فشارخون بالا : یک بیماری آرام کش

Hypertension is:Silent killer Disease                      

                  فشارخون بالا     :    یک بیماری آرام کش     

******************************************************************************************

   دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

رَبِّ اشْرَحْ لِی صَدْرِی وَ یَسِّرْ لِی أَمْرِی وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِی یَفْقَهُوا قَوْلِی

پروردگارا سینه‌‏ام را گشاده دار، و کار را بر من آسان کن، گره از زبانم بگشاى تا سخنم را درک کنند.

*****************************************************************************************

در راستای طرح بسیج ملی کنترل فشار خون بالا در کشور این مقاله را با عنوان :

                                 فشارخون بالا     :    یک بیماری آرام کش     

مورد بحث قرار میدهیم. قبل از بیان راههای مقابله به هشدارهای زیر عنایت بفرمایید.

سالانه ۱۰۰هزار ایرانی به دلیل "فشارخون" می‌میرند.

به طور متوسط ۲۲ درصد زنان و ۲۱ درصد مردان ایرانی مبتلا به فشارخون بالا بوده اند.

گروه سنی ۵۵ تا ۶۹ سال نیز بیش از ۵۰ درصد دچار عارضه فشار خون بالا بودند.

حدود یک سوم جمعیت بالای ۳۰ سال در کشور فشار خون بالا دارند که این آمار بر اساس آخرین پیمایش ملی عوامل خطر بیماری‌های غیر واگیر در سال ۹۵ به دست آمد و اکنون نیز پس از سه سال مراحل آمار گیری تازه با این بسیج همگانی صورت می‌گیرد.

افزایش ۳ برابری فشارخون بالا در ایرانیان طی ۲۵ سال گذشته

پیش بینی‌ها حکایت از آن دارد که این روند افزایشی در صورتی که مداخله جدی در آن صورت نگیرد، همچنان ادامه خواهد داشت. در مبحث ارائه خدمات نیز مشکلاتی هست؛ به شکلی که فقط ۶۰ درصد افرادی که دچار فشار خون بالا هستند، از بیماری خود مطلع بوده و ۴۰ درصد یعنی جمعیتی حدود ۶ میلیون نفر نسبت به بیماری خود آگاهی نداشته و طبیعتاً روند درمانی جلوگیری از گسترش بیماری را هم طی نمی‌کنند.

                                              

متأسفانه مصرف نمک در کشور ایران ۳ برابر میزان مطلوب و ۲ برابر میانگین جهانی شناخته می‌شود. در همین راستا اگر بتوانیم فقط نمکدان را از سفره‌های غذا حذف کنیم می‌توان تا یک سوم مصرف نمک را کاهش داد. از طرف دیگر یکی از برنامه‌های جدی وزارت بهداشت کاهش نمک فرآورده‌های غذایی کشور بویژه نان مصرفی خانوار است.

۵۰ درصد ایرانیان بی‌تحرکند

عامل دیگر را می‌توان کم تحرکی دانست که بیش از ۵۰ درصد مردم در کشور تحرک کافی ندارند و در رتبه سوم عوامل ابتلاء به فشار خون بالا می‌توان به مصرف سیگار و مشروبات الکلی اشاره کرد که خوشبختانه این عامل در ایران کمتر از میانگین جهانی بوده اما باید دانست که در حال پیشرفت است.

چاقی در زنان و مردان:چاقی را باید عامل اثر بخش دیگر ابتلاء به فشار خون بالا معرفی کرد و افزود.

حدود دو سوم مردم از چاقی رنج می‌برند و بیش از یک سوم خانم‌ های ایرانی چاق هستند.

                                                             

بررسی فشارخون در ایستگاه‌های سلامت همگانی در محل‌های پر رفت‌وآمد، مدارس، مساجد و اماکن مذهبی، بیمارستان‌های خصوصی و دولتی به صورت رایگان انجام می‌شود.

طبق دستور رئیس جمهور همه سازمان‌ها و ارگان‌ها باید در این امر به وزارت بهداشت کمک کنند. تاکنون نیز این طرح با استقبال خوبی از طرف جامعه پزشکی کشور و نیز سایر نهادها روبرو شده است.

در ادامه به راههای تقابل با فشارخون بالا ودارو درمانی منطقی برای کاهش فشارخون بالا

تعریف فشارخون

فشارخون “عبارت است از نیرویی که خون در هربار ضربان قلب بر دیواره های سرخرگ ها وارد می آورد.”

فشار خون بالا اغلب با علایم همراه نیست بسیاری از افراد آن را نگران کننده نمی دانند، حال آنکه این گونه نیست. اکثر افراد نمیتوانند افزایش فشار خون خود را احساس کنند زیرا بالارفتن فشار خون معمولا با نشانه ای همراه نیست. فشار خون بالا احتمال بروز نارسایی قلب، حمله قلبی، سکته مغزی و نارسایی کلیه را افزایش می دهد. بنابراین با کنترل فشار خون می توان موثر بودن داروها و محدودیت های غذایی تعیین نمود. 

محدوده های فشار خون بالا و فشار خون پایین

فشار خون پایین
فشار سیستولیک کمتر از ۹۰ میلی متر جیوه (یا ۲۵ میلی متر جیوه پایین تر از فشار معمول).

فشارخون پیش از رسیدن به حد بالا
فشار خون سیستولیک ۱۲۰ تا ۱۳۹ میلی متر یا فشار خون دیاستولیک ۸۰ تا ۸۹ میلی متر جیوه.

شرایطی که فشار خون را تحت تاثیر قرار می دهد

فشار خون در شرایط متعدد تحت تأثیر قرار می گیرد و شاهد افزایش فشار خون و یا کاهش فشار خون می شویم که از آن جمله عبارتند از:

بیماری های قلبی عروقی ،  بیماری های عصبی     بیماری های کلیوی ،مصرف الکل ، سیگار،غذاهای چرب

بیماری پره اکلامپسی در زنان باردار ، عوامل فیزیولوژیک مانند استرس، خشم یا ترس  واستفاده از برخی داروها

                         

مرحله ۱ افزایش فشار خون

فشارخون سیستولیک ۱۴۰ تا ۱۵۹ میلی متر جیوه (به طور دایمی) یا فشارخون دیاستولیک ۹۰ تا ۹۹ میلیمتر جیوه (به طور دایمی).

مرحله ۲ افزایش فشار خون فشار خون سیستولیک ۱۶۰ میلی متر جیوه یا بیشتر (به طور دایمی) یا فشارخون سیستولیک ۱۰۰ میلی متر جیوه یا بیشتر (به طور دایمی).

علایم بالینی فشارخون

1.سردرد(به ویژه پشت سر و هنگام صبح)  2.تاری و اختلال در دید یا غش کردن

3.دردقفسه سینه  4 . سرگیجه 5.رتینوپاتی ناشی از پرفشارخونی وصورت پرخون و گرگرفته است.

6.کاهش سطح هوشیاری 7 .بی قراری وخونریزی ازبینی  و...

مکانیزم تغییر فشار خون:

1.سیستمی که به سرعت وارد میشود و شامل رفلکس بارورسپتور است.

افزایش فشار خون=افزایش تحریک باروسپتور=میزان تپش قلب کم میشود=کاهش فشارخون و برعکس

محل بارورسپتورها:

1.سینوس کاروتید2  .قوس آیورت 3   .ماهیچه قلب

این گیرنده ها ترمزی بر مرکر سمپاتیک است.

2.سیستمی که در دراز مدت وارد میشود:رنین_آنژیوتنسین_آلد سترون

فرمول فشارخون:          فشارخون = برون ده قلبیx مقاومت عروقی محیطی

هر دارو وعاملی که 2پارامتر برون ده قلبی ویا مقاومت عروقی محیطی را افزایش دهد فشار خون را افزایش میدهد و برعکس .نمک هر2 عامل را افزایش میدهد وسیگار برون ده قلبی را افزایش میدهد.مقاومت عروق  غیر مستقیم توسط سیگار افزایش می یابد(از طریق کلسترول وتصلب شرایین )            

تقسیم بندی دارو ها:1 .مهار کننده ی سیستم سمپاتیک     2.داروهای مدر.

3.مهار کننده سنتز یا عمل سیستم رنین – آنژیوتانسین – آلد سترون    4.متصل کننده های عروق

درموارد اورژانسی داروی مدر بر دارو های سیستم سمپاتیک الویت دارد.

                              (1) مهارکننده سیستم سمپاتیک

1.مهار کننده سیستم سمپاتیک مرکزی  2.مهارکننده عقده های نورونی   3 .مهار گیرنده های سمپاتیک

 4-مهارکننده نورون اپی نفرین  5 مهار رها سازی نور اپی نفرین از انتهای پس عقده های اعصاب سمپاتیک

مهار کننده سیستم سمپاتیک مرکزی(آلفا-2 آگونیست)

Clonidine

مکانیسم:کاهش جریان خونی که به سمت قلب وکلیه ورگهامیرودکه باعث کاهش مقاومت عروق ضربان و فشارخون میشود. یکی از کاربرهای مهم این دارو در ترک اعتیاد است. افراد معتاد به بهانه این که فشارخون بالا دارند این دارو را برای جبران مواد مخدر از داروخانه ها دریافت می نمایند.

گوانیتیدین و برتلیوم نیز با مکانیسمی مشابه کلونیتیدن در کاهش فشار خون موثر هستندکه گوانیتیدین عارضه جانبی کمتری دارد.

}       Methyl dopa       معروف به داروی فشارخون بارداری=پره اکلمپسی

مهار کننده نورون آدرنرژیک
مهار رها سازی نور اپی نفرین از انتهای پس عقده های اعصاب سمپاتیک مثال : گوانیتدین ، برتلیوم و رزرپین

مهار گیرنده های سمپاتیک

مهار کننده گیرنده β                   مهارکننده گیرنده α                  مهارکننده گیرنده α,β

مهار کننده گیرنده β: Propranolol(پروپرانولول-ایندرال)

بتا یک بلاکر: متوپرولول(متورال)، آتنولول      الفا یک والفا دو بلاکر: فنتولامین ، تولازولین

}         آلفا یک  بلاکر   : Prazosin  ، Terazosin

                                                                                        

} Propranolol(B1,B2 blocker)

خوراکی ویا تزریقی-آهسته رهش  یک یا دوبار در روز ،  ضداضطراب ، ضدتپش ، ترس از صحنه

موارد مورد توجه:

ü     بعضی بیماران سندرم قطع ناگهانی تجربه میکنند

ü     عصبانیت-تاکی کاردیا-افزایش شدت  آنژین  صدری  همراه با افزایش فشارخون

}       مهارکننده گیرنده α,β :  Labetalol ،Carvedilol

}       در اورژانس های فشارخون بالا  ، بیشتر در فشار خون بالا همراه با نارسایی قلبی

داروهای موثربر سیستم رنین_آنژیوتنسین_آلداسترون:

Ø     Enalapril، Ramipril  ، Captopril  و Lisinopril    Losartan ، Valsartan  

مهارکنندگان رنین: آلیسکرین ، رمیلکرین   عوارض:هیپرکالمی ، نارسایی کلیوی ، تراتوژن

انلاپریل     کاپتوپریل : فشار خون بالاهمراه با نارسایی قلبی   عوارض :سرفه ،  تراتوژن 

مهار کننده گیرنده انژیوتانسین 2 : لوزارتان     وارزارتان  عوارض   تراتوژن

انواع داروهای مدر:

داروهای ادرار آور ضعیف : داروهای که به طور مستقیم بر روی قسمتهای مختلف  لوله نفرون اثر می گذارند.

آنتا گونیست ADH   : داروهای که به طور غیر مستقیم باتغییر دادن اسمولاریتی موثرند

(Carbonic anhydrase inhibitor): بیکربنات (عامل قلیایی)را از خون به ادرار میریزد.

کاربرد بالینی:                    

آب سیاه یا گلوکوم ،  نقرس-قلیایی کردن ادرار-جلوگیری از رسوب اسید اوریک

صرع-اسید کننده خون-کاهش ذخایربیکربنات ، کوه گرفتگی

اثر بر لوله هنله
(Loop diuretics     فورسماید(لازیکس) ، تورسماید ، بیومتانید

موثرترین مدر-سریع اثر ولی اثر کوتاهی دارند. انتخاب اول برای درمان نیستندمگر پالایش گلو مرولی کم باشد .

کاربرد بالینی:                

ادم ناشی از نارسای قلبی و ریوی ،  ادم ناشی از بیماری کلیوی وکبدی  ، کنترل هیپرکلسیمی چون باعث

فشار خون  شدیدهمراه با نارسای قلبی یا مشکلات کلیوی استفاده میشود.

تیازید ها وشبه تیازیدها: هیدروکلروتیازید وکلرتالیدون

کاربرد بالینی: 

ادم ناشی از نارسای قلبی و ریوی  ،  فشار خون (بسیار موثر در کنترل فشار خون)

سنگهای مزمن کلسیمی کلیه ها(افزایش بازجذب کلسیم به خون) ، در دیابت نفروژنیک(دیابت بی مزه).

تیازیدها معمولا انتخاب اول مدر هستند2 الی 4 هفته موثر واقع میشوند

افزایش  جزئی اسید اوریک وقند توسط تیازیدهاگزارش شده است . LDL, VLDL زیاد میشوند.سبب کاهش پتاسیم و منیزیم میشود.

q    (K sparing diuretics)   معروف به  داروهای نگهدارنده پتاسیم  خون هستند.

آمیلوراید ، تریامترن H ، اسپیرونولاکتون ( مهارکننده رقابتی آلدسترون)

کاربرد بالینی:                

ادم ناشی از نارسای قلبی و ریوی ، فشارخون همراه با تیازیدها و لوپ مدر

آنتی آندروژنیک: درمان هیپر آلدوسترونسیم ، پلی کیسیتیک(تمایل به تولید آندروژن)

برای درمان موهای زائد بدن و طاسی

کاربرد بالینی:  درد های شکمی ، زخم معده ، اسپرونولاکتون سبب کاهش کلسترول بد میشود.

مانیتول : غیر مستقیم با تغییر دادن اسمولاریتی ادرار(افزایش ) موثرند.درواقع مایعات اندام های داخلی را به سمت کلیه میبرد.در گلوکوما ، کاهش ادم مغزی و کاهش پر ادراری در دیابت بیمزه موثر

ادرار آور ضیف که استفاده بالینی کمی دارند: تئوفیلین (داروی قلبی ریوی)

بهترین زمان مصرف دارومدر صبح 8 ساعت بعد دوز دوم داده شود .

متسع کننده عروق:

متسع ورید: نیترات   ،    متسع شریان: هیدرالازین ،مینوکسیدیل ( درمان طاسی)

متسع کننده شریان و ورید: نیتروپروساید سدیم ، مهارکننده آنزیم تبدیل کننده آنژیوتانسین ها و آلفا بلوکر

مهارکننده کانال کلسیم: وراپامیل ، نیفدیپین ، آمیلودیپین

استفاده از گیاهان دارویی به ویژه سیر توصیه می گردد( بحث در مقالات قبلی).

                 دستورالعمل سازمان جهانی بهداشت(WHO)

1-عدم مصرف 3 گرد سفید ( شکر ، نمک ، مرفین ) عمر را طولانی مینماید.

2-درمان گام به گام (step by step) در کنترل ، مهار ودرمان فشارخون بالا به فرم زیر :

الف ) محدودیت نمک                                      ب) استفاده از دیورتیک های تیازیدی

ج) استفاده از سمپاتوبلوکرها                           د) استفاده از کلسیم بلوکرها

ه) استفاده از داروهای موثر بر سیستم رنین- آنژیوتنسین- آلدسترون

و)وازودیلاتورهای مستقیم الاثر(گشاد کننده های عروقی محیطی)

...........................................................................................................................................

عید فطر، عید پایان یافتن رمضان نیست  عید بر آمدن انسانی نو از خاکسترهای خویشتن خویش است، چونان ققنوس که از خاکستر خویش دوباره متولد می شود.

رمضان کوره ایی است که هستی انسان را می سوزاند و آدمی نو با جانی تازه از آن سر بر می آورد.

عید  فطر شادی و دست افشانی بر رفتن رمضان نیست، بر آمدن روز نو، روزی نو و انسانی نو است. بناست که رمضان با سحرها وافطارهایش با شبهای قدر و مناجاتهایش از ما آدمی دیگر بسازد. اگر درعید فطر درنیابیم که از نو متولد شده ایم اگر تازگی را در روح خود احساس نکنیم   عید فطر عید ما نیست.             

                                            عید فطر بر عزیزانم مبارک باد.

روزه داری و سلامت

             دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِیَ أُنزِلَ فِیهِ الْقُرْآنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَیِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ فَمَن شَهِدَ مِنکُمُ الشَّهْرَ ..... «الصّائم فى السّفر فى شهر رمضان کالمفطر فیه فى الحضر.»

حضرت زهرا(س):

روزه داری که زبان و گوش و چشم و جوارح خود را حفظ نکرده ، روزه اش به چه کارش خواهد آمد.

( بحارالانوار جلد ۹۳ صفحه 295)

منافع سلامت روزه داری                                                                   

    روزه داری اگر با اصول درست تغذیه انجام شود، پس از پایان ماه مبارک باعث کاهش میزان کلسترول و چربی های خون، کاهش وزن، بهبود فشارخون، پاکسازی کبد و دستگاه گوارش وکاهش اضطراب و افسردگی خواهد شد، اما الگوی نادرست تغذیه در این ماه به دلیل زمان زیادی که معده خالی از موادغذایی است می تواند مشکلات متعددی به علت گرسنگی و تشنگی و پس از آن پرخوری ایجاد کند. به عنوان مثال سوءهاضمه، سردرد، احساس بی حالی و کسالت پس از افطار ازجمله نشانه های شیوه تغذیه نادرست در ایام روزه داری است.

ویژگی های وعده غذایی افطار

پیشگیری از یبوست در ایام روزه داری

شروع افطار با شیر و چند عدد خرما مفید است.

نان و پنیر و سبزی را به عنوان افطار تناول کنید.

استفاده از غذاهای سهل الهضم در افطار توصیه می شود.

مصرف زولوبیا و بامیه توصیه نمی شود.

هنگام افطار تند خوری و پرخوری نکنیم.

از افطار تا هنگام  سحری سعی کنید با نوشیدن مایعات فراوان و میوه ها میزان آب بدن خودرا در طول روز درسطحی متعادل قرار دهید.

                                                                       

بخور و نخور های وعده غذایی افطار

شیر گرم و خرما در مقابل آب سرد

غذای سبک و سهل الهضم در مقابل غذاهای چرب و سرخ کرده

غذهای قندی (حلوا،شله زرد....)  در مقابل غذاهای مقوی (نان و پنیر و سبزی گردو)

ویژگی های وعده غذایی سحر

وعده غذایی سحر را حذف نکنید.

وعده غذایی سحر سبک و مقوی باشد.  بلافاصله پس از سحری نخوابید.

مصرف میوه در سحری از تشنگی در طول روز پیشگیری می کند.

مصرف غذاهای چرب،سرخ کرده و پرادویه موجب تشنگی می شود.

                                                          

بخور و نخور های سحر

غذای سبک در مقابل سنگین و پرچرب

استفاده از گروه های غذایی مختلف(بویژه سبزی و میوه)

عدم مصرف چای پررنگ،غذاهای چرب شیرین و سرخ کرده   ،   عدم مصرف زیاد آب

روزه  داری در گروه های مختلف و بیماری ها

گر چه اسلام عزیز روزه را برای تمام  افرادی که قادر به روزه داری باشند واجب دانسته ولی اگر روزه داری موجب لطمه به بدن فرد شود مورد تأیید دین مبین نخواهد بود.
با وجود مزایای فراوان روزه داری برای حفظ سلامت افراد دین اسلام برای افراد بیمار و مسافر و خانم هایی که در دوره ماهانه هستند روزه داری را ممنوع نموده است.
همچنین اگر فرد دارای بیماری و یا شرایط فیزیولوژیکی خاصی باشد که طبق نظر پزشک روزه داری منجر به صدمه به بدن او می شود باز هم روزه گرفتن از نظر دین اسلام قابل قبول نیست.

روزه داری در کودکان و نوجوانان

حتما باید وعده های غذایی سحر، افطار و شام در برنامه غذایی کودکان و نوجوانان وجود داشته باشد.

پیشنهاد می کنیم تا وعده افطاری سبک باشد و کمتر از چربی و روغن استفاده شود و از آنجایی که حجم معده افراد کم سن و سال کوچک تر از بزرگ ترهاست توصیه می کنیم که وعده شام به فاصله دو یا سه ساعت بعد از افطار خورده شود.

 والدین نباید فراموش کنند که تنوع غذایی در وعده های مختلف را در نظر بگیرند.

خوردن سبزیجات و میوه در کنار غذا و همچنین یک لیوان شیر هنگام افطار یا سحر را توصیه می کنیم.

علاوه بر اینها حتما در رژیم غذایی آنها غلات، حبوبات و ماست نیز گنجانده شود. حتی المقدور از خوردن زولبیا و بامیه و نوشابه های گازدار پرهیز شود تا برنامه غذایی سالمی داشته باشید.

                                                         

روزه داری در بیماران

بیماران دیابتی

 بیماران گوارشی مثل کسانی که سابقه زخم فعال معده دارند نیز نمی توانند روزه بگیرند

برای مبتلایان به نارسایی قلبی و افرادی که دچار ایسکمی (کم‌خونی بافت قلب) و درد قفسه صدری هستند روزه‌داری ممنوع است.

گروهی

                                                                 

از بیماران که فشارخون‌های کنترل نشده دارند نیز نباید روزه بگیرند.

اگر به مشکلات دریچه‌ای قلب دچارید منع روزه‌داری ندارید ولی با پزشکتان‌ مشاوره کنید چون هر بیماری شرایط منحصر به فردی دارد.در صورت نارسایی متوسط و شدید کلیه، وقتی کلیه از کار افتاده و بیمار باید تحت درمان با دیالیز قرار گیرد، دفع شدید پروتئین از ادرار و همچنین در صورت دفع مکرر سنگ‌های کلیوی، روزه گرفتن از لحاظ پزشکی ضرر جدی دارد.

                                                                                                

افرادی که تشکیل سنگ‌های ادراری در آنها فعال بوده و بیش از 2 سنگ ادراری ظرف مدت 6 ماه داشته اند یا دارای سنگ ادراری هستند بهتر است در مورد روزه گرفتن احتیاط کنند.

                         

الگوی تغذیه‌ای خوب، سالم و مغذی  (Nutritious andHealthy Diet)

1- کفایت : غذای مصرفی ،فراهم کننده مقادیر کافی مواد مغذی، فیبر و انرژی برای تامین سلامت و وزن مناسب بدن باشند.

2-تعادل :(Balance) منظور از تعادل یا توازن تامین انواع مختلف مواد غذایی به تناسب با یکدیگر است به نحوی که مصرف یک نوع ماده مغذی به مقدار زیاد سبب حذف سایر مواد مغذی نشود. تعادل در مصرف مواد غذایی یعنی اینکه از تمام مواد مغذی مورد نیاز بدن به مقدار کافی استفاده شود برای این منظور گروه های غذایی باید به تناسب در برنامه غذایی روزانه وجود داشته باشند.

3-کنترل کالری :(Calorie Control) انرژی دریافتی از طریق غذا بایستی مطابق فعالیت های بدنی روزانه و نیازهای متابولیکی فرد تنظیم شود تا تعادل در دریافت کالری روزانه برقرار گردد و بدین ترتیب از افزایش یا کاهش وزن پیشگیری شود.

4-میانه‌روی :(Moderation)به منظور حفظ سلامت باید در مصرف غذاهایی که چربی، کلسترول، قند و نمک زیاد دارند، اعتدال و میانه روی داشت. میانه‌روی به معنای آن است که محدودیت حتی در مصرف انواع مواد مغذی ضروری نیز لازم است و برای مثال انواع فیبر برای سلامتی دستگاه گوارشی مفید است، اما مصرف مقدار زیاد آن موجب از دست رفتن دیگر مواد مغذی می‌‌‌گردد.

-تنوع :(Variety)تنوع غذایی انتخاب انواع غذاها از گروه های مختلف غذایی (مانند نان و غلات، میوه‌ها و سبزی ها و...) و همچنین انتخاب مواد غذایی مختلف در داخل هر گروه غذایی (مانند برنج، گندم، جو، جو دوسر، ذرت و...) می‌باشد.

....................................................................................................................................................................................................

فقر عریانی و گرسنگی نیست، فقر آن است که روز و شبمان را بی‌اندیشه سر کنیم، فقر همان گردوخاک نشسته بر کتاب‌های نفیس کتابخانه‌ها است، فقر نبود آگاهی و دانش و تکنولوژی روز است که امید آنکه روزگارمان سرشار از ثروت و غنای علم و دانایی و کمال باشد تا سیلاب تحریم‌های جهانی نتواند قلب سرزمینمان ایران را به لرزه درآورد

سندرم کوشینگ

         دارودرمانی در  سندرم کوشینگ  و سندرم لوپوس اریتماتوس

               دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

     دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

سلام بر جان‌ها، طراوت هستی، شادابی بخش روزگاران

                                          

                                   سلام بر امام عالَم و آدم، مولای انس و جان، یکتا نگار جهان
                                                  سلام بر امید زندگی و مایه حیات...!

سندرم کوشینگ

سندرم کوشینگ یه اختلال‌ غدد درون ریز است که‌ در اثر تولید بیش‌ از اندازه‌ هورمون های کورتیکواسترویید از غدد فوق کلیوی‌ به‌ وجود می آید. در ایجاد این‌ اختلال‌، غده‌ فوق کلیوی‌ و غده‌ هیپوفیز دخالت‌ دارند. این سندروم یه اختلال هورمونی است و هنگامی که در بافت های بدن هورمون کورتیزول بیش از اندازه باشد، این اختلال به وجود می آید. این سندرم رو به نام hypercortisolism هم می شناسند.

                                    

نقش هورمون کورتیزول در بدن:

هورمون کورتیزول نقش مهمی در بدن دارد، اما وقتی که مقدار آن در بدن زیاد ترشح بشود، از خودش اثرات منفی به جا می گذارد؛ کورتیزول از آنجایی که به نام هیدروکورتیزون هم معروف است، در گروه گلوکوکورتیکوئید طبقه بندی می شود که یکی از تاثیرات آن روی متابولیسم گلوکز است.

دلایل ایجاد این سندروم:

مشکلات غده هیپوفیز    ، افزایش مقدار گلوکوکورتیکوئید   ،   مشکلات غده آدرنال

مصرف داروهای کورتیکوستروئید در دوز بالا و برای مدت طولانی که شامل بتامتازون ، کورتیزون، دگزامتازون، هیدروکورتیزون، متیل پردنیزولون، پردنیزولون و پردنیزون هستند.

علائم ابتلا به این سندرم:

افزایش وزن و تجمع بافت چربی به خصوص در قسمت میانی و فوقانی پشت، صورت و بین شانه ها

ترک های پوستی به رنگ صورتی و یا بنفش بر روی پوست شکم، ران، سینه و بازوها

نازک و شکننده شدن پوست و به راحتی کبود شدن

عدم تحمل گلوکز که ممکن است منجر به دیابت بشود  ، کاهش میل جنسی در مردان

کاهش قدرت باروری ، افزایش فشار خون ،  ضعف عضلات     ،خستگی و سر درد

                                                                                                              

 پیشگیری از سندرم کوشینگ

اگر شما از داروهای استنشاقی کورتیکواستروئید استفاده می کنید، پس از تنفس، دهانتان را بشویید.
– اگر متوجه ورم غیرطبیعی در صورت یا گردن، رشد زیاد موهای صورت در زنان و اختلال عملکرد جنسی در مردان شدید ، فورا به پزشک مراجعه کنید.
– نمک را کم مصرف کنید. فشار خون بالا که یکی از علائم این سندرم می باشد، نیاز به کاهش نمک دریافتی دارد.
– گهگاه به متخصص غدد مراجعه کنید. این متخصص، میزان کورتیزول خون شما را آزمایش می کند.
– به طور مکرر نزد چشم پزشک روید. آب مروارید یکی از علائم سندرم کوشینگ است.

راه های تشخیص:

تحریک هورمون آزاد کننده کورتیکوتروپین  ، آزمایش خون و ادرار برای بررسی میزان هورمون کورتیزول

تصویربرداری با استفاده از سی تی اسکن یا MRI می توان غده آدرنال و هیپوفیز را بررسی نمود.

راه های درمان:

کنترل داروهای مصرفی، قطع یا جایگزین کردن آنها       ،    عمل جراحی   ،   پرتودرمانی

دارو های مهار کننده آنزیم های آدرنال:متی راپون، آمینوگلوتتماید، میتوتان و کتوکونازول

راه های تسکین:

حل کردن جدول و درست کردن پازل می تونه عملکرد مغز شما رو بهبود بده.،  حمام آب گرم و ماساژ

به علت تضعیف عضلات، شما نیاز به فعالیت های آرام دارید،رژیم لاغری برای کاهش وزن

متی راپون

مکانیسم اثر:این دارو موجب مهار آنزیم B11 هیدروکسیلاز می شود و بدینوسیله سنتز گلوکورتیکوستروئیدها (کورتیزون و کورتیزول) و

همچنین آلدوسترون را مهار می کند.

منع مصزف: کم کاری حاد غده فوق کلیه و غده هیپوفیز و پورفیری حاد

عوارض جانبی:واکنش های آلرژیک، تهوع، استفراغ، ناراحتی شکمی، کاهش فشار خون، سردرد، سرگیجه

                                         

آمینوگلوتتماید:

گروه دارویی: هورمون ها و ضد سرطان

مکانیسم اثر: مهارکننده آنزیم آروماتاز که در غده فوق کلیوی موجب تبدیل آندروژنها به استروژنها می شود.

منع مصرف:حساسیت مفرط به دارو ولی در موارد سالمندان و عفونت ها و زنان حامله و شیر ده با احتیاط مصرف شود.

عوارض جانبی: عوارض خونی , سر درد , سرگیجه , راش پوستی , تهوع افزایش فشار خون و پر مویی

میتوتان

مکانیسم اثر: کاهش فعالیت غده فوق کلیه

عوارض جانبی :

 نارسایی بخش قشری غده فوق کلیوی ،تیره شدن پوست ،اسهال ،سرگیجه ،خواب آلودگی ،کاهش اشتها،افسردگی روانی ،تهوع و استفراغ ،بثورات جلدی

 موارد منع مصرف:درصورت وجود عفونت نباید مصرف شود.

کتوکونازول

گروه: ضدقارچ

مکانیسم اثر:کتوکونازول با مهار بیوسنتز ارگوسترول یا دیگر استرول ها باعث آسیب به غشاء سلول قارچ و تغییر نفوذ پذیری آن در نهایت منجر به از دست رفتن عناصر ضروری داخل سلولی می گردد.

منع مصرف:حساسیت شدید به داروهای ضد قارچ آزولی و نارسایی کبدی یا پورفیری

عوازض جانبی:تهوع، استفراغ، درد شکم، سردرد، بثورات جلدی ، کهیر ، پار ستزی، ترس از نور

                                                                                                              

سندرم لوپوس اریتماتوس (SLE)

لوپوس منتشر یا لوپوس اریتماتوز سیستمیک در پزشکی گونه ای از انواع بیماری های خود ایمنی است

که در آن سیستم دفاعی بدن ، علیه ارگان ها و بافت های پیوندی خودی عمل کرده و به آنها آسیب می رساند.

در سبب شناسی نقص ایمنی پوست و ارگان های داخلی است. نوع حاد آن به ارگان های داخلی مانند کلیه، قلب و مفاصل نیز سرایت می کند.

در خون بیمار عوامل دفاعی پدیدار می گردد که علیه سلول های حفاظت کننده (

گلبول های موجود در خون اقدام کرده و به نابودی آن ها می پردازد و منجر به تقلیل گلبول های سفید و قرمز خون می شود.

در این مرحله سلول های ایمنی حاصل از فعل و انفعالات، در جداره ی رگ ها و سایر نقاط بدن رسوب کرده که این خود به دگرگونی ارگان های مربوطه می انجامد.

طی این بیماری گلبول های سفید خون(به منزله سیستم دفاعی بدن هستند) شروع به از بین بردن یکدیگر و در مراحل پیشرفته بافت های گوناگون بدن می کنند در نتیجه تعداد آنها کاهش یافته و شدت بیماری را سبب می شود.

انواع لوپوس

1-لوپوس اریتماتوز سیستمیک(SLE)

2-لوپوس اریتماتوز سکه ای(ابتدا پوست را درگیر می کند)

3-لوپوس اریتماتوز تحت حاد جلدی(مناطقی از پوست که در تماس با آفتاب هستند و به زخم گرفتار می شوند)

4-لوپوس دارویی(نادر بوده و مغز و کلیه را درگیر نموده که معمولا موقتی است)

ریسک فاکتور ها

1- اشعه ی ماورای بنفش      2-دارو ها(پنی سیلین، آنتی بیوتیک)        3-مواد شیمیایی

4-عفونت ها به ویژه ویروس اپشتاین    5- زنان    6-ژنتیک     7-هورمون ها

8-مصرف سیگار     9-استرس های عاطفی        10-استرس های فیزیکی(جراحی،بارداری)

تظاهرات بالینی

1-تورم مفاصل، حساسیت و درد به هنگام حرکت(همراه با جمود صبحگاهی)

2-نشانه های عمومی(تب،بیقراری،کاهش وزن،بی اشتهایی)

3-تظاهرات پوستی(راش قرمز پروانه ای شکل است که پل بینی و گونه ها را گرفتار می کند، آلوپسی و خونریزی های باریک)

4-زخم های مخاطی(مخاط دهان و کام سخت)

5-سیستم قلبی(میوکاردیت، هایپرتنشن، اختلالات ریتم قلب و بی کفایتی دریچه های قلبی)

6-گرفتاری سیستم عصبی مرکزی(تظاهرات عصبی-روانی)

تدابیر طبی

1-دارو های ضد مالاریا : هیدروکسی کلروکین

ضد التهاب     اشکال دارویی: قرص ، شربت ، تزریقی          راه مصرف: خوراکی و تزریق عضلانی

راه دفع: ادرار

عوارض جانبی: سر درد، ضعف، بیقراری، سرگیجه، هیپوتانسیون، تغییرات

خارش، ضایعاتی شبیه لیکن پلان، تاری دید، تغییرات شبکیه، آتروفی عصب بینایی، بی

اشتهایی، کرامپ شکمی، اسهال، تهوع، استفراغ، آنمی و ترومبوسیتوپنی

برای درمان تظاهرات پوستی،عضلانی اسکلتی و علائم خفیف سیستمیک لوپوس اریتماتوز سیستمیک )

1-دارو های ضد مالاریا : هیدروکسی کلروکین

       2-کورتیکو استروئید ها : پردنیزولون

 این کورتیکواستروئید، برای درمان موارد با شدت متوسط تا شدیدا فعال بیماری مورد استفاده قرار می‌گیرد. معمولا دوز روزانه آن، 5 تا 50 میلی‌گرم در روز است. پردنیزون روی التهاب ایجاد شده در بدن اثر می‌کند.

اشکال دارویی: قرص

مکانیسم اثر: این دارو اثر ضدالتهابی و ساپرس کننده سیستم ایمنی را دارد.

راه مصرف: خوراکی   ،   راه دفع: ادرار

عوارض جانبی: سرخوشی،بی خوابی، سردرد، عصبی شدن، بی قراری، آکنه، بثورات جلدی، کاتاراکت، گلوکوم، برفک، زخم پپتیک، افزایش تحریک پذیری،  افزایش اشتها، ساپرس شدن سیستم ایمنی، افزایش احتمال عفونت، هایپوکالمی،احتباس سدیم و مایعات،افزایش وزن،استئوپروز

3-ضدالتهاب‌های غیراستروئیدی: این گروه دارویی به دلیل قابلیت‌های تب‌بری و ضدالتهابی‌شان تجویز می‌شوند.

4-متوترکسات: این دارو برای انواع متوسط تا شدید بیماری تجویز می‌شود و دوز آن وابسته به شدت بیماری است. دوز آغازین آن معمولا 5/7 میلی‌گرم یک‌بار در هفته است و دوز دارو را هر هفته 5/2 میلی‌گرم افزایش می‌دهیم. حداکثر دوز توصیه شده برای این

دارو، 20 میلی‌گرم هر هفته یک‌بار است.

اشکال دارویی: قرص و تزریقی راه مصرف:خوراکی    ،   تزریقی:وریدی و عضلانی        راه دفع:ادرار

عوارض دارویی:راش،حساسیت به نور،سیروز،فیبروز کبدی، استئوپروز،  لکوپنی، ترومبوسیتوپنی،آنمی

ممنوعیت در بارداری

                                                                                   

7-مایکوفنولات موفتیل: این دارو برای انواع متوسط تا شدید بیماری تجویز می‌شود. دوز آن بین 750 میلی‌گرم تا 3 گرم، با توجه به شدت بیماری می‌تواند متغیر باشد.

اشکال دارویی:قرص و کپسول      راه دفع:ادرار و مدفوع

مکانیسم اثر: ساپرس کننده سیستم ایمنی

عوارض دارویی:بی خوابی،سرگیجه،سر درد،درد قفسه سینه،هیپرتنشن،ادم،اسهال،یبوست، ، آنمی، لکوپنی، ترومبوسیتوپنی، هیپرکلسترولمی، هیپوکالمی، UTIتهوع، استفراغ، تنگی نفس

ممنوعیت در بارداری

                                                                                  

9-سیکلوسپورین: این دارو برای موارد با شدت متوسط تا شدید بیماری تجویز می‌شود. برای نفریت لوپوسی، سیکلوسپورین با دوز روزانه 4 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن شروع می‌شود. بعد از گذشت یک ماه، دوز دارو را به میزان 5/0 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن هر 2 هفته یک‌بار و به دوز نگهدارنده روزانه 5/2 تا 3 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن تقلیل می‌دهیم.

اشکال دارویی:قرص و انفوزیون               راه دفع:مدفوع      مکانیسم اثر: ساپرس کننده سیستم ایمنی

عوارض دارویی: تشنج، سر درد،پارستزی، هیپوتانسیون، آکنه، هیپرپلازی لثه، تهوع، ،لکوپنی، آنمی استفراغ

مراقبت پرستاری و   تشخیص پرستاری:

1- اختلال در تحرک جسمی        2-اختلال در تصویر از بدن        3-محافظت ناموثر

4-درد مزمن     5-خستگی     6-عدم آگاهی،  7- آسیب پوست    8-احساس افسردگی،اضطراب

مداخلات پرستاری

1- اجتناب از نور خورشید      2- پوشاندن راش های پروانه ای با مواد آرایشی    3-کاهش استرس

-پایش علائم عفونت(به دلیل استفاده از کورتیکواستروئید ها)  5-استفاده از ضد آفتاب و کلاه های لبه دار     6-بررسی از نظر پوکی استخوان(تست تراکم استخوان)  7- مصرف مکمل های ویتامین دی و کلسیم

...............................................................................................................................................................................................

ماه رمضان، ماه برچیده شدن، «بساط شیاطین» از عرصه زندگی اولاد آدم و حضور ملموس ملائک در اطراف «صائمین مشتاق شیدایی» است!

ماه رمضان، ماه مفروش کردن قدوم شب قدر با اشک‌های شوق برای درک زیباترین لحظه حیات انسانی است

تغذیه در مواقع بحران

         دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

با دیدن جلوه های خداوند در فصل بهار، بیش از پیش به عظمت و مهر خداوندی پی می بریم.کمتر از طبیعت نباشیم، ما نیز دگرگون شویم.

                   

بحران در حقیقت دوره موقتی است  که زندگی وسلامت مردم در این شرایط تحت مخاطره قرار گرفته ونیازمند به کمکهای فوری می باشند.

طی دهه اخیر حدود دو بیلیون نفردر معرض  انواع  بحرانها و بلایا قرار گرفته اند. و متاسفانه بیشتر بلایا در کشورهای در حال توسعه رخ می دهد.

در ۲۷ سال گذشته در سطح جهان ۶/۳ میلیون نفر بر اثر حوادث طبیعی جان باخته اند و ۲۴۰ میلیارد دلار خسارت به کشورها وارد شده است . آمار و ارقام نشان می دهد که بر اثر تلاشهای همه جانبه جهانی بتدریج از میزان تلفات حوادث کاسته شده است ، بطوریکه از سال ۱۹۸۰ تا سال ۲۰۰۰ تعداد کشته ها به ۳ میلیون نفر یعنی کمتر از نصف این تعداد در طول ۲۷ سال رسیده است ، البته در همین مدت ۸۰۰ میلیون نفر هم تحت تأثیر این حوادث قرار گرفته اند و بیش از ۲۳ میلیارد دلار خسارت نیز وارد شده است .

     از سال ۲۰۰۰ تا سال ۲۰۰۶ میلادی نیز حدود ۵۵۸۴ فقره بحران بزرگ اعم از حوادث طبیعی مانند: سیل ، زلزله ، طوفان ، سونامی و سایر حوادث مشابه و غیر طبیعی مانند : انواع عملیاتهای تروریستی ، جنگ و اشغالگری و آتش سوزی در سطح جهان رخ داده است ، حوادثی که هرکدام از جهات مختلف دارای تبعات و اثرات متفاوتی برزندگی اجتماعی مردم دنیا بوده اند .

دلایل وقوع بحرانها عبارتند از:

عوامل طبیعی(زلزله،سیل،گردباد و.....(

عوامل انسانی(جنگ،تروریسم ،آتش سوزی،مهاجرتهای دسته جمعی و

( ...

کشور ایران جزو ده کشور بلاخیز جهان می باشد و در قاره آسیا از نظر بروز بلایای طبیعی مقام چهارم را دارا است.

مدت زمان بحران و مشکلات پیامد آن
در بحرانهای مختلف متفاوت است وبستگی به نوع بلا،شدت و وسعت آن دارد                                         

تاثیربلایا بروضع غذا و تغذیه

 تخریب منابع تولید مواد غذایی(کشاورزی،دامی و        (... ..  اختلال در روند توزیع غذا

از بین رفتن مراکز ذخیره مواد غذایی              قطع برق و از بین رفتن وسایل نگهداری مواد غذایی

آلوده شدن آبهای لوله کشی     ،         آشفته شدن وضیت مالی خانواده ها ونبود امکان خرید مواد غذایی

آلودگی میکروبی و شیمیایی مواد غذایی ناشی از                 

  آتش سوزی ها و انفجارات

ورود غذاهای غیر بومی به منطقه                       

              کاهش تولیدات و محصولات محلی

کاهش مراقبتها و خدمات بهداشتی- تغذیه ای

               

بنابراین در مواقع بحران امنیت  غذا یی و تغذیه افراد مورد تهدید قرار می گیرد که منجر به ا فزایش سوءتغذیه ، بیماریها و مرگ و میشود.

کمبودهای شایع تغذیه ای در بحران

سوء تغذیه ناشی از کمبود پروتئین-انرژی     ،

      کمبود برخی از ریز مغذیها مانند:

تیامین ، نیاسین  ، ویتامین آ  ، ویتامین ث  ،  اسید فولیک و آهن

گروههای آسیب پذیر تغذیه ای در بحرانها:

کودکان  ، زنان باردار و شیرده   ،   کودکان سنین مدرسه و نوجوانان

سالمندان   ،  بیماران    ،    خانواده های پرجمعیت    ،  افراد تنها

کودکان سنین مدرسه جزء  گروه های آسیب پذیرند.

                                            

کمبودهای شایع تغذیه ای دانش آموزان در مواقع بحران

کمبود  پروتئین-انرژی    ،    کمبود برخی از ریزمغذیها مانند:

آهن ،  کلسیم     ،    ویتامین آ

نیازهای غذایی دانش آموزان به دلیل سرعت رشدشان  افزایش می یابد.

استرس(از دست دادن اقوام، دوستان، از بین رفتن مدرسه وخانه و....) موجب کاهش اشتهای آنان وکمبود تغذیه ای آنان را از رشد بالقوه باز می دارد و  موجب کاهش سرعت رشد جسمی و توانمندی ذهنی میگردد.

 

مراحل بحران

مرحله اول(7-3 روز اول بعد از بحران)

مرحله دوم(هفته دوم تا سوم بعد از بحران)                   

   مرحله سوم(هفته سوم به بعد بحران)

ویژگیهای سبدغذایی در مرحله اول بحران

تامین حداقل 2100کیلو کالری  و 50گرم پروتئین    ،    حاوی حد اقل 4-3 نوع از اقلام غذایی

آب  آشامیدنی سالم     ،      غذای کمکی برای کودکان زیر 5سال

            

   بمنظور تامین ریزمغذیها   ،   توزیع قرص مولتی ویتامین  ،  توزیع کپسول مگادوزویتامین

شرایط سبدغذایی افراد در مرحله دوم بحران

تامین حداقل 2500کیلوکالری و 50گرم پروتئین

تامین آب آشامیدنی سالم        ،   

   متنوع کردن سبد غذایی

توزیع قرص مولتی ویتامین برای کلیه افراد    ،

  توزیع غذای کمکی برای کودکان

ویژگی سبد غذایی دانش آموزان در مرحله سوم بحران

تامین آب آشامیدنی سالم   ،

تامین حداقل 2500کالری و50گرم پروتئین

تامین میوه تازه و لبنیات   ،

  متنوع بودن سبد غذایی ،

استفاده از میوه های خشک در صورت فقدان میوه تازه

ضمنا در بحران های دراز مدت توزیع مکمل های ویتامینی زیر توصیه می گردد:

مگادوز ویتامین آ(هر شش ماه یک بار)   ، 

قرص مولتی ویتامین   ،

   قرص آهن

اقدامات اجرایی و غذا رسانی در بحرانها:

توزیع عمومی غذا          ،

    توزیع غذای انتخابی برای گروههای خاص

توزیع مکمل غذایی(عمومی،هدفمند)   

    ،       

  تغذیه درمانی(کودکان مبتلا به سوء تغذیه شدید

لازم است به اصول کلی کنترل بهداشتی موادغذایی اشاره کرد:

الف -  نمونه برداری: 

 نمونه باید بیانگر تمامی مواد غذایی باشد.

براساس اصول صحیح نمونه برداری باشد (ظرف مخصوص و شرایط حمل به آزمایشگاه)

ب -  ارسال به آزمایشگاه:      

بدون هیچ تغییرنمونه ارسال شود ،در سریعترین زمان آزمایش انجام شود، آزمایشگاه مطمئن باشد.

تا جواب قطعی مواد غذایی بی جهت از بین نرود.

ج -  گزارش نتایج:            ( - ) قابل مصرف          ( + ) غیر قابل مصرف و نهایتا معدوم شدن مواد غذایی

                                   

شرایط نگهداری مواد غذایی در شرایط بحران

عدم جمع آوری و دفع صحیح زباله می تواند موجب تکثیر وافزایش مگس ، موش و سایر عوامل انتقال بیماریهای عفونی شود و متعاقب آن ارائه خدمات تهیه مواد غذایی دچار اشکال می گردد بنابراین قبل از انبار کردن مواد غذایی باید از عدم آلودگی آن مطمئن بود بهتر است از محصولات تازه جهت ذخیره سازی استفاده کرد ومواد کهنه تر اول مصرف شوند غذاهای الوده ومسموم را معدوم کرد تا از گسترش آلودگی جلوگیری نماید واز ظروف سر پوشیده و در دار جهت نگهداری مواد غذایی استفاده کرد .

مواد غذایی مقاوم به فساد مانند ،شکر ،آرد ، برنج به دور از رطوبت ، گرد و غبار و خارج از دسترس حشرات و جوندگان در مدت کوتاه نگهداری شود.

مواد غذایی فساد پذیر نیاز به شرایط نگهداری ویژه ( یخچال و فریزر) دارد یعنی دمای پائین تا باعث کاهش فعالیت میکروبها شود در صورت عدم تامین دستگاههای برودتی در شرایط بحران در منطقه وقوع حادثه لازم است در محلهایی به دور از محل ایجاد بحران که شرایط مطلوب مواد غذایی فساد پذیر وجود دارد نگهداری نموده و به میزان نیاز روزانه بین حادثه دیدگان توزیع گردد.

               

خصوصیات یک برنامه اجرایی مناسب در شرایط بحران:

مبتنی  بر مشارکت جوامع محلی      ،    همکا ریهای بین بخشی    ،  آموزش ،  حمایت گروه های آسیب پذیر

بنا براین اجرای یک برنامه مشارکتی-حمایتی برای بهبود وضع تغذیه گروه های آسیب پذیر در شرایط بحران ضروری است.

تو صیه های مهم بهداشتی در خصوص تغذیه هنگام بحران:

مطالعه کیفیت مواد غذایی از نظر کشف ، فساد و آلودگی.

 بازرسی کیفیت آبی که برای تهیه غذا استفاده می شود(میزان آب مورد نیاز به ازای هر نفر 15 تا 20 لیتر در روز ).

مبارزه با حشرات وجوندگان در انبارها وآشپزخانه.   انبار کردن صحیح مواد غذایی وپختن غذا.

دفع صحیح فضولات مایع وجامد.  شستشوی ظروف و گند زدایی.  نظارت بر تهیه وتوزیع غذا.

نظارت بر نظافت ساختمانهای تهیه وتوزیع غذا.

برخی از  فعالیتهای اجرایی برنامه عبارتند از:

آموزش کلیه کارکنان درون - برون بخشی (آموزش و پرورش، بهزیستی ، کمیته امداد امام خمینی ، جهاد کشاورزی ، بهداشت و...) در زمینه مسائل بهداشتی-تغذیه ای

آموزش مردم در زمینه بهداشت و تغذیه  ( پایش رشد،تغذیه تکمیلی ، بهداشت مواد غذایی ،سالم سازی آب آشامید نی و... تهیه و توزیع سبد غذایی برای گروه های آسیب پذیر با حمایت کمیته امداد،آموزش وپرورش ،سازمان های غیر دولتی و... )

انتقال پیامهای آموزشی مناسب به خانواده ها قبل  و بعداز وقوع بحران نظیر :

تغذیه تکمیلی کودکان ،تغذیه کودکان در هنگام بیماری  ،گروه های غذایی 

 شناسایی گروه های آسیب پذیر منطقه ،  مشارکت در انجام خدمات بهداشتی(داوطلب بهداشتی)

همکاری در نظارت بر تهیه،نگهداری و توزیع مواد غذایی در فروشگاهها

مواددارویی و بهداشتی :

    قرص تصفیه آب، باند و گاز و چسب ، بتادین ، قرص مسکن ، قرص سرماخوردگی ، سرنگ ، کرمهای نرم کننده و محافظ پوست ، اسپری ، کرم و سایر مواد دفع کننده حشرات ، مواد شوینده بدن ، مواد شوینده ظروف و لباس ، در برخی موارد پوشک بچه و نوار بهداشتی و سایر موارد مشابه  نمونه هایی از این مواد می باشند .

نقش کارشناسان بهداشت در بحران

آشنایی با برنامه ها و مداخلات اجرایی در هنگام بحران ، همکاری در فعالیتهای آموزشی برنامه های مشارکتی در بحران

همکاری تنگاتنگ با بخشهای درگیر (هلال احمر،بهزیستی ، دانشگاهها ،مدارس وارتش و...)

نتیجه گیری  :

وقوع بحران منجر به دسترسی ناکافی به مواد غذایی،کاهش مراقبتهای بهداشتی،محیط غیر بهداشتی و در نهایت به مخاطره افتادن وضع تغذیه جامعه می گردد.

کودکان زیر شش سال،کودکان سنین دبستان،نوجوانان از گروه های آسیب پذیر تغذیه ای درمواقع بحران می باشند.

باتوجه به پیامد های بحران نیاز به طراحی و اجرای برنامه مشارکتی-حمایتی مبتنی بر مشارکت مردمی و

همکاری های بین بخشی می باشد.

به منظور اجرای مداخلات  مناسب در مواقع بحران نیاز به یک مسئول اجرایی بحران با کلیه امکانات لازم(مالی،انسانی،تجهیزات و...) در  منطقه می باشد.

اما آنچه قطعی است ، اینستکه جلوگیری از بروز این حوادث و یا کاهش اثرات تخریبی آنها ، مستلزم توجه به فرآیند و چرخه کامل مدیریت بحران شامل : اقدامات هفتگانه مربوط به حوزه های پیش بینی ، پیشگیری ، آمادگی ، اقدام (مقابله) ، پاکسازی ، بازسازی ، نظارت و کنترل و سایر اقدامات ضروری در حوادث و سوانح غیر مترقبه طبیعی و غیر طبیعی می باشد

                  

.

قرار گرفتن جمهوری اسلامی ایران در یکی از استراتژیک ترین نقاط جهان و برخورداری این کشور از منابع و مزیتهای مختلف خدادای از یکسو و واقع شدن آن در حادثه خیز ترین نقاط جغرافیایی کره خاکی از سوی دیگر ، سبب شده تا این کشور در طول تاریخ همواره با حوادث مختلف طبیعی مانند: سیل و زلزله و غیر طبیعی مانند لشکر کشی های متعدد از سوی کشورهای سلطه گر و متجاوز مواجه باشد

 حدود ۲۰% خسارات و تلفات وقوع یافته در کشور نیز مربوط به سیل است و آمارهای موجود بیانگر این است که تنها بین سالهای ۱۳۳۱ تا ۱۳۸۱ بالغ بر ۳۷۰۰ مورد سیل ویرانگر در کشور اتفاق افتاده است .

.........................................................................................................................................................................................................

دو قدم مانده به خندیدن برگ                     یک نفس مانده به ذوق گل سرخ
چشم در چشم بهاری دیگر....                 تحفه ای یافت نکردم که کنم هدیه تان
یک سبد عاطفه دارم                          همه ارزانی تان

درمان های دارویی تب کریمه کنگو( CCHF

                                   درمان های دارویی تب کریمه کنگو( CCHF)

              دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

"برای هر چیز راهی است وراه بسوی بهشت دانش است. "  رسول اکرم صلوت الله علیه وآله

سپاس خداوندی را که نه اول او را آغازی است و نه ازلی بودن او را پایانی است. اول است و بی ازل و آخر است و بی اجل.

***********************************************************************

تـاریخچه بیـماری

اولین بار درسال1944- 1945ابتلای 200 نفردر شبه جزیره کریمه در اوکراین(شوروی سابق)

 کشف علائم مشابه در کشور کنگو (زئیرZair) در قاره آفریقا   (

درایران،اولین بار در سال 1975 در مطالعه در مناطق دریای خزر و آذربایجان شرقی

امروزه در اکثر کشور های همسایه ایران مثل عراق، پاکستان،افغانستان،ترکیه،کشورهای عربی و...بیماری شایع می باشد.

 درایران طی چند سال اخیردراستانهای خوزستان،بوشهر،چهارمحال بختیاری، سیستان و بلوچستان،آذربایجان غربی،یزد،کرمان،تهران،اصفهان و فارس گزارش شده است پراکندگی تب کریمه کنگو درجهان   

                                                                                                            

مـقدمه

  تب خونریزی دهنده کریمه کنگو (CCHF) ((Fever Haemorrhagic Congo Crimea   از بیماری های ویروسی مشترک بین انسان و دام است عامل بیماری ویروسی از خانواده بانیاویریدا ((Bunyavardae و جنس نایروویروس (Nairovirus)است

مقاومت ویروس در برابر حرارت کم است و در دمای 56 درجه سانتی گراد به مدت 30 دقیقه از بین می ورد در خون به مدت 10 روز در دمای 40 درجه مقاومت میکند.

ویروس در برابر ضد عفونی کنندها خصوصا“ ترکیبات اسیدی مقاومت ندارد بنابراین در محیط اسیدی ایجاد شده پس از جمود نعشی در گوشت از بین می رود.

انتقال به دام 

انتقال از طریق گزش کنه ای از گونه هیالوما (هرکنه  ماده در هر دوره تخم گذاری 2تا 8 هزار تخم تولید می کند) وانتقال ازطریق تماس با خون یا ترشحات مبتلایان .

انتقال به انسان ازطریق  له کردن کنه

انتقال از طریق گزش کنه آلوده

تماس مستقیم با لاشه گوشت ،خون،ترشحات وبافتهای آلوده

تماس باترشحات ،خون وتنفس افراد مبتلا   و تنفس در تماس با دامهای آلوده

مخزن بیماری

مهرداران کوچک:موش، خرگوش، سنجاب، جوجه تیغی و .......

دامهایی که دارای عامل بیماری CCHF هستند              پرندگانی که حامل کنه میباشند

حشرات نیز با تغذیه از خون آلوده به CCHF

      چرخه بیماری

                    

گروههای در معرض خطر  

همه افراد جامعه احتمال ابتلا به بیماری را دارند.   گروه پر خطر شامل:

دامداران ،چوبداران ،  دامپزشکان وکارکنان دامپزشکی ،سلاخان ، قصابان وکارکنان کشتارگاه

پزشکان ،پرستاران، بهیاران وکارکنان بیمارستان   ،    کارکنان رستورانها وکبابی ها           

گهگاهی در حالت حاد در مخاطات افراد پر خونی یا خون ریزی دیده  می شود.

                                                                           کنه در حال گزش                                                                                                                                

علائم بیماری در انسان

تب ناگهانی، بدن درد، کوفتگی، ضعف، سردرد، درد شدید عضلات، بی اشتهایی، درد پشت حدقه چشم، ترس از نور، تهوع، استفراغ، گلودرد،  دل درد

 تغییرات خلقی مثل بیقراری و افسردگی

دوره کمون: دوره بدون علامت بیماری معمولا“از یک تا سه روز و حداکثر 9روز به طول می انجامد که به دنبال تماس با بافتها یا خون آلوده تا 13 روز نیز گزارش شده است.

دوره قبل از خونریزی: شروع علائم ناگهانی و حدود 1 تا 7روز (متوسط 3 روز) طول می کشد. بیمار دچار تب، سردرد تهوع و استفراغ و در بعضی مواقع درد و سفتی گردن و درد چشم می شود.

مرحله خونریزی دهنده: معمولاً پس از 4روز، بیمار دچار دانه های ریز قرمز رنگ در سطح پوست ، خونریزی در مخاط (مانند دهان، بینی و ....) می شود.

علاوه بر این ممکن است استفراغ خونی، خونریزی از رحم، خون در ادرار و مدفوع و خونریزی از گوش نیز دیده شود.که در صورت پاسخ ندادن به درمان میتواند منجر به مرگ شود.

چنانچه بیمار فوت نکند معمولاً  پس از ده روز به تدریج با کمرنگ شدن ضایعات پوستی علائم بیماری برطرف شده و بیمار بهبود می یابد.

خونریزی در مخاط ،خط زیر بغل،محل های تزریق

خونریزی از اعضای مختلف بدن مثل بینی، لثه، مجاری ادراری، روده، رحم و...

    

پیشگیری بیماری در انسان

جدا نگاه داشتن جایگاه دام از محل زندگی  ،  خودداری از له کردن کنه با دست یا روی بدن دام

خودداری از تماس بدن با ترشحات و خون دام  ،  خودداری از کشتار دام در محلهای غیر مجاز

تهیه گوشت مورد نیاز از محلهای مطمئن و تحت نظارت دامپزشکی

نگهداری گوشت تازه به مدت 24 ساعت در یخچال وسپس استفاده

روشهای حفاظت شخصی در تماس با ترشحات و خون حیوان (پوشیدن دستکش ، لباس بلند ، چکمه ، ماسک و عینک (   روشهای حفاظت شخصی از گزش کنه و حشرات ،  خودداری از رفت و آمد در محلهای کشتار غیر مجاز ، آموزش افراد در معرض خطرواطلاع رسانی عمومی

اجتناب از خوردن جگر خام ونیم پخته. نگهداری جگر ، قلب ، کلیه به مدت 48 ساعت در یخچال و سپس استفاده از آن

رعایت اصول ایمنی درموقع تماس باگوشت تازه،جگروسایرآلایش دام

دفن بهداشتی اجساد:

توصیه می شود از دستکش ضخیم لاستیکی به عنوان جفت دستکش دوم (لایه روبی) استفاده شود.

محلول 0.1 درصد را به جسد واطرافش بپاشند.

جسد را درکیسه مخصوص جنازه قرار داده ومحکم ببندند محلول سفید کننده 0.1 درصد را به کیسه جنازه بپاشند.

اگر کیسه مخصوص جنازه در دسترس نیست جنازه را در پارچه کتانی دو لایه آغشته به محلول 0.1 درصد سفید کنند ه پیچیده سپس کاملا نایلون پیچ کنند یا با نوارچسپ پلاستیکی کاملا ببندند.

جسد را درکمترین زمان ممکن به محل خاکسپاری منتقل کرده ویک نفر کارمند یا مامور بهداشتی برای رعایت احتیاطهای ایمنی در طول سفر همراه جنازه باشد.

عمق گور باید دست کم 2متر باشد

برای خانواده فرد فوت شده توضیح داده شود که مشاهده جنازه امکانپذیر نیست.

                                                              

تشخیص

نیازبه آزمایشگاه هائی با ابزارولوازم خاص دارد. در هفته اول بیماری و در مرحله تب می‌توان با نمونه گیری از خون ویروس را جدا کرد همچنین می‌توان ویروس را از نمونه‌های بافتی مثل بافت کبد، طحال، کلیه، غدد لنفاوی جدا کرد.

آنتی بادی هایIgMو IgG ممکن است در سرم به روش ELA یا ELISA در حدود روز ششم بیماری یافت شود،IgM تا چهارما ه قابل اندازه گیری است، ولی سطح  IgGکاهش می یابد،اما تا 5 سال می توان آنرا جداکرد.

مبتلایان به اشکال مرگبار بیماری معمولا پاسخ آنتی بادی قابل اندازه گیری ندارند و در این بیماران و همچنین در چند روز او ل بیماری تشخیص با جدا کردن ویرو س از خو ن و نمونه های بافتی داد ه می شود . ویرو س

ممکن است در5 روز اوّ ل بیماری از خون و نمونه های بافتی جدا شود و در کشت سلولی رشد نماید . آنتی ژن های ویروس ممکن است گاهی در نمونه های بافتی با روش ایمنوفلورسانس یا ELA نشان داده شوند.

همچنین با اندازه‏گیری SGOT و SGPT می‌توان به عفونت ویروس در کبد Viral Hepatitis پی برد.

درمان

بلافاصله پس از تشخیص مورد محتمل مبتلا به تب خونریزی دهنده کریمه کنگو اقدامات درمانی بایستی صورت گیرد.

درمان حمایتی: شامل اصلاح آب و الکترولیتها می باشد. علائم حیاتی و هماتوکریت بیمار باید کنترل شود و درصورت افت شدید هموگلوبین نسبت به تزریق خون اقدام شود و ضمناً در موارد ترمبوسیتوپنی شدید و نشان ههای خونریزی فعال تجویز پلاکت کاربرد دارد.

استفاده از تب برها و ضداستفراغ ممکن است مؤثر باشد، از تجویز آسپرین خودداری گردد زیرا موجب تشدید خونریزی می شود. درصورت تجویز زیاد خون، تزریق کلسیم می تواند در تصحیح اختلالات انعقادی و بهبود انقباضات وهدایت و نظم ضربان قلبی مؤثر باشد.

در موارد شوک به دلیل خونریزی، تصحیح مشکلات گردش خون با جایگزینی خون یا معایعات مناسب موجب تصحیح اسیدوز می شود.

در موارد احیاء بیماران با خونریزی شدید ممکن است یون کلسیم سرم کاهش یابد )کمتراز7.1/میلی اکی والان در لیتر( تزریق کلسیم در تصحیح اختلالات انعقادی و همچنین انقباضات قلبی و تنظیم سیستم هدایتی قلب مؤثر می باشد.اگرچه به کاربردن بیش از حد آن ممکن است موجب مسمومیت سلولی شود با توجه به این که بررسی یون کلسیم سرم ممکن است در دسترس نباشد از نظر بالینی طولانی شدن فاصلهQT  درECG ، در دسترس ترین شاخص جهت بررسی کاهش کلسیم است.

توجه:اگر علی رغم طبیعی بودن PT/PTT و BTخونریزی شدید وجود داشته باشد باید خون تازه تزریق شود.

در بیمارانی که به درمان حمایتی جواب نمی دهند و درآنهایی که ممکن است مشکلات قلبی،عصبی یا شوک سپتیک در ایجاد علائم بیماری نقش داشته باشند، داروهای تنگ کننده عروق vasopressors باید درنظر گرفته شوند( اپی نفرین )

استامینوفن برای کنترل تب، سردرد ودرد عضلانی به کار می رود، مقدار توصیه شده 650 میلی گرم(10 تا 15میلی گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن، حداکثر 650 میلی گرم در هر دز( هر 4 تا 6 ساعت می باشد. درنارسایی کلیه یا بیماران کهنسال، کاهش مقدار استامینوفن لازم نیست.

مهم ترین عارضه استامینوفن توکسیسیته کبدی )درصورت استفاده از مقدار بیش از معمول(، کاهش پلاکتها،به ندرت آنمی همولتیک و درصورت استفاده طولانی مدت adverse reaction می باشند و در بیماران با کاهش G6PD با احتیاط به کار می رود.

درمان ضد ویروسی: ریباویرین داروی ضد ویروسی است که در درمان موارد مبتلا به CCHF اثرات قابل توجهی داشته است.

نوع خوراکی و تزریقی داخل وریدی آن مؤثر است طول مدت درمان با ریباویرین 10 روز است و مطابق زیر جهت استفاده نوع خوراکی و تزریقی بکار میرود:

کمیته کشوری، ریباویرین خوراکی را برای شروع درمان در اکثریت بیماران توصیه مینماید ولی در موارد زیر درصورت در دسترس بودن نوع تزریقی، با همان مقدار خوراکی بطور آهسته وریدی تجویز می گردد:

الف)علائم اختلالات سیستم اعصاب مرکزی:

شامل تشنج، کما، گیجی و اختلالات شدید رفتاری و علائم لترالیزه که نشان دهنده خونریزی مغزی باشد.

ب)علائم اختلالات شدید متابولیک: شامل PH زیر/7.1، دهیدراتاسیون بیش از10%، فشارخون سیستولیک کمتر از 9 mmHg ، استفراغ های شدید.

ج)علائمی که بدلیل اختلالات شدید بوده و با پیش آگهی بدی همراه است شامل:

کاهش پلاکتها به کمتر از 100000 در میلی لیتر در سه روز اول شروع بیماری یا کمتر از 20000 در میلی لیتر درهر زمان دیگر، هموگلوبین کمتر از 7 گرم در دسی لیتر

د)نارسائی کبدی،نارسائی ریوی و ادم ریه یا نارسائی چند عضو

توجه: درصورت بروز علائم فوق در طی درمان خوراکی، درصورت دردسترس بودن نوع تزریقی ادامه درمان به شکل تزریقی تجویز می شود.

 با توجه به تراتوژن بودن دارو مصرف آن در خانم های حامله یا خانم هایی که احتمال حاملگی در آنها وجود دارد در صورتی که جان مادر از بیماری تب خونریزی دهنده کریمه کنگو در خطر باشد به همراه سایر درمان های حمایتی بلامانع است.

معاینه دقیق پوست بیماران در هنگام بستری از نظر احتمال وجود کنه بسیار مهم است. زیرا آنها می توانند پس از جدا شدن از پوست و ماندن در محیط بیمارستان موجب انتقال بیمارستانی ویروس گردند.

مراقبت

 برای مراقبت بیماری سه تعریف طبقه شده )مظنون، محتمل و قطعی( وجود دارد:

تعریف مظنون:  شروع ناگهانی بیمار با تب + درد عضلات + تظاهرات خونریزی دهنده )شامل: راش پتشی، خونریزی از بینی ومخاط دهان، استفراغ خونی یا ملنا، هماتوری(+یکی از علائم اپیدمیولوژیک )سابقه گزش با کنه یا له کردن کنه بادست، تماس مستقیم با خون تازه یا سایر بافتهای دام ها و حیوانات آلوده، تماس مستقیم یا ترشحات دفعی بیمار قطعی یا محتمل CCHF ، اقامت یا مسافرت در یک محیط روستایی که احتمال تماس با دام ها وجود داشته اما یک تماس خاص تصادفی را نمی توان مشخص نمود.

 تعریف محتمل:  موارد مظنون + ترمبوسیتوپنی )کاهش پلاکت کمتر از 150000 در میلی متر مکعب + اختلالات در گلبول های سفید وقرمز

تعریف قطعی:        موارد محتمل + تست سرولوژیک مثبت یا جدا کردن ویروس

............................................................................................................................................................................................................

اشتباه : اشتباه است حتی اگرهمه انجامش بدهند. درست :درست است حتی اگر هیچکس انجامش ندهد .

Wrong is wrong, Even if evreyone is doing. Right is right,Even if no one is doing

عوارض وحشتناک داروهای بدنسازی

                    دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی

                  گروه فارماکولوژی دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران 

                                مدرس فارماکولوژی بالینی بیمارستان بوعلی تهران

 خدایا شروع سخن نامِ توست                      وجودم به هر لحظه آرامِ توست

  دل از نام و یادت بگیرد قرار                        خوشم چونکه باشی مرا در کنار

بسیاری از افراد برای تناسب اندام از مکمل های بدنسازی بعنوان روشی آسان برای افزایش دریافت روزانه بهره می گیرند. در حالی که اگر این ترکیبات جایگزین وعده ها و رژیم غذایی ورزشکار شوند منجر به اختلال در رژیم غذایی متعادل شده ورزشکار می گردند.

                                              

داروهای بدنسازی نوعی از داروهای مکمل می باشند که براساس ترکیبات آنها به دسته های زیر تقسیم میگردند :

پروتئین  ، گلوتامین  ،  پروتئین   ، چربی سوز    ،   ویتامین ها     ،   آمینو اسید    ،   مکمل های بی سی ای ای ، گینر

باید این واقعیت را گفت که ورزش نکردن به مراتب خطر کمتری از ورزش کردن با مصرف هورمون و مکمل های سرشار از ناخالصی دارد.

ورزش کردن همیشه به دلایل مختلفی انجام می شود، به صورتی که یکسری دوست دارند صرفا برای سلامتی و تناسب اندام ورزش کنند و یکسری هم که در دنیای قهرمانی و ورزش حرفه ای مشغول هستند. اگر افرادی که فقط برای سلامتی شان ورزش می کنند را فاکتور بگیریم، مابقی پیش می آید که به دنبال راه میانبر باشند که آن هم استفاده نادرست از مکمل های غیرمجاز است. در این مقاله به بررسی انواع این داروها و عوارض آنها پرداخته ایم.

                                       

مصرف کراتین برای جلوگیری از خستگی

مصرف کراتین امروزه در بین ورزشکاران ایرانی و البته سایر کشورها شایع شده است اما بسیاری از این ورزشکاران بدون اطلاع از عوارض مصرف بی رویه کراتین برای رسیدن به اهداف خود در مدت کوتاه تری اقدام به مصرف بیش از اندازه مجاز این مکمل می کنند
.

 

با سوخت و ساز پروتئین ها در بدن، کراتین در کلیه و کبد از ترکیب سه آمینو اسید آرژنین، گلیسین و متیونین تولید می شود و به همین دلیل بعضی از افراد به اشتباه فکر می کنند این ماده در افزایش انرژی ورزشکاران مفید است. مصرف کراتین ها می تواند آسیب های جبران ناپذیری به کلیه ها وارد نماید

                                  .

مصرف پروتئین ها و حجیم کردن عضلات

مصرف خودسرانه پروتئین ها و مکمل های ورزشی در بسیاری از باشگاه ها رواج دارد اما در صورتی که در استفاده از این ترکیبات دقت کافی صورت نگیرد می تواند عوارض خطرناکی مانند فشار خون و آسیب به کلیه را به همراه داشته باشد.متاسفانه در باشگاه های ورزشی و در بین مربیان عقاید و باورهای اشتباهی در مورد مصرف مواد غذایی و استفاده از مکمل ها و پروتئین ها وجود دارد که هیچ پایه و اساس علمی ندارند. مصرف یک قاشق غذاخوری پودرهای پروتئین می تواند مفید باشد اما مصرف بیش از حد آن ممکن است آسیب های جدی به بدن وارد کند.

غیرمجازها
این روزها استفاده از انواع هورمون های نیروزا میان جوانانی که تب داغ تناسب اندام و عضلانی شدن را در سر دارند رایج شده است. بعضی از این ورزشکاران که هم ورزشکار حرفه ای و هم مبتدی جزو آنها هستند، بدون توجه به عوارض هورمون ها و فقط برای رسیدن به هدف کاذبی که در سر دارند سلامتی شان را به خطر می اندازند.
این داروها براساس تنوعی که دارند، تاثیرات منفی مختلفی بر سیستم غدد بدن بر جای می گذارند و به شدت بر غدد جنسی تاثیر منفی دارند. برخی از این داروها می توانند کاهش عملکرد و اندازه غدد جنسی، عقیم شدن و حتی مرگ را به دنبال داشته باشند، گذشته از این موارد هورمون های رایج در بدنسازی حتی آثار منفی بر کبد و کلیه ها هم می گذارند.

                                                                     

خطرات مصرف چربی سوزها
سیستم گوارشی بدن وظیفه دارد غذاهایی را که می خورید هضم کند و ماده مغذی موجود در مواد غذایی را در قسمت های مختلف بدن توزیع کند. قرص های چربی ساز مانع از رسیدن مواد مغذی کافی به قسمت های مختلف بدن می شود و تمام مواد غذایی را به عنوان چربی دفع می کند. نرسیدن مواد مغذی به بدن باعث سوء هاضمه، گرسنگی و پایین آمدن وزن می شود.
شما باید بدانید که هنگام ورزش کردن، برای کاهش وزن، چگونه می توان چربی را از بدن دفع کرد. دانستن این روش ها نه تنها برای حذف سلول های چربی اضافه بلکه برای دفع سموم موجود در چربی ها هم مهم است. شما با افزودن مواد خاص به رژیم غذایی روزانه خود می توانید روند کاهش وزن را سرعت ببخشید. مصرف آب، دانه سویا، میوه جات و سبزی ها و استفاده از چای سبز می تواند بسیار در روند چربی سوزی و دفع سموم از بدن شما کمک کند.

هورمون های استروئیدی
انواعی از داروها که از هورمون جنسی مردانه مشتق شده و برای تقویت عضلات استفاده غیرقانونی دارند. وجود این مواد در خون و ادرار ورزشکاران به عنوان دوپینگ محسوب می شود. استفاده از این داروها به خصوص در خانم ها باعث ریزش موی سر، عضلانی شدن بیش از حد و به صورت مردانه، پرمویی، اختلال سیستم باروری و بم شدن صدا می شود.

گاه این عوارض حتی بعد از قطع مصرف داروها نیز باقی خواهد ماند. علاوه بر این، عوارض کبدی مثل سرطان های کبدی و عوارض روانی شدید این داروها تا سال ها بعد بیمار را آزار خواهد داد.

استروئیدهای آنابولیک؛ تهدید سلامت قلب و عروق

زمانیکه فردی خودسرانه شروع به مصرف استروئیدهای آنابولیک می کند، تعادل کلسترول خونش به هم می ریزد. از طرف دیگر می تواند خشکی و شکنندگی عروق خونی را هم به دنبال داشته باشد. همچنین استروئیدها می توانند پارگی مویرگ ها و افزایش فشار خون را به دنبال داشته باشند. گاهی این افزایش فشار خون تا ابد با فرد خواهد ماند. مصرف مداوم انواع استروئیدها افزایش چربی بد و تری گلیسرید خون و کاهش چربی خوب خون را در پی خواهد داشت. با این حساب تمام این عوامل دست به دست هم می دهند و زمینه ابتلای فرد به بیماری مزمن و ناگهانی قلب و عروق را فراهم می کنند.

تزریق انسولین برای افزایش انرژی
انسولین جزو داروهای بیماران دیابتی است که بدن آنها به طور طبیعی قادر به ترشح این هورمون نیست. برخی ورزشکاران علاوه بر سوماتوتروپین (هورمون رشد) انسولین را هم به کار می گیرند تا اینکه اثر هورمون رشد را بهبود بخشند.
افراد عادی ممکن است با یک بار تزریق انسولین دچار افت قند خون شدید و شوک هیپوگلیسمی ناشی از آن شوند، به کما بروند و هیچ وقت هم از این کما زنده و سالم بیرون نیایند. به این ترتیب تزریق انسولین به هیچ فرد سالمی صرفا برای افزایش حجم یا انرژی توصیه نمی شود.

معرفی مکمل گینر گینر ها (Weight Gainer)

مکمل هایی هستند که برای افزایش وزن به کار می روند و کاملا مناسب افراد لاغری هستند که می خواهند وزنشان افزایش یابد و بدنی حجیم داشته باشند. گینر به مکمل هایی گفته می شود که از ذخایر پروتئین، کربوهیدرات، اسید آمینه‌های ضروری و غیر ضروری، مواد معدنی و ویتامین‌ها برخوردار می‌باشد. گینر خوب مکملی است که از پروتئین های باکیفیت تر مثل پروتئین وی تشکیل شده باشد همچنین کربوهیدرات بکار رفته در آن سریع هضم شود و تنوع آمینو اسیدها و ویتامین ها در آن زیاد باشد.

کاربرد مکمل های گینر

همواره افزایش وزن برای بدن‌سازان لاغر یکی از سخت ترین مشکلات بوده و برخی از بدنساز ها شاید ۱۰ ها دوره و رژیم را برای افزایش وزن تست کرده باشند اما جواب دلخواهی نگرفته باشند، البته باید نکات پزشکی را هم در نظر بگیریم. مکمل گینر شاید پاسخی برای این پرسش ها باشد.

مکمل های گینر در واقع همان کربوهیدرات هستند که با چربی و پروتئین مخلوط شده اند.گینری که دارای پروتئین با کیفیت بالا ، کربوهیدرات و چربی قابل قبولی باشد،انتخاب مناسبی است .

بهتر است در طول دوره های افزایش وزن از مکمل های گینر با وزن بالا استفاده کنید و یا حداقل دو مکمل گینر سبک وزن برای خود تهیه کنید.

هر مقدار نسبت کربوهیدرات به پروتئین در یک گینر بیشتر باشد کیفیت عضله سازی آن کمتر می شود ولی در عوض وزن بیشتری را به شما می‌دهد اگر خیلی کمبود وزن دارید از محصولات با کربوهیدرات بالا استفاده کنید (کربوهیدرات عنصری مهم در عضله سازی و بازسازی عضلات می باشد. اگر میزان کربوهیدرات مذکور در بدن تامین نشود، مشکلاتی مثل:دردهای عضلانی،خستگی،عملکرد ضعیف مغزی، پایین آمدن سطح ایمنی و مقاومت بدن در مقابل بیماری ها حاصل می شود ). اما اگر می‌خواهید کمی بر وزن خود اضافه کرده و بیشتر به بهبود کیفیت عضلات خود بپردازید از مکملی با درصد پروتئین بیشتر استفاده کنید. امروزه پرفروش ترین افزایش دهنده های وزن آن هایی هستند که هنگام ترکیب شدن با نیم لیتر آب به شما 600 تا 900 کالری در هر مصرف می‌دهند و بتواند مقدار کالری مورد نیاز روزانه شما را به‌خوبی تأمین کند.
خوشبختانه سازندگان با بالا رفتن درک و علم سازندگان محصولات بدنسازی آن ها افزایش دهنده های بسیار موثری تولید کردند .

ولی محصول قدیمی حاوی قند و چربی هنوز موجود است پس موقع خرید مواد تشکیل دهنده را حتما مطالعه کنید .

افزایش دهنده های وزن همگی مکمل های غذایی با مقدار بالایی کالری هستند . پیشنهاد میشود برای خرید این محصولات آن هایی که دارای پروتئین با کیفیت بالا ، کربوهیدرات و چربی قابل قبول هستند را انتخاب کنید .                                                                                            

فزایش بی رویه وزن می باشد که باعث تجمع چربی های زاید در بدن می باشد.به خصوص در قسمت باسن ,پهلو و شکم…

موارد خیلی مهم از عوارض مکمل های پروتئینی

به هم ریختن وضعیت سیستم گوارش بدن ( عدم تحمل لاکتوز ، نفخ معده وشکم ، اسهال و استفراغ)

به هم ریختن میزان قند خون

 عارضه های کلیوی

وقتی یک پروتئین توسط بدن گوارش و جذب می شود، آمونیاک به عنوان یک محصول جدید تولید می شود. پس از مراحل خاصی آمونیاک به اوره تبدیل می شود. اوره باید از طرق ادرار از بدن دفع شود. در این جا یک منطق ساده حکم می دهد؛ اگر یک فرد پروتئین زیادی مصرف کند، اوره زیادی نیز تولید می شود. با این وجود فشار زیادی بر کلیه وارد شده تا بتواند اوره و کلسیم خون را فیلتر کند. وقتی در یک دوره بلند مدت مقادیر زیادی پروتین مصرف می شود، خطر ابتلا به عارضه های کلیوی وجود خواهد داشت. این خطرات در افراد مختلف متفاوت است. سنگ کلیه، از کار افتادن کلیه و معیوب شدن آنها از عوارض جانبی مصرف بیش از حد مکمل های پروتئینی است. از طرف دیگر، کلیه ها برای دفع مواد مضر به آب زیادی نیاز دارند، بنابراین احتمال دهیدراته شدن بدن - کاهش شدید آب – وجود خواهد داشت.

تحلیل استخوان ها    ،    ریزش مو

آسیب کبد

پیروی از یک رژیم مبتنی بر مکمل های پروتئینی ، بدون مصرف کربوهیدرات ها، می تواند بدن را به وضعیت کتوز وارد کند، جایی که بدن از چربی به عنوان اصلی ترین منبع انرژی خود بهره می گیرد. از عوارض این اتفاق می توان به اسیدی شدن خون اشاره کرد. اگر خون به صورت مداوم اسیدی باشد، عملکرد کبد با مشکل مواجه خواهد شد.

مسمومیت با فلزات سنگین

در سال 2010، تحقیقات گسترده ای بر روی پودرهای پروتئین انجام شد. مطالعات نشان می دهد که پودرهای پروتئینی با مقادیر محسوسی از فلزات سنگین مانند آرسنیک، جیوه و کادمیوم ترکیب شده اند. استفاده بیش از حد و غیر اصولی مکمل های پروتئینی می تواند باعث بیماری شما شود. یک فرد با وجود فلزات سنگین، خستگی، تپش عضلانی، درد مفاصل و مشکلات گوارشی خاصی را تجربه خواهد کرد.

محصولات و مکمل های طبیعی مرتبط با تستوسترون از گیاهانی مانند شنبلیله گرفته شده اند. عوارض مکمل های تستوسترونی شامل موارد زیر می شود:

ریزش مو ،بزرگی پستانها ، جوش در صورت ، بزرگی پروستات و سرطان پروستات

از ورزشکاران عزیز می خواهیم که همواره هوشیار باشند و گول تبلیغات ، قیمت های پایین و یا سواستفاده هایی همچون مکمل طبیعی و گیاهی را نخورند. در سالیان گذشته مواردی زیادی بوده است که با عنوان مکمل گیاهی و طبیعی وارد مغازه های مکمل فروشی و عطاری ها شدند و تنها باعث آسیب های جبران ناپذیر در کلیه ، کبد ورزشکاران شده اند.

.............................................................................................................................................................................................

الهی !

حجاب ها از راه بردار و ما را به ما وامگذار!

به امید رحمتت یا عزیز یا غفار!

ماجرای من و معشوق مرا پایان نیست      هر چه آغاز ندارد نپذیرد انجام

سندرم هولناک عروسک شکستهAPERT

سندرم هولناک عروسک شکستهAPERT))

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

به نام خداوند لوح و قلم                                    حقیقت نگار وجود و عدم

خدایی که داننده ی رازهاست                          نخستین سرآغاز آغازهاست

تعریف:

در این مقاله به بررسی چند سندم مهم درکودکان  می پردازیم که آگاهی از ]نها برای خانواده های جوان به ویژه مادران حئز اهمیت می باشد.

سندرم آپرت یا سندرم هولناک عروسک شکسته :  اختلال ژنتیکی صورت – جمجمه و اعضا بدن است. سندرم آپرت به علت نقص ژنتیکی بر روی کروموزوم 10 (در 98 درصد موارد) رخ می دهد. جهش در  FGFR2 رخ میدهد.

معمولاً تاریخچه خانوادگی در سندرم آپرت وجود ندارد.

                                                                                                      

علائم: کودکان متولد شده با سندرم آپرت به علت نقص های مشهود در صورت و اعضای بدن براحتی قابل شناسایی هستند.بسته شدن زودرس درزهای جمجمه: بطور معمول در نوزادان درزهای جمجمه ایی

بطور کامل بسته نشده است این امر اجازه رشد سر را به کودک می دهد.

در کودکان مبتلا به سندرم آپرت قبل از اینکه کودک متولد شود درزهای جمجمه ایی بهم جوش خورده اند.

هیپوپلازی استخوانهای میان صورت: استخوان های میان صورت بخوبی رشد نکرده اند و این در حالی است که فک پایین و پیشانی رشد طبیعی خود را دارند و این امر سبب می گردد که صورت مقعر به نظر برسد. لبه بینی فرو رفته و پوزه مانند است. فاصله چشم ها از هم زیاد بوده و اغلب بر آمده بنظر می رسد (اگزوفتالمی).

پیوستگی انگشت: در این حالت دومین و سومین و چهارمین و حتی پنجمین انگشت دست به هم چسبیده اند.

چسبندگی نخاعی – گردنی: در 68 درصد از کودکان مبتلا برخی از استخوانهای گردن به هم چسبیده اند.

هنگامی که کودک مبتلا متولد می شود در همان ابتدای تولد بوسطه علائم مشهود در ظاهر وی این سندرم قابل تشخیص است. علائمی از قبیل صورت مقعر، گونه های صاف، بینی کوتاه، چشم های از حدقه بیرون زده، پیوستگی انگشت دستان تشخیص این سندرم را آسان می کند.

درمان: روش جراحی به اصلاح برخی از علائم کمک می کند.

اصلاح جوش خوردگی درزهای جمجمه اجازه رشد مغزی را ممکن می سازد. کرانیوتومی روش مناسبی برای این امر می باشد.

جداسازی انگشتان به منظور ایجاد ظاهر بهتر- این امر سبب بهبود عملکرد انگشتان نمی گردد. در اغلب موارد اگزوفتالموس به علت بسته شدن زودرس حفره کم عمق چشم صورت می گیرد. برای امکان استخوان سازی دوباره استخوان چشم ممکن است برداشته شود.

سندرم رت

این عارضه در دوران شیرخوارگی ایجاد شده و باعث کم توانی و مشکلات فیزیکی زیادی در آن ها خواهد شد. سندروم رت نوعی اختلال ژنتیکی نادر است .

سندروم رت یکی از اختلالاتی است که هنوز منشأ آن به طور قطعی مشخص نشده است.

سندرم رت Rett syndrome از اختلالات نادر پسرفت رشد نوزادان می‌باشد که ناشی از مشکلات رشد مغزی است. نوزاد تا سن ۵ ماهگی از هر لحاظ رشدی طبیعی دارد. بین ۶ ماهگی تا ۴۸ ماهگی کودک دچار مشکلات تنفسی پیشرونده شده و تکلمات و آموخته‌های قبلی از بین می‌رود.

       

سندروم رت نوعی اختلال ژنتیکی نادر است. نوع کلاسیک این بیماری به همراه پنج نوع تغییر ان (غیر معمول و یا متغیر ) با نشانه های خفیف تا شدید تر وجود دارد که میتواند بر پایه ی جهش های ژنتیکی ویژه ای بروز نماید.

سندروم رت در پسران:
از انجایی که ترکیبات کروموزومی اقایان متفاوت از خانمهاست ،پسرانی که به جهش های ژنیتکی موثر بر سندروم رت مبتلا میشوند، اسیب های جدی میبینند و تعداد زیادی از انها پیش از تولد و یا اوایل دوران نوزادی می میرند.

تعداد کمی از پسران به نوعی از سندروم رت دچار میشوند که اثرات جبران ناپذیر کمتری بر انها دارد .این پسران هم مشابه دختران تا بزرگسالی با این بیماری سر میکنند ولی همچنان در خطر تعدادی از مشکلات رشدی و ذهنی هستند .

علائم سندروم رت چیست؟

بین ۶ تا ۱۸ ماهگی رشد سر نسبت به سایر کودکان این سن آهسته می‌شود، کودک مبتلا حرکات کلیشه‌ای شبیه دست زدن و دست شستن را با دستانش انجام می‌دهد و ارتباط چشمی وعلاقه به اسباب‌بازی ندارد.
بین ۱ تا ۴ سالگی دارای نقایصی شدید در حرکت و کلام و جویدن می‌شود. قدرت عضلانی‌اش ضعیف است و بخوبی نمی‌تواند راه برود و تنفسی نا منظم داشته و نیزنمی‌تواند نفسش را نگه دارد، همچنین  الگوی خوابی نا منظم دارد.

بین ۲ تا ۱۰ سالگی نشانه‌های بهبود رفتار چون کاهش کج خلقی و گریستن و افزایش محدوده توجه را نشان می‌دهد. در این دوره معمولاً مشکلات گوارشی برای فرد به وجود می‌آید.
 از ۱۰ سالگی به بعد احتمال از دست دادن کامل حرکت و عدم راه رفتن و کاهش ژست‌های مرتبط با دستان و احتمال ایجاد کجی در ستون فقرات به همراه بی‌انعطافی ماهیچه‌ای دیده می‌شود. متأسفانه ۸۵ درصد دختران مبتلا به این سندروم، دچار کمبود وزن هستند اما مقدم نوید می‌دهد که با شروع مداخلات درمانی زودهنگام از سوءتغذیه کودک مبتلا به اختلال رت می‌توان جلوگیری کرد.

با یک تست ژنتیکی و آزمایش خون می‌توان فهمید که کودک مبتلا به این سندروم مبتلا است یا خیر این اختلال مانند اوتیسم نیست که فقط با ارزیابی‌های رفتاری بتوان آن را در فرد مبتلا تشخیص داد.

درمان سندروم رت:  اگرچه این سندروم درمانی ندارد ولی روش های درمانی موجود بر کاهش علائم و مراقبت های بالینی تمرکز دارند .نیاز به درمان و پشتیبانی با افزایش سن کودک کمتر نمیشود و باید در تمام طول عمر ادامه یابد .درمان این بیماری به رویکردی تیمی نیاز دارد .

دارودرمانی: ا داروها نمیتوانند سندروم را به صورت کامل درمان میکنند ولی میتوانند نشانه های ان را کنترل نمایند مانند حمله ،گرفتگی عضلانی و یا مشکلات تنفسی و خواب، و یا مشکلات قلبی.

درمان فیزیکی: درمان فیزیکی و با به کار گیری گچ و یا دست بند و پشت بند میتواند به کودکان مبتلا به بیماری و انهایی که به پشتیبانی دست و مفصل نیاز دارند کمک کند

درمان حرفه ای: در این روش به فرد کمک میشود تا بتواند برای انجام حرکاتی مانند لباس پوشیدن و غذا خوردن از دستهای خود استفاه نماید. در صورتی که حرکات تکراری بازرو و دست مشکلی را بوجود اورند ، از گچ گیری بری محدوسازی حرکت ارنج و مچ دست استفاده میشود .

درمان مهارت های گفتاری: در این روش به کودک اموزش داده میشود تا با استفاده از روش های غیرکلامی و بهبود روابط اجتماعی بتواند وضعیت زندگی خود را بهتر کند.

بیماری کاوازاکی چیست ؟کاوازاکی یک بیماری نادر دوران کودکیست که عروق خونی را تحت تاثیر قرار می دهد. علائم آن می توانند برای چند روز بسیار شدید باشند به گونه ای که حتی می توانند به شدت باعث نگرانی پدر و مادر کودک شوند. اما بعد از آن بسیاری از کودکان به زندگی طبیعی خود ادامه خواهند داد.

بیماری کاوازاکی می تواند به عروق کرونری قلب که خون را به عضلات قلب میرسانند آسیب وارد کند. بسیاری از کودکانی که تحت درمان قرار می گیرند بدون هیچ گونه عوارض طولانی مدتی بهبود می یابند. بعد از درمان کامل نیز، کودک شما باید برای چند هفته تا چند ماه تحت نظر پزشک باشد.

این بیماری در کودکان 1 تا 2 سال شایع تر است و در کودکان بالای 8 سال شیوع بسیار کمی دارد. این بیماری از کودکی به کودکی دیگر منتقل نمی شود (مسری نمی باشد).

علل بیماری کاوازاکی

محققان هنوز به درستی علت بروز این بیماری را نمی دانند. کاوازاکی اغلب در اواخر زمستان و اوایل بهار رخ می دهد.

علائم بیماری کاوازاکی

تب که حداقل 5 روز طول می کشد.    قرمزی چشم ها
اختلالات پوستی    ورم، قرمزی و ترک خوردن لب ها و زبان    ورم و قرمزی دست ها و پاها

ورم کردن غدد لنفاوی در گردن .

            

تشخیص بیماری کاوازاکی می تواند دشوار باشد زیرا که برای تشخیص این بیماری هیچ گونه آزمایشی وجود ندارد. اگر هر دو نشانه زیر در مورد کودک شما صدق کند ممکن است پزشک بیماری کودک شما را کاوازاکی تشخیص دهد:                 کودک شما برای بیش از 5 روز تب داشته باشد.

کودک شما از 5 نشانه باقیمانده که در بالا ذکر شد، حداقل 4 مورد را داشته باشد.

درمان بیماری کاوازاکی

درمان کاوازاکی در بیمارستان انجام می شود و ممکن است شامل موارد زیر باشد:

داروی ایمونوگلوبولینIVIG   که از طریق وریدی به بیمار تزریق می شود و باعث کاهش التهاب رگ های خونی می شود.

آسپرین که به کاهش تب و درد کمک می کند و از خطر احتمالی لخته شدن خون کم می کند.

مصرف آسپرین معمولا در خانه و بعد از مرخص شدن از بیمارستان نیز باید ادامه داشته باشد. به یاد داشته باشید از مصرف خودسرانه هر دارویی از جمله آسپرین خودداری کنید. مصرف خودسرانه آسپرین ممکن است باعث بروز سندرم ری    Reye  شود لذا قبل از دادن آسپرین به کودکتان با پزشک مشورت کنید. اگر کودک شما در حین مصرف آسپرین در معرض ابتلا به بیماری آنفلوانزا و یا آبله مرغان قرار گرفت و یا به این بیماری ها مبتلا شد بلافاصله به پزشک مراجعه کنید.

ممکن است کودک شما خسته شود، گریه کند و یا پوست او برای مدت یک ماه و یا بیشتر خشک شود. سعی کنید کاری کنید که کودکتان بیش از حد خسته نشود. می توانید برای مرطوب نگه داشتن پوست انگشتان دست و پای کودکتان، از لوسیون های مخصوص کودکان استفاده کنید.

ممکن است تا زمانی که کودک شما سلامتی کامل خود را به دست بیاورد چند روزی طول بکشد اما بسیاری از کودکان مبتلا به کاوازاکی در نهایت به طور کامل و بدون هیچ مشکل طولانی مدتی درمان می شوند. تشخیص و درمان زودهنگام بسیار مهم است زیرا که دوره بیماری را کوتاه تر می کند و احتمال بروز مشکلات قلبی را کم می کند. انجام آزمایش های بعدی که پزشک برای کودکتان تجویز می کند می تواند به شما و پزشک کمک کند تا در مورد عدم بروز مشکلات قلبی دیگر مطمئن شوید.

برخی از کودکان با آسیب های عروق کرونری مواجه می شوند. ممکن است عروق بیش از حد بزرگ شوند و یک آنوریسم aneurysm  را تشکیل دهند. و یا ممکن است که عروق باریک شوند و کودک در معرض خطر بروز لخته خون قرار گیرد. کودکی که با آسیب های عروق کرونری مواجه می شود، در سنین بزرگسالی بیشتر در معرض حمله قلبی قرار دارد. اگر این شرایط کودک شما را تحت تاثیر قرار داد حتما در این مورد تحقیق کنید و تمام اقدامات پزشکی لازم را انجام دهید.

سندرم کودک آبی

متهموگلوبینمیا" یا "سندرم کودک آبی" ناشی از کاهش میزان هموگلوبین در خون نوزاد است و باعث می‌شود پوست بدن به رنگ آبی ظاهر شود.
 هموگلوبین پروتئین خونی است که اکسیژن را در بدن جابجا کرده و آن را به بافت‌ها و سلول‌های مختلف می‌رساند. زمانیکه خون قادر به جابجا کردن اکسیژن در بدن نباشد پوست نوزاد به رنگ آبی ظاهر می‌شود.

متهموگلوبینمیا بیماری نادری در کشورهای صنعتی است اما مواردی از ابتلا به آن در مناطق روستایی مشاهده می‌شود. همچنین نوزادان متولد شده در کشورهای در حال توسعه که از ذخایر آبی ضعیفی برخوردارند با خطر ابتلا به آن مواجه هستند.  شایع‌ترین دلیل سندرم کودک آبی مصرف آب آلوده به نیترات است. بدن نوزاد نیترات را به نیتریت تبدیل می‌کند. این نیتریت‌ها با هموگلوبین ترکیب شده و متهموگلوبین را

بوجود می‌آورد که قادر به حمل اکسیژن نیست.    

نوزادان در سه ماه نخست تولد بیشتر در معرض ابتلا به متهموگلوبینمیا هستند اما احتمال ابتلای سایر افراد بهاین بیماری هم وجود دارد. به گفته کارشناسان بزرگسالانی که زمینه ژنتیکی دارند، دچار گاستریت هستند یا به دلیل نارسایی کلیوی دیالیز می‌شوند در معرض ابتلا به این سندرم هستند.

شایع‌ترین نشانه سندرم کودک آبی تغییر رنگ پوست در اطراف دهان، دست‌ها و پاهاست. از دیگر علائم آن می‌توان به بروز مشکلات تنفسی، استفراغ، اسهال، تشنج و پایین آمدن سطح هوشیاری اشاره کرد. در موارد جدی‌تر، متهموگلوبینمیا منجر به مرگ می‌شود.

پزشک علاوه بر معاینات معمول با انجام تست خون، اکوکاردیوگرافی و بررسی میزان اکسیژن موجود در خون می‌توانند این بیماری را تشخیص دهند.

        

سندرم ری

سندرم ری نادر است، اما گاهی شدید می شود و موجب مرگ در کودکان و نوجوانان می گردد. این سندرم موجب ورم مغز و کبد می گردد. کودکان مبتلا دچار استفراغ و تغییرات روحی می شود. این بیماری می تواند خود به خود بهبود یابد و یا به مرحله کما و مرگ بیانجامد.

دلیل این سندرم نامشخص است. اما محققان مشخص کرده اند که برخی عفونت های ویروسی و استفاده از داروی آسپیرین موجب بروز این سندرم می شوند. این عفونت های ویروسی مثل آبله مرغان، آنفلوانزا و اسهال و استفراغ می باشند. افرادیکه اختلالات متابولیکی دارند هم ممکن است به این بیماری دچار شوند.

قرار گرفتن در معرض حشره کش ها، علف کش ها و رنگ ها ممکن است فرد را به این سندرم مبتلا کند.

سندرم ری موجب اختلال عملکرد کبد و افزایش مقدار آمونیاک سرم و افزایش سایر سموم می گردد. این سموم باعث افزایش فشار در مغز و تورم مغز می شود و در نتیجه عملکرد مغز دچار اختلال می گردد و می تواند فرد را به سوی مرگ ببرد.

عوامل خطر

سابقه عفونت ویروسی در کودک ، کودکان مبتلا به آبله مرغان و آنفلوانزا  ، کودکان مبتلا به اسهال و استفراغ ،  استفاده از آسپیرین برای کاهش تب کودک.

علائم : در کودکان کمتر از دو سال، علائم عبارتند از: اسهال و تنفس سریع.

در کودکان بیشتر از دو سال و نوجوانان، علائم عبارتند از: استفراغ دائمی، بی حالی و خواب آلودگی غیرعادی.

در صورتی که بیماری پیشرفت کند، کودک دارای نشانه های زیر می شود:

سردرگمی ، رفتار تحریک پذیر ، پرخاشگری ،توهم  ، ضعف یا فلج بازوها و پاها   ،تشنج  کاهش هوشیاری

کاهش قند خون ،  افزایش آمونیاک خون ، افزایش مقدار اسیدیته خون ، تورم کبد و رسوب چربی

افزایش فشار داخل جمجمه و ورم مغز

این علائم حدود 3  تا 5 روز پس از عفونت ویروسی و یا عفونت دستگاه تنفسی ظاهر می شوند.

اگر درمان صورت نگیرد، این بیماری کشنده می باشد. حتی اگر درمان صورت گیرد، در برخی از بیماران ممکن است آسیب دائمی مغز وجود داشته باشد و یا ممکن است بیمار بمیرد.

بیماران مبتلا به سندرم ری، به مراقبت های ویژه ای نیاز دارند و باید از بدتر شدن بیماری های عصبی و متابولیکی جلوگیری کنید.

گاهی برای ارزیابی علل دیگر که موجب مشکلات کبدی و اختلال عصبی می شود، آزمایشات بیشتری مورد نیاز است، از جمله:

گرفتن مایع مغزی نخاعی : برای اطلاع از وجود عفونت مغز و نخاع (مننژیت) و یا التهاب و عفونت مغز (آنسفالیت)، مایع مغزی نخاعی برداشته شده و به آزمایشگاه برده می شود.

بیوپسی کبد: برای شناسایی و یا رد کردن شرایط دیگر که ممکن است کبد را تحت تاثیر قرار دهد.

سی تی اسکن و یا ام آر ای: برای شناسایی و یا رد کردن شرایط دیگر که ممکن است تغییرات رفتاری و یا کاهش هوشیاری را تحت تاثیر قرار دهد.

بیوپسی پوست: برای اختلالات اکسیداسیون اسیدهای چرب و یا اختلالات متابولیکی لازم است.

درمان  :  هیچ درمان موثری برای این سندرم وجود ندارد.    در اوایل، درمان شامل: کاهش دادن

اختلالات متابولیکی است.   بیماران مبتلا به سندرم ری، به مراقبت های ویژه ای نیاز دارند و باید از بدتر شدن بیماری های عصبی و متابولیکی جلوگیری کنید.

هدف اصلی در درمان این بیماران، جلوگیری از عدم تعادل الکترولیت و تورم مغز می باشد.

این بیماران باید در بیمارستان بستری باشند.

درمان های خاص عبارتند از:

مایعات داخل وریدی: گلوکز و یک محلول الکترولیت.

دیورتیک ها: این داروها، فشار داخل جمجمه ای را کم می کنند و ادرار را زیاد می کنند. داروهای ضد صرع

داروهایی برای پیشگیری از خونریزی: به علت اختلالات کبدی، خونریزی رخ می دهد و نیاز به ویتامین K، پلاسما و پلاکت دارد.

اگر کودک مشکل تنفسی دارد، نیاز به دستگاه تنفس (ونتیلاتور) دارد.

برخی از پزشکان، داروهای پایین آورنده سطح آمونیاک سرم را تجویز می کنند. (افزایش آمونیاک یک علت ورم مغز می باشد.)  همودیالیز برای از بین بردن مواد سمی نیز مفید است.

جلوگیری  اگر کودک دچار بیماری ویروسی شد، برای کاهش درد و پایین آوردن تب می توانید به جای آسپیرین از استامینوفن، ایبوپروفن و یا ناپروکسن تحت نظر پزشک استفاده کنید.

...........................................................................................................................................................................................................

انسان های بزرگ اراده می کنند وانسان های کوچک آرزو.......

انسان ها به نسبت ظرفیتی که برای کسب تجربه دارند، عاقل به شمار می آیند.

کسانی خوشبخت هستند که از تجربه دیگران استفاده می کنندو تجربه دیگران را دوباره تجربه نمی کنند

سندروم قلب شکسته در کمین عاشق ها

              سندروم قلب شکسته در کمین عاشق ها
             دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی
دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران
آغاز سخن یاد خدا باید کرد                                 خود را به امید او رها باید کرد
ای با تو شروع کارها زیبا تر                                 آغاز سخن تو را صدا باید کرد
گفتار مرا تو باید آغاز کنی                                 آغاز سخن مرا سر افراز کنی
.......................................................................................................................
  “Broken Heart Syndrome”      سندروم قلب شکسته  سندرومی خطرناک که بر اثر شکست عشقی ایجاد میشود و میتواند قلبتان را از حرکت باز دارد.به این سندرم
Takotsubo Cardiomyopathy نیز گفته میشود.
از گذشته های دور مردم معتقد بودند شنیدن یک خبر پرهیجان و دردناک می تواند فرد را دچار
حمله قلبی کند، گرچه در آن زمان این فقط یک نظر بوده، اما امروزه ارتباط بین قلب و عواطف و حالات روانی انسان ثابت شده است تا جایی که اصطلاح قلب شکسته یا دلشکستگی توصیفی است برای احساس غم شدیدی که هنگام تمام شدن یک ارتباط عاطفی شدید گریبانگیر فرد می شود.
شوک و شکست های عاطفی می تواند اثری جدی و خطرناک بر قلب و سلامت جسمی وروحی شما وارد کند به همین دلیل کنترل احساسات اهمیت زیادی دارد.
                                                                
سندروم قلب شکسته حالتی است که اولین بار درحدود 20 سال پیش توسط محققان ژاپنی کشف شد و طی 10 سال گذشته در کشورهای غربی مورد توجه بسیار قرار گرفته‌است. این وضعیت که
تاکوتسوبو کاردیومیوپاتی یا TTC نیز نامیده می‌شود، به طور موقت بر توانایی قلب در پمپ کردن موثر خون اثر می‌گذارد. زمانی که این اتفاق رخ می‌دهد، فرد نشانه‌هایی شبیه به نشانه‌های حمله قلبی را تجربه می‌کند، نشانه‌هایی مانند درد قفسه سینه،‌تنگی نفس و در برخی موارد این اختلال موجب مرگ افراد نیز می‌شود.
سندروم قلب شکسته اولین بار دردهه 1990 میلادی توسط روانشناسان ژاپنی به احساسات افراد پس از وقوع شوک های عاطفی اطلاق شد.
گرچه نشانه‌های سندروم قلب شکسته و حمله قلبی مشابه هم هستند، اما عوامل متفاوتی به بروز آنها دامن می‌زنند. حمله قلبی در اثر مسدود شدن شریان‌های سرخرگی تامین‌کننده خون مورد نیاز ماهیچه‌های قلب رخ می‌دهد، اما مکانیزم دقیق سندروم قلب شکسته هنوز کاملا آشکار نشده‌است.
سندروم قلب شکسته با انقباضات غیرعادی بطن چپ، اصلی‌ترین مخزن پمپ کننده قلب، در ارتباط است؛ اما با انسداد شریان‌های سرخرگی ارتباطی ندارد. این وضعیت در سطح بین‌المللی مورد مطالعه‌ای وسیع قرار گرفته‌است اما این موضوع که هورمون‌های استرس‌زا مانند آدرنالین تا حدی در بروز سندروم قلب شکسته نقش دارند در جوامع علمی به صورت گسترده‌ای پذیرفته‌ شده‌است.
                                          
دلشکستگی بیماری عجیبی است، زیرا در این بیماری هیچ نشانه ای از صدمه در بدن دیده نمی شود، اما فرد مبتلا بشدت احساس درد و رنج می کند.کارشناسان در جدیدترین پژوهش های خود دریافتند سندرم قلب شکسته یا تکتاسوبو (takotsubo) که بر اثر افسردگی، شکست های عاطفی، طلاق و مرگ ایجاد می شود می تواند خطری چون حمله قلبی در بدن افراد ایجاد کند.
تحقیق ها نشان می دهند استرس های شدید عاطفی می تواند سبب آسیب دائم به اعضای بدن شود.
محققان بنیاد قلب انگلستان اعلام کرده اند بیماری قلبی با سرچشمه شکست عاطفی، درمان قطعی ندارد و این حالت می تواند سبب ضعیف شدن ضربان قلب افراد شود.
سندروم قلب شکسته زن و مرد ندارد اما در زنان جوان بیشتر مشاهده می شود، این اختلال عاطفی همچنین در زوج های سالمند که یکی از آنها دچار بیماری یا مرگ شده است نیز دیده می شود.
هنگامی که یک رابطه عاطفی مهم به پایان می رسد، فرد احساس درد و فقدان می کند، تعادل زندگی اش بر هم می خورد، دچار بی ثباتی شده و کنترل خود را از دست می دهد و در دریایی از بلاتکلیفی غوطه ور می شود.
 
دلشکستگی بیماری عجیبی است، زیرا در این بیماری هیچ نشانه‌ای از صدمه در بدن دیده نمی‌شود، اما فرد مبتلا بشدت احساس درد و رنج می‌کند.
علائم سندرم قلب شکسته مشابه حمله قلبی است و شامل موارد زیر می‌شود:
درد قفسه سینه   ، تنگی نفس
    فراد مبتلابه این سندرم با استرس شدید، درد ناگهانی قفسه سینه گرفته و نفسشان ضعیف می‌شود. البته این سندرم باعث گرفتگی و مسدود شدن رگ نمی‌شود، بلکه بخشی از قلب به‌درستی خون را پمپاژ نمی‌کند. برخی محققان معتقدند هورمون  ناشی از استرس در پاسخ به احساسات شدید، مانند عصبانیت، خشم یا تعجب تولید می‌شود.
سندرم قلب شکسته می‌تواند مرگبار باشد اما اغلب بیماران با استراحت در عرض چند هفته به حالت عادی بازمی‌گردند. درهرحال یک نفر از 10 نفری که دچار شوک کاردیوژنیک می‌شوند به این دلیل است که خون کافی به بقیه بدن ارسال نمی‌شود.
به‌‌نظر می‌رسد که افزایش ترشح هورمون‌های استرس‌زا مانند آدرنالین می‌تواند به‌طور موقتی به قلب برخیاز افراد آسیب برساند. شیوه آسیب‌رسانی این هورمون‌ها یا دلایل دیگر وقوع سندرم قلب شکسته چندان  مشخص
نیست. شاید انقباض موقتی شریان‌های کوچک یا بزرگ قلب در وقوع سندرم نقش داشته باشند. به‌طور کلی، سندروم مذکور به‌خاطر یک مشکل جسمانی شدید یا واقعه‌ای احساسی ایجاد می‌شود. برخی از مواردی که    
شنیدن خبر مرگ ناگهانی یک عزیز                                                                                         
اطلاع از وجود یک بیماری سخت و ترسناک                                                                                ؛
 
از دست دادن یا به دست آوردن حجم مقدار زیادی پول    ،      تحت خشونت خانگی قرار گرفتن                                                                                         
ورود به یک مهمانی غافل‌گیرکننده    ،    از دست دادن شغل       ،       طلاق                                                                                                          اجبار برای انجام کاری مقابل جمع                                                                                             عوامل استرس‌زایی جسمانی مانند حملات آسمی، تصادف یا جراحی‌ها
احتمال دارد که به‌ندرت، مصرف برخی از داروها هم با افزایش میزان هورمون‌های استرس‌زا باعث وقوع سندرم  قلب شکسته شوند. داروهایی که می‌توانند باعث چنین چیزی شوند، عبارت‌اند                         
آدرنالین(اپی نفرین) که برای درمان واکنش‌های حساسیتی یا حملات شدید مصرف میشود.
   
در بالای کلیه ها غده های فوق کلیوی قرار گرفته اند این غده ها ماده ای ترشح می کنند که آدرنالین نامیده می شود آدرنالین برای آمادگی بدن در انجام فعالیت های شدید یا دفاع از خود ترشح می شود. وقتی که بسیار هیجانزده باشید، غده های فوق کلیوی ناگهان مقدار زیادی آدرنالین در خون ترشح می کنند. آدرنالین سبب افزایش شدت ضربان قلب و کارآیی آن می شود. این ماده، رگهای متصل به ماهیچه ها را گشاد می کند و علاوه بر آن موجب افرایش غلظت قند در خون می شود. به این طریق است که بدن خود را با شرایط تطبیق می دهد.

                                                              

 
دولکستین (سیمبالتا)، دارویی که برای درمان مشکلات عصبی در بیماران دیابتی و به‌عنوان درمانی برای افسردگی استفاده می‌شود.       
وِنلافاکسین (اِفِکسور ایکس‌آر) که درمانی برای افسردگی است.                                                    
لووتیروکسین  که برای درمان اختلال در عملکرد تیروئید مصرف می‌شود                                         
                                                            
 عوامل ایجاد سندرم   
آمیزش جنسی: این عامل بیشتر در زنان باعث بروز مشکل قلبی می‌شود.
سن: به‌نظر می‌رسد که افراد بالای ۵۰ سال بیشتر در معرض خطر ابتلا به سندرم هستند
سابقه مشکلات عصبی: افرادی که سابقه اختلالات عصبی مانند آسیب سر یا تشنج (صرع) دارند، بیشتر  در معرض خطر این سندرم هستند؛
سابقه اختلالات روانپزشکی در فرد: داشتن سابقه افسردگی یا اضطراب هم می‌تواند از عوامل محرک این سندرم باشد.
در موارد نادری، سندرم قلب شکسته باعث مرگ می‌شود. در بیشتر موارد، افراد مبتلا به سندرم به‌زودی بهبود پیدا می‌کنند و آثار بیماری به‌صورت بلندمدت با آنها باقی نمی‌ماند. خطرات دیگری که سندرم قلب شکسته به‌همراه دارد:
بازگشت مایعات به شُش‌ها‌ (اِدِم ریه یا تجمع آب میان‌بافتی به ریه‌ها)؛ فشار خون پایین (هیپوتنشن)
اختلال در ضربان قلب؛    نارسایی قلبی
بعد از ابتلا به سندرم قلب شکسته، با وقوع موقعیت استرس‌زای دیگر امکان دچار شدن مجدد به این سندرم وجود خواهد داشت. البته چنین چیزی به‌ندرت رخ می‌دهد. 
                                                           
مراحل سندرم قلب شکسته
مرحله اول ـ فرورفتن: در اولین مرحله سندرم قلب شکسته فرد احساس می‌کند در فضا رها شده است و ناامیدانه تلاش می‌کند خود را نجات دهد، او احساس سقوط می‌کند و نکته اساسی در این مرحله این است که فرد دلشکسته کنترل خود را از دست می‌دهد و سعی می‌کند فرد از دست رفته را برای مدتی هم که شده در تصوراتش زنده نگه دارد.
در این مرحله افکار و خاطرات عشق از دست رفته همه اوقات او را اشغال می‌کند، خاطره جدایی، مرگ محبوب یا خاطره خیانت او تمام فضای زندگی او را در بر می‌گیرد. اغلب مصرف داروهای آرامبخش و خواب‌آور در این مرحله بشدت افزایش می‌یابد و فرد یا چیزی نمی‌خورد یا شروع به پرخوری می‌کند.
 
.مرحله دوم ـ به زیر رفتن: در این مرحله فرد خود را کاملا شکست خورده و آسیب‌دیده احساس می‌کند و فرد آن‌قدر افسرده می‌شود که هیچ کاری نمی‌تواند انجام دهد، مقاومت خود را از دست می‌دهد و ممکن است رفتارهای پرخطری همچون سیگار کشیدن و مصرف مواد مخدر را در پیش گیرد.
در این مرحله است که فرد کاملا ناامید است و هیچ گونه قدرت انتخابی ندارد. اتفاقی که افتاده نه تنها در او احساس درد بلکه احساس تهی شدن و پوچی را هم به وجود می‌آورد.این مرحله از سندرم قلب شکسته بسیار خطرناک است، زیرا فرد اصطلاحا از هم می‌پاشد، ممکن است مثلا در محل کار خود با دیگران مشکل پیدا ‌کند و حتی از شغل خود نیز اخراج شود.
مرحله سوم ـ به درون رفتن: در این مرحله فرد به قضاوتی جدید می‌رسد و طرف مقابل را به خاطر رنجی که بر او وارد شده است، مقصر می‌داند و دائم از او انتقاد می‌کند و او را به خاطر عذابی که می‌کشد، گناهکار می‌‌پندارد.
وی در این مرحله دیگر کمتر احساس گناه می‌کند،در حقیقت فرد دوباره متوجه خود می‌شود و به روح و روانش توجه بیشتری می‌کند و به نوعی در خود فرو می‌رود. به نظر می‌رسد که چیزی در درون فرد شروع به صحبت کردن، احساس کردن، درک کردن و خیالپردازی می‌کند و رویاهای فرد همراه با امید، تغییر، حمایت و انتظار است. در این مرحله او سوگوار است و اشک‌هایش آزاد و بی‌محابا فرو می‌ریزد. همچنین در این مرحله خود را به خاطر آن چه هست ملامت می‌کند و در عین حال می‌بخشد.
مرحله چهارم ـ بیرون آمدن: فرد در این مرحله بتدریج از خود بیرون می‌آید و دوباره متوجه جهان اطراف می‌شود و به این نتیجه می‌رسد که باید کاری کند و دوباره شروع کند. این مرحله توجه را از کل زندگی و مشکل حال وی منحرف کرده و به برنامه‌ریزی برای آینده معطوف می‌کند. مسائل زندگی‌اش را بازنگری می‌کند و به حل مشکلات فعلی و مسائل آینده فکر کرده و به زندگی بر می‌گردد.
اگر فرد دلشکسته این چهار مرحله را پشت سر بگذارد، می‌تواند زندگی عادی را باز یابد و سلامتش را دوباره به دست آورد.
درمان سندرم قلب شکسته :
داروهایی مانند مُدِرها( فورسماید ، تیازیدها
مسدودکننده‌های گیرنده های بتا (پروپرانول ،آتنولول ،متوپرولول)
                                                                  
داروهای موپر آنزیم مبدل آنژیوتانسین (ACE)مانند انالوپریل ، کاپتوپریل داده می‌شود تا از فشار روی قلب کاسته شود و از حملات بعدی جلوگیری به عمل آید.
آنژیوگرافی عروق کرونری به تشخیص درد قفسه سینه کمک می‌کند. 
                                                       
سندرم قلب شکسته معمولا به‌عنوان موقعیتی اورژانسی شناخته می‌شود، زیرا علائمی مشابه حمله قلبی دارد. پس اگر در قفسه سینه دردی احساس کردید که بیش از چند دقیقه به‌طول انجامید با مرکز فوریت‌های پزشکی تماس بگیرید. اگر فکر می‌کنید که حمله قلبی در کار نیست، بدون هیچ تعلل و فکری به پزشک مراجعه کنید، زیرا نیاز به معاینه فوری وجود دارد.
روند درمان در بیمارستان سریع پیش می‌رود، زیرا با وجود آزمایش‌های خونی و نوار قلبی، پزشکان متوجه می‌شوند که مشکل بیمار حمله قلبی است یا چیز دیگری. بسیاری از پزشکان، درمان بلندمدت با مسدودکننده‌های بِتا(پروپرانالول ، آتنولول، متورال ) یا داروهای مشابه را برای کاهش اثرات هورمون‌های استرس‌زا روی قلب توصیه می‌کنند. شناخت و مدیریت استرس در زندگی هم می‌تواند از وقوع این سندرم جلوگیری کند.

                                                   .
نکته آخر
درمان سندروم قلب شکسته در مراحل اولیه شبیه به درمان حملات قلبی است، اما پس از تشخیص درست سندروم، در نوع درمان تغییراتی ایجاد خواهد‌شد. داروهایی که به آنزیم مبدل آنژیوتانسین یا ACE شهرت دارند،‌مهارکننده‌ها که فشار را از عروق خونی برمی‌دارند، و مسدود‌کننده‌های بتا که ریتم قلب را کنترل کرده و فشار خون را کاهش می‌دهند، داروهایی هستند که معمولا از آنها برای کاهش فشار روی قلب استفاده می‌شود. با این همه درحال حاضر مشخص نیست چه داروهایی برای درمان سندروم قلب شکسته کارایی بیشتری دارند یا برای چه مدتی می‌توان از این داروها استفاده کرد.

                                                                   
 
زندگی صحنه ی یکتای هنرمندی ماست            هر کسی نغمه خود خواند واز صحنه رود
صحنه پیوسته   بجاست.......................                     خرم ان نغمه که مردم بسپارند به یاد.

درمان های دارویی نارسایی دریچه های قلبی

                             درمان های دارویی نارسایی دریچه های قلبی

        دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

الهی !

تو آنی که نور تجلّی بر دل های دوستان تابان کردی !    چشمه های مهر در سرهای ایشان روان کردی !

و آن دل ها را آیینه ی خود و محل صفا کردی !           تو در آن پیدا ، و به پیدایی خود در آن ،دو گیتی ناپیدا کردی !

   ای نور دیده ی آشنایان و سور دل دوستان !             و سرور جان نزدیکان !

............................................................................................................................................................................................

قلب نوعی عضو عضلانی در انسان ها و دیگر حیوانات است که خون را از طریق رگ خونی در دستگاه گردش خون به گردش در می آورد(در واقع وظیفه ی پمپاژ کردن خون را بر عهده دارد.)
خون اکسیژن و مواد غذایی لازم را برای بدن مهیا می کند و هم چنین به از بین رفتن مواد زائد ناشی از متابولیسم (سوخت و ساز بدن)کمک میکند.
قلب انسان بطور متوسط حدود 70 بار در هر دقیقه میزند، قلب انسان بین دو شش در بدن به گونه ایی قرار گرفته است که راس آن متمایل به سمت چپ و پایین قرار می گیرد.
هر ضربان قلب حدود 0.8 ثانیه زمان میخواهد که این زمان شامل 0.1 ثانیه انقباض دهلیز ها،0.3 ثانیه انقباض بطن ها و 0.4 ثانیه استراحت قلب میباشد.
بافت قلب هم مانند سایر بافت های بدن نیاز به تغذیه دارد که تغذیه آن بر عهده ی عروق کرونری میباشد.

قلب به 4 محفظه تقسیم می شود،دهلیز چپ و راست که در بالا و بطن چپ و راست که در پایین قرار گرفته اند.
در یک قلب سالم بدیل وجود دریچه های قلبی .دریچه های دهلیزی – بطنی که شامل دریچه های دو لتی (میترال) و دریچه های سه لتی (تریکاسبید)،که در واقع دهلیزها و بطن ها را از هم جدا میکند، باعث شده که جریان معکوس خون از بطن ها به دهلیز ها در دیاستول جلوگیری کنند.

قسمت بطنی این دریچه ها بوسیله ی طناب های وتری به نام (عضلات پاپیلاری) به بطن متصل شدند، هنگامی که دیواره ی بطن منقبض میشود ،لت ها(دریچه ها) را به سمت داخل بطن می کشد تا از برآمده شدن بیش از حد آنها در جریان انقباض بطن ها به داخل دهلیز جلوگیری شود.

یکسری دریچه های دیگری هم وجود دارند به نام دریچه های نیمه هلالی (سینی شکل) که در واقع بطن ها را از مجاری شریانی جدا میکنند که شامل دریچه ی آئورت (بین بطن چپ و شریان آئورت) و دریچه ی پولمونری (بین بطن راست و شریان ریوی)هستند که از برگشتن خون از شریان ها به بطن ها پس از پایان دیاستول

جلوگیری می کنند.

نارسایی دریچه ی میترال
دریچه ی میترال دریچه ای است که بین دهلیز چپ و بطن چپ قلب قرار گرفته است و شامل دو لت

(دو تکه )است.به طور طبیعی دهانه های این دریچه هنگام سیستول باز است و خون از دهلیز چپ وارد بطن چپ می شود و طی انقباض بطن چپ دریچه ی میترال بسته نگه  داشته می شود.
در نارسایی دریچه ی میترال ،دریچه نمیتواند به خوبی بسته شود و در نتیجه به هنگام انقباض بطن ها قسمتی از خون به دهلیز برگشت میکند.این وضعیت باعث میشود که فشار در ورید های ریوی که به دهلیز چپ میریزند ،بالا برود که موجب احتقان (ادم) ریوی و تنگی نفس می شود.
همچنین به دلیل برگشت قسمتی از خون پمپ شده توسط بطن چپ به دهلیز چپ،سمت چپ قلب مجبور است حجم بیشتری خون پمپ کند تا گردش خون بدن را تامین کند و در نهایت هم ،بعلت فعالیت زیاد، نارسایی قلبی مزمن و تپش قلب و تنگی نفس پدید می آید. با بزرگ شدن دهلیز چپ ،احتمال آریتمی های قلبی نیز وجود دارد . 

علل بیماری :
نارسایی دریچه ی میترا ل در بزرگسالان اغلب از عوارض تب روماتیسمی است و بیماری روماتیسمی قلب تقریبا در 33% موارد وجود دارد .سایر علل بیماری عبارت اند از:
*پرولاپس دریچه ی میترال : افتادگی دریچه میترال یک نوع اختلال در کار دریچه میترال قلب است .این لت ها بزرگ میشوند و به سمت داخل دهلیز چپ کشیده میشوند که گاهی اوقات طی انقباض ناگهان با صدا بسته میشوند و ممکن است منجر به برگشت خون به دهلیز چپ (پس زنی) بشود.

*بیماری ایسکمیک قلب به همراه اختلال عملکرد عضله ی پاپیلار یا در برخی بیماران در اثر پاره شدن طناب های وتری که به دریچه ها متصل است که یکی از عوارض حمله ایسکمیک قلبی می باشد.
*اتساع بطن چپ به هر علت  *کاردیومیوپاتی هیپرتروفیک: بیماری ماهیچه ی قلب میباشد که در اثر آن قلب نمیتواند جریان خون کافی را برای اعضای بدن فراهم سازد و فرد دچار نارسایی قلبی میشود.در این بیماری افزایش ضخامت بطن چپ وسفتی بطن چپ وتغییرات دریچه میترال را شاهد هستیم .

*آندوکاردیت عفونی:در واقع همان عفونت پوشش داخل حفرات قلب (آندوکارد) و یا دریچه های قلب است.

پیشگیری:
بیمار نمی تواند جلوی پیشرفت احتمالی نارسایی دریچه ی میترال را بگیرد ،ولی میتواند جلوی ایجاد و عوارض آن را مثل عفونت باکتریایی دریچه را بگیرد.

نیاز به درمان، بستگی به وجود و شدت علائم، علت بیماری و بیماری های دیگری که بیمار ممکن است داشته باشد دارد.      اکثر بیمارانی که نارسایی خفیف یا متوسط دارند، ممکن است اصلا نیازی به درمان نداشته باشند.

درمان ارجح برای اکثر بیمارانی که نارسایی شدید دارند، عمل جراحی ترمیم یا تعویض دریچه است. اما در برخی بیماران بسته به شرایط ممکن است این عمل به تعویق بیفتد یا ملقا شود.

شدت نارسایی با انجام اکوکاردیوگرافی مشخص میشود.

عمل جراحی:

برای عمل جراحی ترمیم یا تعویض دریچه، شما به اتاق عمل میروید، تحت بیهوشی قرار میگیرید. جراح برشی عمودی بر روی قفسه سینه شما ایجاد میکند تا دسترسی به قلب شما داشته باشد. برای انجام عمل، قلب باید موقتا از کار بایستد. در این زمان، از دستگاهی استفاده میشود که به جای قلب خون را در بدن میچرخاند و به جای ریه، به آن اکسیژن اضافه میکند. عمل معمولا بین دو تا چهار ساعت طول میکشد.

ترمیم دریچه:

در عمل ترمیم، جراح سعی میکند دریچه خود بیمار را به گونه ای تغییر شکل دهد که کامل بسته شده و میزان پس زدن خون به دهلیز چپ کم شود. این بیماران پس از عمل به درمان ضد انعقادی مادام العمر نیاز پیدا نمیکنند.

تعویض دریچه:

دریچه مورد استفاده برای تعویض دریچه ممکن است مکانیکی (فلزی) یا بیولوژیک(دریچه قلب خوک) باشد که هرکدام خوبی و بدی خاص خود را دارند.

دریچه فلزی: مدت زمان بیشتری میتوانند در بدن بمانند، اما فرد تا آخر عمر باید از داروی وارفارین برای جلوگیری از تشکیل لخته استفاده کند. همچنین ممکن است صدای به هم خوردن دو فلز در هر بار بسته شدن دریچه قلبش، به گوش فرد برسد.

استفاده ی پیشگیرانه آنتی بیوتیک ها،بسیاری از باکتری ها که ممکن است وارد گردش خون شوند را از بین برده و جلوی عفونت دریچه ی قلب را میگیرد. آموکسی سیلین یکی از شایع ترین داروهایی است که بدین منظور تجویز میشود.ولی اگر بیمار به دارو های خانواده ی پنی سیلین حساسیت دارد،پزشک میتواند از آنتی بیوتیک های دیگر مانند کلیندامایسین،آزیترومایسین و داروهایی از این قبیل استفاده کند.

دریچه های بیولوژیک: امکان پارگی دارند در نتیجه در زمان نزدیک تری نیاز به تعویض مجدد پیدا میکنند (هر 10 سال). در نتیجه مخصوصا برای افراد زیر 60 سال شاید گزینه خیلی خوبی نباشد.

به طور کلی طبق مطالعات انجام شده توصیه میشود:

     بیماران کمتر از 60 تا 65 سال که منع مصرف داروی ضد انعقاد ندارند از دریچه فلزی استفاده کنند.

     در بیماران بالای 70 سال از دریچه بیولوژیک استفاده شود.

درمان دارویی پس از عمل:

برای برطرف ساختن علائم نارسایی قلبی در بیماران ممکن است از داروهای زیر به بیمار تجویز شود:

    گشاد کننده عروق: مانند نیتروپروساید، هیدرالازین و ...

   ضد انعقاد ها

    انتی بیوتیک: بیمارانی که ترمیم یا تعویض دریچه انجام داده اند، از این پس، قبل از انجام اعمال دندان پزشکی، دهانی و یا حلق و راه تنفسی فوقانی باید از انتی بیوتیک استفاده کنند تا احتمال ابتلا به عفونت بافت قلب را کاهش دهند.

تنگی دریچه ی میترال:
علت اصلی تنگی دریچه ی میترال تب روماتیسمی است.    تب روماتیسمی بر اثر عفونت ایجاد میشود و پس از 2 یا 3 هفته گلو درد چرکی به صورت درد مفاصل ظاهر می گردد.بدن برای مقابله با آن بیماری انتی بادی ترشح میکند ودر برخی افراد این انتی بادی به قسمت های مختلف بدن بویژه دریچه ی میترال حمله می کند و باعث ایجاد التهاب در دریچه شده و افزایش ضخامت لت ها را ما شاهد هستیم در نتیجه سوراخ دریچه میترال باریک شده

و در دراز مدت این بیماری به صورت تنگی دریچه میترال بروز می کند. 

درمان:
در نوع خفیف آن نیازی به دارو درمانی وجود ندارد ولی اگر سابقه ی تب روماتیسمی وجود داشته باشد از پروفیلاکسی با آنتی بیوتیک هایی نظیر     پنی سیلین 1200000 استفاده میشود.

نارسایی دریچه سه لتی قلب

دریچه سه لتی قلب دریچه‌ای است که بین دهلیز راست و بطن راست قلب قرار گرفته‌است . به طور طبیعی دهانه‌های دریچه سه لتی قلب هنگام سیستول باز است و خون از دهلیز راست وارد بطن راست می‌شود. طی انقباض بطن راست (دیاستول) دریچه سه لتی بسته نگه داشته می‌شود. 
  منظور از نارسایی دریچه سه لتی قلب بازگشت خون از دریچه سه لتی قلب به دهلیز هنگام انقباض قلب است.
در نارسایی دریچه سه لتی قلب (تریکوسپید) دریچه ی مزبور، در طول دیاستول به طور کامل بسته نمی شود و در نتیجه در هر ضربان قلب، خون از سمت راست قلب، در مسیر مخالف طبیعی پمپ می شود.
اتساع بطن راست، آناتومی طبیعی و مکانیک دریچه سه لتی قلب و عضلات مسئول عملکرد صحیح آن را بر هم می زند و این امر منجر به عدم کفایت دریچه سه لتی قلب می شود.

علائم نارسایی دریچه سه لتی قلب
نارسایی دریچه سه لتی قلب ممکن است به ویژه در صورت محفوظ ماندن عملکرد بطن راست، بدون علامت باشد. بر عکس، ممکن است نارسایی دریچه سه لتی قلب درجاتی از تورم (اِدِم)، ناراحتی مبهم بالای شکم و خستگی ناشی از کاهش برون ده قلب وجود داشته باشند. در موارد شدید نارسایی دریچه سه لتی قلب آسیت (تجمع مایع در شکم) و سیروز قلبی دیده می شوند.
موارد خفیف نارسایی دریچه سه لتی قلب بعلت اختلال ساختمانی دریچه سه لتی قلب کاملا بدون علامت می باشد.
در موارد شدید نارسایی دریچه سه لتی قلب ، تظاهرات بالینى شبیه  نارسائى شدید بطن راست همراه با ادم اندامها ،بزرگی کبدی (هپاتومگالى) و در مراحل پیشرفته تر از نارسایی دریچه سه لتی قلب تورم شکم  می باشد. بسته به علت نارسایی دریچه سه لتی قلب ، علائم بیماری ثانویه نارسایی دریچه سه لتی قلب مثل بیماری ریوی همراه در بیماری (قلب ریوی) دیده می شود.

در اکثر موارد درمان جراحی نارسایی دریچه سه لتی قلب توصیه نمی شود زیرا مشکل اصلی اتساع یا آسیب دیدگی بطن راست است. درمان دارویی نارسایی دریچه سه لتی قلب به وسیله ی داروهای مُدر پایه ی اصلی درمان را تشکیل می دهد که متأسفانه این داروها می توانند موجب کاهش حجم و کاهش برون ده قلب شوند. درمان دارویی نارسایی دریچه سه لتی قلب به منظور کاهش پس بار قلبی نیز ممکن است مفید واقع شود.

در موارد خیلی شدید بیماری که همراه با نارسایی احتقاتی قلب هم دیده می شوند، مایعات در ریه تجمع پیدا می کنند و شخص دچار ((ادم ریوی)) می شود.

تنگی دریچه سه لتی هنگامی بروز میکند که دریچه بین دهلیز راست و بطن راست کم عرض شود و معمولا یکی از عوارض تب رماتیسمی میباشد. اگر تنگی شدید باشد خون به وریدهای بزرگ پس میزند و باعث بزرگی کبد و احساس لرزش در گردن در اثر اتساع وریدهای گردنی میشود. در ضمن خون کافی به ریه ها تلمبه نمیشود که باعث خستگی و تنگی نفس میگردد. به ندرت تنگی آنقدر شدید است که درمان جراحی ضروری باشد. پس زدن خون از دریچه سه لتی معمولا به علت برخی ناهنجاریهای مادرزادی است که به حدی بطن راست را بزرگ میکنند که موجب نارسایی دریچه و نشت خون به دهلیز راست هنگام انقباض بطنی میشوند. علائم معمولا مشابه تنگی دریچه است. جراحی

اغلب ضرورتی ندارد.

علت تنگی دریچه سه لتی
شایع ترین علت تنگی دریچه سه لتی ، تب روماتیسمی است و معمولاً همراه با بیماری دریچه ی میترال یا آئورت دیده می شود. نقیصه مادرزادی هم می تواند موجب تنگی دریچه سه لتی شود. تومورهای دریچه ای هم می توانند باعث تنگی دریچه سه لتی شوند. بیماری تنگی دریچه سه لتی در زنان شایع تر از مردان است و پیشرفت آهسته ای دارد. معمولاً بیماران مبتلا به تنگی دریچه سه لتی با علایم تپش قلب و ضربان نامنظم و نشانه های نارسایی قلب راست، شامل خستگی، نفخ شکم و تورم (اِدِم) محیطی مراجعه می کنند.

..................................................................................................................................................................................................

خدایا

نعمت عاقیت مبدا همه نیازهاست                     وعاقبت بخیری مقصد همه نیازهاست

بین این مبدا تا ان مقصد والاترین نیازها دلخوشیست

به بزرگیت ان رابه تمامی دل پاکانت عطا فرما

اکستازی طاعون خفتۀ عصر ما

   اکستازی طاعون خفتۀ عصر ما

دکتر حسین جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی گروه فارماکولوژی

دانشکده داروسازی و واحد علوم دارویی تهران ، مدرس فارماکولوژی بیمارستان بوعلی تهران

 به نام خداوند لوح و قلم                                    حقیقت نگار وجود و عدم

خدایی که داننده ی رازهاست                         نخستین سرآغاز آغازهاست

 ***************************************************************************************************************************************

آیا تا بحال نام اکستاسی را شنیده اید؟ آیا تا به حال در میهمانیهائی موسوم به اکس پارتی شرکت کرده اید؟ احتمالاً در بین دوستان شما کسانی هستند که اسم این ماده را شنیده اند یا آنرا مصرف کرده اند ؟! اکستازی در قالب قرص های شادی بخش به طاعون خفتۀ عصر ما تبدیل می شود.

ایدۀ ابتدائی نوشتار این مطالب نگرانی جمعی از دانشجویان پزشکی است که با توجه به شیوع مصرف این ماده در بین جوانان بر آن شدند تا تحقیقی جامع در این زمینه از بررسی عوارض مصرف تا بررسی میزان مصرف انجام دهند. آنچه در این نوشتار مشاهده می کنید نتیجۀ تحقیقات این جمع است که به منظور اطلاع رسانی عمومی خدمتتان عرضه می شود.

آیا می دانید در صورت دستگیری فرد مصرف کننده یا توزیع کننده قرصهای اکس این فرد به دادگاه انقلاب ارجاع می شود و در این موارد حکم تعزیری صادر می شود ؟

                                                  

اکستازی چیست ؟

3 و 4 متیلن دی اکسی مت امفتامین که به نامهای اکستاسی، اکستازی، XTC ، E (ای) ،X (اکس) هم معروف است. در ایران به نام قرص شادی هم شناخته می‌شود. اکستازی با نام های مولی ، اکس تی سی، اکس، ای، آدم، حوا، صافی، آغوش، قرص عشق، سرعت عشاق و صلح نیز در میان مردم شناخته می شود. این ماده در 1914 در آلمان به عنوان کم کننده اشتها مورد استفاده قرار گرفت که به علت اثرات آن از رده مصرف خارج شد. در دهه 70 میلادی این دارو کاربرد مجدد یافت و در روان درمانی برای کمک به بیان احساسات بیماران استفاده شد که در 1984 با اثبات اثرات آن روی مغز حیوانات آزمایشگاهی، از رده خارج شد. در 1985 در آمریکا، مصرف آن ممنوع اعلام شد. در سالهای اخیر مصرف آن در آمریکا، در پارتی‌های شبانه موسوم به Raves به شدت افزایش یافته است که باعث نگرانی دولت امریکا شده است. در دوره زمانی خاصی در اروپا، مصرف این مواد انرژی زا و شادی‌بخش برای کاهش مصرف سایر مواد مخدر مثل هروئین تشویق شده است بطوری که مصرف آن در اروپا در 1995 از 500 هزار قرص در سال به 30 میلیون قرص در دو سال بعد رسیده است.

اکستازی تقلبی :   بررسی‌ها نشان داده که بیشتر قرص‌های نشاط‌آور مهمانی که با نام اکستازی فروخته می‌شود حاوی مواد محرک دیگر که خطرناک تر و ارزان تر هستند می‌باشند که ساختشان از خود اکستازی ارزان تر است. از این رو برخی مصرف کنندگان برای کم کردن آسیب‌های موجود ماده خود را با کیت مخصوص تست می‌کنند.

                                                    

در حال حاضر، مصرف کننده های اکستازی آن را با داروهای دیگر ترکیب کرده و نام های دلخواه خود را روی آن می گذارند. به طور مثال، «آبنبات» ترکیب اکس با ال اس دی است .

اکستازی یکی از مخدرهایی است که امروز در آزمایشگاه های زیرزمینی و با دستکاری ساختمان شیمیایی داروها تهیه می شود. سازندگان این مخدر به منظور گرفتار نشدن در چنگال قانون، دستکاری های جزئی در فرمول شیمیایی این مواد انجام داده و یک مخدر جدید می سازند. اکستازی دقیقا یکی از داروهایی است که به این صورت کشف و ساخته شده است.

در حال حاضر، پس از الکل، ماری جوانا و آمفتامین ها، اکستازی بیشترین آمار مصرف در میان جوانان را به خود اختصاص داده است.    اکستازی را به دو صورت پودر و قرص مصرف می کننند. پودر را با زبان جذب می کنند و قرص را با آب قورت می دهند. بعضی ها پودر را بسته بندی کرده و سپس قورت می دهند و برخی دیگر آن را تزریق می کنند. روش اول را بمبینگ و روش دوم را پلاگینگ می گویند.

                                                             

اکستازی عنوان قرص مهمانی مشهور است که در بسیاری از پارتی های پر جمعیت آمریکایی مرسوم است. برخی از مصرف کننده ها آن را «دومین تابستان عشق» نیز خطاب می کنند. اما این روزها شاهد ورود این دارو به حوزه های خصوصی تر و اجتماعات کوچک تر همانند مدارس، کالج ها و خوابگاه ها نیز هستیم.

اکستازی موجب آزادسازی سروتونین در مغز می شود. سپس از جذب دوباره آن پیشگیری کرده و مغز مملو از این ماده شیمیایی می شود. به همین خاطر مصرف کننده دچار حس شادی بیش از اندازه و سرخوشی می شود. این فرایند موجب می شود تا فرد، رنگ ها و صداها را در بالاترین درجه حس کرده و صمیمیت زیادی با دیگران احساس کند.

آمین‌های مغز – بویژه نوراپی نفرین و سرتونین نوروترانسیمترهای مسیرهایی هستند که کارشان بروز خلق است. با توجه به فرضیه آمینی، کاهش عملکرد این آمین‌ها باعث افسردگی خواهد شد و افزایش فعالیت‌ آنها باعث بالا رفتن خلق می‌شود.

اثرات اکستازی بر مغز

افزایش آزادسازی سروتونین در سیناپس‌های مغزی

2 - بلوک بازجذب سروتونین

3 - افت میزان سروتونین مغز

4 - اثرات غیرمستقیم بر میزان دوپامین مغز

حداقل یازده و هفت دهم درصد دانش‌اموزان کلاس آخر دبیرستان در آمریکا یکبار “اکس” مصرف کرده‌اند مصرف این قرصها در ایران به خصوص در یکسال اخیر در پارتی‌های شبانه به شدت افزایش یافته است. جوانان تحصیل کرده و مرفه مصرف کنندگان اصلی این داروها هستند.

عوارض پس از مصرف اکستازی

اثرات مثبت

افزایش شدید احساس خوب بودن در فرد         ،       افزایش انرژی در فرد ،  احساس روشنایی

احساس تمایل برای ارتباط با دیگران و احساس تعلق و نزدیکی به دیگران

احساس عشق و سرخوشی     ،     دست و دلبازی ،   افزایش هوشیاری و درک موسیقی

افزایش حسهای بویایی و چشایی ،  احساس تجربیات و حالات روحی جدید در زندگی   ،تمایل برای آغوش گرفتن و بوسیدن دیگران

به علت افزایش انرژی در افراد مصرف کنندگان تمایل برای فعالیت شدید و رقصهای طولانی دارند.

                                        

یک تجربه: الکساندر شوگیلین بیوشیمیت آمریکایی که برای اولین بار روی عوارض این دارو کار می‌کرد پس از یکبار مصرف اکستاسی مینویسد کوهی که نزدیک منزلم بود و هر روز آنرا می‌دیدم پس از مصرف اکستاسی طوری به نظرم می‌آمد که دوست داشتم ساعتها آنرا تماشا کنم؟

   اثرات منفی                                               

کاهش اشتها

تغییرات بینایی گشاد شدن مردمکها (میدریاز) افراد مصرف کننده در محل‌های مصرف مثل پارتی‌ها با وجود کم بودن نور مجبور به استفاده از عینکهای آفتابی در شب هستند که علت آن تحریک‌پذیری با نور است.

حرکات غیرطبیعی چشم (نیستاگموس) ، توهم بینایی (هالوسیناسیون )

افزایش ضربان قلب و فشار خون (تاکی‌کاردی و هیپرتانسیون)

تمایل شدید برای مصرف مجدد این ماده پس از افت تاثیر اولیه

فک زدنهای طولانی (افراد مصرف کننده برای جلوگیری از حالت قفل شدن فک مجبور به مصرف آدامس هستند، تا ساعتها پس از مصرف این حالت فک زدنهای غیر طبیعی موجود است).

لرزیدن، عصبی شدن، عدم تمایل برای استراحت ،  تمایل شدید برای مصرف مجدد این ماده پس از افت تاثیر اولیه

 عدم تمرکز، فراموشی، اختلال در یادگیری

افزایش دمای بدن و کاهش آب بدن (در پارتی‌هایی که این دارو مصرف می‌شود افراد مجبور به مصرف آب فراوان و مکرر هستند و این مساله خطرات خاص خود را به دنبال دارد). تغییر در نظم حفظ دمای بدن ،

اختلال در مکانیسم نعوظ و نرسیدن به اوج لذت جنسی (ارگاسم)     ، تهوع و استفراغ

کاهش سدیم خون در اثر مصرف زیاد مایعات (هیپوناترمی) ،  سردرد و سرگیجه و تشنج

                                                                 

آنمی آپلاستیک (سرکوب شدید خونسازی مغز استخوان) ،  افت شدید خلق در روزهای پس از مصرف

خستگی و افسردگی شدید تا یک هفته پس از مصرف ، احتمال سمیت کبدی ، صدمه به اعصاب مغزی

احتمال اعتیاد جسمی کم است ولی احتمال اعتیاد روانی بسیار زیاد است.

بزرگ شدن پستان در آقایان (ژنیکوماستی)    ، احتباس ادراری (Retension)

تخریب عضلات مخطط که در نتیجۀ افزایش دمای بدن رخ می دهد و می تواند بعلت رسوب مواد حاصل از این تخریب در کلیه باعث آسیب به این ارگان شود.

                                     

میزان بروز مرگ در اثر مصرف اکستاسی 2 در 100000 مصرف کننده است.

دختران جوان بعلت اثرات هورمونهای جنسی زنانه، در صورت مصرف اکستاسی در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به افت سدیم خون و بدنبال آن تشنج هستند

میزان مراجعه به اورژانس‌ها در امریکا در اثر سوء مصرف این دارو به شدت افزایش یافته است. دو درصد از کل حمعیت ایالات متحده حداقل یکبار اکستاسی مصرف کرده اند.

با توجه به اثرات اکستاسی در افزایش فشار خون و تعداد نبض و با توجه به اینکه گروهی از مردم پاسخ و واکنش بیشتری نسبت به این ماده نشان می‌دهند افراد با سابقه فشار خون بالا، مشکلات قلبی (اختلالات ضربان قلب و…) یا افراد با سابقه سکته قلبی نباید از این ماده استفاده کنند. افراد با سابقه مشکل کبدی و کلیوی نیز منع مصرف قطعی دارند

مشکل اصلی در مصرف این مواد عوارض مزمن آن می‌باشد. عوارض حاد مصرف بیشتر در مرتبه اول مصرف و در صورت تداخل با بعضی داروهای ضدافسردگی پیش می‌آید.

در صورت مصرف همزمان قرص‌های اکستاسی با الکل عوارض ناشی از دهیدراتاسیون و کاهش آب بدن تشدید می‌‌شود و در عین حال عوارض اکستاسی بر خلق کاهش می‌یابد

ترک کردن اکستازی پس از یک دوره طولانی مصرف می تواند به افسردگی شدید در فرد منجر شود. نشانه های ترک این دارو شامل خستگی، افسردگی، نیاز به مصرف اکس، اضطراب و مشکلات خواب است.

                                                                 

پس از تجربه هیجان و شادی زیاد، فرد دچار تنزل احساس شده و اصطلاحا پائین ( Down)می آید. از نشانه های داون شدن می توان به بدبینی، ترس، افسردگی، اضطراب و اختلال خواب اشاره کرد. این موارد زمانی احساس می شوند که سروتونین مغز به طور کامل از بین می رود.

مصرف اکستازی موجب می شود تا فرد به انجام رفتارهای پر خطر مبادرت بورزد. روان گردان بودن اکس باعث می شود تا فرد به طور موقت توان تشخیص خطرات فعالیت های خود را متوجه نشده و مثلا از پشت بام یا از ماشین در حال حرکت به بیرون بپرد. 

با اینکه اکستازی به عنوان داروی مضر و پرخطر شناخته می شود اما محققان به دنبال کشف مزیت های آن به منظور درمان برخی اختلالات همانند استرس و اضطراب در بیماران سرطانی هستند.

اکستازی روی سروتونین مغز و واکنش های ارتباطی فرد تاثیر می گذارد. گفته می شود که ام دی ام ای روی مغز تاثیرات مخرب داشته و در طولانی مدت می تواند  موجب از بین رفتن حافظه و قدرت یادگیری فرد شود. از آنجا که در سیستم دمایی بدن نیز اختلال ایجا می کند، می تواند به بیماری هایی همانند هیپوترمی، مشکل کبد یا کلیه منجر شده و موجب انسداد رگ های قلبی بشود.

                                                     

نتایج آخرین تحقیقات

در یک بررسی انجام شده با کمک اسکن(PET Positron Emission Tomography) که روی 2 گروه 14 نفری از مصرف کنندگان اکستاسی (حداقل 3 هفته مصرف) که هیچ داروی روان‌گردان دیگری مصرف نکرده‌اند و 15 نفر که هیچ دارویی مصرف نمی‌کنند نشان داده شد که میزان سروتونین در مغز بشدت کاهش یافته است و سلولهای عصبی حاوی سروتونین آسیب دیده‌اند. لازم به ذکر است که افراد مورد مطالعه از لحاظ سن و تعداد زن و مرد مشابه بوده‌اند.

             .

درمان

برای درمان اعتیاد به این ماده به روان درمانی و کار سخت گروهی نیاز است. هیچ پادزهر (آنتی‌دوتی) برای مسمومیت با اکستاسی وجود ندارد. در صورت بروز علائمی مثل تب شدید، تشنج و تغییرات ضربان قلب (تاکی‌ آریتمی)، درمان علامتی است. از ترکیبات ضد افسردگی و آنتی‌سایکوتیک برای درمان عوارض در روزهای پس از مصرف استفاده می‌شود.

..........................................................................................................................................................................................

الهی !

حجاب ها از راه بردار و ما را به ما وامگذار!

به امید رحمتت یا عزیز یا غفار!