گوارش می گردد.

عوارض جانبی وازوپرسین

بی رنگ شدن پوست، تهوع، آروغ زدن، کرامپ های شکمی، تمایل به خروج مدفوع، واکنش های حساسیتی، انقباض عروق کرونر و مسمومیت با آب از عوارض جانبی مهم دارو می باشند.

 

                                    نمونه داروهای تولیدی شرکت دارویی اکسیر

     

                                نمونه داروهای تولیدی شرکت دارویی اکسیر

......................................................................................................................................................................

میان ما که نرفتیم و ورفته ها  شاید                      تفاوتی ست در آغاز و در نهایت نیست

                                 هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق

                                         ثبت است در جریه عالم  دوام ما

بعد از وفات تربت ما در زمین مجوی                           در سینه های مردم عارف قرار ما

بررسی علل بی خوابی و داروهای آن (بخش 2)

                                               بررسی علل بی خوابی و داروهای آن (بخش 2)         

                       دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی

پروردگارا سینه‌‏ام را گشاده دار، و کار را بر من آسان کن، گره از زبانم بگشاى تا سخنم را درک کنند.

بی خوابی و تغذیه

عادات غذایی نامناسب هم میتوانند موجب بی خوابی شوند. اگر نمیتوانید بخوابید، عوامل زیر را که به سبک زندگی مربوط هستند، مرور کنید. ممکن است مشکل شما در میان این موارد باشد: الکل، آرامبخش است و در ابتدا میتواند باعث به خواب رفتنتان شود، اما ممکن است در ساعات بعدی شب، خوابتان را مختل کند. کافئین یک محرک هشیارکننده است. بیشتر افراد صبحها از کافئین استفاده میکنند تا روز خود را باانرژی شروع کنند. کافئین در حد متعادل برای بیشتر افراد خوب است، اما افراط در مصرف آن میتواند باعث بی خوابی شود. نتایج آمارگیری موسسه ی ملی خواب در سال ۲۰۰۵ نشان داد کسانی که در طول روز چهار فنجان یا بیشتر نوشیدنیهای کافئین دار مینوشیدند، نسبت به کسانی که اصال چنین نوشیدنیهایی مصرف نمیکردند یا تنها یک فنجان مینوشیدند، حداقل چند شب در هفته با عالئم بی خوابی مواجه بودند.کافئین میتواند تا ۸ ساعت در سیستم بدنتان باقی بماند، بنابراین تأثیرات آن بلندمدت است. اگر بی خوابی دارید، غذا یا نوشیدنیهای کافئین دار را نزدیک ساعت خوابتان مصرف نکنید. نیکوتین هم نوعی محرک است و میتواند موجب بی خوابی شود. استفاده از سیگار یا محصولات تنباکودار، نزدیک به زمان خواب میتواند به خواب رفتن را با مشکل مواجه کند و مانع خواب باکیفیت در طول شب شود. سیگار کشیدن برای سلاامتی ضرر دارد، اگر سیگار میکشید باید ترکش کنید. وعدهی غذایی سنگین، نزدیک ساعت خواب میتواند خوابیدنتان را مختل کند. بهترین کار این است که قبل از ساعت خواب، غذای سبک میل کنید. اگر عصر غذای سنگین و زیاد بخورید، باعث میشود احساس ناراحتی کنید و بدنتان به سختی میتواند برای خواب، آرام و آماده شود. غذاهای ادویه دار هم ممکن است باعث  سوزش سرِدل شوند و خوابیدن را مشکل کنند.

بی خوابی و مغز

در بعضی موارد، عامل بی خوابی ممکن است فرارسانهای عصبی خاصی در مغز باشند که گفته میشود در خواب و بیداری نقش دارند. مداخلات شیمیایی زیادی در مغز میتوانند روی خواب اثر بگذارند. در اثر این واکنشهای شیمیایی مغز، بعضی افراد از نظر بیولوژیکی در معرض بی خوابی هستند و بدون دلیل مشخص و حتی زمانی که به الگوهای درست خواب عمل میکنند، با مشکلات خواب درگیر هستند. یک ماده بسیار مهمی که در بی خوابی نقش دارد اسید آمینه ای است بنام گابا که مخفف  گاما آمینو بوتیریک اسید میباشد. کمبود این ماده در مغز سبب بیخوابی ، اضطراب وتشنج  میگردد. این اسید آمینه سبب آرامش در بدن میشود.

 

درمان دارویی اضطراب وبی خوابی بکارگیری داروهایست که مقلد GABA هستند ویا اثر آن را تشدید مینمایند.

درمان بی خوابی

در پاسخ به این پرسش باید گفت که بله، بیخوابی درمان دارد. به کمک درمانهای شناختی میتوان متوجه تغییرات رفتاری ناشی از بی خوابی در افراد شد و از این طریق، بیخوابی مداوم را درمان کرد .ورزش کردن مداوم، داشتن برنامه خواب مشخص، استراحت نیمروزی (چُرت زدن کوتاه مدت) و پرهیز از مصرف کافئین میتواند به درمان بیخوابی کمک شایانی بکند. در برخی از موارد هم نیاز به مصرف انواع قرص خواب به وجود میآید. تمام قرص های خواب، احتمال به وجود آوردن عوارض جانبی را به همراه دارند. این خطرات برای اشخاصی که مشکلات کلیوی و کبدی دارند، بیشتر است. پس همیشه قبل از مصرف قرص خواب باید با پزشک مشورت کنید.

آشنایی با انواع قرص خواب آور خواب آور به انگلیسی: hypnotic ماده ای که باعث خواب میشود را گویند. خواب آورها میتوانند داروی صناعی باشند یا گیاهی یا حتی یک ماده غذایی مانند چای. معروفترین خواب آورهای دارویی بنزودیازپینها هستند مانند دیازپام، اکسازپام،ملاتونین، لورازپام، فلورازپام و کلردیازپوکساید. برخی از داروهای دیگر نیز اثرات خواب آوری دارند مانند فنوباربیتال و آنتی هیستامینهای غیر اختصاصی مانند دیفن هیدرامین و پرومتازین. گیاهانی مانند حنا، سنبل الطیب، بومادران و تریاک نیز خواب آورند. مکمل خواب آور ملاتونین چیست؟ ملاتونین یکی از هورمونهای طبیعی مترشحه از غده ای درمغز( غده پینه ال) است که در تنظیم چرخه خواب و بیداری نقش دارد. هورمون ملاتونین به طور طبیعی در ساعت ۹ شب و در پاسخ به تاریکی ترشح میشود. با افزایش سن ترشح این هورمون کاهش مییابد. مکمل ملاتونین به شکل قرصهای ۱۰،۵،۳،۱ میلیگرم موجود مییاشد. از آنجایی که FDA یا سازمان غذا و داروی آمریکا نظارت دقیقی بر روی به مکملها ندارد نمیتوان آن را دارو نامید، اگرچه در استرالیا این قرص توانسته مجوز درمانی برای افراد باالی ۵۴ سال را بگیرد اما در ایران نیز نمیتوان عنوان دارو را برای آن به کار برد و صرفاً لفظ مکمل برای این قرص به کارمیرود. از قرص ملاتونین برای رفع مشکل زمان شروع به خواب رفتن، پرواز زدگی یا lag Jet که به دنبال سفر به مناطقی که ساعت روز و شبشان به مقدار زیادی با محل زندگی فرد تفاوت دارد و همچنین برای افرادی که شیفتهای کاری متغیری دارند، استفاده میشود.

      

بنزودیازپین ها:

این دسته از قرصهای خواب آور که شامل دیازپام، تریازولام ،آلپرازولام، کلونازپام، تمازپام و لورازپام هستند به رفع اختلالات خواب مانند راه رفتن در خواب یا کابوس دیدن کمک میکنند. اما باید مراقب عوارض آنها مانند خواب آلودگی در طول روز و اعتیادی که به همراه میآورند هم باشید.

این خانواده بزرگ وپرمصرف دارویی باتاثیر بر کمپلکس حاصل ازیکی از گیرنده  GABA بنام GABAA وکانال های کلر وتقویت این کمپلکس در  رفع اضطراب ، بی خوابی وتشنج موثرند. سر دسته این داروها دیازپام یا والیوم است .

         

         دیازپام (والیوم)                                                                  میدازولام

راملتون

عملکرد این قرص خواب با موارد دیگر متفاوت است. راملتون به جای تأثیر روی اعصاب مرکزی، روی چرخه بیداری اثر میگذارد. این قرص برای افرادی که برای به خواب رفتن دچار مشکل میشوند، بسیار مناسب است. راملتون را میتوان در بلندمدت مصرف کرد و وابستگی و اعتیاد هم به همراه ندارد. این دارو جدیدترین است و مکانیسم آن تقویت ملاتونین در مغز است.

قرص راملتون به شما کمک میکند تا سریع تر به خواب روید و در تمام طول شب خواب آاسوده ای داشته باشید.راملتئون به گروه آرامش بخش های سیستم عصبی مرکزی تعلق دارد و برای درمان بی خوابی به کار برده میشود.

زالپلون

در میان انواع قرص خواب جدید، مدت ماندگاری زالپلون در بدن از همه کمتر است. یعنی به خوابیدن بدون قرص کمک میکند و به عنوان محرکی برای به خواب رفتن استفاده میشود. مثال اگر ساعت ۲ نیمه شب شده است و هنوز بیدار هستید، بهتر است از این قرص استفاده کنید. صبح روز بعد هم دچار خواب آلودگی نخواهید شد. اما اگر میخواهید در طول شب بیدار شوید، مصرف این قرص گزینه خوبی نیست.

      

زولپیدم (آمبین، ادلوآر، اینترمزو، زولپیمیست )

این قرصها هم خواب آورند. آمبین سی.آر یکی از انواع رایج این قرص در بازار است که به شما کمک میکند به رختخواب رفته و مدت طولانی تری در خواب باشید. تأثیر این نوع از قرص های خواب، مدتی طولانی در بدن باقی میمانند. به همین خاطر بعد از مصرف این قرصها نباید کارهایی نظیری رانندگی انجام داد. فقط زمانی زولپیدم را مصرف کنید که مطمئن هستید امکان خوابیدن به مدت ۷ تا ۸ ساعت برایتان وجود دارد. سازمان غذاوداروی آمریکا، این قرص را در قالب اسپری و با نام زولپیمیست به بازار عرضه کرده است.

داروهای کمکی بدون نسخه

 برای خواب بیشتر قرصهای خواب، آنتی هیستامین هستند. هیچ شواهدی مبنی بر مفید بودن آنها برای رفع بیخوابی وجود ندارد. ضمن اینکه روز بعد از مصرف، خوابآلودگی به همراه میآورند. این داروها بدون نسخه به فروش میرسند، اما اگر داروهای دیگری مثل داروی سرماخوردگی یا حساسیت مصرف میکنید، امکان دارد سهوا میزان آنتی هیستامین در بدنتان زیادتر از حد لازم شود.

عوارض جانبی انواع قرص خواب

میشه قبل از مصرف قرص های خواب باید درباره عوارض جانبی آنها از پزشک سؤال کنید. بنا به نوع قرصی که مصرف میکنید، ممکن است عوارض جانبی مختلفی نظیر موارد زیر برایتان پیش آید:

سرگیجه و منگی که موجب افتادن فرد بر زمین میشود

 سردرد

 مشکلاتی در دستگاه گوارش مثل اسهال و تهوع

 خواب آلودگی طولانی مدت در اثر مصرف قرص های خوابی که برای طولانی شدن مدت خواب استفاده میشوند

 واکنشهای آلرژیک و حساسیتهای شدید ، مشکلاتی در عملکرد روزانه و حافظه

مشکلاتی در رانندگی و غذا خوردن به واسطه عدم بیداری و هوشیاری کامل.

انواع قرص های ضد افسردگی با خاصیت آرامبخش

گاهی اوقات، داروهای ضد افسردگی با دُزهای مصرفی پایین میتوانند به رفع مشکالت بیخوابی کمک کنند. هر چند که عموم مردم به خاطر این کاربرد داروهای افسردگی، به طور گسترده از آن استفاده میکنند، اما سازمان جهانی غذاوداروی آمریکا، قرصهای ضدافسردگی را برای رفع بیخوابی مجاز اعلام نکرده است. اگر بیخوابی یکی از عوارض افسردگی و اضطراب باشد، مصرف قرصهای افسردگی به رفع هر دو مشکل به طور همزمان کمک خواهد کرد. مثالهایی از قرصهای ضدافسردگی به شرح زیر است:

آمی تریپتیلین Amitriptyline( میرتازاپین یا رمرون(Mirtazapine (؛ (Trazodone).ترازودون

   

عوارض جانبی قرص های ضد افسردگی با خاصیت آرامبخش

قرصهای ضدافسردگی با خواص آرامبخشی هم دارای عوارض جانبی هستند: سرگیجه و مَنگی؛ سردرد؛ خواب آلودگی دائمی؛ خشکی دهان؛ حالت تهوع؛ ضربان قلب نامنظم؛ افزایش وزن؛ اختلال در حافظه و کارهای روزانه یبوست ، تاری دید

 نکات مراقبتی درباره مصرف قرص های خواب

مصرف انواع قرص خواب با نسخه و در مواردی قرص های خواب بدون نسخه، مانند قرصهای ضدافسردگی میتوانند موجب خطراتی برای افراد باردار، شیرده یا افراد مسن تر بشوند. افتادن از تخت و سقوط بر زمین در اثر مصرف قرص های خوابآور از جمله مشکلات رایجی است که برای افراد پیش میآید. برای ممانعت از بروز مشکلاتی از این دست، پزشکان معموال برای افراد مسن، مقدار مصرف یا دُز کمتری تجویز میکنند. بیماری های کلیوی، فشار خون پایین، آریتمی قلب، سابقه تشنج و ...، باعث ایجاد محدودیت در انتخاب قرص های خواب آور میشوند. حتی ممکن است، داروهایی که پزشک تجویز میکند یا داروهای خواب آوری که برای کمک به رفع بیخوابی روانه بازار میشوند نیز با داروهای مصرفی دیگر فرد، تداخل داشته باشند. بعضی از انواع قرص خواب هم با خود، اعتیاد و وابستگی به همراه میآورند؛ پس باید هنگام مصرف از دستورات پزشک تبعیت شود.

  

معاینه پزشکی

قبل از مصرف قرص خواب، بهتر است برای معاینهای کلی به پزشک مراجعه کنید. اغلب، پزشکان میتوانند دالیل خاص دچار شدن به بیخوابی را تشخیص بدهند. درصورتیکه بیش از چند هفته از مصرف قرص خوابتان میگذرد، درباره شیوه اثربخشی دارو با پزشک مشورت کنید.

مطالعه دستورالعمل مصرف قرص خواب با مطالعه شیوه مصرف دارو باید از شیوه و زمان مصرف کامال اطلاع پیدا کنید. عوارض جانبی مصرف هم معمولا در بروشور معرفی قرار میگیرد. در صورت وجود هرگونه ابهام باید از پزشک یا داروساز کمک بگیرید.

مصرف قرص فقط در هنگام رفتن به رختخواب

 انواع قرص خواب روی هوشیاری اثر میگذارند. پس برای پرهیز از وقوع خطر، بهتر است بعد از پایان فعالیتهای روزانه و در هنگام رفتن به رختخواب مصرف شوند.

مصرف قرص خواب

 در صورت داشتن زمان کافی برای خواب کامل تنها در صورتی از قرص های خواب استفاده کنید که مطمئن هستید امکان خوابیدن کامل به مدت هفت تا هشت ساعت برایتان مقدور است. در غیر این صورت بهتر است به سراغ مصرف قرص های خوابی بروید که برای خواب به مدت حداقل ۴ ساعت تنظیم و تهیه شده اند. این قرصها باعث بیدار شدن از خواب در شب میشوندتوجه به عوارض جانبی اگر در طول روز با مصرف قرص، حالت گیجی و خواب آلودگی دارید یا عوارض جانبی دیگری را در خود مشاهده میکنید، باید با پزشک درباره تغییر دُز مصرفی یا قطع آن مشورت کنید. شب قبل از فعالیت یا رویدادی مهم نباید از قرصی جدید استفاده کنید، زیرا نمیدانید که عوارض مصرف در روز بعد چگونه خواهد بود.

 

پرهیز از مصرف الکل

هیچگاه نباید الکل و قرص های خواب را باهم مصرف کنید. عوارض مصرف همزمان این دو ماده میتواند به شکل گیجی، سرگیجه و غش کردن ظاهر شود. ترکیب الکل با برخی داروهای خواب منجر به کندی تنفس و کُما میشود. ضمن اینکه الکل بیخوابی هم میآورد.

پیروی از نسخه پزشک برخی از انواع قرص خواب فقط برای مصرف در کوتاه مدت هستند. برای استفاده از قرص خواب با پزشک مشورت کنید و بیش از دُز تجویزشده، قرص مصرف نکنید. حتی اگر میزان دوز تجویزشده از سوی پزشک مؤثر واقع نمیشود، باز هم بدون اجازه او دست به افزایش میزان مصرف نزنید.

توجه به نکات لازم برای قطع مصرف

 برای قطع مصرف انواع قرص خواب هم باید از دستورالعملی که روی جعبه نوشته شده یا پزشک به شما میگوید، کاملا پیروی کنید. برخی از انواع قرص خواب را باید به تدریج کنار گذاشت. یادتان باشد که چند روز بعد از ترک قرصها ممکن است، بیخوابی موقتی به سراغتان بیاید. اگر مصرف قرص هم چاره ساز نباشد، باید از پزشک برای معرفی گزینه های دیگر کمک بگیرید.

        

............................................................................................................................................................................................................

تا آب شدم ، سراب  دیدم خود را                               دریا که شدم ، حباب دیدم خود را

آگاه شدم ،غفلت خود را دیدم                                   بیدار شدم ، به خواب دیدم خود را       (مولانا)

امام سجاد( ع) فرموده اند:

  چهارعمل مکروه روزی را کم میکند.

1-اظهار فقر ونداری کردن در حضور مردم.

2- خواب دیر هنگام شب وبعداز نماز صبح

3- تحقیر و کم ارزش شمردن نعمت های خدا

4- شکوه و گلایه داشتن از خداوند متعال

بررسی علل بی خوابی و داروهای آن (بخش 1)

                                                بررسی علل بی خوابی و داروهای آن (بخش 1)   

                 دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد پزشکی تهران گروه فارماکولوژی

                                  مدرس فارماکولوژی بالینی  بیمارستان بوعلی تهران

چه آسان است مرگى که در راه رسیدن به عزّت و احیاى حق باشد، مرگ عزتمندانه جز زندگى جاوید و زندگى ذلیلانه جز مرگ همیشگى نیست. امام حسین)ع(

در عجبم از مردمی که خود زیر شلاق ظلم و ستم زندگی می‌کنند اما برای حسینی که آزاده زندگی کرد٬می‌گریند. دکتر علی شریعتی

........................................................................................................................................................................

مقدمه: گاهی اوقات که استرس همه وجودتان را فرا میگیرد، در سفر هستید یا با مشکلات دیگری در زندگی دست وپنجه نرم میکنید، خوابیدن سخت میشود. مشغول بودن فکر، طولانی بودن ساعات کاری، احساس عذابوجدان و ... میتوانند دلیل بیخوابی باشند و اگر این مشکل طولانی مدت شود، ممکن است روی عملکرد روزانهی افراد تأثیر بگذارد. استفاده از قرص خواب با مشورت پزشک میتواند یکی از راه حلهای درمان این مشکل باشد. بی خوابی میتواند به علت شرایط روحی و روانی، بیماری، عادات نادرست خواب، داروهای خاص یا عوامل بیولوژیکی باشد. اخیرا محققان دیدگاه تازهای نسبت به بی خوابی پیدا کرده اند و در حال بررسی آن به عنوان مشکلی از مغز و ناتوانی آن در متوقف کردن چرخه ی بیداری هستند. مغز شما یک چرخه ی خواب و یک چرخه ی بیداری دارد، وقتی یکی شروع میشود دیگری متوقف میشود. بی خوابی میتواند به دلیل وجود اختلال یا مشکل در یکی از این چرخه ها باشد: زیاد بیدار ماندن یا خیلی کم خوابیدن. بنابراین در ابتدا باید دلیل مشکل خوابتان را بدانید. با ما باشید تا با دلیل بی خوابی آشنا شوید. در این مقاله اشتباهات رایج و حقایقی در مورد خواب ، دلیل بی خوابی ،آثار کمبود خواب مزمن بیماریهایی که میتوانند موجب بی خوابی شوند درمان بی خوابی آشنایی با انواع قرص خواب آور و نکات مراقبتی درباره مصرف قرص های خواب می پردازیم.

زمانی که میخواهید برای یک برنامه ی پرمشغله وقت جور کنید، احتمالا با خود فکر میکنید، این کار را با کم کردن ساعت خوابتان انجام دهید و شاید هم با حذف یکی دو ساعت از زمان استراحتتان به کارهای بیشتری رسیدگی کنید؛ اما واقعیت این است که حتی کمی کمبود خواب روی حال و حوصله، انرژی، هوشیاری ذهن و توانایی مقابله با استرس، اثر میگذارد. در دراز مدت هم کمبود خواب مزمن، دشمن سرسخت سلامتتان میشود.

خواب کافی ساعت مورد نیاز برای خواب کافی زمانی که میخواهید برای یک برنامه ی پرمشغله وقت جور کنید، احتمالا با خود فکر میکنید، این کار را با کم کردن ساعت خوابتان انجام دهید و شاید هم با حذف یکی دو ساعت از زمان استراحتتان به کارهای بیشتری رسیدگی کنید؛ اما واقعیت این است که حتی کمی کمبود خواب روی حال و حوصله، انرژی، هوشیاری ذهن و توانایی مقابله با استرس، اثر میگذارد. در دراز مدت هم کمبود خواب مزمن، دشمن سرسخت سلامتتان میشود. اگر ضرورت یک خواب کافی و راه حل نجات از کمبود خواب مزمن را بدانید، در نهایت میتوانید به یک برنامه ی خواب منظم و سالم برسید. خواب کافی و کیفیت آن مستقیما روی عملکرد حالت بیداریتان تاثیر میگذارد. این آثار شامل مواردی مثل نیروی بدن، توازن احساساتی، خالقیت، سرزندگی جسمی و حتی وزنتان میشود. هیچ فعالیت دیگری نمیتواند به شما اینقدر سود برساند. تازه با کمترین تالش!

خوابیدن فقط این نیست که بدنتان کاری انجام ندهد. وقتی استراحت میکنید، ذهنتان هنوز درگیر است و به تعداد زیادی فعالیت محافظتی-زیستی، که به بدنتان کمک میکند در شرایط ایده آل باقی بماند، سرکشی میکند و شما برای روز پیشرو آماده میشوید. اگر زمان خوابتان برای بازیابی کافی نباشد، قدرت کافی برای کار کردن، یادگیری، خالقیت و برقراری ارتباطی که شایسته ی تواناییهایتان باشد را نخواهید داشت. اگر دائما کمبود خواب داشته باشید، باید خودتان را برای یک اختلال ذهنی و جسمی حسابی آماده کنید. اما خبر خوب اینجاست که لازم نیست بین سلامتی و بهره وری یکی را انتخاب کنید: به محض اینکه خوابیدن به اندازهی کافی را شروع کنید، انرژی و بازدهتان بالا میرود. در واقع، متوجه میشوید که در طول روز کارهای بیشتری انجام میدهید.

اشتباهات رایج و حقایقی در مورد خواب

کم کردن تنها یک ساعت خواب در شب، عملکردتان را تغییر نمیدهد حقیقت :شاید خواب آلودگیتان در طول روز خیلی مشهود نباشد، اما از دست دادن حتی یک ساعت خواب شبانه میتواند توانایی عکس العمل سریع و تفکر درست را کاهش دهد. همچنین این کار سلامت قلبی-عروقی، تعادل انرژی و توانایی مقابله با عفونتها را تحت تاثیر قرار میدهد.

 بدنتان به سرعت به برنامه های مختلف خواب عادت میکند :اغلب مردم میتوانند ساعت بیولوژیکیشان را تغییر بدهند، البته با کمک برنامه های منظم زمانبندی شده و در بهترین حالت ۱ یا ۲ ساعت در روز. در نتیجه، یکی دو هفته طول میکشد تا بعد از یک مسافرت طولانی در نواحی زمانی مختلف دنیا، ساعت خوابتان تنظیم شود و یا به خواب شبانه دوباره عادت کنید.

خواب اضافی شبانه میتواند حس خستگی بیش از حد در طول روز را حل کند.

کمیت خواب قطعا خیلی مهم است، اما چیزی که واقعا باید به آن توجه کنید کیفیت خوابتان است.  

کمیت خواب قطعا خیلی مهم است، اما چیزی که واقعا باید به آن توجه کنید کیفیت خوابتان است. بعضی از مردم شبانه ۸ یا ۹ ساعت میخوابند اما وقتی بیدار میشوند باز هم احساس خوبی ندارند؛ چون کیفیت خوابشان خیلی پایین بوده است.

میتوانید کمبود خواب در طول هفته را با خواب اضافی در تعطیلات آخر هفته جبران کنید

هر چند این الگوی خواب باعث میشود بخشی از کمبود خوابتان جبران شود، اما همه ی مشکالت را حل نمیکند. بر اساس نتایج انیستیتو ملی سالمت آمریکا، زیاد خوابیدن در تعطیلات موجب میشود ساعت خوابتان را به هم بریزد و چرخه اش را خراب کند. این کار باعث میشود جمعه شبها تا دیر موقع خوابتان نبرد و در نتیجه شنبه صبح به سختی بیدار شوید.

ساعت مورد نیاز برای خواب کافی با توجه به آمار انیستیتو ملی سلامت آمریکا، به طور میانگین یک فرد بالغ در طول شب کمتر از ۷ ساعت میخوابد. در دنیای سریع امروز، ۶ یا ۷ ساعت خواب، خوب به نظر میرسد. در حالی که در واقعیت این میزان باعث ایجاد کمبود خواب مزمن میشود. تفاوت بزرگی بین میزان خوابی که احتیاج دارید تا کارایی بهینه ای داشته باشید و مدت زمانی که میتوانید برای خواب اختصاص بدهید وجود دارد. اگر شما میتوانید فقط ۷ ساعت بخوابید، شک نکنید که ممکن است با یکی دو ساعت خواب بیشتر کارایی تان بهتر شود یا بتوانید بیشتر کار کنید. با اینکه نیاز به خواب در بین افراد مختلف متفاوت است، اما هر فرد بالغ و سالم به هفت تا نه ساعت خواب شبانه احتیاج دارد تا بتواند به بهترین کارایی خود برسد. کودکان و نوجوانان حتی به مقدار بیشتری احتیاج دارند. بر خلاف این تصور که با افزایش سن نیاز به خواب کم میشود، افراد بزرگسال هم به هفت ونیمتا هشت ساعت خواب احتیاج دارند. چون معمولا این میزان خواب شبانه برای افراد بزرگسال مشکل است، چُرت های روزانه میتواند این خلا را پر کند. برای اینکه بفهمید چقدر خواب احتیاج دارید، باید ببینید در طول روز چه حسی دارید. اگر میزان خوابتان کافی باشد، از زمانی که بیدار میشوید تا وقتی که دوباره به رختخواب برمیگردید، پرانرژی و هوشیار خواهید بود. فکر میکنید ۶ ساعت خواب کافی است؟ دوباره فکر کنید. تحقیقاتی که در دانشگاه کالیفرنیا، واقع در ایالت سانفرانسیسکو، انجام شده نشان میدهد که بعضی از مردم ژنی دارند که آنها را قادر میکند با ۶ ساعت خواب شبانه هم عملکرد خوبی داشته باشند. اما این ژن خیلی کمیاب است و تنها در کمتر از ۳ درصد مردم پیدا میشود. برای ۹۷ درصد باقیمانده این میزان خواب اصالا کافی نیست.

علائمی که نشان میدهند خواب کافی ندارید اگر شبانه کمتر از ۸ ساعت میخوابید، احتمال دارد به کمبود خواب دچار شوید. بعلاوه، حتما نمیدانید که کمبود خواب چقدر بر شما اثر میگذارد. چطور ممکن است که کمبود خواب داشته باشید و از آن بیخیر باشید؟ نشانه های کمبود خواب فراتر از این است که سر سفرهی شام با صورت بروید توی بشقابتان! به علاوه اگر به کم خوابی عادت کرده باشید، دیگر حتی یادتان هم نمیآید که کاملا هوشیار بودن، بیدار بودن و عالی عمل کردن چه حسی دارد. شاید خواب آلودگی وقتی در یک جلسه ی خسته کننده هستید، یا با کسادی بازار دست و پنجه نرم میکنید و یا بعد از شام چرت میزنید طبیعی به نظر برسد، اما واقعیت این است که این کار تنها زمانی "طبیعی" است که کم خوابی مزمن داشته باشید. ممکن است کمبود خواب داشته باشید اگر... -آخر هفته ها نیاز به خواب اضافی داشته باشیدعصرها حین تماشای تلویزیون یا استراحت خوابتان ببرددر طول روز حتما باید چرت بزنیددر جلسه ها، کلاس درس یا فضاهای گرم خواب آلود شویدبعد از ظهر بی حوصله و کسل باشیدبلند شدن از سر جایتان واقعا سخت است .

آثار کمبود خواب مزمن

در حالی که ممکن است این طور به نظر برسد که کم خوابیدن مشکل زیادی ایجاد نمیکند، اما کمبود خواب آثار منفی زیادی دارد که به کسالت در طول روز منجر میشود. کمبود خواب بر قضاوت، هماهنگی و زمان واکنشتان تاثیر میگذارد. در واقع کمبود خواب میتواند آثاری درست مثل عوارض مستی داشته باشد. با تعدادی از این موارد آشنا میشویم

افزایش خطر ابتلا به دیابت، بیماریهای قلبی و دیگر مشکلات سلامتی

دشواری تصمیم گیری آسیب به تواناییهای حرکتی و افزایش خطر تصادف

 افزایش وزن  ، مشکلات تمرکز و حافظه ،  کاهش توان سیستم دفاعی، سرماخوردگی و عفونتهای مداوم 

 عدم توانایی تقابل با استرس ،کاهش توانایی حل مسائل و خلاقیت ، دمدمی مزاج بودن

بدخلقی ، خستگی، بیحالی

  

نکته هایی در مورد جبران کم خوابی

ا این که با یک شب یا تعطیلات آخر هفته نمیتوانید بدهی خوابیتان را جبران کنید، اما با کمی تلاش و برنامه ریزی میتوانید دوباره روی غلتک بیفتید.برای داشتن حداقل ۵-۷ ساعت خواب شبانه تلاش کنید. حواستان باشد که دیگر بدهی بالا نیاورید و هر شب به میزان کافی بخوابید. ثبات خیلی مهم است.در یک دورهی کوتاه مدت هر شب یکی دوساعت بیشتر بخوابید. اگر ۱۰ ساعت از خوابتان کم شده است، این بدهی را هر شب به شکل قسطهای یک یا دو ساعته پس بدهید. یک برنامه ی خواب تنظیم کنید. زمان رفتن به رختخواب، بیدار شدن، کل ساعات خواب واحساساتتان در طول روز را یادداشت کنید. خوابتان را بررسی کنید الگوهای طبیعی و نیازهایش را پیدا خواهید کرد. یک تعطیلات خواب داشته باشید تا یک بدهی طولانی مدت را پس بدهید. یک دورهی دو هفتگی را زمانی که برنامه تان انعطاف پذیر است انتخاب کنید. هر شب در یک زمان مشخص به رختخواب بروید و اجازه بدهید که تا زمانی که به طور طبیعی بیدار نشده اید، بخوابید

اگر موقع خواب و بیداریتان را تنظیم کنید، راهتان برای پرداخت بدهی باز میشود و به برنامه ی خواب

ایده آل تان میرسید. برای خواب اولویت قائل شوید. همانطور که برای کار و بقیه ی تعهداتتان برنامه ریزی دارید، باید برای خواب هم زمان کافی اختصاص دهید. به جای اینکه از خوابتان بزنید تا به بقیه ی کارها برسید، خواب را در اولویت کارهایتان قرار بدهید.کیفیت خوابتان را بالا ببریدتنها مدت زمانی که برای خواب اختصاص می دهید مهم نیست، بلکه کیفیت خواب است که اهمیت دارد. اگر میزان خواب شما کافی است اما هنوز هم با بیدار شدن و هوشیار بودن در طول روز مشکل دارید حتما کیفیت خوابتان خوب نیست. مخربترین آثار کمبود خواب، از "خواب عمیق" نامناسب ناشی میشود. خواب عمیق زمانی است که بدن میتواند بازسازی کند و برای روز پیش رو انرژی ذخیره میکند. این نقش مهمی در حفظ سلامت، تحریک رشد و نمو، مرمت بافتها و ماهیچه ها و تقویت سیستم دفاعی بدنتان بازی میکند. برای اینکه موقع بیدار شدن پرانرژی و سرحال باشید، داشتن خواب باکیفیت شرط لازم است.

                                     تصویر یک خواب راحت سر جلسه کنکور

بیماریهایی که میتوانند موجب بی خوابی شوند

بیماریهای زیادی هستند که میتوانند شما را بیخواب کنند. برخی از آنها خفیف هستند و برخی دیگر ممکن است حاد باشند. در بعضی موارد، خود ِ بیماری دلیل بی خوابی است، در حالیکه در سایر موارد، علائم بیماری میتواند شرایط را طوری ناخوشایند کند که خوابیدن برای فرد بیمار، دشوار شود. چند نمونه از بیماریهایی که میتوانند سبب بی خوابی شوند عبارتند از:

درد پایین کمر دردهای مزمن، بیماریهای نورولوژیکی مانند پارکینسون ،آسم ،آرتریت یا ورم مفاصل

 اختلالات غدد درون ریز مانند پُرکاری تیروئیدمشکلات گوارشی مانند ریفالکس وآلرژیهای سینوسی

بعضی از داروها مانند آنهایی که برای درمان سرماخوردگی و آلرژیهای تنفسی، کنترل فشار خون بالا، بیماری

قلبی، بیماری تیروئید، جلوگیری از بارداری، درمان افسردگی و آسم مصرف میشوند نیز میتوانند موجب بی

خوابی شوند. همچنین بی خوابی میتواند نشان دهندهی اختلالات پنهان خواب باشد. مثال، سندرم پای بیقرار

که یک بیماری نورولوژیکی که فرد احساس بیقراری میکند و نیاز دارد پاهایش را مدام حرکت دهد

افرادی که به سندرم پای بیقرار مبتلا هستند، معمولا" در انتهای روز، حین استراحت، زمانی که فعال نیستند و

هنگام خواب، با علائم شدیدتری روبرو میشوند که هم خوابیدن و هم بیدار ماندن برایشان سخت خواهد شد.

تقریبا ۱۰ درصد افراد به سندرم پای بیقرار مبتلا هستند.

      

ایستِ موقتِ تنفس در خواب( آپنه خواب)، اختلال دیگری است که موجب بی خوابی میشود. فردی که مشکل ایست تنفس در خواب دارد، هنگام خواب، راههای هواییاش کاملا یا تا حدودی مسدود میشود، در نتیجه تنفس متوقف میشود و سطح اکسیژن خون افت میکند. این اتفاق موجب بیدار شدن موقتی فرد میشود، اما این حالتی است که مکررا در طول شب روی میدهد. افرادی که به این اختالال دچارند معمولا با بی خوابی مواجه میشوند. اگر به طور مکرر برای خوابیدن مشکل دارید، بهتر است وضعیت سلامتیتان را بررسی کنید و ببینید چه مشکل نهفته یا اختلال خوابی ممکن است داشته باشید که منجر به بی خوابیتان میشود. در بعضی موارد، راهکارهای سادهای برای برطرف کردن مشکلات مربوط به خواب وجود دارد مانند چُرت نزدن در طول روز، محدود کردن استفاده از کامپیوتر و تلویزیون و. ... اما در برخی موارد لازم است حتما به پزشک مراجعه کنید تا او علت را بررسی کند. شما نباید به سادگی از مشکل بی خوابیتان بگذرید.

بی خوابی و افسردگی

بی خوابی ممکن است از عوارض بیماریهای روانی مانند افسردگی باشد. جدالهای روحی و روانی خوابیدن را دشوار میکنند. خودِ بی خوابی، تغییراتی در روان ایجاد میکند و تحولات هورمونی و فیزیولوژیکی میتواند همزمان مشکلات روانی و بی خوابی به وجود آورد. اختلالالت خواب ممکن است بیانگر علامتی از افسردگی باشد. احتمال بی خوابی شدید در بیماران مبتلا به افسردگی شدید، بسیار بیشتر است. مطالعات نشان داده است که بی خوابی حتی میتواند علائم افسردگی را بدتر کند. باید بدانید که علائم افسردگی مانند (بی انرژی بودن، بی انگیزه و بی اشتیاق بودن، احساس اندوه یا ناامیدی) و بی خوابی میتواند به هم ربط داشته باشد و یک علامت، سایر علامتها را تشدید کند. خوشبختانه هر دو قابل درمان است و فرقی نمیکند کدام سبب دیگری شده است.

   

بی خوابی و اضطراب

 بیشتر بزرگسالان تا حدودی با خوابیدن مشکل دارند زیرا اغلب نگران و مضطرب هستند. اما برای بعضی از افراد، اضطراب به عادتی تبدیل شده است که به طور مداوم در خوابشان اختلال ایجاد میکند. علائم اضطراب که میتوانند به بی خوابی منجر شوند عبارتند از: تنش و استرس درگیر شدن با افکاری که مربوط به ماجراهای گذشته است نگرانی بیش از حد در مورد آینده احساس پریشانی درباره ی مسئولیتها احساس بیقراری یا برانگیختگی دلیل اینکه چرا این علائم میتوانند خوابیدن را با سختی مواجه کنند، پیچیده نیست. اضطراب ممکن است به آغاز بی خوابی (به سختی به خواب رفتن)، بیدار شدن از خواب در شب و عدم توانایی در به خواب رفتن مجدد مربوط باشد. در موارد دیگر، سکوت و سکون شب باعث میشود افکار استرس برانگیز یا حتی ترس، فرد را بیدار نگه دارد. اگر این اتفاق شبهای متوالی (یا ماهها) تکرار شود، ممکن است به محض مواجهه با بی خوابی، احساس اضطراب، ترس و دلهره یا پریشانی در شما شکل بگیرد. بدین ترتیب، اضطراب و بی خوابی همدیگر را تغذیه میکنند و چرخه ی معیوبی ایجاد میشود که باید با درمان آن را متوقف کرد. تکنیکهای ادراکی و ذهنی – بدنی وجود دارد که به افراد مضطرب کمک میکند بخوابند. همچنین الگوهایی برای خواب درست و سالم وجود دارد که میتواند به افراد مضطرب و بیخواب کمک کند تا خواب بهتری داشته باشند.

بی خوابی و سبک زندگی

 رفتارها و عادات خواب میتوانند تحریک کنندهی بی خوابی یا تداوم دهندهی آن باشند. سبک زندگی ناسالم و عادات خواب نادرست، به خودی خود و بدون هیچ دلیل روانی یا جسمی پنهان، ممکن است باعث بی خوابی شوند یا بی خوابی ناشی از مشکلی دیگر را تشدید کنند. برایتان نمونه هایی را مثال میزنیم که چطور سبک زندگی و عادت خواب میتواند به بی خوابی منجر شود: عصرها در خانه مشغول کار کردن هستید، این میتواند استراحت کردن و تمدد اعصاب را سخت کند و وقتی زمان خواب فرا میرسد، موجب مشغولیت ذهنی شما شود.

نور کامپیوتر هم میتواند مغزتان را هشیار کند. عصرها چُرت میزنید (هرچند کوتاه) چرتهای نیمروزی برای بعضیها مفیدند، اما برای بعضی دیگر خواب شبانه را با مشکل روبرو میکنند. گاهی صبحها بیشتر میخوابید تا کسر خوابتان را جبران کنید. این کار میتواند ریتم شبانه روزی بدنتان را مختل کند و باعث شود شب بعد باز هم بی خوابی سراغتان بیاید و به سختی به خواب بروید. به طور شیفتی کار میکنید؛ یعنی ساعات کاریتان نامنظم است. ساعات کار نامنظم، ساعت بدنتان را گیج میکند، مخصوصا اگر سعی کنید در طول روز بخوابید یا برنامه ی کاریتان متناوبا تغییر کند. گاهی بی خوابی با یک رویداد مختصر شروع و به یک مشکل بلندمدت تبدیل میشود. مثال، کسی را تصور کنید که بعد از شنیدن یک خبر بد، یک یا دو شب نتوانسته است بخوابد. در چنین شرایطی، اگر فرد به این الگوی خواب نادرست (مثال بیدار شدن در نیمه شب، یا نوشیدن الکل قبل از خواب جهت فراموش کردن) عادت کند، بی خوابی او ادامه پیدا میکند و پتانسیل ایجاد یک مشکل جدید تر به وجود میآید. یعنی به جای اینکه مشکل برطرف شود، مزمن و ادامه دار میشود. وقتی این اتفاق میافتد، نگرانی و افکاری چون "من هرگز نمیتوانم بخوابم"، زمان خواب سراغ فرد میآید و هر زمان که او نتواند بخوابد، این الگوی نادرست تقویت میشود. پیدا کردن علت بی خوابی به این دلیل اهمیت دارد که از عادت و مزمن شدن آن جلوگیری شود. این بحث ادامه دارد ( بخش تکمیلی ودرمان های دارویی در مقاله بعدی خواهد آمد).

......................................................................................................................................................................

این مقاله را با گفتاری از سالار شهیدان به پایان میبریم.

خداوندا مرا با احسان خود , فزون طلب منما و با بلا و گرفتاری ادب مکن. آنچه را طاقت نداری به عهده مگیر،

با مداوا هر درد را درمان می کنی در صورتی که برای بیماری گناهت هیچ درمانی وجود ندارد، به جز زاری خالصانه به درگاه خداوند رحمان همراه با خواست هراسمندانه و یقینی از  روی امید.

پاداش، جز به اندازه کارکرد خویش مخواه، جز به فرمانبرداری از خدای سبحان که به دست آورده ای شادمان مشو و جز آنچه که خود را برای آن شایسته می بینی دریافت نکن.